background image

 

 

 

 

background image

 

 

 

 

Co to jest…?

Co to jest…?

                                                          

                                                          

sposób żywienia zgodny  z zaleceniami 

sposób żywienia zgodny  z zaleceniami 

nauki o żywieniu. Polegający na 

nauki o żywieniu. Polegający na 

planowaniu posiłków na podstawie 

planowaniu posiłków na podstawie 

norm żywienia i wyżywienia oraz tabel 

norm żywienia i wyżywienia oraz tabel 

wartości odżywczej produktów 

wartości odżywczej produktów 

spożywczych z uwzględnieniem 

spożywczych z uwzględnieniem 

uwarunkowań genetycznych, 

uwarunkowań genetycznych, 

społecznych i kulturowych.

społecznych i kulturowych.

background image

 

 

 

 

Chcesz być zdrów jak ryba 

Chcesz być zdrów jak ryba 

? spożywaj:

? spożywaj:

  

  

co najmniej 3 posiłki 

co najmniej 3 posiłki 

umiarkowanej wielkości 

umiarkowanej wielkości 

– w tym koniecznie 

– w tym koniecznie 

śniadanieZMIENIC

śniadanieZMIENIC

 

 

w każdym posiłku 

w każdym posiłku 

produkty zbożowe, takie 

produkty zbożowe, takie 

jak: pieczywo ciemne, 

jak: pieczywo ciemne, 

płatki śniadaniowe, 

płatki śniadaniowe, 

kasze, makarony albo 

kasze, makarony albo 

ziemniaki

ziemniaki

background image

 

 

 

 

 

 

warzywa i owoce (mogą 

warzywa i owoce (mogą 

być mrożone) do 

być mrożone) do 

każdego posiłku, a także 

każdego posiłku, a także 

między posiłkami

między posiłkami

Co najmniej 2 pełne 

Co najmniej 2 pełne 

szklanki mleka (najlepiej 

szklanki mleka (najlepiej 

chudego) albo tyle 

chudego) albo tyle 

samo kefiru lub jogurty 

samo kefiru lub jogurty 

oraz 1 – 2 plasterków 

oraz 1 – 2 plasterków 

sera

sera

 

 

jedną porcję (do 

jedną porcję (do 

wyboru): ryby, drobiu, 

wyboru): ryby, drobiu, 

grochu, fasoli lub mięsa

grochu, fasoli lub mięsa

background image

 

 

 

 

 

 

jedną łyżeczkę stołową oleju lub oliwy 

jedną łyżeczkę stołową oleju lub oliwy 

oraz nie więcej niż 2 łyżeczki miękkiej 

oraz nie więcej niż 2 łyżeczki miękkiej 

margarynyZMIENIĆ

margarynyZMIENIĆ

 

 

wodę mineralną oraz naturalne soki z 

wodę mineralną oraz naturalne soki z 

owoców i warzyw ( nie miej niż 1 litr)

owoców i warzyw ( nie miej niż 1 litr)

Staraj się unikać nadmiaru soli i słodyczy!

Staraj się unikać nadmiaru soli i słodyczy!

Karta ustalona przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej 

Karta ustalona przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej 

oraz 11 towarzystw naukowych

oraz 11 towarzystw naukowych

background image

 

 

 

 

background image

 

 

 

 

 

 

W wieku 7 – 9 lat

W wieku 7 – 9 lat

należy zwrócić szczególną uwagę na 

należy zwrócić szczególną uwagę na 

spożywanie produktów bogatych w 

spożywanie produktów bogatych w 

wapń, fosfor, magnez i fluor ze 

wapń, fosfor, magnez i fluor ze 

względu na wykształcanie się w tym 

względu na wykształcanie się w tym 

okresie stałych zębów

okresie stałych zębów

background image

 

 

 

 

Dzieci w wieku 10 – 15 lat

Dzieci w wieku 10 – 15 lat

Ze względu na zwiększoną aktywność 

Ze względu na zwiększoną aktywność 

powinny spożywać posiłki o większej 

powinny spożywać posiłki o większej 

energetyczności, szczególnie 

energetyczności, szczególnie 

dotyczy to: serów, mięsa warzyw i 

dotyczy to: serów, mięsa warzyw i 

owoców, które są źródłem witamin i 

owoców, które są źródłem witamin i 

związków mineralnych

związków mineralnych

background image

 

 

 

 

Żywienie dziewczynek 

Żywienie dziewczynek 

Dziewczynki w tym okresie wcześniej 

Dziewczynki w tym okresie wcześniej 

niż chłopcy dojrzewają. Zwiększone 

niż chłopcy dojrzewają. Zwiększone 

jest bowiem zapotrzebowanie 

jest bowiem zapotrzebowanie 

niemal na wszystkie składniki 

niemal na wszystkie składniki 

odżywcze, a przede wszystkim na 

odżywcze, a przede wszystkim na 

białko, wapń i żelazo. 

