Zespół Klinefeltera

Zespół Klinefeltera

Etiologia, objawy, leczenie

Anna Żochowska

Grupa 4

Zespół Klinefeltera (ang.Klinefelter

syndrome) – ogólne informacje

Grupa chorób spowodowanych aberracją

chromosomalną, polegającą na obecności

przynajmniej jednego dodatkowego chromosomu X w

części lub we wszystkich komórkach organizmu

mężczyzny

Występowanie- u ok. 1:1000 urodzonych chłopców

Przyczyna- zaburzenia w I podziale mejotycznym

plemnika lub komórki jajowej, polegające na

nierównomiernym rozejściu się chromosomów

płciowych w anafazie (nondysjunkcja)

Występuje we wszystkich rasach, grupach etnicznych

czy społeczno-ekonomicznych

Najczęściej występujące

kariotypy

47,XXY – ok.82% przypadków-

klasyczny Zespół Klinefeltera

48,XXXY

49,XXXXY

46,XY/47,XXY – ok.15% przypadków

Mozaicyzm-występowanie
prawidłowej i
nieprawidłowej linii
komórek

ok.3%

Historia

Pierwszy przypadek choroby odkryty przez

Harry’ego Klinefeltera (1942r) i opisane przez

niego objawy- dysgenezja gonad, podwyższony

poziom gonadotropin w moczu, azoospermia,

ginekomastia, eunuchoidyzm

Początkowo choroba uważana za schorzenie

endokrynologiczne o niejasnej etiologii

Przełom w patogenezie Zespołu Klinefeltera-

postępy genetyki i wykrycie aberracji

chromosomowych- chromosomalne podłoże

zespołu odkryte u 24-letniego pacjenta w Western

General Hospital w Edynburgu (1959) – pierwsze

doniesienie o aneuploidii u człowieka

Historyczny podział choroby

Prawdziwy zespół Klinefeltera-

chorzy

z dodatnią(obecną) chromatyną

płciową

Rzekomy zespół Klinefeltera-

chorzy

z ujemną chromatyną płciową

•Brak ociężałości umysłowej
•Prawidłowa budowa ciała

Etiologia

Przyczyną nieprawidłowej liczby

chromosomów X jest nondysjunkcja,

zachodząca najczęściej w I podziale

mejotycznym, rzadziej w podziale

mitotycznym rozwijającej się zygoty

Dodatkowy chromosom X w ponad 50%

przypadków pochodzi od matki, i jako jedyna

aberracja aż w ponad 40% od ojca

Ponadto wydaje się, iż może istnieć związek

pomiędzy częstością występowania zespołu

Klinefeltera a wiekiem matki, jednak jest on

słabiej zarysowany niż w trisomiach

autosomalnych np. Zespole Downa

Schemat powstawania zespołu

Klinefeltera

Nieprawidłow
y plemnik

Prawidłowy
plemnik

Prawidłowa
komórka jajowa

Nieprawidłowa
komórka jajowa

47,XXY

Objawy – Zespół Klinefeltera

47,XXY

Objawy kliniczne:

Dość wysoki wzrost- ok. 180cm

Twarz o słabym zaroście, ale chłopięcym wyglądzie

Brak łysienia skroniowego

Słabiej rozwinięte mięśnie

Sylwetka ciała typu kobiecego (gynoidalna)-

charakterystyczna budowa klatki piersiowej i miednicy

Wydłużone kończyny dolne

Ginekomastia(jedno- lub obustronna)

Skąpe owłosienie łonowe i pachowe

Zmiany w uzębieniu- brak zębów ósmych, u 40% mężczyzn

47,XXY-taurodontyzm

Charakterystyczne cechy

zewnętrznych i wewnętrznych

narządów płciowych:

