background image

 

 

Polscy poeci współcześni

Zebrał i opracował 

Aleksander Karandyszowski

Przewróć

 

kartkę

background image

 

 

Wstęp

      Prezentacja została podzielona 

na kilka części. W pierwszej 
postanowiłem przedstawić 
sylwetki poetów tworzących w 
latach 1945-2005, w drugiej 
natomiast zamieściłem ich 
twórczość. Mam nadzieję, iż 
nawigacja po tej prezentacji 
nie będzie kłopotliwa i łatwo 
czytelnik uzyska dostęp do 
potrzebnych mu informacji. 
Przyciski „Przewróć kartkę” to 
odnośniki do następnego bądź 
poprzedniego slajdu. Każdy 
podkreślony napis przenosi 
czytelnika na inną podstronę

Spis alfabetyczny
Zacznij podróż
Wiersze
Podziękowania

Koniec

Przewróć

 

kartkę

Przewróć kartkę

background image

 

 

Spis alfabetyczny

Zofia Badura
Stanisław Barańczak
Stanisław Bereś
Miron Białoszewski
Jan Brzechwa
Wojciech Bąk
Elżbieta Cichla-Czarniawska
Leszek Długosz
Marta Fox
Wojciech Gawłowski
Stanisław Grochowiak
Jerzy Harasymowicz
Zbigniew Herbert
Lothar Herbst
Jarosław Iwaszkiewicz
Marian Jachimowicz
Jerzy Roman Jaglarz
Jacek Kaczmarski
Ludwik Jerzy Kern
Mira Kuś

Jerzy Kwiatkowski
Dariusz Tomasz Lebio

da

Stanisław Jerzy Lec
Jan Lechoń
Ewa Lipska
Sławomir Mateusz
Leszek Mech
Artur Międzyrzecki
Czesław Miłosz
Tadeusz Nowak
Beata Obertyńska
Agnieszka Osiecka
Bogdan Ostromęcki
Hanna Ożogowska
Janusz Pasierb
Andrzej Poniedzielski
Halina Poświatowska
Tadeusz Różewicz
Edward Stachura
Jan Sztaudynger

Wisława Szymborsk
a
Antoni Słonimski

Grzegorz Turnau

Jan Twardowski

Wojciech Wencel

Rafał Wojaczek

Adam Zagajewski

Spis Treści

Przewróć

 

kartkę

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zofia Badura

Zofia Badura (urodzona 15 maja 1954 w Opolu), polska poetka. 
Debiutowała w 1971 wierszami: "Czarownice", "Poezja", "Szczęście dla dziewcząt 

nieładnych" drukowanymi w Kalendarzu Opolskim, w którym ogłaszała utwory 
poetyckie, także w latach następnych. Za właściwy debiut uważa się wiersze: "Palcem 
dotykam okładek...", "To już tyle lat..." ogłoszone w 1983 w miesięczniku "Nowy 
Wyraz
". Wiersze, recenzje i utwory publicystyczne drukowała w: "Poezji", "Odrze", 
"Nowym Wyrazie", "Opolu", "Studencie", "Przeglądzie Kulturalnym", "Nowym 
Medyku
", "Kierunkach", "Sztandarze Młodych", "Itd", "Radarze", "Na przełaj" oraz w 
antologiach. 

Twórczość

1976 Most 

1981 Zabawa dopiero się zaczyna 

1982 Zimne powietrze 

1984 Wszystko będzie darowane 

1985 Ostatnie rzędy nie słyszą 

Wiersze

Przewróć kartkę

Przewróć kartkę

background image

 

 

Stanisław Barańczak

Stanisław Barańczak - (ur. 13 listopada 1946 w Poznaniu). Poeta, krytyk literacki, tłumacz poezji.
Używał pseudonimu Barbara Stawiczak. Brat pisarki Małgorzaty Musierowicz. 

Nagrody
1972 - nagroda Pióra za poezje 
1972 - nagroda im. Kościelskich 
1980 - nagroda im. Jurzykowskiego 
1990 - nagroda PEN Clubu za przekłady 
1991 - nagroda miasta Poznania 
1999 - nagroda literacka Nike za tom 
           "Chirurgiczna precyzja

Twórczość
1968 "Korekta twarzy
1970 "Jednym tchem
1971 "Nieufni i zadufani. Romantyzm i klasycyzm w młodej 
poezji lat sześćdziesiątych

1972 "Dziennik poranny. Wiersze 1967-1971
1973 "Ironia i harmonia. Szkice o najnowszej literaturze 
polskiej

1974 "Język poetycki Mirona Białoszewskiego
1977 "Ja wiem, że to niesłuszne. Wiersze z lat 1975-1976
1978 "Sztuczne oddychanie
1979 "Etyka i poetyka. Szkice
1980 "Knebel i słowo. O literaturze krajowej w latach 
siedemdziesiątych

1980 "Tryptyk z betonu, zmęczenia i śniegu

1981 "Wiersze prawie zebrane
1981 "Książki najgorsze
1981 "Dziennik poranny. Poezje 1967-1981
1981 "Bo tylko ten świat bólu...
1983 "Czytelnik ubezwłasnowolniony. Perswazje w 
masowej kulturze literackiej

1984 "Uciekinier z Utopii. O poezji Zbigniewa 
Herberta

1986 "Atlantyda i inne wiersze z lat 1981-1985
1988 "Przed i po. Szkice o poezji krajowej przełomu 
lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych

1988 "Widokówka z tego świata i inne rymy z lat 
1986-1988

1990 "Tablica z Macondo, albo osiemnaście prób 
wytłumaczenia sobie i innym po co i dlaczego się 
pisze

1991 "Biografioły
1991 "159 wierszy. 1968-1988
1994 "Podróż zimowa
1996 "Poezja i duch
1998 "Chirurgiczna precyzja

Przewróć kartkę

Przewróć kartkę

Wiersze

background image

 

 

Stanisław Bereś

Stanisław Bereś (urodzony 4 maja 1950 we Wrocławiu) - polski poeta, krytyk literacki, 

tłumacz i historyk literatury. Jego specjalnością jest literatura polska lat 30. i 40. XX 
wieku. Autor m.in. wywiadów ze wsółczesnymi pisarzami polskimi, np. ze 
Stanisławem Lemem.

Stanisław Bereś wydał tomiki poezji takie jak: Już tylko sen (1990), Wybór 

niezobowiązujący (1983).

Przewróć kartkę

background image

 

 

Miron Białoszewski

Miron Białoszewski (30 lipca 1922 – 17 czerwca 1983) polski poeta, prozaik, 

dramatopisarz i aktor teatralny. Białoszewski urodził się w Warszawie. W okresie 
okupacji zdał maturę na tajnych kompletach po czym rozpoczął studia polonistyczne 
na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. Po kapitulacji powstania warszawskiego 
został wywieziony na roboty do Niemiec jednak udało mu się uciec z transportu. Po 
zakończeniu wojny powrócił do Warszawy, gdzie kontynuował studia, a także 
pracował. Początkowo zatrudnił się na poczcie, potem pracował jako dziennikarz w 
Kurierze Codziennym i Wieczorze. Współpracował także z redakcjami czasopism 
dziecięcych i młodzieżowych, dla których pisał wiersze i piosenki.

Debiutował w Życiu literackim w roku 1955, a pierwszy tomik jego wierszy, Obroty rzeczy 

ukazał się rok później.

 

• Tomy wierszy i prozy
• Rozkurz (1980), 
• Stara proza i nowe wiersze (1984), 
• Teatr Osobny (1973), 
• Obmapywanie Europy. Aaameryka. Ostatnie wiersze (1988 – pośmiertnie) 

Wiersze

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jan Brzechwa

Jan Brzechwa (ur. 15 sierpnia 1900 w Żmerynce na Podolu, zm. 2 lipca 1966 w Warszawie), 

polski poeta, autor wielu znanych bajek i wierszy dla dzieci, m. in. Pan KleksPchła 

Szachrajka; także satyrycznych tekstów dla dorosłych, przekładów z języka rosyjskiego, 

m. in. utworów A. Puszkina, S. Jesienina, W. Majakowskiego). Zaprzyjaźniony z grafikiem 

Janem Marcinem Szancerem, autorem licznych ilustracji do jego tekstów. W latach 

pięćdziesiątych autor wierszy propagandowych gloryfikujących partię i ustrój 

socjalistyczny (np. "Marsz", "Głos Ameryki") w latach późniejszych nie angażował się w 

twórczość polityczną, uchodził za biernego kontestatora ustroju.

Nazwisko Brzechwa to literacki pseudonim (prawdziwe nazwisko Lesman). Ukończył Wydział 

Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Z zawodu adwokat, w latach 1924–1939 radca 

prawny ZAIKS. Specjalista w dziedzinie prawa autorskiego. Debiutował w 1920 pod 

pseudonimem Szer-Szeń jako satyryk. W 1926 ogłosił tom poezji Oblicza zmyślone

Pierwszy tomik wierszy dla dzieci – Tańcowała igła z nitką wydał w 1937. W swoich 

utworach literackich niejednokrotnie wypowiadał się pozytywnie o komunizmie w Polsce, 

prowadził satyry w stosunku do działaczy antykomunistycznych

Twórczość
1926 – Oblicza zmyślone 
1937 – Tańcowała igła z nitką 
1938 – Kaczka Dziwaczka 
1946 – Akademia Pana Kleksa 
1946 – Ptasie plotki 
1946 – Pan Drops i jego trupa 
1948 – Na wyspach Bergamutach 
1948 – Opowiedział dzięcioł sowie 
1948 – Przygody rycerza Szaławiły 
1951 – Uczymy się chodzić 

1953 – Teatr Pietruszki 
1953 – Wagary 
1957 – Magik 
1958 – Wyssane z nogi 
1958 – Sto bajek 
1961 – Podróże pana Kleksa 
1964 – Śmiechu warte 
1965 – Od baśni do baśni 
1965 – Tryumf pana Kleksa 

Wiersze

background image

 

 

Wojciech Bąk

Wojciech Bąk (ur. 23 kwietnia 1907 w Ostrowie, zm. 30 kwietnia 1961 w Poznaniu) - pisarz, 

prozaik i poeta, tworzący głównie w ramach liryki religijnej.

Oskarżany a antysemityzm, po wojnie miał obsesję osaczenia żydowskiego, jednak po pogromie 

kieleckim kierowany przezeń poznański oddział ZLP wystosował stanowczy protest w tej 

sprawie.

Pod koniec życia zmienił wyznanie z katolickiego na ewangelickie.

