ORGANIZACJA POMOCY
MEDYCZNEJ W RZADKICH
SYTUACJACH SPECJALNYCH
–
WYPADKI:
• LOTNICZE
• MORSKIE
• BUDOWLANE
• EKOLOGICZNE
Paulina Chęcińska
Anna Czarnecka
ORGANIZACJA POMOCY
MEDYCZNEJ W RZADKICH
SYTUACJACH SPECJALNYCH
–
WYPADKI:
• LOTNICZE
• MORSKIE
• BUDOWLANE
• EKOLOGICZNE
Paulina Chęcińska
Anna Czarnecka
PODZIAŁ ZDARZEŃ
WYMAGAJĄCYCH DZIAŁAŃ
RATOWNICZYCH
• Zdarzenia jednostkowe
• Zdarzenia mnogie
• Wypadek masowy
• Katastrofa
• Wypadki lotnicze, morskie,
budowlane i ekologiczne zaliczamy
jednocześnie do zdarzeń masowych i
katastrof
ZDARZENIE
JEDNOSTKOWE
poszkodowany otrzymuje
pomoc medyczną w
pełnym
zakresie
ZDARZENIA MNOGIE
wszyscy poszkodowani
otrzymują pomoc
medyczną
w pełnym zakresie
WYPADEK MASOWY
Wydarzenie powodujące nagłe i
niespodziewane powstanie dużej liczby ofiar i
zniszczenia, które mogą zostać opanowane
poprzez lokalne służby ratownicze.
Jest to zdarzenie, które wymaga
zaangażowania sił ratowniczych
przekraczających mozliwości służb
ratowniczych w danym rejonie operacyjnym
Nie wszyscy poszkodowani otrzymują
jednoczasowo pomoc medyczną w pełnym
zakresie - konieczna jest segregacja
poszkodowanych
Liczba poszkodowanych nie jest jedynym
kryterium podziału zdarzeń na jednostkowe,
mnogie i masowe!
KATASTROFA
Nadzwyczajne zdarzenie, którego
skutków nie da się przewidzieć, wynikłe z
przyczyn technicznych lub naturalnych,
wymagające wprowadzenia specjalnych
zasad zarządzania oraz użycia sił i
środków w ilościach znacznie
przekraczających możliwości danego
rejonu operacyjnego. Konieczna jest
segregacja poszkodowanych.
Zaskoczenie, brak odpowiedniego
przygotowania, panika mogą prowadzić
do znacznie wiekszych skutków katastrofy
Istotą katastrofy nie jest
liczba poszkodowanych,
lecz brak możliwości
udzielenia
jednoczasowo pomocy
wszystkim
poszkodowanym
Decyzję o uznaniu
zdarzenia za masowe
podejmuje dowódca lub
kierownik pierwszej
przybyłej na miejsce
zdarzenia jednostki
ratowniczej
Organizacja działań
ratowniczych w czasie
katastrof
W czasie organizacji działań
ratowniczych obowiązuje
zasada 3 poziomów
organizacyjnych:
•Poziom strategiczny
•Poziom taktyczny
•Poziom wykonawczy
Poziom strategiczny
• Na tym poziomie działa sztab kryzysowy,
którego zadaniem jest zapewnienie dostępu do
sił i środków koniecznych do działań na miejscu
zdarzenia oraz zapewnienie ich sprawnego
dostarczenia
Zadaniem sztabu jest ponadto organizacja
dyslokacji poszkodowanych, zapewnienie
warunków bytowych uczestnikom zdarzenia
oraz pomocy w sferze socjalnej, psychologicznej
• Na tym poziomie powinna się tez odbywać
komunikacja ze środkami masowego przekazu
Poziom taktyczny
• Na miejscu zdarzenia działa sztab akcji,
którego zadaniem jest koordynacja
działań wszystkich sił aktualnie
działających na miejscu katastrofy
• Do jego działań należy analiza
aktualnych potrzeb i zwracanie się do
sztabu kryzysowego o niezbędną
pomoc
Poziom wykonawczy
• Bezpośrednie działanie ratunkowe i
porządkowe, zarządzane przez
koordynatora akcji
• W każdej ze służb działających na
miejscu zdarzenia należy wyznaczyć
koordynatora, osobę bezpośrednio
zarządzającą działaniami oraz będącą w
bezpośredniej łączności ze sztabem
akcji
Fazy zabezpieczania
katastrof
• •Faza wstępna dostępne siły i środki są zbyt małe
• w stosunku do potrzeb
• •Faza konsolidacji wprowadzone zarządzanie i siły
• ratownicze pozwalają na opanowanie
zdarzenia
• • Faza likwidacji skutków
• w szpitalu- proces leczenia
• na miejscu zdarzenia- usuwanie zniszczeń,wraków
• •Faza odległa dotyczy odległych skutków
• psychologicznych, zdrowotnych,
społecznych i ekonomicznych
PROBLEMY ZWIĄZANE Z
ZABEZPIECZENIEM
KATASTROF
• Brak pełnej informacji o zdarzeniu
(zagrożenia, liczba poszkodowanych)
• Niewłaściwa koordynacja działań
• Zła segregacja wstępna, brak wstępnej
stabilizacji stanu pacjentów
• Brak lub niewłaściwe przygotowanie
polowego punktu medycznego
• Stosowanie pracochłonnych form pomocy
• Przedwczesny transport
• Niewłaściwe zarządzanie p ersonelem na
miejscu zdarzenia
• Niewłaściwa alokacja pacjentów
• Złe oznakowanie personelu medycznego
• Złe wyszkolenie personelu
• Brak wspólnych kanałów łączności
Katastrofa jest zdarzeniem
wymagającym
zaangażowania różnych
jednostek, także
pozaratowniczych.
