background image

DZIAŁANIA  W  KULTURZE

DZIAŁANIA  W  KULTURZE

background image

Uczestnistwo w kulturze

Uczestnistwo w kulturze

Uczestnictwo w kulturze polega na 

Uczestnictwo w kulturze polega na 

właściwym pojmowaniu znaczeń, 

właściwym pojmowaniu znaczeń, 

jakie przekazywane są nam za 

jakie przekazywane są nam za 

pośrednictwem mediów 

pośrednictwem mediów 

komunikacyjnych, a także na 

komunikacyjnych, a także na 

umiejętności formułowania 

umiejętności formułowania 

background image

Instytucje upowszechniania 

Instytucje upowszechniania 

kultury

kultury

Państwo – organizacja życia kulturalnego na 

Państwo – organizacja życia kulturalnego na 

szczeblu centralnym i utrzymywanie ośrodków 

szczeblu centralnym i utrzymywanie ośrodków 

kultury o zasięgu ogólnopolskim (Biblioteka 

kultury o zasięgu ogólnopolskim (Biblioteka 

Narodowa, Muzeum Narodowe).

Narodowa, Muzeum Narodowe).

Samorząd lokalny – organizowanie i inspirowanie 

Samorząd lokalny – organizowanie i inspirowanie 

działalności kulturalnej na szczeblu lokalnym i 

działalności kulturalnej na szczeblu lokalnym i 

dbanie o ośrodki kultury (biblioteki, domy 

dbanie o ośrodki kultury (biblioteki, domy 

kultury, teatry..)

kultury, teatry..)

Sektor pozarządowy – fundacje, stowarzyszenia

Sektor pozarządowy – fundacje, stowarzyszenia

(Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy, Monar, 

(Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy, Monar, 

Polska Akcja Humanitarna.

Polska Akcja Humanitarna.

background image

Instytucje kultury

Instytucje kultury

instytucja kultury

instytucja kultury

 to sformalizowany system obiektów, urządzeń i 

 to sformalizowany system obiektów, urządzeń i 

organizacji, których funkcjonowanie służy tworzeniu, 

organizacji, których funkcjonowanie służy tworzeniu, 

przechowywaniu, powielaniu i społecznemu upowszechnianiu 

przechowywaniu, powielaniu i społecznemu upowszechnianiu 

dóbr kultury; 

dóbr kultury; 

instytucjonalny system kultury

instytucjonalny system kultury

 powołany został do 

 powołany został do 

upowszechniania uczestnictwa w kulturze wysokiej, 

upowszechniania uczestnictwa w kulturze wysokiej, 

reprezentacyjnej, według aksjologicznych założeń 

reprezentacyjnej, według aksjologicznych założeń 

sformułowanych przede wszystkim w zasadach polityki 

sformułowanych przede wszystkim w zasadach polityki 

kulturalnej państwa (Grad 1997);

kulturalnej państwa (Grad 1997);

instytucjonalizacja kultury

instytucjonalizacja kultury

 to przejmowanie przez instytucje 

 to przejmowanie przez instytucje 

kultury społecznego obiegu wartości i dóbr kultury; 

kultury społecznego obiegu wartości i dóbr kultury; 

placówka kultury

placówka kultury

 to instytucja społeczna, wg formalnego podziału 

 to instytucja społeczna, wg formalnego podziału 

zaliczana do grupy instytucji wychowawczych i edukacyjnych;

zaliczana do grupy instytucji wychowawczych i edukacyjnych;

działalność instytucji kultury

działalność instytucji kultury

 to tzw. drugi układ kultury 

 to tzw. drugi układ kultury 

(instytucjonalny) (Kłoskowska, 1981) obejmuje treści tworzone i 

(instytucjonalny) (Kłoskowska, 1981) obejmuje treści tworzone i 

przekazywane w ramach określonych instytucji, na przykład 

przekazywane w ramach określonych instytucji, na przykład 

szkół, teatrów, kościołów, filharmonii, domów kultury 

szkół, teatrów, kościołów, filharmonii, domów kultury 

background image

Instytucje kultury 2

Instytucje kultury 2

Instytucje kultury, w tym te uważane za 

Instytucje kultury, w tym te uważane za 

najbardziej zachowawcze – muzea i biblioteki – 

najbardziej zachowawcze – muzea i biblioteki – 

rozwijają się w zakresie swoich podstawowych 

rozwijają się w zakresie swoich podstawowych 

funkcji (gromadzenie, ochrona, opracowywanie 

funkcji (gromadzenie, ochrona, opracowywanie 

zbiorów) oraz prowadzą, przynajmniej w dużych 

zbiorów) oraz prowadzą, przynajmniej w dużych 

miastach, ożywioną działalność w zakresie 

miastach, ożywioną działalność w zakresie 

promocji własnych zasobów i edukacji 

promocji własnych zasobów i edukacji 

kulturalnej; 

kulturalnej; 

