Rak sutka

 

 

Epidemiologia

• - najczęstszy nowotwór złośliwy u 

kobiet.

• - stanowi 14% ogółu zachorowań na 

nowotwory u kobiet

• Przeżycie pięcioletnie w Polsce 

wynosi 66%.

• Najczęściej występuje u kobiet po 

40 roku życia

 

 

 Czynniki ryzyka

• - obciążenia rodzinne
• - wczesna pierwsza miesiączka i 

póżna ostatnia miesiączka

•  - kobiety nie rodzące lub rodzące po 

30 rż

•  - otyłość po menopauzie
• - kobiety ze zwyrodnieniem 

torbielowatym

 

 

Czynniki ryzyka cd.

• - rak w przeszłości
• - doustne środki antykoncepcyjne
• - HTZ /estrogeny i progesteron /
• - rak trzonu macicy i jajnika
• - alkohol – zmiana metabolizmu 

estrogenów w wątrobie

 

 

Czynniki ryzyka nawrotu

• - stopień histologicznego 

zróżnicowania

• - wielkość guza pierwotnego
• - przerzuty w regionalnych węzłach 

chłonnych

• - obecność receptorów 

estrogenowych

• - wiek chorych 

 

 

Objawy wczesne

• - pojedynczy niebolesny guz
• - wyciek z brodawki sutkowej
• - wciąganie lub nadżerka brodawki

• / owrzodzenie brodawki – choroba Pageta, sączenie , 

pogrubienie, zmarszczenie, naciek więzadełek Coopera, 
asymetria, objaw skórki pomarańczy /

 

 

Objawy póżne

• - powiększenie węzłów chłonnych

• /pachowych , szyjno-nadobojczykowych

   - obrzęk sutka 
   - stwardnienie lub powiększenie sutka
   - wciąganie skory do brodawki
   - ból
   - obrzęk ramienia

 

 

Szczególnie podejrzana

• - pojedyncza
• - nieregularna
• - niebolesna 
• - nowopowstała

 

 

Diagnostyka

• - autopalpacja sutka
• - USG
• - mammografia
• - biopsja
• - wynik badania hist-pat stanowi 

podstawę rozwiązania

 

 

Wskazania do 

mammografii

• - podejrzenie guza , którego nie 

wyczuwa się

• - przerzuty niewiadomego pochodzenia
• - wydzielina z brodawki
• - wciąganie skóry
• - zmiana konsystencji w obrębie 

gruczołu

• - PROFILAKTYKA

 

 

 Wskazania do biopsji

• - każdy guz lub stwardnienie w 

sutku

• - krwisty wyciek z brodawki
• - /+/ wynik mammografii

 

 

Różnicowanie 

• - brodawczak 

wewnątrzprzewodowy

• - zwyrodnienie torbielowate
• - rozstrzeń przewodów sutka
• - prolactinoma

 

 

Klasyfikacja wg WHO

• 1/ Rak nienaciekający /przedinwazyjny/
•   a/ wewnątrzprzewodowy
•   b/ wewnątrzzrazikowy
• 2/ Raki naciekające
•   a/ przewodowy /najczęstszy/
•   b/ zrazikowy
•   c/ galaretowaty
•   d/ rdzeniasty
•   e/ cewkowaty

 

 

Rak 

wewnątrzprzewodowy

• Rośnie powoli do światła przewodów
• Często obustronny
• Nie nacieka 
• Nie daje przerzutów
• LECZENIE – odjęcie sutka

• Rak przewodowy stanowi 80% raków 

sutka

 

 

Rak galaretowaty

• Wzrasta wolno
• Póżno daje przerzuty
• Nieczuły na radioterapię
• Operacja daje efekty nawet gdy 

guz  jest duży

 

 

Rak zapalny

• Bolesny
• Skóra zaczerwieniona , obrzękła
• Wcześnie daje przerzuty – złe 

rokowanie

• LECZENIE – radioterapia, 

hormonoterapia, chemia.

 

 

Rozprzestrzenianie raka 

sutka

• - naciekanie podścieliska wzdłuż przewodów 

mlekowych i węzłów chłonnych.