Zabezpieczenia katastrofy
wymaga specjalnej
koordynacji działań i jest
procesem długotrwałym,
pozostawiającym często
odległe skutki
ZDARZENIE MASOWE
* Osoby bez tętna i oddechu
uznane są za zmarłe przez
lekarza.
* Osoby te są transportowane
ze strefy zagrożenia w drugiej
kolejności
KATASTROFY
• Natychmiastowej pomocy lekarskiej
wymaga 20% poszkodowanych
• leczenia chirurgicznego ze wskazań
życiowych wymaga 20% rannych
• odroczonego postępowania
leczniczego wymaga 40%
poszkodowanych
Akcją ratowniczą dowodzi
funkcjonariusz Państwowej Straży
Pożarnej, który określa strefę
zagrożenia
Ewakuację poszkodowanych ze
strefy zagrożenia prowadzą
strażacy - ratownicy KSRG
Wszystkie osoby poszkodowane powinny
trafić do SOR celem badania
lekarskiego
Brak zgody poszkodowanego na badanie
lekarskie powinien być
udokumentowany
Rodzaj i zakres pomocy medycznej nie
stanowi podstawy do roszczeń prawnych
Pierwszy przybyły na miejsce zdarzenia
lekarz obejmuje obowiązki Koordynatora
Medycznych Działań Ratowniczych
Poza miejscem zdarzenia
koordynację medycznych
działań ratowniczych prowadzi
CPR
Kluczową informacją dla CPR jest
dostępność sal operacyjnych i
zabiegowych oraz personelu
gotowego do wykonania
zabiegów ratujących życie
LICZBA WOLNYCH ŁÓŻEK
- bez znaczenia !
KATASTROFY
Zaskoczenie, brak odpowiedniego
przygotowania służb publicznych,
dezorientacja i panika mogą
prowadzić do znacznie
groźniejszych następstw niż sama
katastrofa.
Pierwszymi, którzy udzielają
pomocy w miejscu katastrofy są
osoby postronne - od ich
opanowania i wiedzy zależy w
dużym stopniu ograniczenie
wtórnych skutków katastrofy.
Działania ratownicze powinny
być oparte na terytorialnych
planach ratowniczych
będących zbiorem procedur
uruchamianych w zależności
od rodzaju i skali zagrożenia
Zasady opracowywania
regionalnych i lokalnych
planów zabezpieczenia
wypadków masowych i katastrof
•W każdym mieście lub regionie należy
określić miejsca, w których mogą wystąpić
katastrofy - przedstawić je w formie mapy z
zaznaczeniem miejsc zagrożeń i ich rodzaju
•Ustalić jednolite metody powiadamiania o
katastrofie (media, sygnały itp)
• Ujednolicić sposoby zbierania danych o
przebiegu i rozmiarach katastrofy od
ratowników i osób postronnych
•Zarezerwować częstotliwości dla kanałów
łączności ratunkowej
• Opisać rodzaje szkodliwych czynników,
które mogą wystąpić w czasie katastrofy i
ich wpływ na człowieka
• Opisać podstawowe objawy występujące
w różnych stadiach zaawansowania,
mogące stanowić podstawę dokonywania
segregacji
•Opracować system oznaczania miejsc z
rannymi, czytelny dla śmigłowców
• Opisać metody i sposoby ochrony
przed skutkami katastrof
• Wprowadzić do programu szkół
naukę o lokalnych zagrożeniach
wystąpienia katastrof i zasadach
postępowania w takich przypadkach
•Opisać przewidywany przebieg każdego
rodzaju katastrofy z podaniem wariantów
jednolitego postępowania służb publicznych:
wybrać drogi ewakuacji
• Wyznaczyć miejsca organizowania
pomocy medycznej na wszystkich
szczeblach
• Wyznaczyć miejsca docelowe ewakuacji
• Oznaczyć źródła czystej wody
• Zadania te powierza się grupie
ratowniczej utworzonej z różnych służb
publicznych
STREFY
BEZPIECZEŃSTWA W
CZASIE KATASTROF
Strefa zniszczenia
Strefa bezpieczna
STREFA I
(ZNISZCZENIA)
Obszar bezpośrednio dotknięty kataklizmem
Rozmiar zniszczeń i liczba ofiar zależą
od struktury demograficznej, ekonomicznej
