SYSTEM RACHUNKOWOŚCI



Rachunkowość określamy jako

system identyfikacji , pomiaru ,

przetwarzania i przekazywania

informacji finansowych o sytuacji

majątkowej i osiągniętych wynikach

podmiotu – służący celom

sprawozdawczym decyzyjnym i

kontrolnym.

SYSTEM RACHUNKOWOŚCI



CEL :

dostarczanie uprawnionym

jednostkom informacji ekonomicznych,



ELEMENTY :

ludzie i narzędzia księgowe.



Innym sposobem opisu systemu

informacyjnego jest ujęcie przyczynowe.

Na system można patrzeć jako na obszar

trzech różnych bloków systemowych:



I blok

- dane wejściowe,



II blok

- przetwarzanie danych

wejściowych,



III blok

- informacje wyjściowe.

SYSTEM RACHUNKOWOŚCI

Dane wejściowe

są to skwantyfikowane dane będące

obrazem zdarzeń przeszłych oraz dane będące efektem

oczekiwanych zdarzeń przyszłych. Dane wejściowe

odzwierciedlają zatem zjawiska i procesy gospodarcze

przebiegające w przedsiębiorstwie.

W wyniku przetwarzania danych wejściowych na wyjściu

systemu pojawiają się

informacje wyjściowe.

Są to

informacje w postaci sprawozdań finansowych i innych

raportów wewnętrznych. Informacje generowane przez

system informacyjny rachunkowości mają charakter

liczbowy, są wyrażone w mierniku pieniężnym oraz mogą

być adresowane do odbiorców wewnętrznych i

zewnętrznych.

SYSTEM RACHUNKOWOŚCI



Procedura przetwarzania danych

składa się z następujących

czynności:

♦

identyfikacja danych

♦

klasyfikacja danych,

♦

rejestracja i analiza danych

♦

prezentacja informacji w formie

raportów

Pojęcia rachunkowości



Zdarzenia gospodarcze jest to ogół

zachodzących w podmiotach

procesów gospodarczych.



Operacje gospodarcze są to

zdarzenia gospodarcze , które można

wyrazić w pieniądzu oraz mające

wpływ na majątek i sytuację

finansową podmiotu gospodarczego.

Operacje gospodarcze

Operacje gospodarcze można

podzielić wg. kryterium

kierunkowego na powodujące

zmiany :



Wewnątrz jednostki.



W powiązaniu z jego otoczeniem.

Pojęcia rachunkowości



Rachunkowość ma charakter

podmiotowy co oznacza , że prowadzi

ona ewidencję operacji

gospodarczych dla jednostki

wyodrębnionej pod względem

organizacyjnym i majątkowym.

Podmiotami rachunkowości

mogą być jednostki bez

względu na ich formę prawną



Przedsiębiorstwa państwowe



Osoby fizyczne



Spółki osobowe

Spółka jawna

Spółka partnerska

Spółka komandytowa

Spółka komandytowo-akcyjna



Spółki kapitałowe.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółka akcyjna



Spółdzielnie



Stowarzyszenia



Organizacje społeczne

Spółki osobowe

Cechy spółek osobowych :

Spółka osobowa może we własnym imieniu nabywać prawa,

w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe,

zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana.

Spółka osobowa prowadzi przedsiębiorstwo pod własną

firmą.

Zmiana postanowień umowy spółki wymaga zgody

wszystkich wspólników, chyba że umowa stanowi inaczej.

Prawa i obowiązki wspólnika spółki osobowej



Ogół praw i obowiązków wspólnika spółki osobowej może

być przeniesiony na inną osobę tylko wówczas, gdy umowa

spółki tak stanowi.



Ogół praw i obowiązków wspólnika spółki osobowej może

być przeniesiony na inną osobę tylko po uzyskaniu pisemnej

zgody wszystkich pozostałych wspólników, chyba że umowa

spółki stanowi inaczej.



