Ocena roli błotniarki moczarowej w ekosystemie Zalewu Rzeszowskiego

Ocena roli błotniarki

moczarowej w ekosystemie

Zalewu Rzeszowskiego.

Błotniarka moczarowa

(Galba <Lymnaea> truncatula)

Gromada: Ślimaki

(Gastropoda)

Podgromada: Płucodyszne

(Pulmonata)

Rząd: Nasadooczne

(

Basommatophora)

Rodzina: Błotniarkowate

(

Lymnaeidae

)

http://wdict.net/word/Galba+truncatula/

Ważne elementy budowy i biologii

błotniarki moczarowej

 wydłużona, cienkościenna, spiralnie skręcona muszla o

wymiarach od 5 do 10 mm

 wielkość osobników podlega dużej zmienności

 szeroka noga

 duża głowa z parą niewciągalnych czułków

 niewielkie oczy leżą u nasady czułków z przedniej strony

 żywiciel pośredni motylicy wątrobowej – pasożyta

roślinożerców (bydła, owiec. kóz)

Środowisko życia błotniarki moczarowej i jej

sposób odżywiania

Ślimak zamieszkuje małe, płytkie zbiorniki wód słodkich,

stojących lub o słabym prądzie (np. stawy, rowy, bagna),

niezbyt mocno zanieczyszczone. Ze względu na to, że

błotniarka jest żywicielem pośrednim motylicy wątrobowej, jest

unikana w przydomowych stawach i oczkach wodnych.

Żywi się roślinami lub ich szczątkami (np. glony, rośliny wodne),

oraz niekiedy padliną. Dzięki temu pełni ważną funkcję w

obiegu materii w przyrodzie.

Ekosystem Zalewu Rzeszowskiego

Po co i kiedy powstał Zalew

Rzeszowski?

Zalew Rzeszowski zbudowano w 1973 roku, jako zbiornik

retencyjny (o walorach rekreacyjnych) o powierzchni 68 ha,

długości 4 km i pojemności 1,8 mln m3 wody. Rzekę Wisłok

przegrodzono zaporą ziemną z centralnie usytuowanym jazem

ruchomym.

Głównym celem budowy było zaopatrzenie miasta w wodę do

celów komunalnych i przemysłowych, ochrona

przeciwpowodziowa oraz w celach rekreacyjnych.

Jak Zalew Rzeszowski wygląda dzisiaj?

Obecnie Zalew Rzeszowski bardzo się zmienił w stosunku do

pierwotnie wyznaczonej roli. Wskutek zamulania jego

powierzchnia zmalała do 42 ha. Powstały na nim płycizny i

małe wysepki. Zamulony obszar stał się wodno-zieloną

enklawą w centrum miasta. Porasta on pałką szeroko- i

wąskolistną, trzciną, manną mielec, skrzypem bagiennym,

kosaćcem żółtym, szczawiem lancetowatym. W wodzie i na jej

powierzchni rosną żabieniec, rzęsa wodna, moczarka

kanadyjska, rogatek, rdestnica pływająca, grążele żółte,

grzybienie białe. Na brzegach zalewu dochodzi do sukcesji

łęgu. Niestety uwagę zwraca zanieczyszczenie zalewu

odpadami różnego pochdzenia.

Co zawiera fauna Zalewu

Rzeszowskiego?

Zadomowiły się tu liczne gatunków kręgowców i

bezkręgowców, w tym rzadkie gatunki ptaków. Zalew stanowi

miejsce lęgowe i odpoczynku ptaków w czasie sezonowych

przelotów oraz stanowi stały ekosystem dla ponad 200

gatunków ptaków. Wśród chronionych ptaków występuje tutaj

bączek (Ixobrychus minutus) objęty ochroną ścisłą. Inne

gatunki zamieszkujące zalew to ryby (28 gatunków np. lin,

sum, karaś, leszcz) oraz liczne płazy – kumaki nizinne, żaby

wodne i jeziorkowe, traszki grzebieniaste. Przedstawiciele

gadów to zaskroniec, jaszczurka zwinka i żyworodna.

Wśród bezkręgowców obserwuje się tutaj pływaki

żółtobrzeżki, pająki topiki oraz ślimaki. Oczywiście wśród

ślimaków żyje tutaj wspominana błotniarka moczarowa.

Zwierzęta Zalewu Rzeszowskiego

http://pl.wikipedia.org/wiki/
%C5%BBaba_wodna

http://wdict.net/word/Galba+truncatu
la/

http://pl.board.bigpoint.com/darkorbit/showt
hread.php?t=645089&page=9

http://zaskroniec-
zwyczajny.zwierzeta.ekologia.pl/

żaba wodna

błotniarka moczarowa

zaskroniec zwyczajny

pływak żółtobrzeżek

Zalew Rzeszowski w fotografiach

http://www.rzeszow4u.pl/aktualnosci/prywatna-
firma-rezygnuje-z-odmulania-zalewu.html

http://rzeszow.gazeta.pl/rzeszow/1,34962,1304757

7,Odmulanie_zalewu__Od_spotkan_sie_nie_oczysci.

html

http://www.rzeszow4u.pl/aktualnosci/prywatna-firma-
rezygnuje-z-odmulania-zalewu.html

http://rzeszow.gazeta.pl/rzeszow/1,34962,10812842,Rze
szowski_zalew_zamulony__Kto_pomoze_go_oczyscic.htm
l

Rola błotniarki moczarowej w

ekosystemie Zalewu Rzeszowskiego

Jak już wspomniano wcześniej błotniarka moczarowa stanowi

bardzo ważne ogniwo w łańcuchu pokarmowym. Ślimak ten

żywi się martwymi roślinami, glonami, dzięki temu przyczynia

się do oczyszczania wody. Jak wiadomo, ślimak ten stanowi też

pokarm dla innych zwierząt. W przypadku zbiornika w

Rzeszowie są to głównie ryby oraz żaby. Błotniarka moczarowa

nie żyje tylko w wodzie, z racji tego, że do oddychania używa

płuc może bytować też na lądzie, przez co może być tez

przypadkowo zjadana przez inne kręgowce, np. z trawą.

Możemy więc po tym wnosić, że rola błotniarki moczarowej w

ekosystemie Zalewu Rzeszowskiego jest dosyć duża, a

zniknięcie tego gatunku mogłoby spowodować zaburzenia w

tym ekosystemie.

Błotniarka moczarowa jako wektor

biologiczny

Jak już wspomniano błotniarka moczarowa jest żywicielem

pośrednim motylicy wątrobowej (Fasciola hepatica). W ciele

błotniarki toczy się proces rozwoju tego pasożyta. Gdy ślimak

ten zostanie zjedzony przez jakiegoś ssaka, przekazuje on mu

właśnie motylicę. Skutkiem choroby spowodowanej przez

motylicę (fascjolozy) jest spadek masy ciała zwierząt oraz

ogólne ich osłabienie. Poza tym, motylica wyrządza wielkie

starty w gospodarstwach rolnych i grozi też człowiekowi.

Do przygotowania tej prezentacji

pomocne okazały się poniższe

materiały

 Kostecka J., Mroczek J. R. Rola Zalewu

Rzeszowskiego w zrównoważonym rozwoju
miasta w Inżynieria ekologiczna Nr 20/2008

 http://www.polska.info-

polska.com.pl/wojewodztwo_podkarpackie_9,po
wiat_rzeszow_193

 www.ekologia.pl
 www.bip.erzeszow.pl
 www.wikipedia.org
 www.poratlwiedzy.onet.pl

Dziękuję za uwagę

Document Outline