background image

1

Wady wrodzone serca

Wady wrodzone serca

cracked by fazi
produced by 

sobxxx

Wykład 04

Pediatria 2006/2007

Klinka Kardiologii Dziecięcej     
     i Wad Wrodzonych Serca 
AMG

background image

2

• 8-10/1000 noworodków rodzi się z wadami 

wrodzonymi serca. Podział hemodynamiczny 
wad:

1) wady ze zwiększonym przepływam płycnym
2) wady ze zmniejszonym przepływem 

płucnym

3) wady z niezmienionym przepływem 

płucnym

4) wady przewodozależne

background image

3

Wady ze zwiększonym przepływem 

płucnym:

• VSD – 30%
• ASD – 9%
• PDA – 9%
• AVC – 8%

background image

4

Wady ze zmniejszonym przepływem 

płucnym:

• Tetralogia Fallota: Aorta jeździec 

+VSD+zwężenie tętnicy płucnej + przerost 
prawej komory.
Nasilenie sinicy zależne od stopnia zwężenia 
t. Płucnej i desaturacji krwi w krążeniu 
systemowym

background image

5

Wady z niezmienionym przepływem 

płucnym – wady zastawkowe:

• AS, AI, AS + AI
• PS, PI, PS + PI
• Koarktacja aorty
• Wady zastawki mitralnej i trójdzielnej.

background image

6

Wady przewodozależne:

• TGA
• Krytyczna AS
• Atrezja PA
• Atrezja zastawki trójdzialnej
• Zespół hipoplazji lewego serca

background image

7

• Każdy pacjent z wadą serca zarówno 

wrodzoną jak i nabytą zagrożony jest 
bakteryjnym zapaleniem wsierdzia.

• Zapobieganie – 1 godz przed zabiegiem 

stomatologicznym podać antybiotyk o 
szerokim spectrum działania  
np: amoksycylina 50mg/kg d/u u dzieci ,

 u dorosłych 2g

background image

8

Janina Aleszewicz – Baranowska

Klinika Kardiologii Dziecięcej i Wad Wrodzonych Serca 

AMG

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA

- stan, w którym rzut minutowy nie 
pokrywa zapotrzebowania tkanek na 
tlen

background image

9

Biorąc za podstawę podziału objawy kliniczne 

można wyodrębnić niewydolność:

1.

Prawej komory

2.

Lewej komory

3.

Obu komór

Ze względu na czas

 w jakim rozwija się 

niewydolność serca możemy wyróżnić 
niewydolność :

1.

Ostrą – rozwijającą się gwałtownie

2.

Przewlekłą – w której objawy niewydolności 
narastają stopniowo w dłuższym okresie czasu

background image

10

Ze względu na mechanizm powstawania

 

niewydolności serca wyróżnia się:

1. Niewydolność skurczową – przeciążenie 

następcze komór

2. Niewydolność wynikającą z przeciążenia 

objętościowego serca – przeciążenie 
wstępne

3. Niewydolność wynikającą z upośledzenia 

napełniania komór – restrykcja napływu

background image

11

W rozwoju niewydolności serca można wyróżnić 3 

etapy:

1 etap – USZKODZENIE

Uszkodzenia serca pod wpływem różnym 
czynników – wady serca, defekty metaboliczne, 
niedokrwienie mięśnia sercowego, zapalenie itp.

background image

12

2 etap – KOMPENSACJA

Upośledzenie czynności serca powoduje włączanie 

się mechanizmów kompensacyjnych celem 

utrzymania prawidłowego rzutu minutowego. 

Do najważniejszych czynników kompensacyjnych 

należy zaliczyć wzmożoną czynność ukł. 

współczulnego, osoczowy i tkankowy ukł.  renina- 

angiotensyna – aldosteron, układ cytokin i 

czynników natriuretycznych. 

Aktywacja ukł współczulnego manifestuje się 

tachykardią, wzrostem kurczliwości m. sercowego  

i wzrostem oporu naczyniowego. W osoczu 

wzrasta stężenie adrenaliny i noradrenaliny

background image

13

• W niewydolności serca dochodzi do 

nadmiernej aktywacji ukł renina – 
angiotensyna – aldosteron.

