background image

Krajobrazy 

Polski są 

zróżnicowane

.

 

background image

Jakimi barwami  

zaznaczone są na 

mapie:

•Niziny

•Wyżyny

•Góry

background image

Jak nazywają się linie  

oddzielające 

poszczególne barwy?

background image

Co możemy odczytać 

z mapy 

hipsometrycznej?

background image

Odszukajcie w atlasie 

mapę hipsometryczną 

Polski . 

background image

Niziny

Wyżyny 

Góry

Liczne 

jeziora

płd

płn

zach

wsc

h

Niziny

background image

• Główną cechą ukształtowania powierzchni 

Polski jest pasowy układ jednostek rzeźby 
terenu. Całą północną i środkową część kraju 
zajmują niziny, podzielone na część 
nadmorską, pojezierza i część środkowopolską. 
Na południowym wschodzie rozciąga się pas 
wyżyn. Natomiast wzdłuż południowych 
krańców Polski przebiegają pasma gór. 

• Taki układ powstał w wyniku 

długotrwałych 

procesów geologicznych, m.in. ruchów 
górotwórczych i zlodowaceń.

background image

Krajobra

zy w 

Polsce 

układają 

się 

pasmami

background image

• Każdy z pasów krajobrazowych podzielony 

jest na mniejsze jednostki, zwane 
krainami geograficznymi – patrz mapa. 
Każda z nich charakteryzuje się pewną 
odrębnością i nieco innymi cechami 
w porównaniu do krain sąsiednich.
Ich granice bywają nieostre, choć 
najczęściej są nimi naturalne formy 
terenu,
np. doliny większych rzek.
Wiele nazw krain geograficznych 
nawiązuje do dawnych regionów 
historycznych.

background image

PASY KRAJOBRAZOWE

KRAINY GEOGRAFICZNE

NIZINY NADMORSKIE

Pobrzeże Szczecińskie
Pobrzeże Koszalińskie

Pobrzeże Gdańskie

 (w tym 

Żuławy Wiślane)

POJEZIERZA

Pojezierze Pomorskie

Pojezierze Mazurskie

Pojezierze Wielkopolskie

NIZINY ŚRODKOWOPOLSKIE

Nizina Wielkopolska

Nizina Śląska

Nizina Mazowiecka

Nizina Północnopodlaska

WYŻYNY

Wyżyna Śląska

Wyżyna Krakowsko-Częstoc

howska

Wyżyna Małopolska (w tym 

Góry Świętokrzyskie)

Wyżyna Lubelska (w tym 

Roztocze)

KOTLINY

Kotlina Sandomierska

Kotlina Oświęcimska

GÓRY

Sudety (w tym Karkonosze)

Karpaty (w tym Beskidy 

i Tatry)

background image

Zad 1 str 36

background image

Praca w grupach

Zad.
Scharakteryzuj dany pas krajobrazowy 
według poniższego  schematu pytań:
1.W której częsci Polski jest położony  
dany pas krajobrazowy?Z jakimi pasami 
sąsiaduje od północy i od południa?
2.Co jest charakterystyczne dla danego 
pasa krajobrazowego, na podstawie 
jakich cech został on wydzielony?
3.Jakie są wysokości bezwzględne na 
danym obszarze?

10 min

background image

Zad 2 str 36

background image

Interakcja

background image

• Pasowy układ krajobrazów można 

spotkac również  u naszych 
sąsiadów -w Niemczech

background image

NIZINY NADMORSKIE

• łagodnie nachylone ku morzu, lekko faliste równiny, poniżej 50 m 
n.p.m.

• niszcząca i budująca praca fal morskich, kształtująca wybrzeże
• delty dużych rzek uchodzących do morza - Odry i Wisły 
• jedyna w Polsce depresja - Żuławy Wiślane  (1,8 m p.p.m.).

background image

Jakich krajobrazów jest 

w Polsce najwięcej?

• Biorąc pod uwagę tylko ukształtowanie 

pionowe terenu, można stwierdzić,
że w Polsce przeważają krajobrazy nizinne. 
Jednak nizina nizinie nierówna, ponieważ 
jedna może być np. płaska, a druga falista. 
Ponadto niziny mogą też różnić się między 
sobą pokryciem terenu. Oprócz nizin mamy 
również i wyżyny, i góry, i kotliny oraz inne 
formy terenu – dlatego warto przyjrzeć się 
dokładniej różnorodnym krajobrazom

•  charakterystycznym dla naszego kraju.

background image

POJEZIERZA

• obszary pagórkowate i równinne z licznymi wzgórzami, 
sięgającymi 300 m n.p.m. 

• obniżenia między wzniesieniami z dużą liczbą jezior     
• największe polskie jeziora - Śniardwy i Mamry
• dużo lasów iglastych, rosnących na piaszczystym podłożu             
                                                                             

background image

NIZIN

Y

• najbardziej rozległy pas krajobrazowy Polski
• teren równinny i falisty, porozcinany szerokimi 
dolinami rzecznymi

• wysokości względne nie przekraczają 300 m n.p.m.

background image

WYŻYNY

• ponad 300 m n.p.m., duże zróżnicowanie wysokości
• różne formy rzeźby terenu, zależne od rodzaju skał – skały 
wapienne, wąwozy lessowe 

• duży obszar krajobrazu  mocno przekształconego przez człowieka na 
Wyżynie Śląskiej

background image

GÓRY 
NISKIE

• Góry Świętokrzyskie (Łysica 612 m n.p.m.)
• pasma górskie o zaokrąglonych kształtach i 
łagodnych stokach

• lasy jodłowo - bukowe

background image

GÓRY 

ŚREDNIE

• Sudety (Śnieżka 1602 m n.p.m.) i Beskidy (Babia Góra 
1725 m n.p.m.)

• stoki gór łagodne
• piętra roślinności

background image

GÓRY 
WYSOKIE

• Tatry (Rysy 2499 m n.p.m.)
• ostre grzbiety, głęboko wcięte doliny, 
jeziora górskie

• wyraźna piętrowość klimatu i roślinności

background image

Zadanie domowe

Zad 3 str 37

background image

W obrębie pasów 
krajobrazowych 
wyróżniono krainy 
geograficzne

background image

Krainy geograficzne 

wewnątrz pasów 

krajobrazowych

• Krainą geograficzną nazywamy obszar kraju 

o charakterystycznych elementach krajobrazu. 

• O podziale na poszczególne regiony decydują: ukształtowanie 

powierzchni, 

• rodzaj podłoża, 
• warunki atmosferyczne, 
• wody oraz roślinność i zwierzęta. 
• Nazwa krainy geograficznej składa się z dwóch członów / 

jeden nazwa pasma krajobrazowego np. Nizina .a drugi 
człon wskazuje gdzie ona jest położona np. Mazowiecka

background image

Tabela, wykres  , diagram

Pasmo krajobrazowe 

Polski

Zajmowana 

powierzchnia w %

NIZINY

71,5 %

WYŻYNY

25,5 %

GÓRY

3%

Zadanie. Przedstaw   
te dane w postaci 
wykresu słupkowego  
i diagramu kołowego.


Document Outline