W przypadku przeniesienia ogółu praw i obowiązków

wspólnika na inną osobę, za zobowiązania występującego

wspólnika związane z uczestnictwem w spółce osobowej i

zobowiązania tej spółki osobowej odpowiadają solidarnie

występujący wspólnik oraz wspólnik przystępujący do

spółki.

Spółka jawna

Spółką jawną jest spółka osobowa,

która prowadzi przedsiębiorstwo pod

własną firmą, a nie jest inną spółką

handlową.

Każdy wspólnik odpowiada za

zobowiązania spółki bez ograniczenia

całym swoim majątkiem solidarnie z

pozostałymi wspólnikami .

Spółka partnerska

Spółką partnerską jest spółka osobowa, utworzona przez

wspólników (partnerów) w celu wykonywania wolnego

zawodu w spółce prowadzącej przedsiębiorstwo pod własną

firmą.

Partnerami w spółce mogą być wyłącznie osoby fizyczne,

uprawnione do wykonywania

następujących zawodów:

adwokata, aptekarza, architekta, inżyniera

budownictwa, biegłego rewidenta, brokera

ubezpieczeniowego, doradcy podatkowego,

księgowego, lekarza, lekarza stomatologa, lekarza

weterynarii, notariusza, pielęgniarki, położnej, radcy

prawnego, rzecznika patentowego, rzeczoznawcy

majątkowego i tłumacza przysięgłego.

Partner nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania spółki

powstałe w związku z wykonywaniem przez pozostałych

partnerów wolnego zawodu w spółce.

Spółka komandytowa

Spółką komandytową jest spółką osobową

mająca na celu prowadzenie

przedsiębiorstwa pod własną firmą, w

której wobec wierzycieli za zobowiązania

spółki co najmniej jeden wspólnik

odpowiada bez ograniczenia

(komplementariusz), a odpowiedzialność

co najmniej jednego wspólnika

(komandytariusza) jest ograniczona.

Spółka komandytowo-

akcyjna

Spółką komandytowo-akcyjna jest

spółka osobowa mająca na celu

prowadzenie przedsiębiorstwa pod

własną firmą, w której wobec

wierzycieli za zobowiązania spółki co

najmniej jeden wspólnik odpowiada

bez ograniczenia

(komplementariusz), a co najmniej

jeden wspólnik jest akcjonariuszem.

Spółka z ograniczoną

odpowiedzialnością

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

może być utworzona przez jedną albo

więcej osób w każdym celu prawnie

dopuszczalnym.



Wspólnicy nie odpowiadają za

zobowiązania spółki



Kapitał zakładowy spółki powinien

wynosić co najmniej 5 000 złotych.



Wartość nominalna udziału nie może być

niższa niż 50 złotych.

Spółka akcyjna

Zawiązać spółkę akcyjną może jedna albo więcej

osób. Spółka akcyjna nie może być zawiązana

wyłącznie przez jednoosobową spółkę z

ograniczoną odpowiedzialnością.



Statut spółki akcyjnej powinien być sporządzony w

formie aktu notarialnego.



Akcjonariusze są zobowiązani jedynie do świadczeń

określonych w statucie.



Akcjonariusze nie odpowiadają za zobowiązania

spółki.



Kapitał zakładowy spółki akcyjnej dzieli się na akcje

o równej wartości nominalnej.



Kapitał zakładowy spółki powinien wynosić co

najmniej 100 000 złotych.

Ustawa z 29 września 1994

roku o rachunkowości wraz

późniejszymi zmianami.



Art. 2.

1. Przepisy ustawy o rachunkowości,

stosuje się, do podmiotów mających

siedzibę lub miejsce sprawowania

zarządu na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej:

Przepisy ustawy o

rachunkowości stosuje się do :



1) spółek handlowych (osobowych i kapitałowych, w tym również

w organizacji) a także innych osób prawnych, z wyjątkiem Skarbu

Państwa i Narodowego Banku Polskiego,

2) osób fizycznych, spółek cywilnych osób fizycznych, spółek

jawnych osób fizycznych oraz spółek partnerskich, jeżeli ich

przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji

finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej

równowartość w walucie polskiej 800 000 EURO,

3) jednostek organizacyjnych działających na podstawie Prawa

bankowego, przepisów o obrocie papierami wartościowymi,

przepisów o funduszach inwestycyjnych, przepisów o działalności

ubezpieczeniowej lub przepisów o organizacji i funkcjonowaniu

funduszy emerytalnych, bez względu na wielkość przychodów,

Przepisy ustawy o

rachunkowości stosuje się do :