i położenia geograficznego miejsca zdarzenia
Pomoc poszkodowanym polega na
wynoszeniu
lub wyprowadzaniu ich przy zachowaniu
własnego bezpieczeństwa
STREFA II
(POTENCJALNIE
NIEBEZPIECZNA)
Obszar o nieznacznym
stopniu uszkodzenia, ale
potencjalnie mogący
wtórnie ulec zagrożeniu
STREFA III (BEZPIECZNA)
• Obszar dotknięty zniszczeniem
• Miejsce zbiórki poszkodowanych i
rozwinięć zespołów ratowniczych
• Wielkość strefy jest zmienna i
zależy od charakteru katastrofy
STREFY DZIAŁANIA
PODCZAS
KATASTROF
STREFA BEZPOŚREDNIEGO
ZAGROŻENIA
Strefa oznakowana i
określona przez straż pożarną
W strefie wykonywane są
czynności wstępnej segregacji
i stabilizacji poszkodowanych
Wstęp maja tylko
przeszkoleni i odpowiednio
wyposażeni ratownicy
STREFA TRANSPORTU
Obszar pośredni
pomiędzy między strefą
zagrożenia a strefą bazą
Priorytetem w strefie
jest zapewnienie kanałów
transportu
STREFA BAZOWA
Zaplecze logistyczne i techniczne
dla prowadzenia działań
Stanowi miejsce lokalizacji
polowych punktów medycznych
Miejsce wtórnej segregacji i
zaopatrzenia poszkodowanych
MIEJSCE DZIAŁANIA SŁUŻB
MEDYCZNYCH W CZASIE
AKCJI RATOWNICZEJ
Przy zagrożeniu życia lub zdrowia
w strefie I i II pomoc medyczna
organizowana jest w strefie III
Gdy brak jest zagrożenia zespoły
medyczne powinny uczestniczyć w
akcji ratunkowej we wszystkich
strefach
ORGANIZACJA POMOCY
MEDYCZNEJ W MIEJSCU
WYPADKU MASOWEGO
I KATASTROFY
ORGANIZACJA PUNKTU
POMOCY MEDYCZNEJ
Punkt pomocy medycznej organizujemy w
miejscu:
• Bezpiecznym
• Z dobrymi drogami dojazdu i ewakuacji
• Dobrze widocznym
• Łatwym do oznaczenia
• W strefie dobrej łąćzności radiowej
• Umożliwiającym wykorzystanie śmigłowca
SEGREGACJA (triage)
Oznacza badanie i
klasyfikację rannych
pod kątem konieczności
i pilności leczenia oraz
ewakuacji
SEGREGACJA (triage)
Ma na celu oddzielenie
poszkodowanych
wymagających
natychmiastowej
pomocy od
poszkodowanych, dla
których odroczona
pomoc medyczna nie
stanowi zagrożenia
SEGREGACJA (triage)
Podczas segregacji
obowiązuje zasada:
należy zrobić jak
najwięcej dla jak
największej liczby
poszkodowanych przy
użyciu dostępnych
środków
SEGREGACJA POSZKODOWANYCH
W ZALEŻNOŚCI OD
PILNOŚCI UDZIELENIA POMOCY
MEDYCZNEJ
Kolor czerwony
• poszkodowani w bezpośrednim
zagrożeniu życia, wymagający
pomocy w pierwszej kolejności
• chorzy wymagający leczenia
szpitalnego w ciągu złotej godziny
od zdarzenia z objawami wstrząsu,
obrażeniami mnogimi,
nieprzytomni, z ostrą
niewydolnością krążenia lub
oddechową, zatruci środkami
toksycznymi
Kolor żółty - poszkodowani wymagający
pomocy w drugiej kolejności
Wymagają leczenia szpitalnego. Pomoc
medyczna może być jednak odroczona o
kilka godzin
Kolor zielony-poszkodowani wymagający
pomocy w trzeciej kolejności
Chorzy z drobnym obrażeniami, którzy
po zaopatrzeniu mogą być leczeni
ambulatoryjnie
Kolor czarny dla oznaczenia zmarłych
SEGREGACJA
Punkt segregacji-zadania
Odbiór poszkodowanych
Szybkie badanie i ocena pod kątem
pilności udzielania pomocy
Oznaczenie ofiar kodami kolorowymi
Kierowanie do odpowiednich rejonów
leczenia PPM
Składanie sprawozdań koordynatorowi
medycznych działań ratowniczych o
liczbie napływających ofiar
OBSZAR LECZENIA
Rejon czerwony
Przygotowanie ofiar do natychmiastowej ewakuacji do
szpitali - w razie konieczności:
• Niewydolność oddechowa: tlenoterapia, intubacja,
tracheotomia, sztuczna wentylacja, torakotomia,
drenaż opłucnowy