Poezja

Brzemię niebieskie 1934 

Śpiewna samotność 1936 

Monologi anielskie 1938 

Piąta ewangelia 1946 

Syn ziemi 1946 

Dłonie z wiatru 1948 

Modlitewnik 1956 

Poezje 1958 

Zastygłe chwile 1958 

Szkice 1960 

Psalmy Dawidowe 1979 

Pieśni brewiarza rzymskiego 1979 

W Samotności 1997 - antologia, red. Roman Bąk 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Elżbieta Cichla-Czarniawska

 

Elżbieta Cichla-Czarniawska (ur. 1935 w Łodzi) – polska poetka i powieściopisarka. W 1957 

ukończyła filologię polską na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, a w 1977 uzyskała stopień 
naukowy doktora na Uniwersytecie Łódzkim. Po ukończeniu studiów pracowała w Bibliotece im. 
H. Łopacińskiego w Lublinie, a następnie w szkolnictwie częstochowskim. Od 1983 mieszka w 
Lublinie.

Poezje (wydane zbiorki):

Wielkie małe głody, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1968 

Spojrzenia w półobrocie, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1970 

Krążenie wzajemne, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1974 

Motywy codzienne, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1978 

Ucieczka lądów, Wydawnictwo Lubelskie, Lublin 1985 

Terytoria Jego Wysokości, nakładem autorki, Lublin 1992 

Zielony żartopis, nakładem autorki, Lublin 1993 

Wiersze wybrane, Norbertinum, Lublin 1995 

Piękna skończoność, Polihymnia, Lublin 1997 

Zamurowana dziupla, Norbertinum, Lublin 1997 

Zabawa w chowanego, Polihymnia, Lublin 1998 

Niewyśpiewana serenada, Norbertinum, Lublin 2002 

Wydarzenia pozorne i niepozorne, Norbertinum, Lublin 2004 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Leszek Długosz

Leszek Długosz (urodzony 18 czerwca 1941 w Zaklikowie na 

Lubelszczyźnie), aktor, literat, kompozytor jeden z najbardziej 

znanych polskich śpiewających poetów.

W roku 1964 ukończył studia polonistyczne na Uniwersytecie 

Jagiellońskim, a w latach 1964-1966 studiował na wydziale 

aktorskim na PWST w Krakowie. Zadebiutował w roku 1964 w 

teatrzyku piosenki UJ "Hefajstos". W 1965 roku związał się z 

krakowskim kabaretem "Piwnica pod Baranami", gdzie uchodził 

za jednego z z największych artystów w zespole. Pierwszy 

tomik poezji - "Lekcje rytmiki" wydał w 1973 roku. Z Piwnicą 

rozstał się w 1978 roku i od tego czasu Leszek Długosz 

występuje przeważnie samodzielnie. Rok później przebywał na 

stypendium we Francji, co zaowocowało wydaniem płyty w 

całości w języku francuskim. Wydał do tej pory kilkanaście 

tomików poezji - najnowszy o tytule "Piwnica idzie do góry".

Oprócz działalności estradowej i literackiej publikuje również swoje 

felietony w "Czasie krakowskim" i "Rzeczpospolitej". 

Zrealizował również w TVP cykl poświęcony poezji "Literatura 

według Długosza".

W roku 1982 Leszek Długosz otrzymał nagrodę artystyczną Miasta 

Krakowa za osiągnięcia w dziedzinie piosenki poetyckiej.

Najsłynniejsze utwory:
"Jaka szkoda" - sł.S. Baliński,
 muz.L.Długosz 
"Berlin 1913" - sł.J. Tuwim, 
muz.L.Długosz 
"Dzień w kolorze śliwkowym" – 
sł. i muz. L.Długosz 
"Nie ma nas" - sł. i muz. 
L.Długosz 
"Nasze ognisko" - sł. i muz. 
L.Długosz
"Pod Baranami też już dzisiaj 

inny czas" – sł. i muz. L.Długosz

 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Marta Fox

Marta Fox (ur. 1 stycznia 1952 w Siemianowicach Śląskich) - poetka, powieściopisarka i eseistka polska.

Marta Fox zadebiutowała w 1989 opublikowanym w piśmie "TAK i 
NIE" opowiadaniem Gra, za które otrzymała Grand Prix w Konkursie 
Literatury Miłosnej w Lubinie. Jej wiersze tłumaczono na niemiecki, 
angielski i hiszpański. Na III Górnośląskim Festiwalu Kameralistyki 
prezentowała spektakl poetycki Zapłakać czerwonym deszczem, 
do muzyki Bogdana Mizerskiego.

Tematem twórczości prozatorskiej Marty 
Fox są problemy dzieci i młodzieży, 
związane głównie z dojrzewaniem 
emocjonalnym. Autorka odmalowuje 
postacie bohaterów i środowisk w jakim 
się obracają (między innymi rodzinnym i 
szkolnym) z dużym znawstwem 
współczesnych realiów. Dotyczy to 
zwłaszcza języka, ale także np. używania 
komputera (elektroniczny dziennik czy 
korespondencja przez pocztę 
elektroniczną). Od klasycznej literatury dla 
młodzieży (np. twórczości Małgorzaty 
Musierowicz) wyróżnia ją wyraźnie 
naszkicowana tematyka erotyki i seksu, 
traktowanych jako istotna część ludzkiego 
doświadczenia.

Bibliografia
Kapelusz zawsze zdejmuję ostatni (proza i poezja, 1992) 
Batoniki Always miękkie jak deszczówka (powieść, 1994) 
Agaton-Gagaton: jak pięknie być sobą (powieść, 1994) 
Chcę być chłopcem jak mój ojciec (poezje, 1994) 
Wielkie ciężarówki wyjeżdżają z morza (powieść, 1996) 
Magda.doc (powieść, 1996) 
Paulina.doc (powieść, 1997) 
Zdarzyć się mogło. Zdarzyć się musiało. 
Z Wisławą Szymborską spotkanie w wierszu (1996) 
Firma Agaton-Gagaton: wypróbuj bez szorowania (powieść, 1998) 
Ogrodnicy północy, poetów portret potrójny (1998) 
Nie jestem która wszystko zniesie (poezje, 1999) 
cykl minipowieści Pierwsza miłość (1999): 
Listy spod kapelusza (felietony, 2002) 
Kochać (poezje, 2001) 
Czerwień raz jeszcze daje czerwień (2001) 
Niebo z widokiem na niebo (2003) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Wojciech Gawłowski

Wojciech Gawłowski (ur. 20.12.1953 w Ostrowie Wielkopolskim) - poeta, laureat 

medalu im. Stanisława Barańczaka. W twórczości podejmuje wątki historiozoficzne, 

etyczne, wanitatywne, zawiera nawiązania do rodzinnego miasta.

Absolwent Liceum im. Reymonta w Ostrowie oraz Wydziału Prawa UAM w Poznaniu. Po 

studiach zamieszkały w Ostrowie.

Debiutował w roku 1977. Pierwszy tomik poezji, Błędnik równowagi, wydany został w roku 

1978 w serii Pokolenie, które wstępuje. Otrzymał za niego medal im. Stanisława 

Barańczaka za najlepszy debiut roku. Publikował w czasopismach literackich: Nowy 

Wyraz, Życie Literackie, Odgłosy, Integracja, Nurt.

Wydał 7 tomików poezji:

Błędnik równowagi, Warszawa 1978, 
Przypisy do przepowiedni, Kalisz 1985, 
Błędna losowa, Poznań 1985, 
Prowincja zimowego zmierzchu, Ostrów Wielkopolski 1993, 
Zapach gasnącej świecy, Bydgoszcz 2000, 
Podania, życiorysy, legendy i baśnie, Sopot 2000, 
Głosy, obrazy i sny, Poznań 2003. 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Stanisław Grochowiak

Stanisław Grochowiak (ur. 24 stycznia 1934 w Lesznie, zm. 2 września 1976 w 

Warszawie) – polski poeta, dramatopisarz i publicysta.

Grochowiak zapisał się w polskiej powojennej poezji jako twórca, który poszukiwał nowych 

form ekspresji poetyckiej i przeciwstawił się tradycyjnej interpretacji "piękna". Był 

klasyfikowany jako poeta reprezentujący nurt turpistyczny (od łac. turpis - brzydki). W 

późniejszym okresie swojej twórczości skłaniał się klasyczności i zgodzie na reguły dnia 

codziennego (bunt nie przemija, bunt się ustatecznia).

Zmarł z powodu powikłań choroby alkoholowej.

Ważniejsze dzieła :
Ballada Rycerska (1956) 
Menuet z pogrzebaczem (1958) 
Rozbieranie do snu (1959) 
Agresty (1963) 
Kanon (1965) 
Totentanz in Polen (1969)poemat 
Nie było lata (1969) 
Polowanie na cietrzewie (1972) 
Bilard (1975) 
Haiku-Images (1975) 
Allende (1974)poemat 
Wiersze nieznane i rozproszone (1996) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jerzy Harasymowicz

Jerzy Harasymowicz (1933-1999), polski poeta.
Jego twórczość charakteryzowała się "przesyceniem" 

opisów, co czyniło wymyślone przez niego mitologie 

niezwykle szczegółowymi i sprawiającymi wrażenie 

realnych. Interesował się kulturą Łemków oraz 

słowiańsko-chrześcijańską, do których to 

zainteresowań często odnosił się w swoich utworach.

Harasymowicz był pisarzem płodnym, umierając zostawił 

po sobie 56 tomów wierszy, sprzedanych łącznie w 

liczbie ponad 700.000 egzemplarzy.

Jego prochy rozsypano nad bieszczadzkimi połoninami, a 

symboliczny grób stanowi pomnik w kształcie bramy 

na Przełęczy Wyżnej.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zbigniew Herbert

Zbigniew Herbert (urodzony 29 października 1924 we Lwowie - zmarł 28 lipca 1998 w Warszawie), polski 

poeta, eseista, dramatopisarz, autor słuchowisk.