Są organizatorami przedsięwzięć o charakterze 

Są organizatorami przedsięwzięć o charakterze 

naukowym, popularnonaukowym, artystycznym i 

naukowym, popularnonaukowym, artystycznym i 

wydawniczym, często jednak odległych od ich 

wydawniczym, często jednak odległych od ich 

głównych zadań. 

głównych zadań. 

background image

Relatywizm kulturowy

Relatywizm kulturowy

Relatywizm kulturowy – zasada badania i oceniania faktów 

Relatywizm kulturowy – zasada badania i oceniania faktów 

oraz zjawisk kulturowych przez umieszczanie ich we 

oraz zjawisk kulturowych przez umieszczanie ich we 

właściwym dla nich całościowym kontekście 

właściwym dla nich całościowym kontekście 

występowania.

występowania.

Kultury powinny być postrzegane jako całość, w których 

Kultury powinny być postrzegane jako całość, w których 

poszczególne elementy kulturowe, takie jak wartości, 

poszczególne elementy kulturowe, takie jak wartości, 

normy postępowania, zwyczaje, obrzędy.. są ze sobą 

normy postępowania, zwyczaje, obrzędy.. są ze sobą 

powiązane i wzajemnie na siebie oddziałują.

powiązane i wzajemnie na siebie oddziałują.

Relatywizm kulturowy nie oznacza, że w obrębie danej 

Relatywizm kulturowy nie oznacza, że w obrębie danej 

kultury wszystko jest dopuszczalne. Oparty jest na 

kultury wszystko jest dopuszczalne. Oparty jest na 

uniwersalnych wartościach wolności, równości i godności 

uniwersalnych wartościach wolności, równości i godności 

osoby ludzkiej. Tam gdzie nie są one przestrzegane, tam 

osoby ludzkiej. Tam gdzie nie są one przestrzegane, tam 

zasada relatywności nie obowiazuje (np. kamienowanie)

zasada relatywności nie obowiazuje (np. kamienowanie)

background image

Savoir-vivre

Savoir-vivre

Savoir-vivre

Savoir-vivre

 czyli ogłada, dobre maniery, 

 czyli ogłada, dobre maniery, 

bon-ton

bon-ton

konwenans towarzyski, kindersztuba; znajomość 

konwenans towarzyski, kindersztuba; znajomość 

obowiązujących zwyczajów, form towarzyskich i 

obowiązujących zwyczajów, form towarzyskich i 

reguł grzeczności obowiązujących w danej grupie.

reguł grzeczności obowiązujących w danej grupie.

Wyrażenie 

Wyrażenie 

Savoir-vivre

Savoir-vivre

 znaczy 

 znaczy 

wiedzieć

wiedzieć

 i 

 i 

żyć

żyć

. Stąd 

. Stąd 

savoir-vivre

savoir-vivre

 przetłumaczyć można jako 

 przetłumaczyć można jako 

sztuka 

sztuka 

życia

życia

. Wzięte razem, tworzą popularny splot słów, 

. Wzięte razem, tworzą popularny splot słów, 

który można rozumieć jako: 

który można rozumieć jako: 

– 

– 

znajomość obyczajów i form towarzyskich, 

znajomość obyczajów i form towarzyskich, 

reguł 

reguł 

grzeczności;  

grzeczności;  

– 

– 

umiejętność postępowania w życiu i radzenia 

umiejętność postępowania w życiu i radzenia 

sobie 

sobie 

w różnych trudnych sytuacjach. 

w różnych trudnych sytuacjach. 

Najogólniej, zasady savoir-vivre'u to: uśmiech, 

Najogólniej, zasady savoir-vivre'u to: uśmiech, 

uprzejmość, życzliwość, punktualność, dyskrecja, 

uprzejmość, życzliwość, punktualność, dyskrecja, 

lojalność, grzeczność. 

lojalność, grzeczność. 

background image

Savoir vivre 2

Savoir vivre 2

Zasady savoir-vivre'u dotyczą przede 

Zasady savoir-vivre'u dotyczą przede 

wszystkim kilku głównych dziedzin życia:

wszystkim kilku głównych dziedzin życia:

-

-

nakrywania, podawania do stołu i jedzenia, 

nakrywania, podawania do stołu i jedzenia, 

-

-

wyglądu, prezencji (np. postawy, higieny) i 

wyglądu, prezencji (np. postawy, higieny) i 

właściwego ubioru, 

właściwego ubioru, 

-

-

form towarzyskich (np. w miejscu pracy, w 

form towarzyskich (np. w miejscu pracy, w 

rodzinie, na przyjęciach), 

rodzinie, na przyjęciach), 

-

-

komunikacji (także telefonicznej i 

komunikacji (także telefonicznej i 

internetowej), 

internetowej), 

-

-

zachowania się w szczególnych sytuacjach. 

