Instytucje Unii Europejskiej Trybunał Sprawiedliwości, Sąd Pierwszej Instancji, Trybunał Obrachunkowy, Instytucje doradcze, Instytucje finansowe

Instytucje Unii

Europejskiej

Trybunał Sprawiedliwości, Sąd Pierwszej

Instancji, Trybunał Obrachunkowy,

Instytucje doradcze,

Instytucje finansowe

Agnieszka Kardaś

Ewelina Kuźma

Katarzyna Ogrodniczek

Trybunał Sprawiedliwości

Wspólnot Europejskich



Powstał w 1952 roku na mocy Traktatu EWWiS, jego

siedzibą jest Luksemburg.



W skład Trybunału wchodzi jeden sędzia z każdego

państwa członkowskiego



Zwykle, ze względów praktycznych, Trybunał zasiada

jako „Wielka Izba” złożona z 13 sędziów lub jako izby

sądowe liczące po 5 lub 3 sędziów



TS wspomagany jest przez ośmiu rzeczników

generalnych, którzy wydają opinie w sprawach

wniesionych do Trybunału.



Sędziowie i rzecznicy generalni są byłymi członkami

najwyższych sądów krajowych lub wysoko

kwalifikowanymi prawnikami. Są oni powoływani za

wspólną zgodą rządów państw członkowskich. Każdy z

nich jest mianowany na 6-letnią, odnawialną kadencję.

Zadania TS



Zadaniem Trybunału jest zapewnienie jednolitej

interpretacji

i stosowania prawa europejskiego we wszystkich

krajach Unii.



Jest uprawniony do rozstrzygania sporów prawnych

między państwami członkowskimi, instytucjami UE,

przedsiębiorstwami i osobami fizycznymi.



Trybunał orzeka we wnoszonych do niego sprawach,

najbardziej powszechne rodzaje spraw to:

- wnioski o wydanie orzeczenia wstępnego

- skargi z powodu niewykonania zobowiązania

- skargi o unieważnienie aktu prawnego

- skargi z powodu bezczynności

Organizacja pracy TS



Sprawy wpływają do sędziego sprawozdawcy, a

następnie każda jest przydzielana jednemu sędziemu i

rzecznikowi generalnemu. Cała procedura dzieli się

na dwie fazy:

- Pisemną:

Przedłożenie pisemnych oświadczeń przez strony

Sprawozdanie z oświadczeń sędziego przydzielonego

do sprawy

i wskazanie podstawy prawnej sprawy

Opinia rzecznika generalnego

Wstępny rozstrzygnięcie przez sędziego i przedłożenie

go pozostałym członkom Trybunału

- Ustną:

Przesłuchanie przed pełnym składem TS lub w izbach

Przedstawienie opinii rzecznika w danej sprawie

Narada i wydanie orzeczenie przez sędziów

(orzeczenia zwykle podejmowane większością głosów)

Sąd Pierwszej Instancji



Powstał w 1989 roku.



Jest odpowiedzialny za wydawanie orzeczeń w

niektórych rodzajach spraw, zwłaszcza tych wnoszonych

przez osoby prywatne i sprawach związanych z

nieuczciwą konkurencją między przedsiębiorstwami



W jego skład wchodzi co najmniej jeden sędzia z

każdego państwa członkowskiego. Sędziowie

powoływani są na 6-letnią odnawialną kadencję.

Sędziowie wybierają spośród siebie na okres 3 lat

Prezesa. Mianują także sekretarza, na 6-letnią kadencję.



W przeciwieństwie do TS nie ma stałych rzeczników

generalnych (rolę tę może w wyjątkowych przypadkach

pełnić jeden

z sędziów)



Sąd orzeka w izbach złożonych z 5 lub 3 sędziów, a w

niektórych przypadkach w składzie jednego sędziego.