• Niewydolność krążenia: tamowanie krwotoków,
płynoterapia
• Analgezja i anestezja
• Farmakoterapia
• Schładzanie ran oparzeniowych
• Opracowanie chirurgiczne ran, amputacje, rewizja
ran
OBSZAR LECZENIA
Rejon żółty
• Stabilizacja stanu klinicznego ofiar i
przygotowanie do transportu w
drugiej kolejności
• Leczenie: jak w rejonie czerwonym +
zaopatrywanie złamań, zranień,
pomoc psychologiczna
• W razie pogorszenia stanu
klinicznego przeniesienie w rejon
czerwony
OBSZAR LECZENIA
Rejon zielony
• Opieka medyczna nad
poszkodowanymi z drobnymi
obrażeniami
• Zaopatrywanie złamań, zranień
• Ochrona przed wyziębieniem
• Opieka psychologiczna
• Niedopuszczanie do niekontrolowanej
ewakuacji poszkodowanych do
palcówek medycznych
OBSZAR LECZENIA
Rejon czarny
• przeznaczony dla ofiar zmarłych w trakcie
udzielania pomocy medycznej
OBSZAR EWAKUACJI
• Przyjmowanie ofiar do ewakuacji
• Dalsze przygotowanie do transportu w razie
potrezby
• Sprawdzanie posiadania kart segregacji i
kierowanie do szpitali zgodnie z danymi na
karcie ewakuacji
• Organizowanie sprawnego ruchu ambulansów
• Organizacja lądowiska dla śmigłowca
KARTA SEGREGACJI
MEDYCZNEJ
• Każda ofiara zdarzenia masowego
powinna być zaopatrzona w kartę
segregacji medycznej zawierającą:
• Kod ewakuacji
• Dane personalne
• Rodzaj doznanych obrażeń
• Zastosowane leczenie
• Inne: choroby przewlekłe, przyjmowane
leki, itp..
KARTA SEGREGACYJNO-
IDENTYFIKACYJNA
Osoby ewakuowane są
układane w odległości 1,5
m od siebie w celu
swobodnego udzielenia
kwalifikowanej pomocy
medycznej
KATASTROFY
transport poszkodowanych
W razie zgonu
poszkodowanego w czasie
transportu do szpitala
ambulans wraca na
miejsce zdarzenia,
przekazuje zwłoki w
oznaczone miejsce i
ponownie włącza się do
akcji ratowniczej
DEKONTAMINACJA
Czynności mające na celu
usunięcie z powierzchni ciała
substancji toksycznych
Miejsce wykonania: pogranicze
strefy II i III
Wykonawca: Strażacy PSP (plutony
chemiczne)
SŁUŻBY MEDYCZNE MOGĄ
MIEĆ DOSTĘP DO
PACJENTÓW DOPIERO PO
PRZEPROWADZENIU
ZABIEGÓW ODKAŻANIA !
DEKONTAMINACJ
Metoda „mokra”- użycie wody
z
detergentem
Metoda „sucha” - bez użycia
wody
BRAK MOŻLIWOŚCI
PRZEPROWADZENIA
DEKONTAMINACJI
Przygotować poszkodowanego do
„skażonego” transportu
• Wykonać czynność odkażające możliwe
do przeprowadzenia w warunkach
polowych
• Zabezpieczyć pacjenta przed
rozprzestrzenianiem skażenia (owinąć
kocem, folią)
• Zabezpieczyć środek transportu –
osłonic jak najwięcej sprzętu
Cd.
• Specjalnie oznakować pojazd – czerwony
„X”
• Zabezpieczyc ratowników w
indywidualne środki ochrony przed
skażeniami (rękawiczki, kombinezony,
obuwie ochronne, środki ochrony dróg
oddechowych)
• Powiadomić szpital o transporcie
„skażonym”
ZASADY KIEROWANIA
AKCJĄ RATOWNICZĄ
Za kierowanie medyczną stroną
akcji ratowniczej odpowiada
Koordynator Medycznych
Działań Ratowniczych
KATASTROFY LOTNICZE
Bieżące lata są wyjątkowo
obfite w katastrofy lotnicze.
Prawo serii, które zadziałało z
pomocą terrorystów,
przyniosło śmiercionośne
żniwo nie tylko wśród
pasażerów linii lotniczych, ale
liczne były wypadki w
światowym lotnictwie
wojskowym.
KATASTROFY I WYPADKI
LOTNICZE- DEFINICJE
KATASTROFA LOTNICZA-
wydarzenie pozostające w związku
z operacją lotniczą, które zachodzi
w określonym czasie, tzn. w
okresie od chwili wejścia
jakiejkolwiek osoby na pokład w
celu odbycia lotu do chwili, w
której wszystkie osoby (po
odbyciu lotu) opuściły ten pokład.
Cd.