Renina jest wydzielana przez aparat 
przykłębuszkowy nerek. W wyniku działania 
reniny na angiotensynogen produkowany w 
wątrobie, powstaje angiotensyna I. Enzym 
konwertujący powoduje zmianę angiotensyny 
I w angiotensynę II

background image

14

• Angiotensyna II

–  kontroluje ciśnienie krwi poprzez 

modulowanie nerkowej reabsorbcji sodu i 
wody, stymulowanie wyrzutu aldosteronu i 
kontrolowanie ośrodka pragnienia w OUN.

– powoduje skurcz naczyń krwionośnych , 

spotęgowanie skurczu m. Sercowego, przerost 
m. Sercowego i ścian naczyń. Stymuluje 
również wydzielania andoteliny w śródbłonku 
naczyń, co nasila wazokonstrykcję.

background image

15

• Aldosteron 

produkowany w nadnerczach potęguje 
dysfunkcją śródbłonka i nasila włóknienie m. 
sercowego.

• W niewydolności serca stwierdza się 

nadmierną produkcją czynników 
natriuretycznych:
ANP /produkowany w prawym przedsionku, 
BNP /syntetyzowany w m. Sercowym  
CNP /wydzielany w śródbłonku naczyń

background image

16

Czynniki natriuretyczne

 

− poprawiają relaksację serca, 
− działają antyproliferacyjnie, 
− hamują proces włóknienia m. Sercowego, 
− zmniejszają napięcie ścian tętnic i żył, 
− w nerkach zwiększają przesączanie kłębkowe 

i zmniejszają reabsorpcję  wody i sodu, 

− zmniejszają wydzielanie reniny i aktywację ukł 

współczulnego.

background image

17

• W niewydolności serca dochodzi do 

nadmiernej produkcji cytokin – interleukiny 6, 
endoteliny 1 i TNF (tumor necrosis factor).

• Cytokiny maja ujemny wplyw izotropowy
• Przez przysadkę mózgową w nadmiarze 

wydzielana jest wazopresyna o działaniu 
izotropwym dodatnim. Na tym etapie mimo 
uszkodzenia serca nie ma jawnych objawów 
niewydolności

background image

18

• W miarę możliwości nasilania się dysfunkcji 

serca czynniki kompensacyjne nie zapewniają 
utrzymania prawidłowego rzutu minutowego i 
zaopatrzenia tkanek w tlen i substancje 
odzywcze. Przedłużająca się aktywacja 
mechanizmów kompensacyjnych staje się 
szkodliwa dla serca, ujawniają się objawy 
niewydolności

background image

19

• 3 etap – PRZEBUDOWA /remodelingu/ 

SERCA I DEKOMPENSACJI

• Nadmierna ekspresji różnych biologicznie 

czynnych substancji – katecholami, 
angiotensyny, aldosteronu, kinin, endotelin – 
jest odpowiedzialna za postęp choroby. 
Dochodzi do przerostu myocytów, obniża się 
ich kurczliwość, zamiany miozyny dojrzałej w 
miozynę płodową, upośledzenia czynności 
kanałów jonowych i zaburzeń w sprzężeniu 
elektrochemicznym

background image

20

• Obniża się wrażliwość komórek m. Sercowego 

na stymulacją beta – adrenergiczną. Przy 
dalszym postępie choroby dochodzi do 
obumierania miocytów, a w miejscu 
zniszczonych komórek mięśniowych rozwija 
się tkanka łaczna. Poza włóknieniem 
zastępczym w miejscu obumarłych  miocytów 
występuje równieź włóknienie 
okołonaczyniowe. Kształt przerośniętej lewej 
komory zmiania się na bardziej kulisty

background image

21

• Wiele jest przyczyn sercowych i pozasercowych 

mogących wyzwolić objawy niewydolności 
serca np: wady wrodzone i nabyte serca, 
choroby zapalne przebiegające z zajęciem 
serca/zapalanie m. Sercowego, wsierdzia lub 
osierdzia/, zaburzenia rytmu serca, choroba 
niedokrwienna serca, kardiomiopatie, ale 
również stany hipo- i hiperwolemii, 
nadciśnienie tętnicze, zaburzenia endokrynne, 
metaboliczne, choroby tk łącznej itd

• Obj. Niewydolności serca wynikają z zalegania 

krwi przed niewydolna komorą.

background image

22

W NIEWYDOLNOŚCI 

LEWOKOMOROWEJ

LEWOKOMOROWEJ. 

