background image

 

 

Pomoc społeczna

rodzinie i dziecku

background image

 

 

Administracyjny podział 

obowiązków

• Gmina- organizowanie profilaktyki, 

pomocy rodzinie w zaspakajaniu 
podstawowych jej potrzeb i prawidłowym 
wypełnianiu jej funkcji

• Powiat- organizowanie lokalnego systemu 

opieki nad dzieckiem pozbawionemu 
warunków do prawidłowego rozwoju i 
wychowania w rodzinie a także pomoc 
specjalistyczna (poradnictwo, terapia)

background image

 

 

Administracyjny podział 

obowiązków

• Województwo- sporządzanie 

bilansu potrzeb i środków w 
zakresie pomocy społecznej, 
opracowywanie i wdrażanie 
celowych programów, 
inspirowanie i promowanie 
nowych rozwiązań w sferze 
polityki pro-rodzinnej.

background image

 

 

Gminny Ośrodek Pomocy 

Społecznej

• Świadczenia rodzinne:

– pomoc finansowa: zasiłki stałe i okresowe
– pomoc rzeczowa
– udzielenie schronienia, posiłku, ubrania
– opieka nad dzieckiem w gminnym ośrodku
– praca socjalna: pomoc w załatwianiu spraw 

urzędowych, pisanie pism sądowych

background image

 

 

Powiatowe Centrum Pomocy 

Rodzinie

• udzielanie informacji o prawach i uprawnieniach
• poradnictwo specjalistyczne oraz terapia 

rodzinna

• prowadzenie interwencji kryzysowej
• zapewnienie opieki i wychowania dzieciom 

częściowo lub całkowicie pozbawionych opieki 
(rodziny zastępcze, placówki opiekuńczo-
wychowawcze, ośrodki adopcyjno-opiekuńcze, 
ośrodek interwencji kryzysowej)

background image

 

 

Rodzaje placówek

• Dziecko  pozbawione  częściowo  lub 

całkowicie 

opieki 

rodzicielskiej 

może  być  umieszczane  w  placówce 
opiekuńczo-wychowawczej 
następującego typu: 

• 1) interwencyjnego; 
• 2) rodzinnego; 
• 3) socjalizacyjnego. 

background image

 

 

Placówka interwencyjna

• Pogotowie opiekuńcze - zapewnia dziecku 

doraźną całodobową opiekę, kształcenie 
dostosowane, opiekę i wychowanie do 
czasu powrotu do rodziny, rodziny 
zastępczej, placówki opiekuńczo-wych. 
lub resocjalizacyjnej

– przygotowuje diagnozę stanu 

psychofizycznego i sytuacji życiowej dziecka 
oraz ustala wskazania do dalszej pracy z 
dzieckiem

background image

 

 

Placówka rodzinna

• Rodzinny dom dziecka- zapewnia 

opiekę i wychowanie w warunkach 
zbliżonych do domu rodzinnego 
oraz opiekę do czasu powrotu do 
rodziny, umieszczenia w rodzinie 
adopcyjnej lub usamodzienienia

background image

 

 

Placówka socjalizacyjna

• Dom Dziecka- zapewnia 

całodobową opiekę i wychowanie 
dzieciom,którym nie znaleziono 
rodzinnej opieki zastępczej

background image

 

 

Charakter placówek 

opiekuńczo-

wychowawczych

• Placówka opiekuńczo-wychowawcza może łączyć 

działania interwencyjne, socjalizacyjne i inne 
działania na rzecz pomocy dziecku i rodzinie, 
przyjmując formę placówki wielofunkcyjnej.