Wydarzenie powyższe jest
katastrofą jeżeli:
- jedna lub więcej osób zostało
zabitych lub ciężko rannych na
statku powietrznym, bądź w
bezpośrednim zetknięciu się ze
statkiem powietrznym lub z
przedmiotem na nim
zamocowanym;
- statek powietrzny został
zniszczony lub poważnie
uszkodzony i wymaga generalnej
naprawy.
Cd.
WYPADEK LOTNICZY- wydarzenie pozostające z związku z
operacją lotniczą, które oddziałuje lub może oddziaływać na
bezpieczeństwo operacji. Wydarzenie jest wypadkiem
lotniczym, jeśli jedna lub więcej osób (pasażerów lub załogi)
zostało ciężko rannych.
Uznanie osoby za ciężko ranne może nastąpić wtedy, gdy
osoby te:
- wymagają leczenia szpitalnego dłużej niż
48 godzin po upływie siedmiu dni od wypadku
lotniczego;
- maja złamaną jakąkolwiek kość lub kości (poza lekkimi
złamaniami kości palców, nosa lub stopy);
- mają uszkodzony jakikolwiek organ wewnętrzny;
- uległy poparzeniu II lub III stopnia, lub gdy poparzenie
przekracza 5% powierzchni skóry;
- doznały skaleczeń lub zmiażdżeń powodujących groźne
krwotoki, szoki nerwicowe lub silne skurcze mięśni.
PRZYCZYNY KATASTROF
Podstawowy błąd doprowadzający do
katastrofy popełnia człowiek. Mały błąd
może doprowadzić do poważnego w
skutkach zdarzenia lotniczego. Jest to
jednak działanie nieświadome, bowiem
żaden pilot nie chce popełnić błędu i
jeżeli do niego dojdzie, trudno uznać to
za wyłącznie jego winę.
Co zatem wzmacnia skutki błędu:
• niski poziom wyszkolenia
• stan techniczny samolotu
• stan psychofizyczny w krytycznym
dniu
PRZYCZYNY KATASTROF
W Polsce obserwujemy tendencje
skokowe, bowiem często po latach
lepszych przychodzi gorszy okres
ze wzrostem wypadków
klasyfikowanych jako ciężkie,
pociągające za sobą ofiary w
ludziach. Na tle ogólnoświatowym
nasze wyniki odbiegają od średniej
na niekorzyść.
CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA
BEZPIECZEŃSTWO
PODRÓŻOWANIA
SAMOLOTEM
• Ilość paliwa
• Nowoczesne systemy nawigacyjne i pomocnicze
sterowanie komputerem
• Nowoczesność konstrukcji samolotu
• Stan techniczny
• Umiejętność i doświadczenie załogi
• Warunki atmosferyczne
• Parametry lotniska
• Sprzęt ratowniczy będący w wyposażeniu samolotu
• Wyposażenie i wyszkolenie Lotniskowych Służb
Ratowniczych
KONWENCJA O
MIĘDZYNARODOWYM
LOTNICTWIE CYWILNYM
Państwo, które podpisało
wymieniony dokument jest
zobowiązane do
przestrzegania jego
postanowień.
ZABEZPIECZENIA
Konwencja o Międzynarodowym
Lotnictwie Cywilnym, dotyczący
zapobiegania szerzeniu się chorób
zobowiązuje każde Umawiające się
Państwo do zastosowania
skutecznych środków w celu
przeciwdziałania szerzeniu się za
pośrednictwem żeglugi powietrznej
• cholery
• tyfusu
• ospy
• żółtej febry
• dżumy jak również wszystkich
innych chorób zakaźnych.
DZIAŁANIA SŁUŻB
RATOWNICZYCH W
PORTACH LOTNICZYCH
"Poszukiwanie i
Ratownictwo. (SAR)„
W rozdziale "Organizacja" rozpatrywane
są zagadnienia dotyczące tworzenia
służb SAR zaopatrywania ich w sprzęt
ratowniczy i poszukiwawczy oraz
łączność. Zagadnienia wyposażenia
tych służb w odpowiedni sprzęt
związane są z koniecznością udzielania
niezbędnej pomocy na miejscu wypadku
z uwzględnieniem liczb
poszkodowanych
DZIAŁANIA SŁUŻB
RATOWNICZYCH W
PORTACH LOTNICZYCH
"Zarządzenie Ministra
Komunikacji z dnia 16 marca
1983 roku w sprawie
powodzenia poszukiwań i
ratownictwa statków
powietrznych".
Cd.
Jednostkami systemu ratownictwa
resortu zdrowia i opieki społecznej
są:
• statki powietrzne i lotnictwa
sanitarnego - obowiązane do
udzielania szybkiej pomocy
medycznej i ransportu rannych
• jednostki transportu
naziemnego - obowiązane do
przewozu rozbitków i rannych
szpitale i zaplecza medyczne -
obowiązane do udzielania pomocy
medycznej oraz leczenia rannych i
chorych
Cd.