Poezja
Debiutem poetyckim Herberta były, opublikowane bez jego zgody na łamach „Dziś i Jutro”, trzy wiersze: Napis, 

Pożegnanie września i Złoty środek (nr 37 z 1950 r.). Do 1955 r. pozostawał poza głównym nurtem życia 

literackiego ogłaszając nieliczne utwory w ”Tygodniku Powszechnym”. Nie mając szans na własny tomik, 

zdecydował się na opublikowanie 22 wierszy w wydanej przez PAX antologii młodej poezji katolickiej 

...każdej chwili wybierać muszę... (Warszawa 1954). Szerszej publiczności został zaprezentowany dopiero 

w słynnej Prapremierze pięciu poetów (obok Herberta byli to: Miron Białoszewski, Bohdan Drozdowski, 

Stanisław Czycz, Jerzy Harasymowicz) na łamach „Życia Literackiego” (nr 51 z grudnia 1955). W 1956 

ukazał się jego debiutancki tomik: Struna światła. Zaledwie rok później tom kolejny – Hermes, pies i 

gwiazda. Spóźniony debiut sprawił, że Herbert, biograficznie należący to tego samego pokolenia co 

Krzysztof Kamil Baczyński czy Tadeusz Różewicz, łączony był z pokoleniem „Współczesności”, które weszło 

do życia literackiego na fali odwilży w 1956 r. Dwa kolejne tomy, Studium przedmiotu i Napis, ukazały się 

w latach 1961 i 1969. W 1974 r. wchodzi przebojem do literatury polskiej tytułowy bohater kolejnego tomu 

– Pan Cogito. Postać Pana Cogito nie opuściła poezji Herberta w kolejnych tomach. Poeta zawsze lubił 

posługiwać się liryką roli, wielostopniową ironią – teraz wprowadzony na stałe bohater stał się elementem 

tej skomplikowanej gry między autorem a czytelnikiem. W 1983 r. wydał Herbert w Instytucie Literackim w 

Paryżu tom kolejny, pod znamiennym tytułem Raport z oblężonego Miasta i inne wiersze. 

Przedrukowywały go w kraju w całości i w części drugoobiegowe oficyny. Miasto z tytułowego wiersza na 

najwyższym poziomie uogólnienia może być odczytane jako metafora wszystkich wartości, które warte są 

obrony, na planie historycznym - to ponadczasowy symbol wolności, synonim republiki znajdującej się w 

stanie permanentnego oblężenia, wreszcie, na poziomie najbardziej konkretnym, jest także (i są ku 

takiemu odczytaniu bezpośrednie w tekście przesłanki) figurą Polski stanu wojennego. Także w Paryżu 

ukazuje się kolejny tom – Elegia na odejście (1990). W 1992 r. zaś, już w Polsce, Rovigo (Wrocław). 

Wreszcie, na kilka miesięcy przed śmiercią autora, wychodzi tom ostatni – Epilog burzy.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zbigniew Herbert – Cd.

Tworzywem poezji Herberta, na co od razu zwróciła uwagę krytyka, są bardzo często mitologiczne 

opowieści, starożytni bohaterowie i dzieła sztuki. Nie pełnią jednak one roli martwych elementów 

literackiej konwencji. Herbert świadomie próbuje odrzucić wszystkie kulturowe nawarstwienia (o 

ile taki zabieg w ogóle jest możliwy) i dotrzeć do pierwowzorów, stanąć oko w oko z antycznymi 

bohaterami, uczynić z nich postaci żywe i konkretne. Mocą wyobraźni stawia czytelnika twarzą w 

twarz z Kaligulą, Klaudiuszem czy Damastesem. Przeszłość nie jest bowiem czymś odległym i 

zamkniętym. Ożywiane postaci i zdarzenia pozwalają podjąć próbę zrozumienia historii, a zatem 

zrozumienia i chwili obecnej. Nieustannie oceniamy współczesność przymierzając ją do 

przeszłości i nieustannie weryfikujemy naszą wiedzę o przeszłości przymierzając ją do 

doświadczeń współczesnego człowieka.

Trudno odczytać z poezji Herberta ślady jakiejś spójnej koncepcji historiozoficznej. Przeciwnie – jest 

wiele cytatów, które świadczą o wyraźnej niechęci do systemów, które wyjaśniają wszystko, 

tłumaczą rozwój wydarzeń nieuchronną logiką dziejów. To, co da się o historii powiedzieć, wynika 

tylko z prostej obserwacji – że jest ona (a przynajmniej była do tej pory) terenem panoszenia się 

zła, któremu wiecznie przeciwstawia się garstka niezłomnych. I na tym właśnie polega zadanie – 

by po stanąć po stronie tej garstki. Wydaje się to współcześnie trudniejsze, niż kiedykolwiek 

przedtem. Nie ze względu na większe niebezpieczeństwo – obecnie bohaterom grozi głównie 

śmieszność. Współczesny świat zdaje się zatracać kontury, pojęcia przestają być jednoznaczne, 

wartości się dewaluują. Wielkie słowa rażą patosem, heroiczne gesty wywołują pełen politowania 

uśmiech. Nawet zło zatraca wyrazistość, wsiąka w codzienność, powszednieje. Dlatego 

szczególnie ciężko z nim walczyć. Staje się wszechobecne, ale zarazem trudne do określenia, do 

zidentyfikowania. Jego najsilniejszą bronią jest to, że można zwątpić w jego istnienie, a w 

konsekwencji i w sensowność walki z nim.

W późniejszych utworach mniej jest deklaracji takiej pogańskiej w swej istocie siły, coraz wyraźniej 

za to artykułowana jest potrzeba pojednania. I choć wydaje się, że reprezentowaną przez część 

krytyków opinię o pustym niebie Pana Cogito (za tytułem pracy Pawła Lisieckiego), trudno będzie 

obronić w świetle wierszy z Epilogu burzy (choć i na tle wcześniejszych utworów była ona 

dyskusyjna), to nie da się również wskazać poetyckiego świadectwa, że takie pełne, przynoszące 

ukojenie pojednanie nastąpiło.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zbigniew Herbert - poezja

Tomy poetyckie

Struna światła, Warszawa 1956. (Czytelnik) 

Hermes, pies i gwiazda, Warszawa 1957. (Czytelnik) 

Studium przedmiotu, Warszawa 1961. (Czytelnik) 

Napis, Warszawa 1969. (Czytelnik) 

Pan Cogito, Warszawa 1974. (Czytelnik) 

Raport z oblężonego Miasta i inne wiersze, Paryż 1983. (Instytut Literacki) 

Elegia na odejście, Paryż 1990. (Instytut Literacki) 

Rovigo, Wrocław 1992. (Wydawnictwo Dolnośląskie) 

Epilog burzy, Wrocław 1998. (Wydawnictwo Dolnośląskie) 

Pośmiertnie - bez zgody spadkobierczyń praw autorskich:

Podwójny oddech. Prawdziwa historia nieskończonej miłości. Wiersze dotąd 

niepublikowane, Gdynia 1999. (Małgorzata Marchlewska Wydawnictwo) 

Wiersze

Przewróć kartkę

background image

 

 

Lothar Herbst

Lothar Herbst (ur. 27 lipca 1940, zm. 2000) to polski poeta, były działacz związanej 

z Solidarnością i Solidarnością Walczącą antykomunistycznej opozycji oraz do roku 

2000 naczelny redaktor Radia Wrocław.

Lothar Herbst, urodzony w niemieckiej rodzinie, mieszkał w latach 1945-1962 w 

Wałbrzychu. W latach 1962-1967 studiował on na Wydziale Filologii Polskiej 

Uniwersytetu Wrocławskiego. Pracę doktorską obronił w roku 1975.

W latach 1980-1981 był redaktorem tygodnika "Solidarność Dolnośląska", w latach 

1983-1985 - wydawanego w podziemiu literackiego kwartalnika "Obecność". Kolejne 

lata spędził na leczeniu w Niemczech, gdzie był jednym z przedstawicieli Solidarności.

W grudniu 1989 został współzałożycielem Towarzystwa im. Edyty Stein we Wrocławiu.

W 1990 roku został naczelnym redaktorem Radia Wrocław, w roku 1993 prezesem 

zarządu tej rozgłośni.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jarosław Iwaszkiewicz

Jarosław Iwaszkiewicz, pseudonim Eleuter (ur. 20 lutego 1894, zm. 2 marca 1980) – 

polski pisarz. Współtwórca grupy poetyckiej Skamander, współpracownik Wiadomości 

Literackich, redaktor Twórczości. W latach 1945-46, 1947-49 i 1959-80 pełnił funkcję 

prezesa Związku Literatów Polskich. Przed wojną pracował w Ministerstwie Spraw 

Zagranicznych, po wojnie poseł na Sejm, przewodniczący Polskiego Komitetu 

Obrońców Pokoju.

Iwaszkiewicz uprawiał wiele gatunków literackich; do jego najważniejszych dzieł należą:

wiersze: Powrót do Europy, Xenie i elegie, Mapa pogody; 
opowiadania: Panny z Wilka, Matka Joanna od Aniołów, Brzezina, Sérenité 
powieści: Czerwone tarcze, Sława i chwała; 
dramaty: Lato w Nohant; 
libretto operowe: Król Roger; 
listy, wspomnienia: Listy z Ostrowa 
biografie muzyków, szkice, przekłady. 
Niektóre z jego opowiadań zostały przeniesione na ekran m.in. przez Andrzeja Wajdę i 

Jerzego Kawalerowicza.

Za swoją działalność literacką i polityczną otrzymał wiele nagród i odznaczeń.
Muzeum życia i twórczości Jarosława Iwaszkiewicza znajduje się we wsi Stawisko. Jego 

grób znajduje się w miejscowości Brwinów pod Warszawą.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Marian Jachimowicz

Marian Jachimowicz(ur. 12 maja 1906 - zm. 1999) - 

polski poeta, tłumacz i malarz. Jego debiutancki tom 

poetycki „Ścieżką konieczną” ukazał się w 1957 roku.

Poezja: "Ścieżką konieczną"(1957),"Chcę 

zbliżyć"(1959),"W czas chłodu"(1960),"Żelazne 

studnie"(1962),"Na dnie powietrza"(1963),"Ponad 

widzianym"(1967),"Gaje tańczą"(1969),"Wiersze 

wybrane","Dom pięciu słońc"(1974),"W słońcu 

zagłębia"[wybór](1980)

Proza wspomnieniowa:"Mój Paryż nad Dunajem"(1991)

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jerzy Roman Jaglarz

 

Jerzy Roman Jaglarz (1939-1988), urodzony w Wadowicach, studiował polonistykę na 

krakowskiej WSP.

Poeta, prozaik i dziennikarz, pracował w zakładowych rozgłośniach otrzymując nagrody za 

słuchowiska i reportaże. Był autorem wielu znakomitych programów kabaretowych, a 

także współtwórcą i prezesem grupy literackiej "Nadskawie". W latach 1982-1984 był 

zastępcą redaktora naczelnego Beskidzkiej Oficyny Wydawniczej w Bielsku - Białej i 

działał w wadowickiej Oficynie Wydawniczej. 