• Placówka opiekuńczo-wychowawcza zapewnia 

dziecku całodobową ciągłą lub okresową opiekę i 
wychowanie oraz zaspokaja jego niezbędne 
potrzeby bytowe, rozwojowe, w tym emocjonalne, 
społeczne, religijne, a także zapewnia korzystanie 
z przysługujących na podstawie odrębnych 
przepisów świadczeń zdrowotnych i kształcenia

background image

 

 

Placówki kierują się w szczególności

• Dobrem dziecka
• poszanowaniem jego praw
• potrzebą wyrównywania deficytów rozwojowych
• kształcenie, rozwój zainteresowań, indywidualne 

oddziaływania wychowawcze

• przygotowanie do usamodzielnienia
• poszanowaniem praw rodziców, kontaktu z dzieckiem
• potrzebą działań w celu utrzymania więzi dziecka z 

rodziną i umożliwienia jego powrotu do rodziny

• (opracowywanie indywidualnej diagnozy+IPP)

background image

 

 

Charakter placówek 

opiekuńczo-

wychowawczych

• Całodobowy pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-

wychowawczej może być realizowany w grupach 
usamodzielniających stanowiących formę organizacyjną 
placówki przeznaczoną dla starszych dzieci.

• Zaspokojenie  potrzeb  dziecka,  o  których  mowa  w  ust.  3, 

placówka  opiekuńczo-wychowawcza  realizuje  co  najmniej 
na 

poziomie 

obowiązującego 

standardu 

opieki 

wychowania.

 

• Skierowanie 

dziecka 

pozbawionego 

częściowo 

lub 

całkowicie  opieki  rodzicielskiej  do  placówki  opiekuńczo-
wychowawczej  na  pobyt  całodobowy  może  nastąpić  po 
wyczerpaniu  możliwości  udzielenia  pomocy  w  rodzinie 
naturalnej lub umieszczenia w rodzinie zastępczej

background image

 

 

Charakter placówek 

opiekuńczo-

wychowawczych

• Całodobowy pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-

wychowawczej 

powinien 

mieć 

charakter 

przejściowy - do czasu powrotu dziecka do rodziny 
naturalnej lub umieszczenia w rodzinie zastępczej. 

• Dziecko, o którym może przebywać w placówce 

opiekuńczo-wychowawczej, zapewniającej 
całodobową opiekę, do uzyskania pełnoletności, a 
po uzyskaniu pełnoletności, na dotychczasowych 
zasadach, do czasu ukończenia szkoły, w której 
rozpoczęło naukę przed osiągnięciem pełnoletności

background image

 

 

Nadzór

• Nadzór nad realizowaniem przez pracowników standardów pracy 

opiekuńczo-wychowawczych  (w  zakresie  realizacji  potrzeb 
bytowych,  zdrowotnych,  edukacyjnych,  kulturalno-rekreacyjnych 
rozwojowych, emocjonalnych, społecznych, religijnych) sprawuje 
dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej

• Dyrektora kontroluje wojewoda w zakresie:

 

– badania  jakości  działalności  wychowawczej,  opiekuńczej  oraz 

oceny efektywności

– pomocy i współpracy w podnoszeniu kwalifikacji i umiejętności 

osób zatrudnionych w placówkach

– proponowaniu  innowacyjnych  rozwiązań  pedagogicznych  oraz 

inspirowaniu do nich

background image

 

 

Ośrodki adopcyjno-

opiekuńcze

• Działalność ośrodka adopcyjno-opiekuńczego opiera się 

na zasadzie współpracy ze środowiskiem lokalnym, w 
szczególności z jednostkami organizacyjnymi pomocy 
społecznej i oświaty.

• Ośrodek adopcyjno-opiekuńczy prowadzi poradnictwo dla 

rodzin adopcyjnych, zastępczych, rodziców prowadzących 
rodzinne 

domy 

dziecka, 

dla 

rodziców 

dzieci 

umieszczonych 

placówkach 

opiekuńczo-

wychowawczych 

oraz 

rodziców 

stojących 

przed 

koniecznością oddania dziecka do adopcji

• Ośrodek  adopcyjno-opiekuńczy  współpracuje  z  placówką 

rodzinną  w  zakresie  okresowej  oceny  sytuacji  dzieci 
przebywających w tej placówce.