Kompetencje Sądu



Sąd Pierwszej Instancji jest właściwy do

rozpoznawania:

- skarg bezpośrednich, wniesionych przez osoby

fizyczne lub prawne przeciwko aktom prawnym

instytucji wspólnotowych lub przeciwko zaniechaniu

działania przez te instytucje

- skarg wniesionych przez państwa członkowskie

przeciwko Komisji

- skarg wniesionych przez państwa członkowskie

przeciwko Radzie, dotyczące aktów z dziedziny pomocy

państwa, handlowych środków ochronnych oraz aktów,

za pomocą których korzysta ona z uprawnień

wykonawczych

- skarg o odszkodowanie za szkody wyrządzone przez

instytucje wspólnotowe lub ich pracowników

- skarg z zakresu wspólnotowych znaków towarowych

Trybunał Obrachunkowy



Trybunał powstał w 1975 roku, a jego siedzibą jest

Luksemburg.



W jego skład wchodzi po jednym członku z każdego

państwa należącego do Unii.

Członkowie mianowani są na 6-letnią, odnawialną

kadencję

i spośród siebie wybierają Prezesa na 3-letnią,

odnawialną kadencję (obecnie prezesem jest

pochodzący z Portugalii Vitor Manuel da Silva

Caldeira – od stycznia 2008 roku).



Trybunał jest uprawniony do kontroli każdej osoby

i organizacji dysponującej środkami unijnymi.

Zadania Trybunału

Obrachunkowego



Kontrola właściwego wykonania budżetu UE



Trybunał bada dokumentację osób i organizacji

mających do czynienia z dochodami lub wydatkami

UE a wnioski zamieszczane są w specjalnych

sprawozdaniach



Aby działania Trybunału były skuteczne musi on

zachowywać całkowitą niezależność od pozostałych

instytucji, jednocześnie utrzymując z nimi stałe

kontakty



Wspomaganie Parlamentu Europejskiego i Rady

poprzez składanie im corocznego sprawozdania z

kontroli finansowej za poprzedni rok budżetowy



Trybunał wydaje opinie w sprawie wniosków

legislacyjnych dotyczących kwestii finansowych oraz

działań Unii związanych ze zwalczaniem nadużyć

Organizacja pracy

Trybunału

Obrachunkowego



Trybunał Obrachunkowy zatrudnia około 800 osób

– tłumaczy, personel administracyjny oraz

kontrolerów (tworzą „grupy kontroli” i

przygotowują projekty sprawozdań)

Kontrolerzy dokonują inspekcji w pozostałych

instytucjach UE, w państwach członkowskich oraz

krajach, które uzyskały pomoc od Unii



Trybunał Obrachunkowy nie posiada uprawnień w

zakresie egzekwowania prawa. Jeżeli kontrolerzy

odkryją nadużycia lub nieprawidłowości to

informują o tym OLAF – Europejski Urząd ds.

Zwalczania Nadużyć Finansowych

Instytucje doradcze



Komitet Regionów

– powstał w 1992

roku na mocy

Traktat

z Maastricht

Składa się z 344 członków – Każde państwo wysyła

określoną liczbę członków, która zależy od liczebności

ludności

w danym kraju (PL – 21, najwięcej Francja, Wielka

Brytania

i Włochy – 24, najmniej Malta - 5). Członkowie

Komitetu nominowani są przez rządy państw UE, na 4-

letnią odnawialna kadencję i spośród siebie wybierają

przewodniczącego na 2-letnią kadencję (obecnie od

lutego 2008 jest nim Belg Luc Van den Brande)

Zadania Komitetu

Regionów



Zadaniem Komitetu jest wyrażanie poglądów na

temat aktów prawnych UE z perspektywy lokalnej

i regionalnej.



Przybliżanie Unii obywatelom

i rozpowszechnianie

kultury pomocniczości.



Konsultacji z Komitetem wymagają decyzje

dotyczące polityki regionalnej, środowiska,

edukacji i transportu.



Komitet może z własnej inicjatywy wydawać

opinie

i przedstawiać je Komisji, Radzie i Parlamentowi.