4) gmin, powiatów, województw i ich związków, a także państwowych, gminnych,

powiatowych i wojewódzkich:

a) jednostek budżetowych,

b) gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych,

c) zakładów budżetowych,

d) funduszy celowych niemających osobowości prawnej,

5) jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, z wyjątkiem

spółek, o których mowa w pkt 1 i 2,

6) zagranicznych osób prawnych, zagranicznych jednostek nieposiadających

osobowości prawnej oraz zagranicznych osób fizycznych, prowadzących na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność osobiście, przez osobę

upoważnioną, przy pomocy pracowników - w odniesieniu do działalności

prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bez względu na wielkość

przychodów,

7) jednostek niewymienionych w pkt 1-6, jeżeli otrzymują one na realizację zadań

zleconych dotacje lub subwencje z budżetu państwa, budżetów jednostek

samorządu terytorialnego lub funduszów celowych - od początku roku

obrotowego, w którym dotacje lub subwencje zostały im przyznane.

Funkcje rachunkowości.



Informacyjna –

tworzenie informacji o procesach

gospodarczych zachodzących jednostce.



Kontrolna

– kontrola merytoryczna zapisów księgowych.



Analityczna –

badanie i interpretacja osiągniętych

wyników finansowych.



Optymalizacyjna –

dostarczanie informacji finansowych

służących do podejmowaniu decyzji gospodarczych zgodnie

z rachunkiem ekonomicznym.



Sprawozdawcza-

okresowe sporządzanie sprawozdań

finansowych obrazujących całokształt działalności jednostki

za określony czas.

Systemy rachunkowości



Uproszczony

, oparty na pojedynczych zapisach wybranych

zasobów lub wyników. Celem jest uproszczony sposób

podatku z działalności gospodarczej. Formami tego systemu

są: podatkowa księga przychodów i rozchodów, ryczałt

ewidencjonowany i karta podatkowa.



Pełny

(tzw. system księgowości podwójnej) dotyczy

większych firm o większych obrotach, rejestrujących swoją

działalność na zasadzie wpisu do

Krajowego Rejestru Sądowego

. System jest w pełni

sprawdzalny przez organa kontrolne. Polega na

prowadzeniu zapisów w tzw.

księgach rachunkowych

(kontach) na zasadzie wzajemnego

bilansowania

zdarzeń

gospodarczych (

reguła podwójnego zapisu

Zasady rachunkowości .



Podstawową zasadą

rachunkowości jest zasada

wiernego obrazu.



Sprawozdania finansowe

prezentowane przez jednostkę

powinny zawierać informacje

odzwierciedlające rzeczywistą

sytuację majątkową i finansową

danej jednostki gospodarczej

Zasady rachunkowości .

Do realizacji tej podstawowej zasady służy wiele zasad

rachunkowości.

Najważniejsze z nich to :

Zasada podmiotowości, rachunkowość jest prowadzona

dla podmiotu wyodrębnionego organizacyjnie i

majątkowo

Zasada periodyzacji. ( dokonanie podziału czasu

działania podmiotu na okresy obrachunkowe ).

Zasada kontynuacji działania ( przyjmuje się że jednostka

będzie kontynuowała działanie w dającej się przewidzieć

przyszłości w nie zmienionym istotnie zakresie ).

Zasady rachunkowości

Zasada memoriałowa ( przyjmuje się ze operacje

gospodarcze ewidencjonuje się z chwilą ich wystąpienia a

nie w momencie wpływu lub wypływu środków

pieniężnych.)

Zasada ostrożności polega na zachowaniu rozwagi przy

wycenie poszczególnych składników aktywów i pasywów

Zasada ciągłości stosowanych metod.

