background image

26.06.21

 

1

WYKŁAD V

Patomorfologia i 

Patofizjologia

Zaburzenia układów regulacyjnych 

ustroju

1.

Ośrodkowy układ nerwowy

2.

Układ dokrewny

3.

Układ immunologiczny

background image

26.06.21

 

2

Ośrodkowy 

układ nerwowy

        Mimo postępu technik 

badawczych, które pozwalają 
na badanie komórki na 
poziomie molekularnym, nadal 
kryje on wiele tajemnic 
szczególnie dotyczących 
czynności intelektualnych i 
procesu uczenia się.

background image

26.06.21

 

3

Ruch

Układ ruchu jest zespołem 

wielu struktur 

anatomicznych

Efektem prawidłowego współdziałania jest:

Właściwe napięcie mięśniowe 

utrzymujące sylwetkę

Równowaga między antagonistycznymi 

grupami mięśniowymi

Możliwość wykonania ruchów celowych

Nabieranie wprawy w wykonywaniu 

ruchu

    wraz z jego powtarzaniem

background image

26.06.21

 

4

Właściwa droga 

poleceń dla ruchów 

dowolnych składa 

się z dwóch 

neuronów

Ośrodkowego, 
znajdującego się w 
polu ruchowym kory 
mózgowej

Obwodowego, 
znajdującego się w 
rogu przednim rdzenia 
kręgowego lub jądrach 
ruchowych nerwów 
czaszkowych

background image

26.06.21

 

5

background image

26.06.21

 

6

Odruch jest to 

automatyczna 

reakcja 

( wrodzona dla 
odruchu 
bezwarunkowego

nabyta dla odruchu 
warunkowego)

odpowied
zi na 
bodziec

Mamy odruchy

 

Głębokie 

(wywołane z 

wewnętrznych 
receptorów)

Powierzchowne 

( wywołane z 

receptorów 
powierzchniowych)

background image

26.06.21

 

7

Uszkodzenie 

obwodowego 

neuronu ruchowego 

powoduje porażenie 

mięśni i  i zniesienie 

odruchów

Może występować na trzech 
poziomach:

1.

Rogów przednich rdzenia 
kręgowego lub jąder 
ruchowych nerwów 
czaszkowych

2.

Korzeni lub pni nerwowych

3.

Płytki nerwowo- mięśniowej

background image

26.06.21

 

8

Uszkodzenie na tych 

poziomach mogą 

wywołać:

AD 1 : Choroby zakaźne (np. Poliomielitis)

Zwyrodnieniowe ( stwardnienie zanikowe)

Guzy

Urazy (wypadnięcie jądra miażdżystego)

Choroby zapalno- demielinizacyjne

AD 2  :  Choroby zakaźne (półpasiec, borelioza)

Choroby układowe ( nowotworowe, 

reumatoidalne)

Metaboliczne

Awitaminozy

AD 3 :  czynniki toksyczne ( jad kiełbasiany, jad żmij)

Farmakologiczne (kurara, sukcynylocholina)

Autoagresji (zespoły miasteniczne)

Zaburzenia elektrolitowe

background image

26.06.21

 

9

Uszkodzenie 

ośrodkowego 

neuronu 

ruchowego 

powoduje:

Niedowład lub 

porażenie 

wiotkie

Osłabienie lub 

zniesienie 

odruchów 

brzusznych

Występowanie 

patologicznych 

objawów 

( Babińskiego, 

Rossolimo)

Najczęstsze przyczyny 

to:

Zakrzepy tętnic 

mózgowych

Zatory

Krwotoki

Urazy

Nowotwory

Stwardnienie rozsiane

Zapalenie opon 

mózgowych

background image

26.06.21

 

10

Czucie

Świat zewnętrzny jak i 

wnętrze naszego 

organizmu dają 

nieustannie wiele 

sygnałów

Odbierają je następujące receptory:

Eksteroreceptory (czucie 

powierzchowne- dotyk temperatura 

ból smak)

Propioreceptory ( czucie głębokie, 

mięśnie,  stawy, narząd 

przedsionkowo-ślimakowy)

Interoreceptory ( narządy i jamy 

ciała)

Telereceptory ( wzrok, powonienie, 

ucho wewnętrzne)

background image

26.06.21

 

11

Ośrodki czucia znajdują się w 

zwojach nerwów czaszkowych V, 

VII, IX, X oraz w korze mózgowej

         Bodźce od receptorów biegną do rdzenia kręgowego 

korzeniami tylnymi.