Członek Związku Literatów Polskich. Współautor "Opowieści o Wadowicach" (1983), wydał 

tomiki wierszy: "Plamy na wyobraźni" (1980), "Do najważniejszej list otwarty" (1982), 

"Pierścień z kaboszonem" (1982). "Rekolekcje szydercy" (1984). Nagła śmierć 

przerwała zaawansowane prace nad słownikiem bibliograficznym Ziemi Wadowickiej. 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jacek Kaczmarski

Jacek Kaczmarski (urodzony 22 marca 1957 roku w Warszawie, zmarł 

10 kwietnia 2004 r. w Gdańsku), polski bard, poeta i prozaik. Znany 

głównie dzięki piosenkom o tematyce historycznej (Rejtan, czyli 

raport ambasadora, Sen Katarzyny II) i społeczno-politycznej (Mury, 

Obława, Nasza klasa). Był twórcą niezwykle płodnym, zarówno pod 

względem ilości utworów, jak i ich objętości tekstowej.

Biograficznie wciągnięty w tryby historii najnowszej, powszechnie 

kojarzony jest z etosem pierwszej Solidarności - okresem kiedy jego 

liryka, rozpowszechniana w nieoficjalnych wydawnictwach, 

funkcjonowała jako głos antykomunistycznej opozycji.

Jacek Kaczmarski – poeta na wskroś współczesny – w warstwie formalnej 

czerpał z klasycznych systemów wersyfikacyjnych oraz podkreślał 

wyrazistość brzmieniową rymem – stosując te schematy nie jako cel 

sam w sobie, ale jako element uwidoczniający wymowę i konotacje 

utworu. Posługuje się zarówno wierszem sylabotonicznym, gdzie stała 

liczba sylab i regularność stóp precyzyjnie wyznacza ramy wiersza 

(np. Włóczędzy), ale też łamie konwencję tam, gdzie nieregularność 

stanowi walor semantyczny – dodaje dynamiki i koresponduje z 

treścią wiersza (np. Kołysanka dla Kleopatry), a niekiedy dochodzi 

wręcz do wiersza wolnego (Zbigniewowi Herbertowi, Tren 

spadkobierców). W wielu utworach, dodatkowo, przyjęta konwencja 

ma za zadanie osadzić wiersz w „cudzej" stylistyce poetyckiej, co 

najczęściej wiąże się także z wydobyciem najistotniejszych motywów 

tematycznych i stanowi rodzaj gry poetyckiej, pastiszu a niekiedy 

hołdu poecie. W takiej roli stosuje Kaczmarski strofę 

mickiewiczowską, modernistyczną stylistykę Brunona Jasieńskiego, 

czy charakterystyczną frazę Norwida bądź Herberta.

Najbardziej znane 
utwory

Obława 

•Epitafium dla 
Włodzimierza 
Wysockiego 

•Mury 

•Źródło 

Nasza klasa 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Ludwik Jerzy Kern

Ludwik Jerzy Kern (urodzony 29 grudnia 1921 w Łodzi), polski poeta, satyryk, a także 

dziennikarz i autor piosenek. Debiutował w 1938 r. jako poeta w Ilustrowanym 
Kurierze Codziennym. W latach 1948-2002 członek zespołu redakcyjnego tygodnika 

Przekrój

.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Mira Kuś

Mira Kuś (ur. 30 grudnia 1958 w Gorlicach), polska poetka, dziennikarka, członkini 

Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Ukończyła fizykę na Uniwersytecie Jagiellońskim. Publikowała m.in. w paryskiej 

"Kulturze", "Zeszytach Literackich", "Odrze", "Znaku", "Więzi", "NaGłosie", "Dekadzie 

Literackiej". Przekłady jej wierszy ukazują się w prasie zagranicznej, głównie w 

Niemczech i USA, a także w Szwecji, Bułgarii i Słowenii oraz zostały zamieszczone w 

paru zachodnich (Niemcy, USA, Szwecja) wyborach poetów polskich oraz poetów 

Europy Środkowej i Wschodniej (USA).

Wydała pięć(sześć) zbiorów wierszy:
(*"Wiersze", Kraków 1978,samizdat w sześciu numerowanych 

egzemplarzach,okładka:prof.Krystyna Wróblewska)

Gdzieś jest ta oaza (Wydawnictwo Literackie, Kraków) 
Natura daje mi tajemne znaki (Warszawa) 
Rajski pejzaż (Baran i Suszczyński, Kraków) 
Przekłady z zieleni (Plus, Kraków) 
O, niebotyczna góro garów (Kraków) 
Publikuje również opowiadania i bajki dla dzieci (m.in. w podręcznikach szkolnych).

Jest laureatką wielu konkursów, zdobyła m.in. I nagrodę w Ogólnopolskim Konkursie 

Poetyckim "O Jaszczurowy Laur" (Kraków, 1976), I nagrodę w Ogólnopolskim 

Konkursie Satyrycznym Trzeciego Programu Polskiego Radia (ogłoszonym przez 

programy "Powtórka z rozrywki" i "60 minut na godzinę"), wyróżnienie w III 

Ogólnopolskim Konkursie im. Czesława Janczarskiego (twórczość dla dzieci).

.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jerzy Kwiatkowski

Jerzy Kwiatkowski (ur. 3 czerwca 1927 w Warszawie, zm. 30 grudnia 1986 w Krakowie). 

Uczestnik powstania warszawskiego. Studiował po wojnie polonistykę i doktoryzował 

się na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. W latach pięćdziesiątych był 

zatrudniony w Pracowni Bibliograficznej Instytucie Badań Literackich Polskiej 

Akademii Nauk, w latach 1955-1958 kierował działem literatury współczesnej w 

Wydawnictwie Literackim. Od 1958 do śmierci pracował ponownie w IBL, tym razem 

jako badacz literatury XX wieku. W latach 1976-1978 oraz 1983-1984 wykładał na 

uniwersytecie w Clermont-Ferrand.

Badania Kwiatkowskiego skupiły się przede wszystkim na poezji XX wieku – od Leopolda 

Staffa do Stanisława Barańczaka. Otrzymał kilka nagród, między innymi Fundacji im. 

Kościelskich w Genewie (1969) oraz Nagroda im. Kazimierza Wyki (1980).

Twórczość
1960 "Szkice do portretów" 
1964 "Klucze do wyobraźni" 
1966 "U podstaw liryki Leopolda Staffa" 
1967 "Poezje bez granic" 
1969 "Remont pegazów" 
1972 "Świat poetycki Juliana Przybosia" 
1975 "Poezja Jarosława Iwaszkiewicza na tle dwudziestolecia międzywojennego" 
"Dwudziestolecie międzywojenne" 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Dariusz Tomasz Lebioda

 

Dariusz Tomasz Lebioda (ur. 23 kwietnia 1958 r. w Bydgoszczy) - polski poeta i krytyk.
Poezja
Samobójcy spod wielkiego wozu, Warszawa 1980 [Nagroda w konkursie Pokolenie, które 

wstępuje, Warszawa 1980]; Maria, Bydgoszcz 1982; Najnowszy testament, Bydgoszcz 

1983 [Nagroda Imienia Andrzeja Bursy, Kraków 1984]; Na chwilę przed końcem świata, 

Warszawa 1988; Pole umierającej kraski, Kraków 1988 [Nagroda Imienia Klemensa 

Janickiego, Bydgoszcz 1988; Nagroda Artystyczna Młodych Imienia Stanisława 

Wyspiańskiego, Warszawa 1989] Piloci ultrafioletowych dali, Bydgoszcz 1990 [Nagroda w 

konkursie miesięcznika „Fantastyka”]; Płacz, moje pokolenie. Wiersze wybrane, 

Bydgoszcz 1990 [Nagroda Za Najlepszą Książkę Poetycką Roku, Poznań 1990]; Czarna 

kałuża, Bydgoszcz 1993; Kraina jaskółki, Bydgoszcz 1995; Poemat o gwiezdnym chłopcu, 

Bydgoszcz 1996; Krew jednorożca. Wiersze symboliczne, Bydgoszcz 1997; Czarny 

jedwab, Bydgoszcz 1999; Tren nowego czasu. Wiersze mistyczne 1979–1999, Bydgoszcz 

1999; Cmentarz niebieskich aniołów. Wiersze generacyjne 1980–1999, Bydgoszcz 2000; 

Black Silk / Czarny jedwab, na ang. przeł. A. Szyper i S. H. Barkan, Nowy Jork / Kraków 

2000; Wiersze o miłości i śmierci, Poznań 2001; Black Silk / Czarny jedwab, na ang. przeł. 

S. H. Barkan i A. Szyper, wyd. II, Nowy Jork / Kraków 2002 [Symboliczna Nagroda Imienia 

Ryszarda Milczewskiego–Bruna w Dziedzinie Poezji, Poznań 2002]; Череп Картезія, 

Вибрані вірші 1980 – 2001, przeł. na ukraiński Н. І. Поклад, С. О. Шевченко, Kijów 

2002 Descartova lebka, przeł. na czeski L. Martinek, Opava 2003; Czaszka Kartezjusza, 

Warszawa 2003 [Nagroda Światowego Dnia Poezji – UNESCO/”Poezja Dzisiaj”, Warszawa 

2003]; Kartezijeva lubanja. Izabrane pjesme 1980 – 2000, na chorwacki przeł. Jadranka 

Nemeth–Jajić, Split 2004.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Stanisław Jerzy Lec

Stanisław Jerzy Lec, pierwotne nazwisko de Tusch-Letz (urodzony 6 marca 1909 we 

Lwowie - zmarł 7 maja 1966), polski poeta, satyryk i aforysta.

W okresie międzywojennym związany z ruchem lewicowym . W czasie wojny jeniec obozu 

hitlerowskiego w Tarnopolu, z którego udaje mu się uciec.

Autor cykli aforyzmów "Myśli nieuczesane" (1957) i "Myśli nieuczesane nowe" (1964).

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jan Lechoń

 

Leszek Serafinowicz, pseudonim Jan Lechoń (ur. 13 czerwca 1899 w Warszawie, zm. 8 

czerwca 1956 w Nowym Jorku był poetą, krytykiem literackim i teatralnym, 

współtwórca grupy poetyckiej Skamander.

Studiował polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim. Był współzałożycielem grupy 

poetyckiej "Skamander", to on wymyślił jej nazwę, wygłosił także słowo wstępne na 

pierwszym jej występie 6 grudnia 1919. Należał do Związku Zawodowego Literatów 

Polskich, był sekretarzem generalnym PEN Clubu. W 1925 otrzymał nagrodę Polskiego 

Towarzystwa Wydawców Książek, a w 1935 Złoty Wawrzyn PAL.

W latach 1930-39 był attaché kulturalnym ambasady polskiej w Paryżu, po klęsce Francji 

wyjechał do Brazylii, a później do Stanów Zjednoczonych gdzie zamieszkał w Nowym 

Jorku. Współpracował i redagował wiele periodyków polonijnych. Zmarł śmiercią 

samobójczą.

