background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

 I. Antybiotyki beta-laktamowe

B

lo

ko

w

a

n

ie

 s

y

n

te

zy

 ś

cia

n

y

 k

o

m

ó

rk

o

w

e

j

B

ia

łk

a

 P

B

P

Enzymatyczn

a modyfikacja 

leku, 

modyfikacja 

lub synteza 

nowego PBP, 

efflux, 

zaburzenia 

przepuszczaln

ości błony 

komórkowej

A) Penicyliny 

naturalne

Penicylina benzylowa 

i fenoksymetylowa

B) Penicyliny 

półsyntetyczne

Kloksacylina 

Meticylina

C) Penicyliny 

szerokowachla-

rzowe

Ampicylina +/- 

sulbaktam
Amoksycylina +/- kw. 

Klawulanowy
Piperacylina +/- 

tazobaktam
Tikarcylina +/- kw. 

klawulanowy

background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

D) Cefalosporyny

B

lo

ko

w

a

n

ie

 s

y

n

te

zy

 ś

cia

n

y

 k

o

m

ó

rk

o

w

e

j

Białka PBP

Enzymatyczna 

modyfikacja 

leku, 

modyfikacja 

lub synteza 

nowego PBP, 

efflux, 

zaburzenia 

przepuszczalno

ści błony 

komórkowej

I Generacja

Cefalotyna 

Cefazolina

II Generacja

Cefaklor 

Cefuroksym

III Generacja

Cefotaksym 

Ceftriakson 

Ceftazydym 

Cefpodoksym

IV Generacja

Cefepim

E) Monobaktamy Aztreonam

F) Karbapenemy Imipenem 

Meropenem
Doripenem

background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

II. Aminoglikozydy

Blokowanie 

biosyntezy 

białka

Podjednostka 

30 S 

rybosomu

Enzymatyczna 

modyfikacja leku, 

zaburzenia 

transportu do 

miejsca 

docelowego, 

modyfikacja 

podjednostki 30S

A) Naturalne

Streptomycyna
Gentamicyna
Tobramycyna
Neomycyna

B) 

Półsyntetyczne

Netilmycyna
Amikacyna

III. Tetracykliny

Glicylocykliny

Tetracyklina 

Doksycyklina 

Minocyklina

Tygecyklina

Blokowanie 

biosyntezy 

białka

Podjednostka 

30 S 

rybosomu

Zaburzenia 

transportu do 

miejsca 

docelowego, 

efflux, 

modyfikacja 

punktu uchwytu, 

enzymatyczna 

modyfikacja leku

background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

IV. Makrolidy

Erytromycyna
Azytromycyna
Klarytromicyna

Blokowanie 

biosyntezy 

białka

Podjednostka 

50 S 

rybosomu

Modyfikacja 

punktu uchwytu, 

enzymatyczna 

modyfikacja leku, 

efflux

V. Linkosamidy

Linkomicyna 

Klindamicyna

Blokowanie 

biosyntezy 

białka

Podjednostka 

50 S 

rybosomu

Modyfikacja 

punktu uchwytu, 

enzymatyczna 

modyfikacja leku, 

efflux

VI. Streptograminy Chinupristina/D

alfopristina = 

Synercid

Blokowanie 

biosyntezy 

białka

Podjednostka 

50 S 

rybosomu

Modyfikacja 

punktu uchwytu, 

enzymatyczna 

modyfikacja leku, 

efflux

background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

VII. Oksazolidynony Linezolid

Blokowanie biosyntezy 

białka na etapie translokacji 

tRNA

Już izolowano 

szczepy 

oporne / o 

obniżonej 

wrażliwości

VIII. Glikopeptydy

Wankomycyna 

Teikoplanina

Blokowanie 

biosyntezy 

ściany 

komórkowej

D-Ala-D-Ala

Nadprodukcja 

D-Ala, 

substytucja D-

Ala na D-

mleczan

IX. Chinolony i 

fluorochinolony

Ciprofloksacyna 

Norfloksacyna 

Ofloksacyna 

Lewofloksacyna

Blokowanie 

biosyntezy 

DNA

Gyraza DNA

Mutacja 

genów 

kodujących 

gyrazę, efflux

background image

 

 

Grupa

Przykłady

Mechanizm 

działania

Punkt 

uchwytu

Mechanizmy 

oporności

X. Sulfonamidy i 

trimetoprim

Trimetoprim+ 

sulfometoksazol 

= kotrimoksazol

Blokowanie 

biosyntezy 

kw. foliowego

Enzymy szlaku 

biosyntezy kw. 

foliowego

Spadek 

powinowactwa 

enzymów, 

ominięcie 

szlaków 

metabolicznych

XI. Nitroimidazole Metronidazol

Blokowanie 

biosyntezy 

DNA

Gyraza DNA

Mutacja genów 

kodujących 

gyrazę, efflux

XII. Nitrofurany

Nitrofurantoina, 

Furagin

Działanie wielokierunkowe, 

między innymi hamowanie 

syntezy DNA

XIII. Polimyksyny Kolistyna

Działanie wielokierunkowe, 

między innymi 

dezorganizacja błony 

komórkowej


Document Outline