białko, wapń i żelazo. 

background image

 

 

 

 

W jadłospisie powinny 

W jadłospisie powinny 

dominować: 

dominować: 

Chude gatunki mięs, serów i ryb,

Chude gatunki mięs, serów i ryb,

Produkty zbożowe z pełnego ziarna 

Produkty zbożowe z pełnego ziarna 

jakie

jakie

Owoce i warzywa ( zwłaszcza 

Owoce i warzywa ( zwłaszcza 

zielone warzywa liściaste)

zielone warzywa liściaste)

jakie

jakie

background image

 

 

 

 

Żywienie chłopców 

Żywienie chłopców 

U chłopców proces dojrzewania 

U chłopców proces dojrzewania 

zaczyna się nieco później i 

zaczyna się nieco później i 

przebiega łagodniej, stąd chociaż 

przebiega łagodniej, stąd chociaż 

ich potrzeby żywieniowe w tym 

ich potrzeby żywieniowe w tym 

okresie są równie duże, wynikają 

okresie są równie duże, wynikają 

głównie z przyrostów tkanki 

głównie z przyrostów tkanki 

mięśniowej i kostnej oraz wysokiej 

mięśniowej i kostnej oraz wysokiej 

aktywności fizycznej. 

aktywności fizycznej. 

background image

 

 

 

 

background image

 

 

 

 

Witaminy

Witaminy

Jak ukryć się przed stresem?

Jak ukryć się przed stresem?

Jak wzmocnić układ nerwowy i 

Jak wzmocnić układ nerwowy i 

odporność?

odporność?

Jedyną receptą jest zdrowe 

Jedyną receptą jest zdrowe 

odżywianie, które nie byłoby 

odżywianie, które nie byłoby 

możliwe bez 

możliwe bez 

witamin i 

witamin i 

składników mineralnych. 

składników mineralnych. 

Spożywaj 5 razy dziennie 

Spożywaj 5 razy dziennie 

warzywa i owoce.

warzywa i owoce.

Uwaga! Ziemniaki się nie liczą

Uwaga! Ziemniaki się nie liczą

background image

 

 

 

 

Podział witamin

Podział witamin

Witaminy dzielimy na te 

Witaminy dzielimy na te 

rozpuszczalne w tłuszczach – A, D, E 

rozpuszczalne w tłuszczach – A, D, E 

i K. i w wodzie, czyli C i witaminy z 

i K. i w wodzie, czyli C i witaminy z 

grupy B.

grupy B.

background image

 

 

 

 

Witaminy rozpuszczalne 

Witaminy rozpuszczalne 

w tłuszczach

w tłuszczach

Te pierwsze znajdziesz w:

Te pierwsze znajdziesz w:

 

 

Jajach

Jajach

Mleku

Mleku

Maśle

Maśle

Rybach morskich

Rybach morskich

Olejach roślinnych 

Olejach roślinnych 

Zielonych warzywach

Zielonych warzywach

background image

 

 

 

 

Witaminy rozpuszczalne 

Witaminy rozpuszczalne 

w wodzie

w wodzie

Źródłem witamin z grupy B są:

Źródłem witamin z grupy B są:

 

 

gruboziarniste produkty zbożowe (ciemne 

gruboziarniste produkty zbożowe (ciemne 

pieczywo, płatki zbożowe, kasze)

pieczywo, płatki zbożowe, kasze)

Mleko i produkty mleczne

Mleko i produkty mleczne

Mięso, ryby

Mięso, ryby

Jaja

Jaja

Ciemnozielone rośliny liściaste oraz 

Ciemnozielone rośliny liściaste oraz 

strączkowe

strączkowe

Źródłem witaminy C

Źródłem witaminy C

 są surowe owoce i 

 są surowe owoce i 

warzywa.

warzywa.

background image

 

 

 

 

Podobnie jak witaminy – bez nich 

Podobnie jak witaminy – bez nich 

nie ma mowy o prawidłowym 

nie ma mowy o prawidłowym 

funkcjonowaniu organizmu…

funkcjonowaniu organizmu…

Mowa o składnikach mineralnych, które dzielimy na:

Mowa o składnikach mineralnych, które dzielimy na:

 

 

makroelementy

makroelementy

 – czyli pierwiastki, których dzienne 

 – czyli pierwiastki, których dzienne 

zapotrzebowanie przekracza 100mg. 

zapotrzebowanie przekracza 100mg. 

zmienić

zmienić

 

 

Ca (wapń) – źródłem są mleko i produkty mleczne, 

Ca (wapń) – źródłem są mleko i produkty mleczne, 

sardynki, fasola i jarmuż

sardynki, fasola i jarmuż

Mg (magnez) – źródłem są gruboziarniste produkty 

Mg (magnez) – źródłem są gruboziarniste produkty 

zbożowe, fasola, groch, kakao, czekolada

zbożowe, fasola, groch, kakao, czekolada

K (potas) – w produktach zbożowych, warzywach 

K (potas) – w produktach zbożowych, warzywach 

strączkowych, ziemniakach i orzechach

strączkowych, ziemniakach i orzechach

background image

 

 

 

 

Mikroelementy

Mikroelementy

 – ich dzienne 

 – ich dzienne 

zapotrzebowanie jest mniejsze niż 

zapotrzebowanie jest mniejsze niż 

100mg. 

