background image
background image

Poznanie a działanie

Poznanie jest narzędziem i 

jednocześnie warunkiem 

ludzkiego działania.  W 

zależności od tego jakie aspekty 

świata człowiek poznaje, co 

poznaje i w jaki sposób poznaje

tak też potem działa

.

  

background image

Każdy człowiek spełnia różne czynności, 
podejmuje rozmaite prace, osiąga 
określone cele.  Wszystko to bardzo mocno 
sprzężone jest z ludzkim poznaniem. 

Po pierwsze gdybyśmy nie poznawali nasze 
działanie byłoby chaotyczne, przypadkowe

Po drugie aspektowość poznania jest 
źródłem różnorodności działań ludzkich

Po trzecie błędy w poznaniu prowadzą do 
błędów w działaniu

background image

Światopogląd

Każdy człowiek posiada pewien 
światopogląd, który jest wynikiem 
dotychczasowego poznania. 

Światopogląd stanowi ogólne pojęcie 
człowieka o świecie, w którym 
przekonania, wartości i założenia są 
ze sobą splecione i nadają światu 
znaczenie, a także ułatwiają przejście 
od myślenia do działania.

background image

Filozofia a światopogląd

Jednym z praktycznych zadań poznania 
filozoficznego jest kształtowanie 
światopoglądu człowieka.  Poznanie 
filozoficzne jest źródłem wiedzy nie 
tylko o fragmentach rzeczywistości, tak 
jak w naukach szczegółowych, ale jest 
źródłem wiedzy obejmującej całość 
rzeczywistości w której żyjemy. 

background image

Filozofia nie daje 
gotowych 
rozwiązań – nie 
jest wydeptaną 
ścieżką

background image

Zadania filozofii

Filozofia nie daje recepty na życie. Odpowiedzi 
filozofów na podstawowe egzystencjalne pytania 
są różne.  Filozofia jako nauka poszukująca 
pozwala jednak człowiekowi zdobyć:

 umiejętność szerokiego patrzenia na świat,

 umiejętność precyzowania nowych punktów 
widzenia, 

umiejętność odkrywania ukrytych założeń 
różnych stanowisk, 

umiejętność dostrzegania ich różnorodnych 
konsekwencji.

background image

Filozofia nie jest 
więc tym samym 
co światopogląd, 
ale może stać się:
 SPOSOBEM 
POSZUKIWANIA 
ŚWIATOPOGLĄDU!

background image

Działy filozofii – aspekty 
rzeczywistości

Nie istnieje jeden podział działów 
filozofii. Pierwszy dział filozofii pojawił 
się w starożytności – była to filozofia 
przyrody. Powstała ona pod wpływem 
dostrzeżenia jedności i wielości w 
świecie – zmienności i stałości, którą 
chciano wytłumaczyć. Następne działy 
zaczęły pojawiać się wraz z próbami 
odpowiedzi na inne problemy, które 
narzuca rzeczywistość w której żyjemy.

background image

Arystotelesa podział 
filozofii (f)

Filozofia teoretyczna

-

Fizyka

-

Matematyka

-

Filozofia pierwsza

Filozofia praktyczna

-

Etyka

-

Polityka

-

Ekonomia 

-

Retoryka

Filozofia pojetyczna

- Poetyka, teoria sztuk i 

rzemiosł

background image

Główne działy filozofii 
dziś

FILOZOFIA BYTU

-

Metafizyka

-

Filozofia przyrody

-

Filozofia człowieka

-

Filozofia Boga

FILOZOFIA POZNANIA

FILOZOFIA WARTOŚCI

-

Aksjologia

-

Etyka 

-

Estetyka

background image

METAFIZYKA

Metafizyka klasyczna albo 
filozofia pierwsza (τα μετα τα 
φυσικά - "to, co po fizyce/ponad 
fizyką„) 
Dziedzina wiedzy ukonstytuowana 
przez Arystotelesa, rozważająca 

byt jako byt

 oraz jego istotne 

własności i ostateczne przyczyny.

background image

Filozofia przyrody

Dział filozofii w którym dokonuje się 
prób wyjaśnienia rzeczywistości 
materialnej, którą nauki szczegółowe 
jedynie opisują. 

background image

Filozofia człowieka 
(antropologia filozoficzna)

Jest to dział filozofii zajmujący się 
człowiekiem jako szczególnym 
rodzajem bytu. Dąży do wyjaśnienia 
istoty człowieka i jego ostatecznych 
bytowych uwarunkowań. 

background image

FILOZOFIA BOGA (f,f)

Problematyka tego działu filozofii 
skupia się nad problemem istnienia i 
natury Boga

background image

Teoria poznania 
(epistemologia) filozofia 
poznania

Ten dział filozofii bada ludzkie 
poznanie z punktu widzenia jego 
prawdziwości. 

background image

FILOZOFIA WARTOŚCI - 
AKSJOLOGIA

Ten dział filozofii zajmuje się 
badaniem natury wartości ich 
rodzajami i hierarchią  oraz 
sposobami poznania wartości. 

background image

Etyka

Dział filozofii zajmujący się ocenami i 
normami dotyczącymi postępowania 
ludzkiego

background image

ESTETYKA

Dziedzina filozofii zajmująca się 
pięknem i sztuką. 

background image

Literatura

1. A. B. Stępień, Wstęp do filozofii, Lublin: TN 

KUL 1995.

2. A. Anzenbacher, Wprowadzenie do filozofii, 

Kraków: WAM 2003.

3. Wprowadzenie do filozofii, M.A. Krąpiec, S. 

Kamiński i inni, Lublin: RW KUL 1992.

4. S. Kamiński, Jak filozofować?, Lublin: TN KUL 

1989.

5. K. Ajdukiewicz, Zagadnienia i kierunki filozofii. 

Teoria poznania. Metafizyka, Warszawa 1983.


Document Outline