Dzieła wybrane
1920 - Karmazynowy poemat 
1924 - Srebrne i czarne 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Ewa Lipska

 

Ewa Lipska (ur. 8 października 1945 w Krakowie) – polska poetka i literatka. Debiutowała 

w 1961 wierszami Krakowska noc, Smutek, Van Gogh w "Gazecie Krakowskiej". Po 
zdaniu matury w 1963 studiowała malarstwo na Akademii Sztuk Pięknych. Od 1964 
zamieszczała utwory poetyckie w "Życiu Literackim" i "Dzienniku Polskim". Od 1968 
należała do Związku Literatów Polskich (do rozwiązania Związku w 1983).

Publikacje
 
Wiersze, 1967 
Drugi zbiór wierszy, 1970 
Trzeci zbiór wierszy, 1972 
Czwarty zbiór wierszy, 1974 
Piąty zbiór wierszy, 1978 
Żywa śmierć, 1979 
Nie o śmierć tutaj chodzi, lecz o biały kordonek, 1982 

Przechowalnia ciemności, 1985 
Wakacje mizantropa, 1993 
Stypendyści czasu, 1994 
Ludzie dla początkujących, 1996 
1999, 2001 
Sklepy zoologiczne, 2002 
Uwaga, stopień, 2002 
Sekwens, 2003 
Ja, 2003 
Wiersze do piosenek. Serca na rowerach, 2004 
Gdzie indziej, 2005 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Sławomir Mateusz

Sławomir Matusz, pseud. Barnaba, Barnaba Szczęsny (ur. 5 grudnia 1963 w Sosnowcu), 

poeta (eseje, szkice, wiersze), krytyk literacki, dziennikarz, grafik i animator 

komputerowy.

Debiutował w 1981 na łamach "Wiadomości Katowickich". W latach 1992-1995 komisarz 

Mysłowickich Tygodni Poezji. Od 1996 prowadzi nieformalną "Prywatną Szkołę Pisania" 

wspomagającą przyszłych pisarzy, jest też członkiem Górnośląskiego Towarzystwa 

Literackiego.

Laureat wielu nagród:

1983 - nagroda w Turnieju Jednego Wiersza w Tychach 
1984 - II nagroda w Ogólnopolskim Turnieju Poetyckim o Laur Remedium 
wyróżnienia w Turniejach Jednego Wiersza (Mysłowickiego Tygodnia Poezji i Klubu 

Literackiego przy MPB w Sosnowcu) 

1994 - nagroda Wojewody Katowickiego w dziedzinie literatury (za tomik Podtrzymanie, 

podniesienie i całą dotychczasową twórczość) 

1995-1997 przyznany przez mieszkańców Jaworzna tytuł "Człowieka roku" 
Ogłosił wiele publikacji w prasie, współautor przekładów. Jego twórczość tłumaczona była 

na wiele języków. Sylwetka poety znalazła się w słowniku bibliograficznym Pisarze i 

badacze literatury w Zagłębiu Dąbrowskim.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Leszek Mech

Leszek Mech (1933, Grodno - 25 lipca 2004, Toronto, Kanada), scenarzysta filmów 

animowanych, poeta i prozaik, dziennikarz.

Studiował w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Katowicach. Wieloletni współpracownik (od 

1962) Studia Filmów Rysunkowych w Bielsku Białej, w latach 1962-1971 kierownik 

literacki Studia; był współautorem scenariuszy około 300 filmów animowanych, m.in. 

serii o Bolku i Lolku, także animowanych filmów pełnometrażowych (Wielka podróż 

Bolka i Lolka, Błekitny rycerzyk). Pracował także w redakcjach tygodnika "Kronika" w 

Bielsku oraz dziennika "Trybuna Robotnicza" w Katowicach.

Rozpoczynał swoją pracę jako autor scenariuszy filmów dla dorosłych, m.in. Noworoczna 

Noc według Jeremiego Przybory w reżyserii Jerzego Zitzmana.

Autor serii książek dla dzieci Bolek i Lolek poznają świat:
Oriniko 
Złote miasto Inków 
Grobowiec faraona 
Łowcy bizonów 
W puszczy Kanady 
Zwierzęta Serengeti 
W pustyni Gobi 
Yeti 
Poławiacze pereł 
W stepach Australii 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Artur Międzyrzecki

Artur Międzyrzecki (1922 Warszawa - 1996) - poeta, tłumacz literatury francuskiej i 

anglosaskiej; działacz polityczny.

W latach 1940 - 1942 przebywał w ZSRR, następnie w Polskich Siłach Zbrojnych na 

Zachodzie (brał udział w walkach o Monte Cassino).

W latach pięćdziesiątych autor prokomunistycznych wierszy propagandowych (np. Wiersz 

o śmierci Stalina).

W latach siedemdziesiątych uczestniczył w pracach Centrum Dialogu (Editions du 

Dialogue) Księży Pallotynów w Paryżu (dyrektor ks. Józef Sadzik).

Bibliografia
Namiot z Kanady. Tel Awiw 1944. 
Strony przydrożne. Paryż 1949. 
Piękne zmęczenia 1962 
Zamówienia 1968 
Złota papuga 1970 
Dialogi i sąsiedztwa 1970 
Wybór wierszy. Warszawa 1971. 
Poezje wybrane. Warszawa 1980. 
Wojna nerwów 1983 
Koniec gry. Warszawa 1987. 
Wiersze dawne i nowe. Warszawa 1992. 
To samo miasto, ta sama miłość. Warszawa 1992. 
Rzeka czarownic. Wiersze 1944-1944. Warszawa 1994. 
U progu XXI wieku. Kraków 1996. 
Nieskończona przejrzystość. Kraków 1999. 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Czesław Miłosz

Czesław Miłosz, herbu Lubicz (ur. 30 czerwca 
1911 w Szetejniach na Litwie, zm. 14 sierpnia 
2004 w Krakowie), polski i litewski poeta, laureat 
literackiej nagrody Nobla w 1980 roku

Wiersze Czesława Miłosza są głęboko intelektualne, a metafory jakich używa – sugestywne. Jego 
twórczość z lat 30, przed II wojną światową jest przesycona katastrofizmem. Dominuje w niej 
rozmach, metaforyczność, rytmiczność, wizje apokalipsy.

Wiersze pisane podczas wojny nie mają już w sobie tyle patosu. Są znacznie mniej ozdobne. 
Poeta stawia na komunikatywność wiersza – na zrozumiałość zawartych w nim treści 
filozoficznych i intelektualnych. Część z tych wierszy poświęca Miłosz okupowanej Warszawie, w 
której spędził prawie cały okres wojny ("Miasto", "Błądząc"). W twórczości Miłosza przypadającej 
na okres wojny da się również zauważyć świadome odchodzenie od tematyki wojennej. 
Znajdziemy wiersze opisujące zwykłe piękno świata, który – mogłoby się wydawać – nigdy nie 
zaznał wojny. Tak jest w wierszach "Piosenka pasterska", czy "Świat – poema naiwne" z 1943 
roku.

Po wojnie poeta podjął tematykę bardziej filozoficzną. Szczególnie upodobał sobie formę 
traktatu. W wydanym w tomie "Światło dzienne" "Traktacie moralnym" piętnuje zanik wartości, 
krytykuje brak moralności i wskazuje na to, co, jego zdaniem, należałoby zmienić w ludzkiej 
mentalności. W 1957 roku napisał "Traktat poetycki" pokazujący polską historię, kulturę i 
mentalność ludzi z czasów Młodej Polski. W tomie "Druga przestrzeń" (2002 r.) znalazł się traktat 
teologiczny, w którym Miłosz rozważa problem tajemnicy wiary.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Dzieła Czesława Miłosza

Kompozycja (1930) 
Podróż (1930) 
Poemat o czasie zastygłym 

(1933) 

Trzy zimy (1936) 
Obrachunki 
Wiersze (1940) 
Pieśń niepodległa (1942) 
Ocalenie (1945) 
Traktat moralny (1947) 
Zniewolony umysł (1953) 
Zdobycie władzy (1953) 
Światło dzienne (1953) 
Dolina Issy (1955) 
Traktat poetycki (1957) 
Rodzinna Europa (1958) 
Kontynenty (1958) 
Człowiek wśród skorpionów 

(1961) 

Król Popiel i inne wiersze 

(1961) 

Gucio zaczarowany (1965) 

Widzenia nad zatoką San 
Francisco (1969) 

Miasto bez imienia (1969) 

Prywatne obowiązki (1972) 

Gdzie słońce wschodzi i kiedy 
zapada (1974) 

Ziemia Ulro (1977) 

Ogród nauk (1979) 

Hymn o perle (1982) 

Nieobjęta ziemio (1984) 

Kroniki (1987) 

Dalsze okolice (1991) 

Zaczynając od moich ulic (1985) 

Metafizyczna pauza (1989) 

Poszukiwanie ojczyzny (1991) 

Rok myśliwego (1991) 

Na brzegu rzeki (1994) 

Szukanie ojczyzny (1992) 

Historia literatury polskiej 
(1993) 

Legendy nowoczesności (1996) 

Życie na wyspach (1997) 

Piesek przydrożny (1997) 

Abecadło Miłosza (1997) 

Inne abecadło (1998) 

Zaraz po wojnie (1998) 

Wyprawa w dwudziestolecie 
(1999) 

To (2000) – tomik poetycki 

O podróżach w czasie (2004) 

Wiersze

Przewróć kartkę

background image

 

 

Tadeusz Nowak

Tadeusz Nowak (ur. 11 listopada 1930 roku w Sikorzycach koło Dąbrowy Tarnowskiej - 

zm. 10 sierpnia 1991) - polski poeta i pisarz.

Absolwent filologii polskiej na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 1948 opublikował pierwszy 

wiersz w tygodniku „Vici”. W 1956 wydał pierwszy tomik poezji "Uczę się mówić". 

Oprócz poezji zajmował się także prozą, czego przykłądem są zbiory opowiadań 

"Pacierze i paciorki", czy "Takie większe wesele".

Uważany jest za jednego z najwybitniejszych powojennych pisarzy tzw. nurtu literatury 

chłopskiej.

Wybrana bibliografia
"Uczę się mówić" 
"Prorocy już odchodzę" 
"Psalmy na użytek domowy' 
"Kolędy stręczyciela" 
"Obcoplemienna ballada" 
"Ziarenko trawy" 
"W jutrzni" 
"Takie większe wesele" 
"A jak królem, a jak katem będziesz" 
"Pacierze i paciorki" 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Beata Obertyńska

Beata Obertyńska (ur. 21 maja 1898 w Storożce koło Skolego, zm. 21 maja 1980 w 

Londynie), poetka polska.