• obserwuje się zastój krwi w krążeniu płucnym 

– poszerzenie naczyń krążenia płucnego 
powoduje „usztywnienie” tk płucnej na skutek 
obrzęku śródmiąższowego, zwężenie światła 
drobnych oskrzelików przez poszerzone 
naczynia, co manifestuje się dusznością, 
furczeniami

background image

23

• Przy pogłębianiu się zaburzeń odpływu z 

krążenia płucnego pojawia się przesięk do 

pęcherzyków płucnych co manifestuje się 

trzeszczeniami i rzężeniami drobnobańkowymi. 

• Duszność początkowo jedynie wysiłkowa nasila 

się w miarę pogłębiania się niewydolności, 

występuje w spoczynku. W ciązkiej 

niewydolności lewokomorowej pacjent 

przyjmuje pozycję siedzącą, podpiera się 

kończynami górnymi – ortopnoe. Duszność 

gwałtownie nasila się u takich pacjentów w 

pozycji leżącej – może wystąpić obrzęk płuc

background image

24

• OSTRA, szybko rozwijająca się 

NIEWYDOLNOŚĆ LEWEJ KOMORY, manifestuje 
się obrzękiem płuc – pacjent jest pobudzony, 
niespokojny, zlany zimnym potem, z 
dusznością, pienistą wydz. Z dróg 
oddechowych, czesto podbarwioną krwią. 
Osłuchowo stwierdza się tachykardię, 
tachypnoe i rzężenia nad płucami

background image

25

NIEWYDOLNOŚĆ 

PRAWEJ

PRAWEJ 

KOMORY

• manifestuje się zastojem w krążeniu żylnym. 

Ten stan demonstruje się powiększeniem 
narządów miąższowych – zwłaszcza wątroby, 
utrudnieniem odpływu z krążenia trzewnego – 
uczucie pełności w jamie brzusznej.
Przy narastaniu niewydolności - 
skąpomoczem, obrzękami obwodowych części 
ciała.

background image

26

• Przy dalszym pogłębianiu się niewydolności 

prawej komory obserwuje się przesięki do jam 
ciała – otrzewnej (wodobrzusze), do jam 
opłucnowych i osierdzia.

background image

27

• OSTRA NIEWYDOLNOŚĆ PRAWEJ KOMORY 

powstająca najczęściej przy zatorze t. Płucnej 
i odmie opłucnowej, manifestuje się 
dusznością i gwałtownym bólem w jamie 
brzusznej, spowodowanym szybkim 
powiększeniam się wątroby i napięciem jej 
torebki.

background image

28

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA PŁODU

• Przy pomocy badania echokardiograficznego/echo/ 

można rozpoznać niewydolność serca już w 

okresie życia płodowego. Najczęstszą przyczyną 

niewydolności serca są zaburzenia rytmu płodu, 

zwłaszcza częstoskurcz nadkomorowy, cięzka 

niedokrwistość, infekcje płodu, wady wrodzone 

serca przebiegające z niedomykalnością zastawek 

np: zespół Ebsteina, zaspół Fallota z brakiem 

zastawki t płucnej, zapalenie m sercowego, 

przedwczesne zamykanie się przewodu tętniczego 

lub foramen ovale, przetoki tętniczo-żylne, zespół 

transfuzji między bliźniakami, zwrost oporu w 

krążeniu łożyskowym – dysfunkcja łożyska.

background image

29

NIEWYDOLNOŚĆ SERCA U 

NOWORODKÓW I NIEMOWLĄT

• Występuje znacznie częściej niż u dzieci 

starszych. Obraz kliniczny jest mało 
charakterystyczny. Obserwuje się objawy 
niewydolności obu komór serca

background image

30

OBJAWY

OBJAWY NIEWYDOLNOŚCI SERCA

1. Tachykardia
2. Duszność
3. Opóźnienie powrotu napływu włośniczkowego> 3 

sek.

