Model relacyjny
Model relacyjny
Bazy Danych
© by Joanna Jędrzejowicz
Model relacyjny
Model relacyjny
Bazy Danych
© by Joanna Jędrzejowicz
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
2
Relacyjne bazy
danych
System zarządzania relacyjną bazą danych jest to
system mający co najmniej następujące cechy:
użytkownik postrzega dane jako tabele
operatory jakimi użytkownik dysponuje - tj.
instrukcje do przetwarzania danych - generują z
istniejących tabel nowe tabele i obejmuje
conajmniej operatory:
wyboru
SELECT - wybiera określone wiersze tabeli
rzutu PROJECT - wybiera określone kolumny z tabeli
złączenia JOIN - łączy dwie tabele na podstawie tych
samych wartości we wspólnej kolumnie
Przykład Pracownicy i Wydziały
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
3
Relacyjne bazy
danych
cechy
wynik realizacji każdego z powyższych poleceń jest
tabelą, która może stanowić dane wejściowe dla
kolejnego polecenia - tabele będące wynikami
operacji nie muszą być tabelami fizycznie
istniejącymi- mamy na myśli raczej koncepcyjny
punkt widzenia
poszczególne operacje przetwarzają całe zbiory
rekordów, nie pojedyncze rekordy - zarówno dane
wejściowe jak i wyjściowe są całymi tabelami -
główny wyróżnik systemów relacyjnych
wszystkie wartości danych są atomowe - każdy
element tabeli jest pojedynczą wartością, a nie ich
grupą
prócz tabel bazowych (podstawowych), fizycznie
istniejących w bazie, istnieją tabele pochodne
będące wynikiem wykonania operacji na
pozostałych tabelach - nie muszą być
przechowywane
perspektywa to nazwana tabela pochodna
Zob. TOPEMPS
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
4
tabela Dostawcy: każdy dostawca posiada
jednoznaczny numer dostawcy, nazwisko, status i
siedzibę; zakładamy, że dostawca ma dokładnie
jedną siedzibę,
tabela Części: każda część posiada jednoznaczny
numer części, nazwę, kolor, ciężar w kilogramach i
miejsce przechowywania; zakładamy, że każdy
rodzaj części posiada dokładnie jeden kolor i jedno
miejsce przechowywania
tabela Dostawy: jest w pewnym sensie łączy dwie
poprzednie tabele; zawiera numer dostawcy, numer
części i wielkość dostawy
tabele Dostawcy i Części mogą być uważane za
zbiory encji, natomiast tabela Dostawy opisuje
związek między nimi
Relacyjne bazy
danych
przykład
Baza Dostawcy i części
Przedstawimy teraz przykład bazy relacyjnej, który
będzie dla nas źródłem przykładów w dalszej części
wykładu:
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
5
Terminolo
gia
nieformalnie
S#
S1
S2
S3
S4
S5
SNAME
Smith
Jones
Blake
Clark
Adams
STATUS
20
10
30
20
30
CITY
Londyn
Paryż
Paryż
Londyn
Ateny
Snr
Sname
Status
City
Dziedziny
klucz
główny
Relacja
krotki
li
cz
e
b
n
o
ść
atrybuty
stopień tabeli
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
6
Reguły
poprawności
Reguły poprawności: są to wyrażenia logiczne
(predykaty) opisujące poprawne krotki relacji. DBMS
posiadający reguły poprawności sprawdza je przed
każdą aktualizacją bazy. W przypadku niespełnienia
reguł aktualizacja zostaje odrzucona.
W systemie MS Access można ustawiać reguły
poprawności dla poszczególnych pól w oknie
projektu tabeli.
Reguła dla pola QTY w tab. Dostawy
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
7
Klucze
kandydujące
Niech R będzie relacją. Klucz kandydujący relacji R
jest podzbiorem K zbioru atrybutów relacji R,
posiadającym własności:
jednoznaczności: żadne dwie różne krotki relacji
R nie mają tej samej wartości dla K
nieredukowalności: żaden właściwy podzbiór K
nie posiada własności jednoznaczności
Przykłady
określić klucze kandydujące
w bazie
Dostawcy i części
Uczelnia
określić klucze kandydujące
w bazie
niedziela 4 kwietn
ia 2021
Systemy Baz danych
8
Klucze główne i
alternatywne
Kluczem głównym danej relacji nazywamy wybrany
jej klucz kandydujący. Pozostałe klucze kandydujące
tabeli nazywamy kluczami alternatywnymi.
Uwaga
: Jeżeli dana tabela posiada wiele kluczy
kandydujących, to wybór klucza głównego jest
w zasadzie dowolny. Wybór klucza głównego
powinien mieć na względzie prostotę
rozwiązania, jednak kwestia ta leży poza
zakresem modelu relacyjnego.