        Różne są objawy zaburzenia czucia w zależności od 

poziomu uszkodzenia szlaku nerwowego

Uszkodzenie nerwu obwodowego (zniesienie wszelkiego 

czucia w zakresie jego unerwienia)

Uszkodzenie poprzeczne rdzenia ( zniesienie wszelkiego 

rodzaju czucia poniżej i czynności ruchowej)

Uszkodzenie pola korowego ( zniesienie odbierania 

delikatnych wrażeń czuciowych strony przeciwnej)

background image

26.06.21

 

12

Zaburzenia 

niektórych wyższych 

czynności korowych

            Kora mózgowa jest najmłodszą 

rozwojowo częścią ośrodkowego układu 

nerwowego i miejscem najbardziej 

wyrafinowanych procesów nerwowo-

myślowych

AFAZJA- zaburzenie mechanizmów 

programujących rozumienie i 

interpretacją mowy

AGRAFIA – niemożność pisania

APRAKSJA-( zaburzenia korowego 

sterowania ruchem ) jest to zaburzenie 

precyzyjnego sterowania ruchami 

celowymi, zaplanowanymi

background image

26.06.21

 

13

AGNOZJA ( korowe zaburzenie 

spostrzegania)

Wzrokowo- kojarzeniowa (niemożność 

rozpoznawania oglądanych przedmiotów)

Wzrokowa jednoczesna ( możliwość obserwacji 

tylko jednego obiektu, gdy wzrok przeniesiemy 

na drugi, pierwszy znika)

Barw ( nie daltonizm)

Słuchowa ( nierozróżnianie dźwięków)

Astereognozja (niemożność rozpoznawania 

dotykiem przedmiotów)

Wzrokowo- przestrzenna ( zaburzenia orientacji 

przestrzennej)

background image

26.06.21

 

14

Zaburzenia pamięci

-  pamięć świeża

-  pamięć trwała

Zaburzenia 

pamięci mogą 
wynikać z:

 uszkodzenia 
mózgu

przeżyć 
emocjonalnych

Utrata pamięci 

może być

Trwała

Przemijająca

Czynnościowa

Całkowita

Wsteczna

Następcza

background image

26.06.21

 

15

Układ dokrewny

Przenośnikami w tym układzie 
są hormony

Hormony to aktywne 
biologicznie substancje 
wydzielane do krwi przez 
gruczoły dokrewne

Spełniają one rolę pierwszego 
przekaźnika informacji dla 
komórek narządów docelowych

background image

26.06.21

 

16

Układ 

dokrewny

background image

26.06.21

 

17

Ze względu na 

budowę  chemiczną 

hormony dzielimy na

Hormony peptydowe

Hormony steroidowe

Hormony aminokwasowe

background image
background image
background image

26.06.21

 

20

Głównym 

mechanizmem 

regulującym jest 

mechanizm 

ujemnego 

sprzężenia 

zwrotnego 

między 

hormonami 

podwzgórza i 

przysadki a 

hormonem 

gruczołu 

obwodowego

background image

26.06.21

 

21

Zaburzenia 

czynnościowe 

układu dokrewnego

Niedoczynność ( pierwotna i 
wtórna ) zmiany ilościowe

Nadczynność ( pierwotna i wtórna 
) zmiany ilościowe

Dysfunkcja ( zmiany jakościowe) 
– wrodzona – kretynizm

Ektopowe wydzielanie hormonów 

   ( nowotwory płuc, tarczycy, 

trzustki)

background image

26.06.21

 

22

Każdy czynnik 

zaburzający homeostazę 

ustroju to stresor

Według Selyego stres dzielimy na trzy 

okresy

Odczyn alarmowy

Kres oporu

Okres wyczerpania

             Stan ten wiąże się ze 

zwiększonym wydzielaniem ACTH i 
glikokortykosteroidów            

background image

26.06.21

 

23

W warunkach stresu

Obniża się podatność na ból 
(endorfiny)

Powstają owrzodzenia przewodu 
pokarmowego

Powstają nerwice narządowe

background image

26.06.21

 

24

Układ 

immunologiczny

Przetrwanie w środowisku 
całego gatunku jak i 
pojedynczego osobnika zależy 
od układu immunologicznego

Jest to zespół komórek, które 
są we wszystkich narządach i 
są współzależne od układu 
nerwowego i hormonalnego

Główne ich skupiska to

Grasica

Śledziona

Węzły chłonne

Szpik kostny

background image

26.06.21

 

25

Podstawowe pojęcia

Odporność nieswoista ( naturalna powstała 

w rozwoju gatunkowym)

Odporność swoista ( nabyta w następstwie 

wytworzenia odpowiedzi na antygen )

Antygen ( substancja wywołująca 

odpowiedź immunologiczną i reagująca z 

produktem tej odpowiedzi)

Alergen ( antygen który wywołuje stan 

nadwrażliwości zwany alergią)

Anergia ( brak odpowiedzi na antygen – 

nabyta lub sztuczna

)

background image

26.06.21

 

26

Fagocyty

komórki 

eliminujące

 z organizmu

Bakterie

Wirusy

Martwe komórki

Kompleksy 
antygen –
przeciwciało

Zaliczamy do 
nich:
•Granulocyty 
obojętnochłonn
e
•Monocyty
•Makrofagi
•Astrocyty
•limfocyty

background image

26.06.21

 

27

Reakcje 

immunologiczn

e mogą zależeć 

od

Przeciwciał i są 
wówczas typu 
humoralnego

Reaktywnych 
komórek i są 
wówczas typu 
komórkowego

background image

26.06.21

 

28

Niedobory 

odporności

Pierwotne (zaburzenia 
genetyczne)

Wtórne  białaczki

Leczenie cytotoksyczne 

Leczenie immunosupresyjne

Reakcja popromienna

Zakażenie HIV


Document Outline