100mg. 

zmienić

zmienić

Są to głównie:

Są to głównie:

Fe (żelazo) – czerwone mięso, 

Fe (żelazo) – czerwone mięso, 

warzywa strączkowe, produkty 

warzywa strączkowe, produkty 

zbożowe 

zbożowe 

Cu (miedź) – warzywa strączkowe i 

Cu (miedź) – warzywa strączkowe i 

orzechy

orzechy

J (jod) – ryby morskie i sól kuchenna 

J (jod) – ryby morskie i sól kuchenna 

jodowana

jodowana

background image

 

 

 

 

Tajemnicą ziemniaków, ryżu i makaronów 

Tajemnicą ziemniaków, ryżu i makaronów 

jest zawarta w nich 

jest zawarta w nich 

skrobia

skrobia

, czyli 

, czyli 

główne paliwo zasilające nasz organizm.

główne paliwo zasilające nasz organizm.

Należy wiedzieć, żeby nie przesączać 

Należy wiedzieć, żeby nie przesączać 

naszych paliw dodatkową energią w 

naszych paliw dodatkową energią w 

postaci tłuszczów. Zdrowszy i 

postaci tłuszczów. Zdrowszy i 

pożywniejszy jest ziemniak gotowany 

pożywniejszy jest ziemniak gotowany 

niż smażony!

niż smażony!

background image

 

 

 

 

 

 

Węglowodany to nie 

Węglowodany to nie 

tylko ziemniaki !

tylko ziemniaki !

Dodatkowo takie produkty jak chleb i 

Dodatkowo takie produkty jak chleb i 

płatki zbożowe także są źródłem 

płatki zbożowe także są źródłem 

węglowodanów złożonych. 

węglowodanów złożonych. 

Dostarczają organizmowi paliwa na 

Dostarczają organizmowi paliwa na 

wiele godzin i powinny zaspokajać 

wiele godzin i powinny zaspokajać 

go  w 60% zapotrzebowania na 

go  w 60% zapotrzebowania na 

energię.

energię.

background image

 

 

 

 

Otóż różnica tkwi w węglowodanach. 

Otóż różnica tkwi w węglowodanach. 

Ciastko zawiera cukry proste, które 

Ciastko zawiera cukry proste, które 

zabezpieczają nasz organizm w 

zabezpieczają nasz organizm w 

energie krótkotrwałą i aby je spalić, 

energie krótkotrwałą i aby je spalić, 

należy od razu wziąć się za ćwiczenia.

należy od razu wziąć się za ćwiczenia.

Natomiast cukry złożone dostarczają 

Natomiast cukry złożone dostarczają 

naszemu organizmowi energii na 

naszemu organizmowi energii na 

wiele godzin, dlatego na ich spalenie 

wiele godzin, dlatego na ich spalenie 

mamy więcej czasu

mamy więcej czasu

 

 

background image

 

 

 

 

Jeśli chcesz mieć zdrowe zęby nie 

Jeśli chcesz mieć zdrowe zęby nie 

przesadzaj z węglowodanami!  

przesadzaj z węglowodanami!  

        

        

UNIKAJ SŁODYCZY I CUKRU!!!!

UNIKAJ SŁODYCZY I CUKRU!!!!

background image

 

 

 

 

Jeśli jemy je w nadmiarze, nie dziwmy 

Jeśli jemy je w nadmiarze, nie dziwmy 

się, że „przybywa nam ciałka”. 

się, że „przybywa nam ciałka”. 

Faktem jest, że pomagają nam 

Faktem jest, że pomagają nam 

przyswoić niektóre witaminy – A, D, 

przyswoić niektóre witaminy – A, D, 

E i K, ale też mają 2 razy więcej 

E i K, ale też mają 2 razy więcej 

kalorii niż białka i węglowodany. 

kalorii niż białka i węglowodany. 