• - przez powięż mięśni piersiowych
• -przez drogi chłonne
• 1/węzły chłonne pachowe/T1-30%, T2-50%, T3-

70%

• 2/węzły zamostkowe N3 – p/wskazana operacja
• 3/ węzły nad i podobojczykowe – rozsiew M1
• 4/ przerzuty odległe /kości, płuca , wątroba, 

mózg, skóra/

 

 

Leczenie chirurgiczne

•  - operacja sp.Halsteda / Urbana /
•   - operacja sp.Pateya /bez 

mm.piersiowych/

•   - proste odjęcie sutka operacja 

sp.Crila

•   - inne wycięcie guza, wycięcie 

kwadrantu, częściowe wycięcie 
sutka.

 

 

Terapia neoadiuwantowa

• Potwierdzenie przerzutowego 

charakteru powiększonych węzłów 
chłonnych jest podstawą do 
wdrożenia chemiotwrapii 
neoadiuwantowej

 

 

Wskazania do amputacji 

prostej

/bez węzłów pachowych/

• -guz liściasty
• -mięsak sutka
• -rak miejscowo zaawansowany + 

radioterapia

 

 

Powikłania pooperacyjne

• - miejscowe
• - póżne zwłóknienia i przykurcze 

ograniczające ruchomość stawu 
barkowego

• - obrzęk przedramienia
• - zanik niektórych grup mięśniowych
• - trwałe deformacje w stawie 

barkowym

 

 

Chemioterapia

• - jako leczenie skojarzone z operacją 

lub objawowe leczenie raka 
zaawansowanego

• -chemioterapia okołooperacyjna 2 

tygodnie po zabiegu

• - chemioterapia przedoperacyjna
• - wczesna chemioterapia – remisja 

do 60%

 

 

Czynniki rokownicze 

skuteczności 

chemioterapii

• - całkowita odpowiedź na pierwszy 

program chemioterapii

• - skuteczność jednego programu 

chemioterapii

• - niewielkie wymiary ognisk 

przerzutowych

• - przerzuty wyłącznie w kościach

 

 

Hormonoterapia

• - bezskuteczność postępowania chirurgicznego 

i napromieniania lub uogólniony proces

• - obecność receptorów estrogenowych 

/niektóre komórki raka są zdolne do podziałów 

wyłącznie wówczas gdy ich jądrowy receptor 

estrogenowy jes połączony z estrogenem/

• Tamoksyfen 

/ syntetyczny preparat antyestrogenowy /

• Skuteczność :
• Receptory/+/65%, /-/9%

 

 

Radioterapia

• Leczenie doszczętne
• Przedoperacyjne guz > 5cm, 

obrzęk, wciągnięcie skóry lub 
liczne duże węzły chłonne , 
operacja po 5-6  tygodniach

• Pooperacyjne guz>5cm
• Paliatywne

 

 

Nowotwory łagodne 

Włókniakogruczolak 

/fibroadenoma/

-młode kobiety 20-40 l

-mały gładki elastyczny guz

• -przesuwalny względem podłoża
-rośnie powoli
• LECZENIE- wycięcie w całości z 

badaniem dorażnym

 

 

Brodawczak 

wewnątrzprzewodowy

/ Papilloma intraductale/

• - jest najczęstszą przyczyną wycieku lub 

krwawienia z brodawki

•  - wydzielina może być krwista , mleczna, 

surowicza lub ropna

• - rośnie w świetle przewodów 

wyprowadzających

• - LECZENIE- wycięcie zmiany, a w 

przypadku utrzymującego się wycieku 
prosta amputacja sutka

 

 

Zwyrodnienie 

torbielowate gruczołu 

sutkowego

/mastopathia cystica/

• - przed menopauzą
• - mnogie bolesne torbiele różnej 

wielkości

• - ból w pewnych  okresach cyklu
• - WYKONAĆ  hist - pat

 

 

Profilaktyka

• 20 – 40 lat
• 1/ samobadanie co miesiąc
• 2/badanie lekarskie co 3 lata
• 3/ ewentualne USG
• > 40 lat
• 1/ samobadanie co miesiąc
• 2/ badanie lekarskie co rok
• 3/ mammografia co rok