•
ciężkie samochody wodno-
pianowe – są to samochody z duża
ilością środka gaśniczego około
14000 l, w Polsce najczęściej na
wyposażeniu są dwa: Pathfinder i
Barracuda.
• samochód gaśniczo-
ratowniczy.
• samochód techniczno-
gaśniczy
DZIAŁANIA SŁUŻB
RATOWNICZYCH W
PORTACH LOTNICZYCH
Zarządzenie określa także,
obowiązek powiadamiania przez
Ośrodek Koordynacji jednostek
systemu ratowniczego "resortu
zdrowia i opieki społecznej - przez
dyżurnego lekarza kraju,
dyżurnych lekarzy województw lub
Centralny Zespół Lotnictwa
Sanitarnego".
DZIAŁANIA SŁUŻB
RATOWNICZYCH W
PORTACH LOTNICZYCH
Każda jednostka ratownicza powinna:
• znać wszystkie części planu działania właściwego
ze względu na rejon działania pod ośrodka
koordynacji, niezbędne do wykonania jej obowiązków,
• utrzymywać w gotowości wymaganą liczbę
statków powietrznych, jednostek pływających i
pojazdów ratowniczych
• być wyposażona w niezbędne środki medyczne,
a także w podstawowe środki techniczne do
poszukiwania rozbitków oraz udzielania pierwszej
pomocy medycznej.
DZIAŁANIA SŁUŻB
RATOWNICZYCH W
PORTACH LOTNICZYCH
• informować na bieżąco właściwy pod
ośrodek koordynacji o ilości i gotowości
swych środków
• prowadzić regularne szkolenie
personelu wyznaczonego do poszukiwań i
ratownictwa statków powietrznych oraz w
miarę potrzeby organizować odpowiednie
ćwiczenia.
DODATKOWY SPRZĘT
RATOWNICZY
Efektywność powodzenia akcji
ratowniczo- gaśniczej jest w dużej
mierze uzależniony od
wykorzystania i zastosowania
dodatkowego sprzętu
ratowniczego. Wskazane jest aby
wszystkie przedstawione dalej
pozycje były w lotniczych
samochodach interwencyjnych.
DODATKOWY SPRZĘT
RATOWNICZY c.d.
Sprzęt podręczny:
- małe i duże topory, przeznaczone do
przekłuwania metalowych kadłubów (ostrza
nie mogą być
w kształcie klinów);
- przecinak do śrub, prętów, lin i
kształtowników, wraz z nożycami ręcznymi;
- piły do metalu i drewna;
- specjalne noże do przecinania pasów
bezpieczeństwa;
- łomy metalowe i narzędzia kleszczowe.
DODATKOWY SPRZĘT
RATOWNICZY c.d.
Narzędzia mechaniczne
Narzędzia mechaniczne, które nie powodują
podczas stosowania iskrzenia oraz nie
stwarzające dodatkowego niebezpieczeństwa:
- pistolet pneumatyczny ze
znormalizowanymi końcówkami przewodów,
umożliwiającymi zastosowanie go przy
wykorzystaniu butli powietrznych, aparatów
ochrony dróg oddechowych;
- piły tarczowe elektryczne lub spalinowe;
- rozpieracze i nożyce hydrauliczne
DODATKOWY SPRZĘT
RATOWNICZY c.d.
Sprzęt łączności:
- przenośne megafony bateryjne
(akumulatorowe);
- radiotelefony pracujące w paśmie
częstotliwości lotniskowej (i radiotelefon dla
pierwszego dowódcy sekcji);
- system nagłośnieniowy, który powinien być
zainstalowany na każdym samochodzie
ratowniczo- gaśniczym.
DODATKOWY SPRZĘT
RATOWNICZY c.d.
Ubrania żaroodporne:
- typ lekki (podejściowe) z kaskami z
opuszczoną przyłbicą ochronną i rękawicami
(1 komplet na 1 ratownika);
- typ średni (zbliżeniowy) 2 komplety na
samochodzie ratowniczo- gaśniczym;
- typ ciężki (1 komplet na każdym
samochodzie).
LOTNISKOWE DZIAŁANIA
RATOWNICZO- GAŚNICZE
W przypadku ogłoszenia alarmu bojowego, cała
jednostka (wszystkie samochody) ratowniczo-
gaśnicze opuszczają strażnice i kierują się na
wyjściowy pozycje operacyjne lub bezpośrednio do
miejsca katastrofy lub wypadku lotniczego:
- wyjściowe pozycje operacyjne zlokalizowane
są w odległości 60- 80 m. od krawędzi drogi
startowej, na wysokości połowy dobiegu lub
przyziemienia i rzadziej zatrzymania.
Zadysponowanie lotniskowej służby ratowniczo-
gaśniczej do katastrof (wypadków) lotniczych
zaistniałych poza terenem lotniska stwarza
dodatkowe problemy decydujące o czasie dojazdu
jednostek do tych miejsc
LOTNISKOWE DZIAŁANIA
RATOWNICZO- GAŚNICZE
c.d.