4. Marmurkowate zabarwienie skóry lub bladość
5. Oziębienie dystalnych części ciała
6. Wzmożona potliwość
7. Zmiana usposobienia dziecka – apatyczne lub 

nadmiernie drażliwe

8. Trudności w karmieniu
9. Skąpomocz
10. Słaby przyrost ciężaru ciała
11. Obrzęki

background image

31

• Najczęstsze przyczyny niewydolności serca u 

noworodków:

• Przyczyny pierwotnie kardiologiczne niewydolności 

serca:

• 1. Przewodozależne wady serca - zespól hipoplazji 

lewego serca, przełożenie dużych naczyń, krytyczne 
zwężenia zastawki aortalnej lub płucnej, krytyczna 
koarktacja aorty, szeroki przewód tętniczy u 
wcześniaka, przetrwałe nadciśnienie płucne, istotne 
hemodynamicznie wady ze zwiększonym 
przepływem płucnym, zapalenie mięśnia sercowego 
kardiomiopatie, zaburzenia rytmu.

background image

32

Pozasercowe przyczyny 

niewydolności serca :

• uogólnione zakażenia
• zapalenie płuc
• zespół zaburzeń oddychania
• uraz okołoporodowy - zwłaszcza 

krwawienie do CUN

background image

33

• Przyczyny niewydolności serca u niemowląt:
• istotne hemodynamicznie wady ze zwiększonym 

przepływem płucnym - duży ubytek przegrody 
międzykomorowej, szeroki przewód tętniczy, 
pojedyncza komora bez zwężenia tętnicy płucnej, 
wspólny kanał przedsionkowo - komorowy, atrezja 
zastawki trójdzielnej z dużym ubytkiem 
międzykomorowym bez zwężenia tętnicy płucnej, 
całkowity nieprawidłowy spływ żył płucnych

• wady z utrudnieniem odpływu z lewej komory 

-ciasne zwężenie zastawki aortalnej, koarktacja 
aorty, nadciśnienie tętnicze

• zespół Ebsteina

background image

34

• Przyczyny pozasercowe:

ciężkie infekcje / posocznica/

ciężka niedokrwistość

przetoki tętniczo – żylne

niewydolność wątroby

niewydolność nerek

background image

35

• Niewydolność serca u dzieci starszych i młodzieży
• Im starsze dziecko tym objawy niewydolności serca 

stwierdza się rzadziej. Mogą wystąpić u pacjentów 
z istotnymi hemodynamicznie wadami serca 
nieskorygowanymi kardiochirurgicznie np. zespół 
Ebsteina , po zabiegach kardiochirurgicznych w 
złożonych wadach serca z istotnymi 
hemodynamicznie zmianami np. w rekanalizacji 
VSD po korekcji zespołu Fallota, dużej 
niedomykalności zastawki aortalnej po valvulotomii

background image

36

• W wadach nabytych np. niedomykalność zastawki 

mitralnej lub aortalnej w przebiegu zapalenia 
wsierdzia. Wady powstające w wyniku urazu klatki 
piersiowej -niedomykalność zastawki lub 
pękniecie przegrody międzykomorowej. W 
każdym wieku może wystąpić niewydolność serca 
w przebiegu chorób zapalnych - zapalenie 
mięśnia sercowego, wsierdzia lub osierdzia, w 
kardiomiopatiach pierwotnych i wtórnych np. po 
leczeniu cytostatykami i w zaburzeniach rytmu.

background image

37

• Z przyczyn pozasercowych:

nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, 
zespół nerczycowy, niewydolność wątroby, 
niewydolność nadnerczy, choroby tarczycy, 
choroby tkanki łącznej np. toczeń układowy, 
gorączka reumatyczna, posocznica.

background image

38

Badania diagnostyczne:

• wywiad
• badanie przedmiotowe
• rtg klatki piersiowej
• ekg
• echo
• pomiar RR
• gazometria krwi
• Jonogram
• gospodarka wodna

background image

39

Leczenie niewydolności serca:
W leczeniu niewydolności serca można wyróżnić
etapy:
1.

Zapobieganie wystąpieniu niewydolności serca 
np.
wczesna kwalifikacja wad do leczenia
interwencyjnego lub kardiochirurgicznego. U 
starszych dzieci i młodzieży propagowanie 
zdrowego trybu życia (aktywność fizyczna, dieta, 
przeciwdziałanie nikotynizmowi, alkoholizmowi, 
nadużywaniu używek), unikanie zakażeń, sanacja 
jamy ustnej, intensywne leczenie chorób 
uszkadzających układ sercowo - naczyniowy 
-nadciśnienie tętnicze, cukrzyca itp.

background image

40

2. Poprawa jakości życia pacjentów - leczenie

objawowych pacjentów.

3. Wydłużanie życia pacjentów - zwalczanie

postępów choroby.