Dlatego trzeba kontrolować ich 

Dlatego trzeba kontrolować ich 

spożywanie i nie przekraczać 30% 

spożywanie i nie przekraczać 30% 

dziennego zapotrzebowania.

dziennego zapotrzebowania.

background image

 

 

 

 

DODAĆ JAKIE MAMY TŁUSZCZE I 

DODAĆ JAKIE MAMY TŁUSZCZE I 

GDZIE SIĘ ZNAJDUJĄ

GDZIE SIĘ ZNAJDUJĄ

background image

 

 

 

 

Jeśli tłuszcze to…

Jeśli tłuszcze to…

Te które kryją się w 

Te które kryją się w 

olejach roślinnych, 

olejach roślinnych, 

drobnych 

drobnych 

margarynach i rybach, 

margarynach i rybach, 

bo zawierają związki 

bo zawierają związki 

które są korzystne dla 

które są korzystne dla 

naszego organizmu. 

naszego organizmu. 

Unikaj zatem tłuszczy 

Unikaj zatem tłuszczy 

zwierzęcych – boczku, 

zwierzęcych – boczku, 

słoniny, smalcu

słoniny, smalcu

 itd.

 itd.

background image

 

 

 

 

Białko – podstawowy składnik budulcowy, 

Białko – podstawowy składnik budulcowy, 

bez którego nie ma mowy o rośnięciu i 

bez którego nie ma mowy o rośnięciu i 

regeneracji organizmu. 

regeneracji organizmu. 

Białka zbudowane są z aminokwasów:

Białka zbudowane są z aminokwasów:

 

 

egzogennych – których nasz organizm 

egzogennych – których nasz organizm 

nie potrafi wyprodukować i musimy je 

nie potrafi wyprodukować i musimy je 

pobierać z pożywieniem

pobierać z pożywieniem

 

 

endogennych – które są produkowane 

endogennych – które są produkowane 

przez nasz organizm

przez nasz organizm

background image

 

 

 

 

 

 

białe mięso – drób, ryby

białe mięso – drób, ryby

 

 

mięso czerwone – wołowina, 

mięso czerwone – wołowina, 

wieprzowina i baranina

wieprzowina i baranina

 

 

ser

ser

 

 

soja, groch, fasola

soja, groch, fasola

 

 

mleko i produkty mleczne

mleko i produkty mleczne

 

 

płatki zbożowe

płatki zbożowe

 

 

jajka 

jajka 

background image

 

 

 

 

W normalnej diecie białko powinno 

W normalnej diecie białko powinno 

stanowić 10 – 15% wartości 

stanowić 10 – 15% wartości 

energetycznej. To, ile potrzebujemy 

energetycznej. To, ile potrzebujemy 

białka jest uwarunkowane wiekiem, 

białka jest uwarunkowane wiekiem, 

płcią i aktywnością fizyczna.

płcią i aktywnością fizyczna.

background image

 

 

 

 

dzienne zapotrzebowanie 20 -40g

dzienne zapotrzebowanie 20 -40g

zmniejsza poziom cholesterolu we 

zmniejsza poziom cholesterolu we 

krwi

krwi

 

 

przeciwdziała zaparciom

przeciwdziała zaparciom

 

 

eliminuje substancje toksyczne z 

eliminuje substancje toksyczne z 

naszego organizmu

naszego organizmu

background image

 

 

 

 

Produkty bogate w 

Produkty bogate w 

błonnik:

błonnik:

 

 

Płatki owsiane

Płatki owsiane

 

 

Chleb pełnoziarnisty

Chleb pełnoziarnisty

 

 

Płatki śniadaniowe

Płatki śniadaniowe

 

 

Otręby

Otręby

 

 

Fasola

Fasola

 

 

Nasiona

Nasiona

 

 

Owoce i warzywa

Owoce i warzywa

background image

 

 

 

 

Woda jest bardzo ważna, 

Woda jest bardzo ważna, 

bo…

bo…

Bo nasz organizm dużo jej traci, 

Bo nasz organizm dużo jej traci, 

przetwarzając ja na różne sposoby, a sam 

przetwarzając ja na różne sposoby, a sam 

stanowi 65 – 70% masy naszego ciała.

stanowi 65 – 70% masy naszego ciała.

Dlatego powinniśmy wypijać od 1 – 2l 

Dlatego powinniśmy wypijać od 1 – 2l 

dziennie.

dziennie.

Pamiętaj, aby w upał i przy dużej 

Pamiętaj, aby w upał i przy dużej 

aktywności fizycznej pić więcej, gdyż 

aktywności fizycznej pić więcej, gdyż 

wtedy tracimy 0,5 l wody na godzinę!

wtedy tracimy 0,5 l wody na godzinę!

background image

 

 

 

 

OTYŁOŚĆ NADWAGA

OTYŁOŚĆ NADWAGA

background image

 

 

 

 

PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS

PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS

background image

 

 

 

 

OMÓWIĆ ZNACZENIE ŚNIADAŃ

OMÓWIĆ ZNACZENIE ŚNIADAŃ

background image

 

 

 

 

DLACZEGO NIE FAST 

DLACZEGO NIE FAST 

FOOD

FOOD


Document Outline