W tym celu do organizowania szybkiego
przejazdu powinny być przygotowane
przede wszystkim jednostki policji.
Niezależnie od powyższych zasad
kierowcy służby ratowniczo- gaśniczej
powinni dokładnie znać warunki terenowe
oraz stan dróg w promieniu ośmiu
kilometrów od lotniska.
ZASADY PROWADZENIA
TAKTYCZNYCH DZIAŁAŃ
RATOWNICZO-
GAŚNICZYCH
Każdy z członków personelu lotniskowej służby
ratowniczo- gaśniczej biorący udział w jakiejkolwiek
akcji interwencyjnej powinien mieć na sobie ubranie
żaroodporne (co najmniej lekkie) i odpowiedni kask z
przyłbicą ochronną, opuszczony;
Działania ratowniczo- gaśnicze powinny być
prowadzone zgodnie z kierunkiem wiania wiatru;
Samochody nie powinny stać na terenie grząskim
i poniżej miejsca akcji;
Zachowanie optymalnej odległości od samochodu
umożliwi maksymalne wykorzystanie efektywności
rzutu piany z działka;
Cd.
Unikanie ustawienia pomiędzy gaszonym
samolotem, a innymi samochodami
podającymi środki gaśnicze;
W pierwszej fazie akcji (opanowanie) musi
być ugaszone możliwie jak najwięcej źródeł
zapalenia, zwłaszcza te, które znajdują się
bezpośrednio przy kadłubie. Obszar
przewidywany do prowadzenia ewakuacji
pasażerów i załogi powinien być pokryty
szczelną warstwą piany i wolny od części
i szczątków samolotu;
Cd.
Należy zwrócić szczególną uwagę na zespoły
napędowe, gdyż w ich strefie nawet po
dokładnym ugaszeniu może ponownie
powstać pożar, z tym że dla silników
turboodrzutowych niebezpieczna strefa czasu
wynosi 50 minut, natomiast dla silników
tłokowych 10 minut;
Ustawienie dodatkowego sprzętu w postaci
drabin, podnośników, dodatkowej ilości piany i
wody, samochodów oświetleniowych w drugiej
strefie (oczekiwania) w pełnej gotowości
wejścia do akcji;
Cd.
Akcja ewakuacyjna powinna być prowadzona
przez drzwi główne lub wyjście awaryjne od
strony nawietrznej. Jeżeli warunki na to nie
pozwalają należy wycinać otwory ewakuacyjne
w odpowiednio oznakowanych miejscach;
Akcja ewakuacyjna powinna być prowadzona
w maksymalnym tempie z zachowaniem
wszystkich środków bezpieczeństwa;
Cd.
W miarę możliwości należy przeprowadzić
selekcje rannych i poszkodowanych, i w
pierwszej kolejności ewakuować ciężko
rannych lub w stanie krytycznym,
ewakuować ich w bezpieczne miejsce, gdzie
opiekę i dalsze postępowanie przejmie
służba medyczna. Poszkodowani mogący się
poruszać o własnych siłach powinni być
ewakuowani poza teren akcji gdzie po
udzieleniu pierwszej pomocy przewiezieni
będą autobusami do szpitala;
Uszkodzone przewody, z których wycieka
paliwo, płyny hydrauliczne, alkohol, lub olej
powinny być możliwie wcześnie zaciśnięte
specjalnymi ściskami lub zatyczkami,
uniemożliwiającymi dopływ tych materiałów
w strefę palną;
Cd.
Okna w kadłubie mogą być wykorzystane w
akcji ewakuacyjnej lub w celu przewietrzenia
(wentylacji). Niektóre z tych okien są wyjściami
awaryjnymi. Oznakowane w postaci napisu
„EMERGENCY EXIT” na zewnątrz oraz dostępne
z zewnątrz i z wewnątrz kadłuba. Większość
tych wyjść otwiera się do wewnątrz kadłuba, a
drzwi ewakuacyjne przeważnie na zewnątrz;
W przypadku stosowania wyjścia awaryjnego
do wentylacji kadłuba, powinny być otwarte
tylko te, które w danej sytuacji znajdują się po
stronie nawietrznej.
WYJAZDY DO AKCJI
Wszystkie lotniskowe sytuacje awaryjne, które
wymagają zabezpieczenia przez służby
ratowniczo- gaśnicze dzielą się na trzy rodzaje:
Faza krytyczna
- sytuacja w której istnieje
pewność że statek powietrzny oraz jego załoga
i pasażerowie są poważnie zagrożeni
bezpośrednim niebezpieczeństwem, albo
wymagają udzielenia natychmiastowej pomocy.
WYJAZDY DO AKCJI c.d.
Faza alarmowa
- sytuacja w której istnieje
możliwość, że statek powietrzny oraz jego
załoga i pasażerowie są poważnie zagrożeni i
bliscy niebezpieczeństwa lub wymagają
natychmiastowego zabezpieczenia.