Niezwykle ważne jest jak najszybsze ustalenie 

przyczyny wywołującej niewydolność serca i 
ustalenie planu leczenia . W wadach wrodzonych 
serca prawdziwie skuteczna może być jedynie 
korekcja wady, przed przekazaniem dziecka do 
leczenia chirurgicznego należy wyrównać stan 
ogólny pacjenta, opanować objawy niewydolności.

background image

41

• Leczenie - uwagi ogólne:
• Zapewnienie optymalnej temperatury ciała
• Zapewnienie dostępu do wlewów dożylnych
• Zapewnienie spokoju - w razie niepokoju

leki uspokajające (midazolam 0.05 - 0.1
mg/kg iv, morfina 0.1 mg/kg iv, dolargan 0.5 -
1 mg/kg iv, relanium, wlewka doodbytnicza z
wodzianu chloralu)

• Ułożenie z tułowiem uniesionym pod kątem 

45 stopni 

background image

42

• Wyrównanie zaburzeń wodno - elektrolitowych, i 

niewydolności z zastojem żylnym ograniczenie ilości 
płynów do 80 - 100 ml/kg / dobę. U pacjentów z 
zastojem żylnym podanie leków moczopędnych - 
furosemid 1-2 mg/kg /24 godz., maksymalna dawka 
furosemidu 10 mg/kg / 24 godz. iv.im lub po, 
Aldacton 1-3 mg/kg/24 godz. po.

• Odżywianie - zapewniające pokrycie 

zapotrzebowania kalorycznego, zwiększenie 
częstotliwości posiłków kosztem zmniejszenia 
jednorazowej objętości posiłku. W razie konieczności 
odżywianie przez sondę dożołądkową lub 
odżywianie pozajelitowe.

background image

43

UWAGA

 - tlenoterapia może być zastosowana 

dopiero po ustaleniu rozpoznania - w wadach 
przewodozależnych tlen może spowodować 
restrykcję przewodu tętniczego i pogorszenie 
stanu pacjenta. W wadach ze zwiększonym 
przepływem płucnym rozszerzenie pod 
wpływem tlenu łożyska naczyniowego płuc 
może dodatkowo zwiększyć przepływ płucny.

background image

44

Leczenie farmakologiczne

Stosowane leczenie uwarunkowane jest stanem pacjenta.
U dzieci w ciężkim stanie ogólnym z niskim rzutem minutowym 
serca:

– Aminy presyjne we wlewie dożylnym :
– Dopamina 2-3 ug/kg/min - maksymalna dawka 10 ug/kg /min -
– Dobutamina 2-10 -20 ug/kg/min
– Epinephryna 0.05 - 0,5 -1 ug/kg/min

Aminy presyjne podwyższają ciśnienie krwi, przyśpieszają 
akcję serca.
Nitroprusydek sodu 0,5 - 3 ug/kg/min - stosowany łącznie z
aminami presyjnymi celem zmniejszenia obciążenia wstępnego
i następczego poprzez rozszerzenie naczyń żylnych i 
tętniczych.

background image

45

• Leki uspokajające
• Leki moczopędne - furosemid, aldacton
• Priostin iv. w wadach przewodozależnych .
• W przetrwałym nadciśnieniu płucnym 

noworodków - tlenek azotu do oddychania, iv 
tolazolina, siarczan magnezu

background image

46

• W zaburzeniach rytmu serca - leki

przeciwarytmiczne np. Adenocor iv w
częstoskurczu napadowym
nad komorowym, isoptin (nie stosować
u noworodków i niemowląt), Amiodaron w 
częstoskurczach opornych na poprzednio 
wymienione leki i w ciężkich komorowych 
zaburzeniach rytmu serca

background image

47

• Stan średnio ciężki:
• Leki moczopędne
• Leki obniżające opór systemowy 

-zmniejszające przeciążenie następcze -leki z 
grupy inhibitorów enzymu konwertującego 
angiotensynę I

• CaptopriI 0,1 - 0,3 mg/kg co 8 godz. d/u
• Enarenal 0.1 - 0,4 mg/kg /24 godz. p/o 

background image

48

• Digoxin 0,02 - 0,03 mg/kg/24 godz. p/o

lub iv - głównym wskazaniem jest
migotanie przedsionków, u dzieci
dość rzadkie. Stosowany jest również
w stanach przebiegającym z
przeciążeniem objętościowym serca.
Przeciwwskazana u pacjentów przed
planowanym leczeniem kardiochirurgicznym.