Była córką Maryli z Młodnickich Wolskiej (poetki młodopolskiej, córki Wandy Monne - 

narzeczonej Artura Grottgera) i przemysłowca Wacława Wolskiego. W młodości związana 

ze środowiskiem artystycznym Medyki Pawlikowskich. Studiowała w Państwowym 

Instytucie Sztuki Teatralnej. Występowała na scenach lwowskich. Debiutowała w 1924 w 

"Słowie Polskim".

W 1946 w Rzymie pod pseudonimem Marta Rudzka opublikowała pamiętnik W domu niewoli. 

Po wojnie osiedliła się w Londynie. Publikowała w "Dzienniku Polskim", "Dzienniku 

Żołnierza", "Orle Białym", "Polsce Walczącej", "Ochotniczce", "Wiadomościach", "Życiu", 

"Przeglądzie Polskim". Otrzymała wiele nagród literackich, m.in. nagrodę londyńskiego 

"Przeglądu Powszechnego" (1967), nagrodę fundacji Lanckorońskich (1972), nagrodę 

Stowarzyszenia Polskich Kombatantów (1972), nagrodę Jurzykowskich (1974).

W Polsce ukazały się:
Wspomnienia (wspólnie ze wspomnieniami matki Maryli Wolskiej Quodlibet, 1974) 
Wiersze wybrane (1983) 
Grudki kadzidła (1986) 
Skrząca libella (1991) 
W domu niewoli (1992) 
Skarb Eulenburga (1993) 
Liryki najpiękniejsze (1999) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Agnieszka Osiecka

 

Agnieszka Osiecka (ur. 9 października 1936 w Warszawie, zm. 7 marca 1997 w Warszawie), 

polska poetka, autorka tekstów piosenek. Zajmowała się również twórczością 

prozatorską, spektaklami teatralnymi i telewizyjnymi, oraz pracą dziennikarską.

Studiowała na Uniwersytecie Warszawskim oraz w Wyższej Szkole Teatralnej i Filmowej w 

Łodzi w latach 1957-1961 . Od 1954 roku związana była z STS-em (Studenckim Teatrem 

Satyryków), zasiadając w jego radzie artystycznej.

W latach 1954-57 publikowała swoje teksty, eseje i reportaże w "Głosie Wybrzeża", "Nowej 

Kulturze", "Sztandarze Młodych" i "Po prostu". Później pisała również w "Literaturze", 

"Kulturze" i "Polsce".

Tworzyła teksty dla takich artystów jak:

Maryla Rodowicz 
Kalina Jędrusik 
Magda Umer 
Seweryn Krajewski 
Anna Szałapak 
Krystyna Janda 
Skaldowie 
Zmarła w wyniku choroby nowotworowej.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Bogdan Ostromęcki

Bogdan Ostromęcki (1911-1979), polski poeta, eseista. Przed wojną ukończył studia 

prawnicze, w czasie okupacji studiował na tajnym uniwersytecie filologię polską. 

Żołnierz Armii Krajowej. Od 1949 redaktor w dziale literackim Polskiego Radia, od 

1958 kierownik redakcji audycji poetyckich. Debiutował w 1939 jako poeta w prasie.

Opublikował cenione zbiory poetyckie, m.in.: Popiół niepodległy (1947), Wędrowcy czasu 

(1958), Ptaki u słonych źródeł (1965), Cedr (1979). Szkice literackie w: Lirnicy, 

trubadurzy i tyrteje (1973), Laury i piołuny (1974). Także m.in. Wybór wierszy (1972), 

Poezje wybrane (1975), Twój głos na każdej drodze (1977) oraz utwory dla dzieci i 

słuchowiska radiowe.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Hanna Ożogowska

 

Hanna Ożogowska (ur. 20 lipca 1904 r. - zm. 27 maja 1995 r.) - prozaik, poetka i 

tłumaczka literatury rosyjskiej.

Ukończyła Instytut Pedagogiki Specjalnej i Wydział Pedagogiczny Wolnej Wszechnicy 

Polskiej. Debiutowała w 1932 r. na łamach tygodnika "Płomyk" jako autorka utworów 

dla dzieci. Do 1951 r. pracowała w szkolnictwie średnim w Łodzi. Po wojnie była 

dyrektorką Liceum Pedagogicznego dla Wychowawczyń Przedszkoli w Łodzi. Od 1952 

do 1969 r. była redaktorem naczelnym "Płomyka".

Twórczość

1950 O ślimaku, co pierogów z serem 
szukał 

1950 Uczniowie III klasy 

1951 Na Karolewskiej 

1952 Swoimi słowami 

1953 Nową drogą przez nowy most 

1955 W Marcelkowej klasie 

1955 Bajka o kłosku pszenicy 

1957 Malowany wózek 

1957 Marcinkowe wierszyki 

1957 Złota kula 

1959 Tajemnica zielonej pieczęci 

1960 O królewnie, która bała się, że jej 
korona z głowy spadnie 

1960 Chłopak na opak czyli Z pamiętnika 
pechowego Jacka 

1961 Dziewczyna i chłopak czyli Heca na 
czternaście fajerek 

1963 Raz, gdy chciałem być szlachetny 

1964 Ucho od śledzia 

1968 Głowa na tranzystorach 

1971 Koleżanki 

1972 Za minutę pierwsza miłość 

1980 Przygody Scyzoryka 

1983 Entliczki pentliczki 

1987 Lusterko dla każdej dziewczyny 

1989 Druga klasa - fajna klasa! 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Janusz Pasierb

Janusz Stanisław Pasierb (7 stycznia 1929 - 15 grudnia 

1993), polski ksiądz katolicki, poeta i eseista, historyk i 
znawca sztuki i kultury.

Poezja

Kategoria przestrzeni (Warszawa 1978) 

Rzeczy ostatnie i inne wiersze (Londyn 1980) 

Zdejmowanie pieczęci (Warszawa 1982) 

Wiersze religijne (Poznań 1983) 

Czarna skrzynka (Warszawa 1985) 

Koziorożec (Warszawa 1988) 

Wiersze wybrane (Warszawa 1988) 

Doświadczanie ziemi (Kraków 1989) 

Morze, obłok i kamień (Kraków 1992) 

Ten i tamten brzeg (Warszawa 1993) 

Puste Łąki (Warszawa 1994) 

Butelka lejdejska (Warszawa 1995) 

Po walce z aniołem (Warszawa 1996) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Andrzej Poniedzielski

 

Andrzej Poniedzielski (ur. 4 lipca 1954 w Kielcach), polski poeta, bard, konferansjer, 

związany również ze środowiskiem kabaretowym; mąż piosenkarki Elżbiety Adamiak.

Skończył studia na Wydziale Elektrycznym Politechniki Świętokrzyskiej w Kielcach, 

otrzymując tytuł magistra inżyniera. Obecnie mieszka w Łodzi.

Napisał wiele piosenek dla Elżbiety Adamiak. Pisał również dla Maryli Rodowicz, Anny 

Marii Jopek, Grzegorza Turnaua, Lory Szafran, grupy "Pod Budą" i Doroty Stalińskiej.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Halina Poświatowska

 

Halina Poświatowska (ur. 9 maja 1935 w Częstochowie, zm. 11 października 1967 w 

Warszawie), poetka polska, jedna z najważniejszych postaci polskiej literatury 

powojennej.

Urodziła się w Częstochowie jako Helena Myga. Kształciła się w gimnazjum "Nauka i 

Praca", a po jego zamknięciu w żeńskim Liceum im. Juliusza Słowackiego w 

Częstochowie. Z powodu choroby serca większość swojego życia spędziła w 

szpitalach i sanatoriach, gdzie też poznała swojego przyszłego męża Adolfa Ryszarda 

Poświatowskiego , którego poślubiła w Częstochowie 30 kwietnia 1954. Po dwóch 

latach małżeństwa, w wieku 21 lat, została wdową. W 1958 r. Poświatowska przeszła 

skomplikowaną operację serca w Stanach Zjednoczonych. Została 3 lata i studiowała 

w Smith College w Northampton. Po powrocie do Polski podjęła studia filozoficzne na 

Uniwersytecie Jagiellońskim. Z Krakowem związane są ostatnie lata jej życia, 

pracowała wówczas na uniwersytecie. W 1967 stan jej zdrowia był na tyle 

niepokojący, że podjęto decyzję o kolejnej operacji serca. W osiem dni po 

przeprowadzonym w Warszawie zabiegu zmarła - miała zaledwie 32 lata.

Przewróć kartkę

background image

 

 

Tadeusz Różewicz

 

Tadeusz Różewicz (urodzony 9 października 1921 w Radomsku) - polski poeta, 

dramaturg, prozaik. Od 1945 student historii sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim. 

Oficjalnie zadebiutował tomem Niepokój (1947). Poezja Różewicza wyraża tragizm 

osamotnionej jednostki, zagubionej w powojennym świecie zdominowanym przez 

widmo masowej śmierci, okrucieństwa, obojętności i cywilizacyjnego uniformizmu. 

Bohater jego wierszy jest osobowością zagrożoną dezintegracją i powszechnym 

chaosem. W 1991 Różewiczowi nadano tytuł Honorowego Obywatela Miasta 

Radomska, został laureatem Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta "za 

twórczość całego życia" za roku 1999. Od lat mieszka we Wrocławiu.

Twórczość
Niepokój (1947) 
Czerwona rękawiczka (1948) 
Równina 
Poemat otwarty 
Formy (1958) 
Nic w płaszczu Prospera (1962) 
Płaskorzeźba 
Zawsze fragment 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Edward Stachura

Edward Stachura (właściwie Edward Jerzy Stachura, dla przyjaciół Sted) - (ur. 18 sierpnia 

1937 - zm. 24 lipca 1979) polski poeta, pisarz, pieśniarz i wędrowiec (outsider) 

zaliczany do grona poetów przeklętych.

Krytyka, wbrew samemu Stachurze, łączyła jego życie z twórczością. Pomiędzy 

wykreowanym bohaterem a realnym pisarzem stawiano znak równości. Konsekwencją 

takiego postępowania były nieporozumienia w interpretacjach jego tekstów. W tę 

pułapkę autobiografizmu wpadło wielu czytelników, ponieważ nad prawdę słowa 

przedkładali dociekania na ile realia książkowe miały pokrycie w rzeczywistości.