Organizacja Komitetu

Regionów



Co roku odbywa się 5 sesji plenarnych



Członkowie Komitetu przypisani są do jednej

z 6 komisji:

- Komisja ds. Polityki Spójności Regionalnej (COTER)

- Komisja ds. Polityki Gospodarczej i Społecznej

(ECOS)

- Komisja ds. zrównoważonego Rozwoju (DEVE)

- Komisja ds. Kultury i Edukacji (EDUC)

- Komisja ds. Konstytucyjnych i Sprawowania

Rządów

w Europie (CONST)

- Komisja ds. Stosunków Zewnętrznych (RELEX)

Instytucje doradcze



Europejski Komitet Ekonomiczno

– Społeczny

–

powstał w 1957 roku

na mocy

Traktatu Rzymskiego

Składa się z 344 członków wybieranych przez rządy

państw UE. Spośród członków wybierany jest

przewodniczący i 2 wiceprzewodniczących (obecnie

od października 2007 przewodniczącym jest Grek

Dimitris Dimitriadis).

Reprezentuje pracodawców, związki zawodowe,

rolników, konsumentów oraz pozostałe grupy

interesu, które razem tworzą tzw. „zorganizowane

społeczeństwo obywatelskie” Komitet ten można

nazwać pomostem między Unią

a obywatelami.

Zadania EKES



Doradza Radzie, Komisji i Parlamentowi

Europejskiemu

–

na ich wniosek lub z własnej inicjatywy.



Zachęca społeczeństwo obywatelskie do

większego zaangażowania w

kształtowanie polityki UE.



Wspiera rolę społeczeństwa

obywatelskiego w krajach poza Unią.

Instytucje finansowe



Europejski Bank Inwestycyjny

Powstał w 1958 roku

mocy Traktatu Rzymskiego

jako bank Unii udzielający długoterminowych

pożyczek (nie przekraczających 50% całkowitego

kosztu projektu) dla sektora publicznego i

prywatnego na projekty europejskie.

Działa na terenie UE oraz w około 140 krajach na

całym świecie (od 1 stycznia 2000 roku prezesem

jest Belg Philippe Maystadt)

EBI nie zajmuje się prowadzeniem kont osobistych,

transakcji bezpośrednich, ani udzielaniem rad z

zakresu prywatnych inwestycji

Zadania EBI



Wspiera rozwój w krajach kandydujących oraz

sąsiadujących z Unią od wschodu i południa

oraz

w krajach partnerskich



Projekty realizowane przez EBI:

- muszą przyczyniać się do realizacji celów UE

- muszą być rozsądne z punktu widzenia

ekonomicznego, finansowego i technicznego

- muszą być bezpieczne dla środowiska

- powinny przyciągać fundusze z innych źródeł

Instytucje finansowe



Europejski Fundusz

Inwestycyjny

Powstał w 1994 roku, by służył pomocą małym i średnim

przedsiębiorstwom. Jego większościowym udziałowcem

jest EBI (wspólnie tworzą tzw. „Grupę EBI”)



Zadania:

- dostarcza kapitał małym i średnim przedsiębiorstwom

(głównie zorientowanym na technologię)

- działa za pośrednictwem banków i innych pośredników

finansowych (nie udziela bezpośrednich pożyczek ani

dotacji)

- jego działalność obejmuje kraje Unii oraz Chorwację,

Turcję, Islandię i Norwegię.

Instytucje finansowe



Europejski Bank Centralny

Powstał w 1998 roku

na mocy Traktatu o Unii

Europejskiej

. Jego siedzibą jest Frankfurt.

W listopadzie 2003 roku prezesem został Francuz

Jean – Claude Trichet



Zadania:

- zarządzanie euro (zapewnienie stabilności cen w

strefie euro)

- kształtowanie oraz wdrażanie polityki gospodarczej

i pieniężnej UE

- współpraca z Europejskim Systemem Banków

Centralnych obejmującym 27 państw członkowskich

Document Outline