 

background image

 

 

Ośrodki adopcyjno-

opiekuńcze

• Ośrodek adopcyjno-opiekuńczy prowadzi działalność 

diagnostyczno-konsultacyjną, której celem jest 
pozyskiwanie, szkolenie i kwalifikowanie osób zgłaszających 
gotowość przysposobienia dziecka, pełnienia funkcji rodzin 
zastępczych, adopcyjnych i prowadzenia placówek 
rodzinnych, a także diagnozowanie i przygotowywanie dzieci 
do przejścia do rodzinnej opieki zastępczej.

• Ośrodek adopcyjno-opiekuńczy wspiera rodziny naturalne w 

wypełnianiu ich funkcji opiekuńczo-wychowawczych poprzez 
prowadzenie poradnictwa rodzinnego i terapii rodzinnej 
(pomoc psychologiczna w kryzysach rodzinnych, 
małżeńskich wynikających  z bezdzietności, rozpad, rozwód)

background image

 

 

Ośrodki adopcyjno-

opiekuńcze

• Pomoc prawna:

– działania na rzecz regulowania sytuacji rodzinno-

prawnej

– pomoc prawna w ustanowieniu rodziny adopcyjnej 

lub zastępczej

– poradnictwo i działania prawne dla RA, RZ, rodzin 

naturalnych wychowujących własne dzieci i rodzin 
dzieci będących w opiece zastępczej

– wydawanie zaświadczeń kwalifikacyjnych i opinii 

osobom zgłaszających gotowość do prowadzenia 
rodzicielstwa zastępczego

background image

 

 

Nadzór nad ośrodkami adopcyjnymi

• Nadzór nad kształceniem w szkołach działających w 

placówkach opiekuńczo-wychowawczych (pogotowie 
opiekuńcze) sprawuje właściwy kurator oświaty na 
zasadach określonych w przepisach o systemie oświaty. 

• Nadzór nad działalnością ośrodków adopcyjno-

opiekuńczych ma na celu badanie i ocenę wykonania przez 
te jednostki ich zadań. 

• W zakresie nadzoru placówek op.-wych. i ośrodków 

adopcyjnych podlega w szczególności: 

• 1) przestrzeganie praw dziecka; 
• 2) stopień zaspokojenia potrzeb dziecka; 
• 3) przestrzeganie przepisów określających zasady działania 

placówki. 

background image

 

 

Ośrodek Interwencji 

Kryzysowej

usługi psychologiczne, prawne, hotelowe dla 
ofiar przemocy lub znajdujących się w innej 
sytuacji kryzysowej

celem jest rozwiązanie kryzysu, zapewnienie 
bezpieczeństwa i uzyskanie równowagi

klienci to często osoby zdrowe psychicznie 
będące ofiarami kryzysów rodzinnych, przemocy, 
alkoholizmu

telefon zaufania, zespół interwencji kryzysowej, 
hotelik

background image

 

 

Standardy interwencji 

kryzysowej

• Natychmiastowa pomoc
• szybka diagnoza
• ustalanie kontraktu z rodziną - 

obowiązki, zadania i zasady 
współpracy

• współpraca z innymi służbami 

pomocowymi (policja, sąd, szkoła, 
szpital, inne ośrodki)

background image

 

 

Zakresy obowiązków 

pracowników

• Poradnictwo psychologiczne
• terapia krótkoterminowa, indywidualna i 

grupowa

• terapia rodzinna
• kontakt podtrzymujący
• interwencja w środowisku
• poradnictwo prawne
• kierowanie do specjalistycznych placówek
• zapewnienie czasowego pobytu w hostelu

background image

 

 

Praca z ofiarą przemocy

• Interwencja kryzysowa - wsparcie i dewiktymizacja
• poziom informacyjny - diagnoza sytuacji, obszary 

pomocy, informacja prawna, lokalowa, socjalna

• praca terapeutyczna- przełamywanie syndromu 

wyuczonej bezradności

• pomoc psychologiczna dla członków rodzin, głównie 

dzieci, różne formy terapii

• uczestnictwo z ofiarą, pomoc w kontaktach 

zewnętrznych z instytucjami

• współpraca z innymi instytucjami- schronisko dla ofiar 

przemocy, placówki lecznictwa odwykowego

background image

 