Dzieła chronologicznie
 Edward Stachura w amfiteatrzeJeden dzień (opowiadania, 1962) 
Dużo ognia (tomik poezji, 1963) 
Falując na wietrze (opowiadania, 1966) 
Przystepuje do ciebie (tomik poezji, 1968) 
Po ogrodzie niech hula szarańcza (tomik poezji, 1968) 
Cała jaskrawość (powieść, 1969) 
Siekierezada (powieść, 1971) 
Wszystko jest poezja (proza, 1975) 
Kropka nad ypsilonem (wiersz, 1975) 
Się (proza, 1977) 
Missa pagana (tomik wierszy, 1978) 
Fabula rasa (proza, 1979) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jan Sztaudynger

Jan Izydor Sztaudynger (urodzony 28 kwietnia 1904 - zmarł 12 września 1970 w 

Krakowie), polski poeta i satyryk.

Debiutował tomikiem wierszy „Dom mój” w 1925 roku. Studiował polonistykę na 

Uniwersytecie Jagiellońskim. Członek grupy literacko-artystycznej Helion. W latach 1928-

1935 nauczyciel szkół średnich, organizator i teoretyk teatrów lalkowych, autor prac:

Marionetki (1938) 
Teatr lalek w Polsce (1961). 
W 1937-1939 pracownik Kuratorium Szkolnego w Poznaniu i wykładowca na Uniwersytecie 

Poznańskim. Po wojnie do 1954 w Łodzi, w 1950-1954 redaktor czasopisma Teatr Lalek, 

w 1954-1970 mieszkał w Zakopanem.

Zbiory wierszy, m.in.:

Dom mój (1926) 
Kantyczki śnieżne (1934) 
Strofy wrocławskie (1947) 
Poezje wybrane (1974). 
Liczne i popularne zbiory satyr oraz fraszek, np.: Piórka (1954), Krakowskie piórka (1956), 

Śmiesznoty (1968), pośmiertnie wydano Piórka znalezione (1974). Także utwory dla 

dzieci, wspomnienia Szczęściarz z datą wczorajszą (1974).

Tłumaczył również z literatury niemieckiej (m.in. Johanna Wolfganga Goethego).

Przewróć kartkę

background image

 

 

Wisława Szymborska

 

Wisława Szymborska (urodzona 2 lipca 1923) polska poetka, eseistka i krytyk literacki, 

a także tłumaczka literatury francuskiej.

Laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1996.
Najważniejsze dzieła Wisławy Szymborskiej:
Pytania zadawane sobie (1954) 
Wołanie do Yeti (1957) 
Sól (1962) 
101 wierszy (1966) 
Sto pociech (1967) 
Wiersze wybrane (1967) 
Poezje wybrane (1967) 
Wszelki wypadek (1972) 
Wielka liczba (1976) 
Ludzie na moście (1986) 
Poezje: Poems (edycja dwujęzyczna polsko-angielska) (1989) 
Lektury nadobowiązkowe (1992) 
Koniec i początek (1993) 
Widok z ziarnkiem piasku (1996) 
Sto wierszy - sto pociech (1997) 
Chwila (2002) 

Wiersze

Przewróć kartkę

background image

 

 

Antoni Słonimski

Antoni Słonimski (1895 - 1976) - znany polski poeta, felietonista, dramatopisarz, 

satyryk, krytyk teatralny i działacz społeczny.

Ważniejsze dzieła:
Sonety (1918) 
Parada (1920) 
Godzina poezji (1923) 
Z dalekiej podróży (1926) 
Okno bez krat (1935) 
Alarm 1940) 
Wiek klęski (1945) 
Nowe wiersze (1959) 
Wiersze 1958-1963 (1963) 
138 wierszy (1973) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Grzegorz Turnau

 

Grzegorz Turnau (urodzony 31 lipca 1967 w Krakowie), polski wokalista, pianista, 

kompozytor, poeta. Wykonawca tzw. poezji śpiewanej.

Płyty solowe
Naprawdę nie dzieje się nic - 1991 r. wydana ponownie w 1994 r. 
Pod światło - 1993 r. 
Turnau w trójce - 1994 r. 
To tu to tam - 1995 r. 
Tutaj jestem - 1997 r. 
Księżyc w misce - 1998 r. 
Ultima - 1999 r. 
Kawałek cienia - 2000 r. - złota kolekcja 
Nawet - 2002 r. 
Cafe Sułtan - 2004 r. 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Ks. Jan Twardowski

Ks. Jan Twardowski (ur. 1 czerwca 1915) – ksiądz, poeta, przedstawiciel współczesnej 

liryki religijnej.

W 1938r. ukazał się pierwszy tomik jego wierszy. W czasie II wojny światowej był 

żołnierzem AK, uczestniczył w Powstaniu Warszawskim. Po wojnie skończył studia 

polonistyczne i otrzymał święcenia kapłańskie. Zajął się uczeniem religii w szkole 

specjalnej.

TWÓRCZOŚĆ:

Aniele Boży, Anioł, Anioł poważny i niepoważne pytania, Antologia, Bałem się, Baranku 

Wielkanocny, Bez kaplicy, Bez nas, Bezdomna, Bliscy i oddaleni, Boję się Twojej 

miłości, Boże, Bóg, Było, Co nam jeszcze zostało, Co zostało we mnie, Czekanie, 

Dlaczego, Długo, Dobro i zło, Do moich uczniów, Do Pani Doktór, Drzewa niewierzące, 

Ile, Jak długo, Jest ...., Jest miłość trudna, Jeśli miłość, Kiedy mówisz, Który stwarzasz 

jagody, List do Matki Boskiej, Matka Boska Staroświecka, Między gołębiem a 

ornitologią, Mrówko ważko biedronko, Na szpilce, Naucz się dziwić, Nie mogę trafić, 

Nie tylko my, Nie tylko o czaplach, Nielogiczne, Niecierpliwa, O Miłości bez serca, O 

spacerze po cmentarzu wojskowym, O uśmiechu w kościele, Oda do rozpaczy, Patyki i 

patyczki, Poczekaj, Powązki, Przepiórka, Rachunek dla dorosłego, Różne samotości, 

Serce, Spieszmy się, Spojrzał, Suplikacje, Śpieszmy się, To nieprawda że szczęście, W 

niebie, Zeszyt w kratkę

Przewróć kartkę

background image

 

 

Wojciech Wencel

 

Wojciech Wencel (ur. 16 lutego 1972 w Gdańsku) - polski 

poeta, eseista i krytyk literacki. 

Książki poetyckie
"Wiersze" (Towarzystwo "Ogród Ksiąg", Warszawa 1995) 
"Oda na dzień św. Cecylii" (Marabut, Gdańsk 1997) 
"Oda chorej duszy" (bibLioteka, Kraków-Warszawa 2000) 
"Ziemia Święta" (Wydawnictwo Literackie, Kraków 2002) 
"Wiersze zebrane" (Fronda - Apostolicum, Warszawa-Ząbki 

2003) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Rafał Wojaczek

 

Rafał Wojaczek (6 grudnia 1945 - 11 maja 1971) – legendarny wrocławski poeta 

współczesny, buntownik, prowokator, skandalista. Należy do grupy tak zwanych 

poetów przeklętych, kaskaderów literatury, dla których życie i twórczość stały się 

jednością.

Był alkoholikiem, notorycznym samobójcą (zabił się, po nieudanej próbie podcięcia żył), 

leczył się przez pewien czas w szpitalu psychiatrycznym.

Jego twórczość cechuje się niezwykłym kunsztem poetyckim, Wojaczek to poeta 

niezmiernie sprawny i biegły w kwestiach formalnych.

Zbiory wierszy:

Sezon (1969) 
Inna bajka (1970) 

Wydane pośmiertnie:

Którego nie było (1972) 
Nie skończona krucjata (1972) 
Utwory zebrane (1976) 
Poezje wybrane (1983) 
List do nieznanego poety (1985) 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Adam Zagajewski

 

Adam Zagajewski (ur. 1945 we Lwowie) - poeta, eseista, prozaik, tłumacz. Związany z 

poetyckim ruchem Nowej Fali w Krakowie. Wywodzi się z programu krakowskiej grupy 

"Teraz". Wykładowca amerykańskiego uniwersytetu w Houston. Od 1981 roku 

mieszkał w Paryżu, a od 2002 roku na stałe w Krakowie. Członek redakcji "Zeszytów 

Literackich". Laureat nagrody Vilenica w 1996 roku i Nagrody Adenauera w 2002 r.

Poezja:

Komunikat. Kraków, 1972. (debiut literacki) 
Sklepy mięsne. Kraków, 1975. (ukształtowanie poetyki nowofalowej) 
List. Oda do wielości. Paryż, 1983. 
Jechać do Lwowa. Londyn, 1985. 
Płótno. Paryż, "Zeszyty Literackie", 1990. 
Ziemia ognista. Poznań, 1994. 
Trzej aniołowie. Kraków, 1998. 
Pragnienie. Kraków, 1999. 
Powrót. Kraków, 2003. 

Przewróć kartkę

background image

 

 

Poezja

W tym dziale zamieściłem 

wybrane dzieła poetów, o 
których można w poprzednim 
rozdziale przeczytać. 
Zapraszam do zapoznania się 
z nimi.

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zofia Badura, Stanisław 

Barańczak

Zofia Badura 
***
Tłusta pielęgniarka chciała pisać 
wiersze i jej praktyczna 
siostra, i kierownik klubu. 

Wszyscy. 

Nie było w tym nic 
śmiesznego. Tłukąc ramionami 
wzbijaliśmy się w powietrze 
jedno po drugim. 
Na górze płacono honoraria. 
Policzki płonęły jak po uderzeniu. 
Sięgaliśmy prędko po papierosy. 
Zbierało nam się na uroczysty 
szloch: tak, panie redaktorze, 
wiersze były naprawdę 
życiem i to już 
przepisanym na czysto! 

       

Kiedyś po latach

      "Kiedyś po latach, Historia przyzna nam rację."

Ale Historia niczego nie przyzna,

nie przyzna 

się do niczego, Historia nie odezwie się już 

ani słowem, Historia 

leży pod półtora metrem piasku albo

gliny, 

pod skórą Historii zgęstniała w sińce

krerw 

z wolna przemieszcza się w dół, zgodnie z 

prawem

ciążenia, 

w oczach Historii jest pustka i nad wybitymi

zębami 

nawet nie drgną jej na zawsze

zaciśnięte, 

na zawsze uciszone, na zawsze 

osiemnastoletnie

wargi 

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Miron Białoszewski, Jan 

Brzechwa

"Stara modystka komunistka 

polska żydówka zwierza" 

Tak nie lubię wierszy,     
a tu mi się śni,     
że czytam swój wiersz
nowy, 
taki wiersz:
"Mogę to zjeść, 
Mogę tego nie jeść. 
Może być gęsia szyja bez nadzienia, 
Może być z nadzieniem, 
z czymś tam przypiekanym
z czekoladą. 
To mój ostatni żydowski luksus 
Ale czy powinnam zjeść?"
 

