Zawrót głowy
układowy – wrażenie rzekomego
ruchu otoczenia lub własnego ciała
(wirowanie, zapadanie się,
unoszenie się)
nieukładowy – niepewność,
wrażenie braku, równowagi, lęk
przed upadkiem
Zawrót głowy
układowy – wrażenie rzekomego
ruchu otoczenia lub własnego ciała
(wirowanie, zapadanie się,
unoszenie się)
nieukładowy – niepewność,
wrażenie braku, równowagi, lęk
przed upadkiem
Fizjologiczne zawroty głowy
Choroba lokomocyjna
Zawroty głowy na wysokości
Badanie pacjenta z
zawrotami głowy
1.
Wywiad
2.
Próby wywołujące zawroty głowy:
Próba ortostatyczna
Ucisk zatoki szyjnej
Skręt szyi
3. Badanie neurologiczne
Badanie pacjenta z
zawrotami głowy
4. Próby przedsionkowe
badanie ruchów gałek ocznych
ocena oczopląsu przy różnych
ułożeniach
głowy, próba kaloryczna
5. Elektronystagmografia
6. Badanie słuchu
7. Badanie równowagi
Najczęstsze przyczyny zawrotów
głowy
Choroby ucha wewnętrznego
1
. Zapalenie błędnika
2. Zaburzenia przepływu w naczyniach
błędnika
3. Uszkodzenia toksyczne
4. Uraz
5. Przewlekłe narażenia na hałas
6. Choroba lokomocyjna
7. Łagodne położeniowe zawroty głowy
Najczęstsze przyczyny zawrotów
głowy
Choroby układu
nerwowego
Choroby
ogólnoustrojowe
1.
Choroby
naczyń
mózgowych
2.
Guzy
3.
Stwardnienie
rozsiane
4.
Padaczka
5.
Migrena
1.
Nadciśnienie
2.
Zaburzenia
rytmu serca
3.
Miażdżyca
4.
Hypoglikemia
5.
Menopauza
Neuronitis vestibularis
dorośli 35-55 rż.
Przyczyna nieznana (infekcja wirusowa,
zaburzenia przepływu)
Obraz kliniczny:
nagłe przedłużające się ataki zawrotów
głowy
nudności
wymioty
zaburzenia równowagi
lęk
nasilenie dolegliwości podczas ruchów głowy
czas trwania objawów 2-3 tygodnie
oczopląs z fazą wolną w kierunku zajętego
błędnika
Neuronitis vestibularis
Badania dodatkowe:
brak objawów uszkodzenia CUN
brak zaburzeń słuchu
zniesiona lub zmniejszona pobudliwość
chorego przedsionka w próbie kalorycznej
CT – bz
PMR- bz
Diagnostyka różnicowa
choroba Meniera
przemijające niedokrwienie pnia mózgu
stwardnienie rozsiane
zatrucie pokarmowe
Łagodne położeniowe zawroty
głowy
Chorują głównie osoby w wieku średnim
Obraz kliniczny:
ataki zawrotów głowy prowokowanych zmianą
ułożenia
zawroty trwają rzadko dłużej niż kilka minut
czasem między napadami pacjent może
skarżyć się na niespecyficzne zawroty głowy
przebieg często przewlekły
Choroba Meniera
Wodniak endolimfatyczny
Początek- 3- 4 dekada życia
Obraz kliniczny:
nasilone i upośledzające funkcjonowanie
ataki zawrotów głowy
nudności i wymioty
wrażenie pełności w uchu
szum w uchu
zmienne zaburzenia słuchu (niskie tony)
przewlekłe zaburzenia równowagi między
napadami
po wielu atakach postępujące upośledzenie
słuchu
Choroba Meniera
Etiologia- rozdęcie i zwiększenie objętości woreczka
endolimfatycznego, zmniejszeni przestrzeni
okołolimfatycznej, najprawdopodobniej
zaburzenia wchłaniania endolimfy, proces
autoimmunologiczny, zaburzony metabolizm
glikoprotein
Badania diagnostyczne:
badanie audiologiczne
Próby pobudliwości przedsionka
CHOROBA MENIERA- IDIOPATYCZNY WODNIAK
ENDOLIMFATYCZNY
Inne przyczyny wodniaka- uraz akustyczny,
przewlekłe zapalenie ucha środkowego,
wrodzona głuchota, białaczka, wstrząśnienie
błędnika,
Pourazowe zawroty głowy
1.
Ostre pourazowe zawroty głowy
zawroty głowy, często oczopląs
nasilenie objawów podczas ruchów głowy
zaburzenia równowagi
2.