 

Pomoc przy 

usamodzielnianiu

• Osoba,  która  osiągnęła  pełnoletność  w  rodzinie  zastępczej,  oraz  osoba 

pełnoletnia  opuszczająca  placówkę  opiekuńczo-wychowawczą  typu 
rodzinnego  i  socjalizacyjnego,  dom  pomocy  społecznej  dla  dzieci  i 
młodzieży  niepełnosprawnych  intelektualnie,  dom  dla  matek  z 
małoletnimi  dziećmi  i  kobiet  w  ciąży  oraz  schronisko  dla  nieletnich, 
zakład 

poprawczy, 

specjalny 

ośrodek 

szkolno-wychowawczy 

młodzieżowy 

ośrodek 

wychowawczy, 

zwana 

dalej 

"osobą 

usamodzielnianą",  zostaje  objęta  pomocą  mającą  na  celu  jej  życiowe 
usamodzielnienie  i  integrację  ze  środowiskiem  przez  pracę  socjalną,  a 
także pomocą: 

• 1) pieniężną na usamodzielnienie; 
• 2) pieniężną na kontynuowanie nauki; 
• 3)  w  uzyskaniu  odpowiednich  warunków  mieszkaniowych,  w  tym  w 

mieszkaniu chronionym; 

• 4) w uzyskaniu zatrudnienia; 
• 5) na zagospodarowanie - w formie rzeczowej

background image

 

 

Procedura 

usamodzielniania

• Pomoc pieniężna na usamodzielnienie

 i pomoc pieniężna 

na kontynuowanie nauki przysługuje osobie, która przebywała w 
rodzinie zastępczej, placówce opiekuńczo-wychowawczej, domu 
pomocy społecznej, schronisku dla nieletnich, zakładzie poprawczym, 
specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym albo młodzieżowym 
ośrodku wychowawczym co najmniej rok, na postawie orzeczenia 
sądu

• Warunkiem  uzyskania  pomocy  na  usamodzielnienie,  jest 

zobowiązanie  się  osoby  usamodzielnianej  do  realizacji 
indywidualnego 

programu 

usamodzielnienia

opracowanego 

wspólnie 

opiekunem 

usamodzielnienia,pracownikiem 

socjalnym, 

zatwierdzonego  przez  kierownika  powiatowego  centrum 
pomocy rodzinie lub mops.

background image

 

 

Procedura 

usamodzielniania

W realizacji indywidualnego programu 
usamodzielnienia osobę usamodzielnianą wspiera 
opiekun usamodzielnienia, którym może być, po 
wyrażeniu zgody, jedno z rodziców zastępczych, 
dyrektor placówki rodzinnej, pracownik socjalny 
powiatowego centrum pomocy rodzinie, wychowawca, 
psycholog lub pracownik socjalny placówki 
opiekuńczo-wychowawczej, domu pomocy społecznej, 
schroniska dla nieletnich, zakładu poprawczego, 
specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego, 
młodzieżowego ośrodka wychowawczego albo inna 
osoba wskazana przez osobę usamodzielnianą

background image

 

 

Kwoty pomocy na usamodzielnienie

• Wysokość pomocy pieniężnej na

 

kontynuowanie nauki i 

pomocy pieniężnej na usamodzielnienie oraz wartość 
pomocy na zagospodarowanie w formie rzeczowej ustala się 
od kwoty podstawy

• Pomoc pieniężna na kontynuowanie nauki w wysokości 30 % 

podstawy  miesięcznie  przysługuje  osobie  usamodzielnianej 
kontynuującej 

naukę 

gimnazjum, 

szkole 

ponadpodstawowej,  szkole  ponadgimnazjalnej  lub  w  szkole 
wyższej. 

• Pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki , przyznaje się na 

czas nauki, do czasu jej ukończenia, nie dłużej jednak niż do 
ukończenia przez osobę usamodzielnianą 25 lat.

 

background image

 

 

• Pomoc pieniżna na kontynuowanie 

nauki, przysługuje również osobie 
pełnoletniej nieopuszczającej placówki 
opiekuńczo-wychowawczej, 
przebywającej w tej placówce na 
zasadach określonych przez starostę, 
kontynuującej naukę po ukończeniu 
szkoły, w której rozpoczęła naukę 
przed osiągnięciem pełnoletności

background image

 

 

Kwoty pomocy na usamodzielnienie

• Pomoc pieniężna na usamodzielnienie i pomoc 

pieniężna 

na 

kontynuowanie 

nauki 

przysługuje osobie usamodzielnianej: 

• 1) samotnie gospodarującej, której dochód nie 

przekracza 

200 

kwoty 

kryterium 

dochodowego 

na 

osobę 

samotnie 

gospodarującą; 

• 2)  w  rodzinie,  w  której  dochód  na  osobę  nie 

przekracza 

200 

kwoty 

kryterium 

dochodowego na osobę w rodzinie. 

background image

 

 

Warunki przyznawania pieniędzy

• W przypadku gdy osoba usamodzielniana kontynuuje naukę, pomoc 

pieniężną na usamodzielnienie wypłaca się po ukończeniu nauki. 

• Przyznania pomocy pieniężnej na usamodzielnienie i pomocy pieniężnej 

na kontynuowanie nauki można odmówić w przypadku, gdy: 

• 1) istnieje uzasadnione przypuszczenie, że pomoc pieniężna zostanie 

wykorzystana niezgodnie z celem, na jaki została przyznana; 

• 2) osoba usamodzielniana przed osiągnięciem pełnoletności opuściła 

samowolnie rodzinę zastępczą, placówkę opiekuńczo-wychowawczą 
typu rodzinnego i socjalizacyjnego, dom pomocy społecznej dla dzieci i 
młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, dom dla matek z 
małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży lub schronisko dla nieletnich, 
zakład poprawczy, specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy lub 
młodzieżowy ośrodek wychowawczy; 

background image

 

 

Warunki przyznawania pieniędzy

• 3) osoba usamodzielniana porzuci naukę umożliwiającą jej 

przygotowanie zawodowe i nie podejmie zatrudnienia; 

• 4) osoba usamodzielniana porzuci pracę i uchyla się od podjęcia 

proponowanego jej zatrudnienia; 

• 5) osoba usamodzielniana została skazana prawomocnym 

wyrokiem za popełnienie przestępstwa z winy umyślnej. 

• Pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki zaprzestaje się 

udzielać w przypadku, gdy osoba usamodzielniana: 

• 1) kontynuuje naukę w szkole ponadgimnazjalnej, szkole 

ponadpodstawowej lub szkole wyższej, która zapewnia 
nieodpłatne pełne utrzymanie (utrzymanie w internacie)lub 

• 2) bez uzasadnionych powodów zmieniła trzykrotnie na tym 

samym poziomie kształcenia szkołę lub szkołę wyższą, o których 
mowa w pkt 1. 

background image

 

 

Warunki przyznawania pieniędzy

• Pomoc pieniężną na usamodzielnienie i pomoc pieniężną 

na kontynuowanie nauki można zawiesić w przypadku, 
gdy: 

• 1) wystąpiły szczególne okoliczności związane z tokiem 

nauki, stanem zdrowia lub zdarzeniem losowym 
dotyczącym osoby usamodzielnianej; 

• 2) nastąpiła przerwa w kontynuowaniu nauki przez osobę 

usamodzielnianą w okresie między ukończeniem przez nią 
szkoły niższego stopnia a rozpoczęciem nauki w szkole 
wyższego stopnia; 

• 3) stwierdzi się marnotrawienie przyznanej pomocy; 
• 4) osoba usamodzielniana nie realizuje programu 

usamodzielnienia


Document Outline