background image
background image

Centralną częścią układu krążenia jest serce 

i zamknięty system naczyń krwionośnych. 

Tętnice, żyły i naczynia włosowate tworzą 

nieprzerwany ciąg naczyń krwionośnych 

transportujących krew.

background image

Serce człowieka znajduje się w śródpiersiu i 

jest umięśnioną pompą tłoczącą krew.

Serce, jest to, centralny narząd układu 

krwionośnego strunowców i niektórych 

bezkręgowców. Zbudowany jest z tkanki 

mięśniowej poprzecznie prążkowanej 

sercowej. Zazwyczaj narząd ten otoczony 

jest osierdziem.

background image

  

1. Prawy przedsionek

2. Lewy przedsionek

3. Żyła główna górna

4. Łuk aorty

5. Lewa tętnica płucna

6. Żyła płucna dolna

7. Zastawka mitralna

8. Zastawka aortalna

9. Komora lewa

10. Komora prawa

11. Żyła główna dolna

12. Zastawka 

trójdzielna

13. Zastawka pnia 

płucnego

background image

• Spoczynek serca

• Skurcz przedsionków

• Skurcz komór

background image

Tętnica - każde naczynie prowadzące 

krew z serca na obwód, bez względu na to, 

czy jest to krew utleniona czy odtleniona.

 

background image

Wszystkie tętnice zawierają trzy (w różnym 

stopniu rozwinięte) warstwy:

 błona wewnętrzna - utworzona przez 

komórki śródbłonka spoczywające na 

warstwie włókien kolagenowych i leżącej 

jeszcze bardziej odśrodkowo blaszce 

sprężystej wewnętrznej zbudowanej z 

włókien elastycznych. 

 błona środkowa  - utworzona przez 

warstwę komórek mięśni gładkich i leżącą 

odśrodkowo blaszkę sprężystą zewnętrzną. 

 przydanka (błona zewnętrzna) - luźna 

tkanka łączna z licznymi, podłużnymi 

włóknami kolagenowymi i elastycznymi. 

background image

Żyły – wszystkie naczynia krwionośne 

prowadzące krew do serca bez względu na to 

czy jest to krew utleniona (tętnicza) czy 

odtleniona (żylna).

Naczynia żylne mają cienką warstwę 

mięśniówki gładkiej, ściany wiotkie, mogą 

posiadać zastawki zapobiegające cofaniu się 

krwi. Prowadzą krew z obwodu do serca. 

Zależnie od tego gdzie żyły prowadzą krew 

ma ona różny kolor. Jeżeli z obwodu do serca, 

do przedsionka prawego prawej komory - krew 

jest ciemnowiśniowa. Wynika to z tego, że jest 
ona pozbawiona tlenu oraz bogata w produkty 

przemiany materii. W żyłach idących od płuc 

ku przedsionkowi lewemu - krew jest 

jasnoczerwona, mocno utleniona.

background image

Odtleniona krew wypompowywana jest z 

prawej komory serca przez zastawkę pnia 

płucnego do pnia płucnego, który rozgałęzia 

się na dwie tętnice płucne: lewą i prawą. Te w 

płucach rozgałęziają się na sieć naczyń 

włosowatych oplatających pęcherzyki płucne, 

tam dochodzi do wymiany gazowej. Utleniona 

krew powraca żyłami płucnymi (to jedyne 

żyły, którymi płynie utleniona krew) do 
lewego przedsionka serca, a tam przez 

zastawkę dwudzielną (mitralną) krew wpływa 

do lewej komory serca. 

background image

Krew (bogata w tlen) wypływa z lewej komory 

serca przez zastawkę aortalną do głównej 

tętnicy ciała, aorty, rozgałęzia się na mniejsze 

tętnice, dalej na tętniczki, a następnie 

przechodzi przez sieć naczyń włosowatych 

(tzw. kapilarnych) we wszystkich narządach 

ciała. Naczynia włosowate przechodzą w 

drobne żyłki, które przechodzą w żyły 

większego kalibru i żyłę główną górną i dolną. 