Pourazowe położeniowe zawroty głowy
objawy pojawiają się kilka dni do kilku
tygodni po urazie
objawy identyczne z objawami łagodnych
położeniowych zawrotów głowy
Choroby
infekcyjne
Zapalnie błędnika
Etiologia bakteryjna, wirusowa (EBV, grypa,
różyczka, świnka, HSV)
Obraz kliniczny:
zawroty głowy
nudności
gorączka
ból ucha, głowy
utrata słuchu
Leczenie: antybiotyki
Choroby infekcyjne
Półpasiec uszny (zespół Ramsey- Hunta)
porażenie zwoju kolanka
Obraz kliniczny:
zawroty głowy
utrata słuchu
porażenie n. VII
ból ucha
zajęcie nn. V, IX i X
zmiany skórne (przewód słuchowy zewnętrzny, tylna
powierzchnia małżowiny)
mogą być zaburzenia smaku,wydzielania łez
Leczenie:
leki przeciwbólowe, objawowe
leki przeciwwirusiwe
immunoglobuliny
Zaburzenia krążenia krwi
Przejściowa ataki niedokrwienne pnia
mózgu
Obraz kliniczny:
zawroty głowy
zaburzenia równowagi
podwójne widzenie
dyzartria, dysfagia
parestezje twarzy lub kończyn
ataksja
zespoły naprzemienne
Brak objawów między napadami
Zaburzenia krążenia krwi
Zespół Wallenberga
Etiologia- zamkniecie t. tylnej dolnej móżdżku
Obraz kliniczny:
nagły silny atak zawrotów głowy, wymiotów
dysfagia, dysartria
po stronie uszkodzenia:
ataksja
objaw Hornera
uszkodzenie n. V (niedoczulica twarzy)
po stronie przeciwnej
niedoczulica połowicza
niedowład połowiczy
Zaburzenia krążenia krwi
Zawał i krwotok móżdżku
Obraz kliniczny
silne zawroty głowy
nudności, wymioty
zaburzenia równowagi
dyzartria
objawy uszkodzenia móżdżku
Zespół podkradania t.
podobojczykowej
Choroby naczyniowe błędnika
zakrzep t. błędnika, krwawienia do
błędnika
Inne przyczyny zawrotów głowy
Stwardnienie rozsiane
ostre zawroty głowy są pierwszym objawem u 3-7%
pacjentów
bardzo często zaburzenia równowagi
oczopląs patologiczny 18-63% chorych, zarówno
poziomy jaki pionowy
Migrena
większy odsetek pacjentów z migreną i skarży się na
zawroty głowy i chorobę lokomocyjną
Etiologia- ataki zawrotów głowy trwające od2 minut do
kilku godzin i czasowo związane z bólem głowy -
skurcz naczyń, dłuższe zawroty głowy i choroba
lokomocyjna- uwalniania neuropeptydów do
ośrodkowych i obwodowych części układu
przedsionkowego
Inne przyczyny zawrotów
głowy
Padaczka z zawrotami głowy
zawroty głowy jako dominujący objaw
izolowany lub jako cześć aury
poprzedzającej napad uogólniony
uszkodzenie pola przedsionkowe- w
zakręcie zaśrodkowym – płat ciemieniowy
objawy towarzyszące- szum w uszach,
oczopląs, parestezje po przeciwnej
stronie ciała
Inne przyczyny zawrotów głowy
Guzy kąta mostowo- móżdżkowego
nerwiaki (n.VIII), oponiaki
Obraz kliniczny:
objawy podrażnieniowe z.VIII
stopniowo postępująca utrata słuchu
(jednostronna)
raczej zaburzenia równowagi niż zawroty głowy
uszkodzenie innych nerwów czaszkowych (V, VII)
bóle głowy
inne objawy wzmożonego ciśnienia
sródczaszkowego
Badania diagnostyczne: audiometria, badanie
potencjałów słuchowych pnia mózgu, MRI
Psychogenne zawroty głowy
Hiperwentylacja, nerwice
Słabo określone zawroty głowy, lek przed
upadkiem, „pustka w głowie”, zaburzenia
koncentracji,
Objawy towarzyszące:
lęk
napady paniki
parestezje
uczucie braku powietrza
pocenie się
drżenia
kołatania serca
Zaburzenia równowagi
1.
Choroby móżdżku
guzy
uszkodzenia toksyczne
ataksje rdzeniowo- móżdżkowe
2. Zaburzenia czucia głębokiego
neuropatie
niedobór witaminy B12
mielopatie
wiąd rdzenia
3. Upośledzenie słuchu i wzroku
Zaburzenia równowagi
4. Choroby układu
pozapiramidowego
5. Apraksja chodu
6. Uszkodzenia toksyczne
leki przeciwdrgawkowe – oczopląs,
zawroty głowy, ataksja
salicylany- szum w uszach, zaburzenia
słuchu
aminoglikozydy- upośledzenie słuchu
alkohol- objawy móżdżkowe