background image

49

Janina Aleszewicz-Baranowska

Klinka Kardiologii Dziecięcej i

Wad Wrodzonych Serca AMG

Niewydolność serca

Niewydolnością serca

nazywamy stan, w którym rzut

minutowy nie pokrywa

zapotrzebowania na tlen

background image

50

Zaburzenia rytmu serca u dzieci

Układ bodźcowoprzewodzący serca – jest to 
wyspecjalizowana grupa komórek mięśnia 
sercowego zdolna do spontanicznego 
wytwarzania i przewodzenia rytmicznych 
impulsów wywołujących skurcz serca

background image

51

• Komórki mające właściwości

automatycznego wytwarzania impulsów
znajdują się w węźle zatokowo - 
przedsionkowym,
w łączu przedsionkowo - komorowym, mięśniu 
przedsionka, w pęczku 
przedsionkowo - komorowym zwanym
pęczkiem Hisa, jego odnogach i we włóknach
Purkiniego. 

background image

52

Komórki węzła zatokowego pełnią rolę 
dominujacą. W tych komórkach zachodzi 
najszybsza depolaryzacja. Węzeł zatokowy 
jest naturalnym rozrusznikiem serca.

background image

53

Istnieją dwa zasadnicze mechanizmy przejęcia
czynności bodźcotwórczej przez ośrodki
pozazatokowe:
1. Zwolnienie czynności węzła zatokowego lub 

ustanie przewodzenia impulsów z węzła - 
powstaje blok zatokowo - przedsionkowy lub 
blok przedsionkowo - komorowy. Ośrodek 
bodźcotwórczy pozazatokowy generuje 
impulsy, powstaje rytm zastępczy. Jeżeli 
ośrodek zastępczy znajduje się w węźle 
przedsionkowo - komorowym - rytm serca 
wynosi 40 - 60/min, jeżeli w ośrodkach 
komorowych - 30 -40/min. Określamy to jako 
bierny rytm zastępczy

background image

54

2. Wzmożony automatyzm ośrodka 

ektopicznego - wytwarzanie impulsów 
szybszych niż częstość rytmu zatokowego. 
W tej sytuacji ośrodek ektopiczny przejmuje 
rolę rozrusznika serca - powstaje czynny 
rytm pozazatokowy.

background image

55

• Pobudzenia przedwczesne nadkomorowe 

-najczęstsza forma zaburzeń rytmu u dzieci.
Są to pobudzenia powstające powyżej pęczka 
Hisa i pojawiają się wcześniej niż rytm wiodący.

Czynniki usposabiające:

 zaburzenia jonowe 

(hipokaliemia, hipercalcemia), zaburzenia 
metaboliczne (hipoglikemia, hipoksja) centralny 
cewnik żylny, niektóre leki (naparstnica, leki 
sympatykomimetyczne, imipramina). Do 
ekstrasystolii nadkomorowej prowadzi 
poszerzenie przedsionków (wady serca, stany po 
zabiegach kardiochirurgicznych). W większości 
przypadków przyczyna nie jest znana.

background image

56

• Przedwczesne pobudzenia z łącza przedsionkowo 

- komorowego  załamek P jest umiejscowiony 
w zespole QRS, tuż przed lub po zespole QRS.

• Pobudzenia przedwczesne stwierdza się 

badaniem Holtera u 14% niemowląt i 13 -21% 
dzieci starszych. Jest to najczęstsza arytmia u 
noworodków - 26%.

• Pobudzenia nadkomorowe należą do

łagodnych arytmii i najczęściej nie wymagają
leczenia.

background image

57

• Przedwczesne pobudzenia mogą

pochodzić z przedsionków lub z łącza
przedsionkowo - komorowego.

• Przedwczesne pobudzenia przedsionkowe 

poprzedzone są załamkiem P. Załamek P jest 
dodatni w II odprowadzeniu, jeżeli pobudzenie 
  powstaje w górnej części przedsionka, a 
ujemny jeżeli w dolnej.

background image

58

• Przedwczesne pobudzenia z łącza przedsionkowo 

- komorowego - załamek P jest umiejscowiony w 
zespole QRS, tuż przed lub po zespole QRS.

• Pobudzenia przedwczesne stwierdza się 

badaniem Holtera u 14% niemowląt i 13 -21% 
dzieci starszych. Jest to najczęstsza arytmia u 
noworodków - 26%.