Krew powracająca żyłami jest odtleniona 

(uboga w tlen) i przechodzi do prawego 

przedsionka serca, po czym przez zastawkę 

trójdzielną wpływa do prawej komory.

 

background image

Krew jest płynem ustrojowym, który za pośrednictwem układu 

krążenia pełni funkcję transportową, oraz zapewnia komunikację 

pomiędzy poszczególnymi układami organizmu. Krew jest 

formalnie płynną tkanką łączną, krążącą w naczyniach 

krwionośnych (układ krwionośny zamknięty) lub w jamie ciała 

(układ krwionośny otwarty). W szerokiej definicji obejmuje krew 

obwodową i tkankę krwiotwórczą, a w wąskiej tylko tę pierwszą. 

Jako jedyna (wraz z limfą) występuje w stanie płynnym. 

Dziedzina medycyny zajmująca się krwią to hematologia.

Krew składa się z wyspecjalizowanych komórek, oraz z osocza, w 

którym te komórki są zawieszone. Dzięki pracy mięśnia 

sercowego jest pompowana poprzez tętnice we wszystkie rejony 

ciała i wraca do serca za pośrednictwem żył wyposażonych w 

zastawki.

Układ krążenia dorosłego człowieka zawiera około 70 - 80 ml 

krwi na kilogram masy ciała, czyli człowiek o przeciętnej masie 

ciała ma w sobie 5 do 6 litrów krwi. Z racji różnicy w rozmiarach i 

masie ciała, mężczyźni posiadają przeciętnie około litra więcej 

krwi od kobiet. Dla dzieci jest to ok. 1/10 do 1/9 wagi ciała. 

Część krwi mieści się w zbiornikach krwi i jest włączana do 

krążenia tylko w razie konieczności.

Z powodu podobieństw pełnionych funkcji, krew u 

poszczególnych kręgowców nie różni się od siebie znacznie. 

Szczegóły odnośnie różnic pomiędzy krwią ludzką i zwierzęcą, 

jak i dotyczące funkcji poszczególnych jej składników zostaną 

omówione w dalszych częściach artykułu.

background image

Układ limfatyczny lub inaczej układ 

chłonny– otwarty układ naczyń i przewodów, 

którymi płynie jeden z płynów ustrojowych – 

limfa, która bierze swój początek ze 

śródmiąższowego przesączu znajdującego się 

w tkankach. Układ naczyń chłonnych 

połączony jest z układem krążenia krwi. 

Oprócz układu naczyń chłonnych w skład 

układu limfatycznego wchodzą także narządy i 

tkanki limfatyczne. Najważniejszą funkcją 

układu chłonnego jest obrona przed 
zakażeniami oraz cyrkulacja płynów 

ustrojowych.

Odkrywcą systemu limfatycznego u ludzi był 

duński naukowiec Thomas Bartholin żyjący w 

XVII w.

background image

    Kobiety   

Mężczyźni

Czerwone 
krwinki 

(RBC)

    4-4,5 
mln/m

3

   5-5,5 
mln/m

3

Białe 
krwinki 

(WBC)

    5-8 
tys./mm

3

   5-8 
tys./mm

3

Płytki krwi 
(PLT)

200-400 
tys./mm

3

200-400 
tys./mm

3

Odczyn 
Biernackieg

(OB)

     4-8 mm/h      4-8 mm/h

Hematokryt 
(HCT)

           42%

         47%

background image

• miażdżyca naczyń;
• choroba niedokrwienna 
serca;

• nadciśnienie.

background image

• stosować dietę pozbawioną tłuszczy;

• dużo ćwiczyć;

• prowadzić uregulowany tryb życia;

• bezmętnie zrezygnować z alkoholu i 

nikotyny;

• unikać groźnych dla serca infekcji 

wirusowych i bakteryjnych.


Document Outline