Ćwikła
Brzechwa Jan 

Raz buraczek nieboraczek
Zaczerwienił się jak raczek: 
"Toż gałgaństwo jest niezwykłe,
Żeby robić ze mnie ćwikłę 
I ucierać razem z chrzanem.
Nie, to wprost jest niesłychane!" 
Na to chrzan, choć był utarty,
Z gniewu zgorzkniał nie na żarty 
I powiedział w irytacji: 
"Nie rozumiem, z jakiej racji 
Jakiś burak za pięć groszy 
Przy mnie tutaj się panoszy!„
Burak swoje, a chrzan swoje, 
Zaperzyli się oboje, 
Nie wiadomo, kto ma rację, 
A tu czas już na kolację, 
Więc przy stole goście siedli 
I do mięsa ćwikłę zjedli. 
Nie ma chrzanu ni buraka. 
Ot - i cała bajka taka. 

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Zbigniew Herbert

Zbigniew Herbert - Chciałbym opisać

Chciałbym opisać najprostsze wzruszenie
radość lub smutek
ale nie tak jak robią to inni
sięgając po promienie deszczu albo słońca

chciałbym opisać światło
które we mnie się rodzi
ale wiem że nie jest ono podobne
do żadnej gwiazdy
bo jest nie tak jasne
nie tak czyste
i niepewne

chciałbym opisać męstwo
nie ciągnąc za sobą zakurzonego lwa
a także niepokój
nie potrząsając szklanką pełną wody

inaczej mówiąc
oddam wszystkie przenośnie
za jeden wyraz
wyłuskany z piersi jak żebro
za jedno słowo
które mieści się
w granicach mojej skóry

ale nie jest to widać możliwe

i aby powiedzieć - kocham
biegam jak szalony
zrywając naręcza ptaków
i tkliwość moja
która nie jest przecież w wody
prosi wodę o twarz

i gniew różny od ognia
pożycza od niego
wielomównego języka

tak się miesza
tak się miesza
we mnie
to co siwi panowie
podzielili raz na zawsze
i powiedzieli
to jest podmiot
a to przedmiot
zasypiamy
z jedną ręką pod głową
a z drugą w kopcu planet

a stopy opuszczają nas
i smakują ziemię
małymi korzonkami
które rano
odrywamy boleśnie

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jacek Kaczmarski

Jacek Kaczmarski - "Obława
Skulony w jakiejś ciemnej jamie smaczniem sobie spał
I spały wilczki dwa, zupełnie ślepe jeszcze
Wtem stary wilk przewodnik, co życie dobrze znał
Łeb podniósł, warknął głucho, aż mną szarpnęły dreszcze

Poczułem wokół siebie nienawistną woń
Woń, która burzy wszelki spokój, zrywa wszystkie sny
Z daleka ktoś, gdzieś krzyknął krótki rozkaz: goń!
I z czterech stron wypadły na nas cztery gończe psy!

Obława, obława na młode wilki obława
Te dzikie zapalczywe, w gęstym lesie wychowane
Krąg śniegu wydeptany, w tym kręgu plama krwawa
I ciała wilcze kłami gończych psów szarpane!

Ten, który na mnie rzucił się, niewiele szczęścia miał
Bo wpadł prosto mi na kły i krew trysnęła z rany
Gdym teraz ile w łapach sił przed siebie prosto gnał
Ujrzałem młode wilczki na strzępy rozszarpane

Zginęły ślepe ufne tak, puszyste kłębki dwa
Bezradne na tym świecie złym nie wiedząc, kto je zdławił
I zginie wilk-przewodnik, choć życie dobrze zna
Bo z trzema na raz walczy psami i z ran trzech naraz 
krwawi

  Obława...

Wypadłem na otwartą przestrzeń pianą z pyska tocząc
Lecz tutaj też ze wszystkich stron zła mnie otacza woń
A myśliwemu, co mnie dojrzał już się śmieją oczy
I ręka pewna niezawodna podnosi w górę broń

Rzucam się w bok i na oślep gnam, aż ziemia spod łap 
pryska
I wtedy pada pierwszy strzał, co kark mi rozszarpuje
Biegnę, słyszę jak on klnie, krew mi płynie z pyska
On strzela po raz drugi, lecz teraz już pudłuje

Obława...

Wyrwałem się z obławy tej, schowałem w jakiś las
Lecz ile szczęścia miałem każdy mi to przyzna
Leżałem w śniegu jak nie żywy długi, długi czas
Po strzale zaś na zawsze mi została krwawa blizna

Lecz nie skończyła się obława i nie śpią gończe psy
I giną ciągle wilki młode na całym Bożym świecie
Nie dajcie zedrzeć z siebie skór, brońcie się i wy
O, bracia wilcy brońcie się nim wszyscy wyginiecie

Obława...

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Jacek Kaczmarski

 Nasza klasa 

Co się stało z naszą klasą? Pyta Adam w Tel-Avivie 
Ciężko sprostać takim czasom, ciężko w ogóle żyć uczciwie 
Co się stało z naszą klasą? Wojtek w Szwecji w porno-klubie 
Pisze: dobrze mi tu płacą za to, co i tak wszak lubię (x2) 

Kaśka z Piotrkiem są w Kanadzie, bo tam mają perpektywy 
Staszek w Stanach sobie radzi, Paweł do Paryża przywykł 
Gośka z Przemkiem ledwie przędą - w maju będzie trzeci bachor 
Próżno skarżą się urzędom, że też chcieliby na zachód 

Za to Magda jest w Madrycie i wychodzi za Hiszpana 
Maciek w grudniu stracił życie, gdy chodzili po mieszkaniach 
Janusz, ten co zawiść budził, że go każda fala niesie 
Jest chirurgiem - leczy ludzi, ale brat mu się powiesił 

Marek siedzi za odmowę, bo nie strzelał do Michała 
A ja piszę ich histrorię - i to już jest klasa cała 
Jeszcze Filip - fizyk w Moskwie, dziś nagrody różne zbiera 
Jeździ kiedy chce do Polski, był przyjęty przez premiera 

Odnalazłem klasę całą na wygnaniu, w kraju, w grobie 
Ale coś się pozmieniało: każdy sobie żywot skrobie 
Odnalazłem całę klasę wyrośniętą i dojrzałą 
Rozdrapałem młodość naszą, lecz za bardzo nie bolało 

Już nie chłopcy, lecz mężczyźni. Już kobiety, nie dziewczyny 
Młodość szybko się zabliźni, nie ma w tym niczyjej winy 
Wszyscy są odpowiedzialni, wszyscy mają w życiu cele 
Wszyscy w miarę są normalni, ale przecież to niewiele 

Nie wiem sam, co mi się marzy, jaka z gwiazd nade mną świeci 
Gdy wśród tych nieobcych twarzy szukam ciągle twarzy dzieci 
Czemu wciąż przez ramię zerkam, choć nie woła nikt: Kolego! 
Że ktoś ze mną zagra w berka, lub przynajmniej w chowanego 

Własne pędy, własne liście zapuszczamy każdy sobie 
I korzenie oczywiście na wygnaniu, w kraju, w grobie 
W dół, na boki, wzwyż, ku słońcu, na stracenie, w prawo, w lewo 
Kto pamięta, że to w końcu jedno i to samo drzewo... 
Jedno i to samo drzewo... 

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Czesław Miłosz

Piosenka o końcu świata
W dzień końca świata
Pszczoła krąży nad kwiatem nasturcji,
Rybak naprawia błyszczącą sieć.
Skaczą w morzu wesołe delfiny,
Młode wróble czepiają się rynny
I wąż ma złotą skórę, jak powinien mieć.

W dzień końca świata
Kobiety idą polem pod parasolkami,
Pijak zasypia na brzegu trawnika,
Nawołują na ulicy sprzedawcy warzywa
I łódka z żółtym żaglem do wyspy podpływa,
Dźwięk skrzypiec w powietrzu trwa
I noc gwiaździstą odmyka.

A którzy czekali błyskawic i gromów,
Są zawiedzeni.
A którzy czekali znaków i archanielskich trąb,
Nie wierzą, że staje się już.
Dopóki słońce i księżyc są w górze,
Dopóki trzmiel nawiedza różę,
Dopóki dzieci różowe się rodzą,
Nikt nie wierzy, że staje się już.

Tylko siwy staruszek, który byłby prorokiem,
Ale nie jest prorokiem, bo ma inne zajęcie,
Powiada przewiązując pomidory:
Innego końca świata nie będzie,
Innego końca świata nie będzie.

     

Tak mało 

Tak mało powiedziałem.

Krótkie dni.

Krótkie dni,

Krótkie noce,

Krótkie lata.

Tak mało powiedziałem,

Nie zdążyłem.

Serce moje zmęczyło się

Zachwytem,

Rozpaczą,

Gorliwością,

Nadzieją.

Paszcza lewiatana

Zamykała się na mnie.

Nagi leżałem na brzegach

Bezludnych wysp.

Porwał mnie w otchłań ze sobą

Biały wieloryb świata.

I teraz nie wiem

Co było prawdziwe.

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Wisława Szymborska

Fotografia z 11 września 

Skoczyli z płonących pięter w dół

- jeden, dwóch, jeszcze kilku

wyżej, niżej.

Fotografia powstrzymała ich przy życiu,

a teraz przechowuje

nad ziemią ku ziemi.

Każdy to jeszcze całość

z osobistą twarzą

i krwią dobrze ukrytą.

Jest dosyć czasu,

żeby rozwiały się włosy,

a z kieszeni wypadły

klucze, drobne pieniądze.

Są ciągle jeszcze w zasięgu powietrza,

w obrębie miejsc,

które się właśnie otwarły.

Tylko dwie rzeczy mogę dla nich zrobić

- opisać ten lot

i nie dodawać ostatniego zdania.

Spis Treści

Przewróć kartkę

background image

 

 

Temat: Koniec

Prezentacja ta powstała, gdyż dostałem takie zadanie. Ale to nie była 

tylko praca. Raz jeszcze mogłem przypomnieć sobie cudowne, 
wzruszające utwory Jacka Kaczmarskiego, dzieciństwo i wiersze 
Jana Brzechwy, poznać piękno Miłosza, inteligencję Szymborskiej, 
niezwykłość Herberta. Poznałem też olbrzymią różnorodność w 
nowoczesnej poezji polskiej. Dziękuje Pani.

Źródła:
pl.wikipedia.org

www.tomex.kom.pl

I wiele małych stron w wielkich zasobach internetu

13.06.2005r

Spis Treści

Koniec


Document Outline