• Pobudzenia nadkomorowe należą do łagodnych 

arytmii i najczęściej nie wymagaj leczenia.

background image

59

• Pobudzenia dodatkowe komorowe
• Zespól QRS różni się od QRS rytmu 

podstawowego, pojawia się wcześniej niż 
zespól QRS rytmu podstawowego i nie 
poprzedza go załamek P. Załamek T ma 
odwrotne wychylenie niż w rytmie 
podstawowym. Występuje przerwa 
wyrównawcza. Pobudzenia przedwczesne 
komorowe bez współistniejącej patologii serca 
mają najczęściej wysoki voltaż.

background image

60

• Pobudzenia dodatkowe komorowe mogą 

występować w postaci bigeminii - po jednym 
pobudzeniu zatokowym -jedno pobudzenie 
komorowe. Trigeminia - po dwóch prawidłowych 
pobudzeniach-jedno dodatkowe. Pary - kolejno 
po sobie dwa pobudzenia dodatkowe. Salwa 
pobudzeń dodatkowych  - częstoskurcz 
komorowy. Częstoskurcz komorowy - kolejno po 
sobie następująco najmniej 3 pobudzenia 
komorowe o częstości powyżej 120/min.

background image

61

Napadowy częstoskurcz nadkomorowy 
u dzieci.

Jest to nagle zaczynająca się i nagle kończąca 
się nadmiernie szybka czynność serca, w której 
powstawaniu biorą udział struktury powyżej 
pęczka Hisa. Jest to najczęstsza tachyarytmia u 
dzieci. Częstość występowania ocenia się na 1 : 
250 do 

1 :1000 dzieci.

background image

62

• Przyczyna SVT u większości nieznana.

Ponad 55 % dzieci ma strukturalnie
prawidłowe serca. W 25 - 30 % stwierdza się
wrodzone wady np. zespół Ebsteina, skorygowane 
przestawienie wielkich pni tętniczych. W 10 - 15% 
występuje rodzinnie. Częstoskurcz napadowy 
może wystąpić w przebiegu zap. m. sercowego, 
posocznicy, w stanach gorączkowych, 
nadczynności tarczycy, zapaleniu mózgu, po 
lekach - epinefryna, kofeina, nikotyna

background image

63

Mechanizm powstawania :

1. Zjawisko nawrotowej fali pobudzenia – 

reentry u 85 - 90%

2. Nadmierny automatyzm ośrodków  

ektopicznych 10-15%.

Zjawisko reentry polega na jedno lub 
wielokrotnym pobudzeniu mięśnia 
sercowego tym samym impulsem 
zataczającym zamknięty obwód (pętlę).

background image

64

Objawy kliniczne częstoskurczu 
napadowego zależą od :

1. wieku pacjenta

2. czasu trwania

3. stanu układu krążenia

4. szybkości akcji serca 

background image

65

Niemowlęta - objawy SVT:

• zmiana zachowania się - niepokój lub apatia
• niechęć do jedzenia, zabawy
• przyśpieszony oddech
• bladość powłok
• niekiedy sinica
• zimne dłonie i stopy
• szybkie tętnienie naczyń szyjnych i okolicy przed 

sercowej

• obniżone RR
• niewydolność krążeniowo - oddechowa
• wstrząs

background image

66

Dzieci starsze objawy SVT

:

• niepokój
• bladość
• ból w kl. piersiowej, bóle brzucha
• poczucie zagrożenia życia
• uczucie szybkiego bicia serca
• zasłabnięcie, utrata przytomności

background image

67

Diagnostyka SVT:

• zapis EKG

• zapis EKG metodą Holtera

• próba wysiłkowa - czy wysiłek prowokuje 

napady

• elektrofizjologia serca

background image

68

Leczenie:

Pobudzenie nerwu błędnego - ochłodzenie twarzy, 
masaż zatoki szyjnej, próba Valsalvy, prowokacja 
wymiotów

Leki:

Adenozyna - zmniejsza pobudliwość komórek i 
przewodzenie, hamuje czynność węzła zatokowego i 
przewodzenie przedsionkowo - komorowe, działa - 20 
s.
Adenocor 0.075 - 0.25 mg/kg / dawkę.
Striadyna 0.05 - 0.5 mg/kg/ dawkę.


Document Outline