Prącie- od małych do normalnych rozmiarów

Bardzo małe jądra, o dużej spoistości, ich objętość po

ukończeniu pokwitania zwykle nie przekracza 10ml

Słabo rozwinięta moszna

Powrózki nasienne, nasieniowody, gruczoł krokowy i

pęcherzyki nasienne nie wykazują odchyleń

U ok. 27% pacjentów- w dzieciństwie zaburzenia w

zstępowaniu jąder

W gonadach nie zachodzi spermatogeneza, czego

konsekwancją jest azoospermia i pierwotna bezpłodność

U ok. 75% pacjentów po 25. roku życia obniżone libido-

problemy z erekcją

Hipergonadotropizm- zwiększone stężenie gonadotropin

(FSH i LH) we krwi

Zmiany radiologiczne w obrębie kości

czaszki

Zmniejszenie kąta podstawy czaszki

Spłaszczenie obu okolic skroniowych

Powiększone zatoki czołowe i nadmiernie

upowietrznione zatoki klinowe

Przedwczesne zarastanie szwów wieńcowych

Małe siodło tureckie

Zmniejszenie grubości żuchwy na wysokości jej

kąta

Zmiany w inteligencji i psychice

chorych

Inteligencja pacjentów 47,XXY na ogół nie odbiega od

normy, choć w teście inteligencji Wechslera stwierdza się

niższy poziom inteligencji werbalnej

Ryzyko rozwinięcia się zaburzeń w zachowaniu

Niewielkie trudności w nauce języków obcych i nieco gorszy

rozwój motoryczny

Nieśmiałość pasywność, niedojrzałość

Brak predyspozycji do rozwinięcia się skłonności

homoseksualnych w porównaniu z populacją prawidłowych

genotypowo mężczyzn

Niewielki związek ze skłonnościami schizofrenicznymi, czy

zespołami maniakalno-depresyjnymi, choć u wielu chorych

chłopców może występować zwiększona podatność na stres

i zaburzenia emocjonalne z powodu braku akceptacji ze

strony społeczeństwa

Objawy- Zespół Klinefeltera

48,XXXY

Wady układu kostnego, serca, nerek, naczyń

Synostoza promieniowo-łokciowa

Płaska nasada nosa

Klinodaktylia V palca

Nasilone zaburzenia psychiczne- chorzy są

zwykle nieśmiali ale bywają też agresywni

Obniżony poziom inteligencji, a nawet

niedorozwój umysłowy- szacuje się, że

każdy dodatkowy chromosom X obniża

poziom inteligencji o ok. 15IQ

Objawy- Zespół Klinefeltera

49,XXXXY

Niski wzrost-w przeciwieństwie do chorych o

kariotypie 47,XXY i 48,XXXY

Nasilone cechy dysmorficzne-płaska nasada nosa,

mongoidalne ustawienie szpar powiekowych

Wady wrodzone: rozszczep podniebienia i języczka,

wady wrodzone serca (przetrwały przewód Botalla)

Wady układu kostnego- synostoza promieniowo-

łokciowa

Zaburzenia psychiczne: niedorozwój umysłowy

Fenotyp odmienny od występującego w klasycznym

zespole Klinefeltera

Zespół Fraccaro

Zespół Klinefeltera z

mozaikowym kariotypem

46,XY/46,XXY

Wzrost nie odbiega od wzrostu zdrowych

równieśników

Zarost na twarzy, owłosienie klatki

piersiowej, typ męski owłosienia

łonowego

W początkowym okresie dojrzałości

płciowej występuje płodność, która jednak

z postępem wieku zanika (na skutek

zmian zanikowych jąder i azoospermii)

Rozpoznanie

Jedyną metodą rozpoznania zespołu

Klinefeltera jest badanie kariotypu

pacjenta (lub płodu dzięki amniocentezie)

Prawidłowy kariotyp zmusza do dalszej

diagnostyki, gdyż istnieje możliwość

mozaicyzmu komórek somatycznych

W różnicowaniu choroby należy uwzględnić

inne jednostki chorobowe przebiegające z

podobnymi objawami: dość wysokim

wzrostem(zespół łamliwego chromosomu X

i zespół Marfana) oraz hipogonadyzmem

hipergonadotropowym (zespół Kallmanna)

Leczenie

Polega na dożywotniej substytucji

testosteronu w postaci enantatu

testosteronu lub cypionatu

testosteronu, co naśladuje naturalny

proces pokwitania, umożliwia korektę

sylwetki ciała i innych cech

psychofizycznych

Nie jest możliwe pobudzenie czynności

kanalików plemnikotwórczych, więc i

wyleczenie bezpłodności

Powikłania i związek z innymi

chorobami

Nadwaga i tendencja do otyłości

Zwiększone ryzyko upośledzonej

tolerancji glukozy i cukrzycy

Zwiększone ryzyko rozwoju raka

sutka

U ok. 25% pacjentów występowanie

osteoporozy

Document Outline