zachowania się w szczególnych sytuacjach. 

background image

Kultura osobista

Kultura osobista

Kultura osobista jednostki to wszystkie wzory zachowania, metody 

Kultura osobista jednostki to wszystkie wzory zachowania, metody 

działania, wytwory jej działalności, jej pomysły i myśli. Istnieje też 

działania, wytwory jej działalności, jej pomysły i myśli. Istnieje też 

zjawisko kultury zbiorowości, przez którą rozumiemy normy, 

zjawisko kultury zbiorowości, przez którą rozumiemy normy, 

wartości i modele zachowań, jakie przyjęła zbiorowość i które są 

wartości i modele zachowań, jakie przyjęła zbiorowość i które są 

dla niej wyznacznikiem właściwego postępowania. Kultura 

dla niej wyznacznikiem właściwego postępowania. Kultura 

zbiorowości przechodzi na kolejne pokolenia. Kultura osobista 

zbiorowości przechodzi na kolejne pokolenia. Kultura osobista 

zachodzi w ramach kultury zbiorowości. Jednakże są zachowania, 

zachodzi w ramach kultury zbiorowości. Jednakże są zachowania, 

które nie wejdą w jej skład. Są to charakterystyczne zachowania 

które nie wejdą w jej skład. Są to charakterystyczne zachowania 

danej jednostki. 

danej jednostki. 

Kultura dnia codziennego
-

uprzejmość

-

punktualność 

-

uśmiech

-

życzliwość

-

dyskrecja 

-

kłamstwo

-

kradzież  

background image

Człowiek kulturalny

Człowiek kulturalny

background image

Człowiek kulturalny

Człowiek kulturalny

To człowiek 

To człowiek 

wykształcony

wykształcony

, czyli posiadający jakąś wiedzę ogólną, 

, czyli posiadający jakąś wiedzę ogólną, 

ale także zainteresowania, wykorzystujący wiedzę dla 

ale także zainteresowania, wykorzystujący wiedzę dla 

samorozwoju. 

samorozwoju. 

To człowiek

To człowiek

 obyty

 obyty

: w trzech głównych sensach tego terminu: 

: w trzech głównych sensach tego terminu: 

 

 

potrafiący się zachować w różnych sytuacjach, umiejący się 

potrafiący się zachować w różnych sytuacjach, umiejący się 

dostosować się do sytuacji, w której się znajdzie, znający 

dostosować się do sytuacji, w której się znajdzie, znający 

zasady 

zasady 

savoir vivre’u  

savoir vivre’u  

-

-

powinien bywać w instytucjach kultury tradycyjnej np. teatr, 

powinien bywać w instytucjach kultury tradycyjnej np. teatr, 

kino i 

kino i 

filharmonia oraz być oczytany  

filharmonia oraz być oczytany  

posiadający odpowiednie słownictwo, dobór słów, 

posiadający odpowiednie słownictwo, dobór słów, 

umiejętność 

umiejętność 

poprawnego wyrażania się, piękną polszczyzną. 

poprawnego wyrażania się, piękną polszczyzną. 

Człowiekiem kulturalnym nazwiemy człowieka, który w równym 

Człowiekiem kulturalnym nazwiemy człowieka, który w równym 

stopniu interesuje się przeszłością jak i przyszłością.

stopniu interesuje się przeszłością jak i przyszłością.

Nie zapycha swojego umysłu tanimi, usłyszanymi w radiu czy 

Nie zapycha swojego umysłu tanimi, usłyszanymi w radiu czy 

telewizji, hasłami. Człowiek ciągle się rozwijający ,chętny do 

telewizji, hasłami. Człowiek ciągle się rozwijający ,chętny do 

pogłębiania wiedzy ogólnej, ciekawy świata, mający potrzebę 

pogłębiania wiedzy ogólnej, ciekawy świata, mający potrzebę 

tworzenia, doceniający zdobycze przeszłości.

tworzenia, doceniający zdobycze przeszłości.

Człowiek kulturalny wykazuje się duża tolerancją wobec innych 

Człowiek kulturalny wykazuje się duża tolerancją wobec innych 

ludzi, niezależnie od ich wyznania, koloru skóry czy poglądów bo 

ludzi, niezależnie od ich wyznania, koloru skóry czy poglądów bo 

wie ,że każdy z nas jest sobie równy. Człowiek taki nie wywyższa 

wie ,że każdy z nas jest sobie równy. Człowiek taki nie wywyższa 

się,,nie obnosi się przesadnie ze swoją wiedzą.  

się,,nie obnosi się przesadnie ze swoją wiedzą.  


Document Outline