Faza niepewności
- sytuacja w której istnieje
obawa o bezpieczeństwo statku powietrznego
i znajdujących się na jego pokładzie osób.
ELEMENTY CZASU
OPERACYJNEGO
Czas operacyjny obowiązujący lotniskową służbę
ratowniczo- gaśniczą składa się z trzech
podstawowych elementów:
Czas reakcji
- czas w jakim służby ratowniczo-
gaśnicze przybywają do miejsca katastrofy
zaistniałej (czas ten wynosi maksymalnie trzy
minuty, wyjazd z jednostki nie powinien
przekraczać 30 sekund);
Czas opanowania
- czas od chwili przybycia
pierwszego samochodu do chwili ograniczenia
intensywności pożaru w 90%. Czas ten nie
powinien przekroczyć 1 minuty;
Czas gaszenia
- od chwili przybycia pierwszego
samochodu do momentu całkowitego ugaszenia
pożaru. Czas ten nie powinien przekroczyć dwóch
minut;
ELEMENTY CZASU
OPERACYJNEGO
cd.
Czas operacyjny w lotniskowych
działaniach interwencyjnych nie
powinien przekroczyć 5 minut
(wskazane 4 minuty).
Po upływie czasu operacyjnego
rozpoczyna się właściwa akcja
ratownicza mająca na celu ratowanie
pasażerów i załogi samolotu.
STATYSTYKI
Statystyki katastrof
samolotowych wskazują na to,
że:
50% katastrof ma miejsce
na lotnisku lub w przyległym do
jego granic w pasie o szerokości
400 m.;
25% katastrof w pasie 400-
800 m. od granicy lotniska;
25% w dalszej odległości od
lotniska.
STATYSTYKI c.d.
Statystyka katastrof w
zależności od fazy lotu:
przygotowanie do lotu -
4,3%
Start
-
38,7%
lot
- 5,8%
lądowanie
-
51,2%
STATYSTYKI c.d.
Z przyczyn powodujących
katastrofy można wyróżnić:
błąd w pilotażu;
awaria mechanizmów;
warunki atmosferyczne;
pożary;
zamachy
terrorystyczne.
KATASTROFY Z PRZED LAT
14 osób zginęło w wyniku
uderzenia samolotu ze ścianą
Empire State Building w Nowym
Jorku.
W samolocie znajdowały się 3
osoby, reszta ofiar to ludzie, którzy
akurat przebywali na 79 piętrze
budynku.
KATASTROFY Z PRZED LAT
15 sekund zabrakło do planowanego
lądowania samolotu ił-62 Polskich Lini
Lotniczych
14 marca 1980 roku. Samolot spadł
przed pasem startowym, zginęło 87
osób.
KATASTROFY Z PRZED LAT
59 osób przeżyło jedną z największych
katastrof lotniczych na świecie -
zderzenie dwóch Boeingów na
zamglonych pasach startowych lotniska
na Teneryfie w 1977.
Na pokładach znajdowały się łącznie
644 osoby.
KATASTROFY Z PRZED LAT
124 osoby zginęły, gdy
Boeing 707 wpadł w
turbulencje nad górą Fudżi w
1966 roku.
Organizacja działań
podczas katastrofy
budowlanej
•Przyjęcie zgłoszenia
•Dysponowanie sił i
środków
•Rozpoznanie wstępne
•Rozpoznanie właściwe
•Akcja ratownicza
Etapy akcji ratowniczej
1. Zabezpieczenie terenu
działalności
2. Lokalizacja osób
poszkodowanych
3. Wykonanie dostępu i
wydobycie
4. Zabezpieczenie
konstrukcji
Zagrożenia spowodowane
zniszczoną instalacją
elektryczną
Możliwość porażenia prądem elektrycznym
osoby poszkodowane, postronne,
ratowników
Możliwość porażenia napięciem krokowym
Niebezpieczeństwo zaistnienia zjawiska
iskrzenia co może doprowadzić do wybuchu
par i gazów zgromadzonych w budynku,
pomieszczeniu, przestrzeni
Aby uniknąć zagrożenia ze
strony energii
elektrycznej należy:
Sprawdzać instalacje elektryczne, przewody i
metale w gruzach dwubiegunowym
dopuszczonym do użytkowania czujnikiem lub
woltomierzem
W przypadku stwierdzenia napięcia odszukać
skrzynkę przyłączeniową i otworzyć wyłącznik
bezpieczeństwa lub bezpiecznik wkrętowy
Przed wejściem ratowników do
pomieszczenia dokonać pomiaru stężenia
gazów przy pomocy rurek wskaźnikowych lub
aparatów pomiarowych oraz wyłączyć dopływ
energii elektrycznej
Do wszystkich prac stosować narzędzia z
materiałów nie powodujących iskrzenia (miedź,
brąz, duraluminium)
W pomieszczeniach otwartych
wydobywający się gaz zapalić a następnie
przystąpić do likwidacji uszkodzenia
KONIEC