Zasada istotności ( zasada istotności oznacza , że

jednostka zobowiązana jest wyodrębnić wszystkie

informacje o operacjach gospodarczych istotnych dla

oceny sytuacji majątkowej i finansowej jednostki ).

Zasady rachunkowości

Wszystkie omówione zasady

rachunkowości mają na celu

uzyskanie sprawozdań finansowych

jednostki porównywalnych i

jednolicie interpretowanych w skali

międzynarodowej.

Rachunkowość

W gospodarce rynkowej rachunkowość dzielimy na :



Finansową ( księgowość , rachunek kosztów ,

sprawozdawczość ), zorientowana na zewnętrznych

użytkowników informacji finansowych. Korzystają z tych

informacji głównie użytkownicy usytuowani na zewnątrz

firmy ( udziałowcy, akcjonariusze, banki, dostawcy ,

odbiorcy , instytucje centralne , rząd, GUS )



Zarządczą , zorientowana jest na wewnętrznych

użytkowników informacji finansowych. Jest to system

gromadzenia , klasyfikacji , agregacji , analizy i

prezentowania informacji finansowych i niefinansowych

wspomagających menadżerów w procesie podejmowania

decyzji i ich kontroli.

Podstawowe równania i

pojęcia rachunkowości.



Podstawowymi wielkościami

ekonomicznymi podlegającymi

bilansowaniu w rachunkowości są :



Zasoby majątkowe ( bilans majątkowy

sporządzany na dany moment działania ).



Strumienie ekonomiczne ( dynamiczny

wynik przychodów i kosztów za dany okres

działania jednostki ).

AKTYWA = PASYWA



Aktywa

są to kontrolowane przez jednostkę

zasoby majątkowe o wiarygodnie określonej

wartości powstałe w wyniku przeszłych zdarzeń ,

które spowodują w przyszłości dla jednostki

korzyści ekonomiczne.



Pasywa

są to źródła finansowania aktywów.



Kapitał własny jest to kapitał zakładowy

( założycielski ) oraz wypracowany w przeszłości

zysk zatrzymany.



Zobowiązanie jest to obowiązek wykonania

świadczenia wynikającego z przeszłych zdarzeń o

wiarygodnie określonej wartości.

AKTYWA

Według kryterium rodzajowego

możemy wyróżnić aktywa :



Rzeczowe ( aktywa materialne ,

posiadają postać fizyczną ).



Finansowe ( środki pieniężne,

należności i papiery wartościowe ).



Niematerialne ( patenty , projekty,

wartość firmy ).

AKTYWA

Według kryterium czasowego

wyróżniamy aktywa :



Długoterminowe ( które nie

zmieniają swej formy , charakteru ,

funkcji w okresie dłuższym niż rok ).



Krótkoterminowe ( które zmieniają

swą formę , charakter, funkcję w

okresie krótszym niż rok ).

AKTYWA

Według kryterium rosnącej płynności

wyróżniamy aktywa :



Trwałe ( mają długi okres

wykorzystania oraz stosunkowo

wysoką wartość ).



Obrotowe ( w krótkim okresie

następują zmiany ich postaci ).



Aktywa są uszeregowane w bilansie

wg. rosnącej płynności.

PASYWA

Źródła finansowania majątku.



Własne ( Kapitały własne ).



Obce ( zobowiązania ).



Pasywa są uszeregowane w bilansie

wg. stopnia pilności ich zwrotu.

PASYWA

Kapitały własne



Kapitał podstawowy



Kapitał zapasowy



Kapitał z aktualizacji wyceny



Zysk z lat ubiegłych



Zysk netto

PASYWA

Zobowiązana ( kapitał obcy )



Zobowiązania długoterminowe



Zobowiązania krótkoterminowe



Rezerwy na zobowiązania

Wpływ operacji

gospodarczej na bilans.

Z punktu widzenia bilansu operacje gospodarcze możemy

podzielić na następujące typy :

•

Typ pierwszy – wywołujące zmiany wyłącznie w aktywach., przy

czym jeden składnik aktywów zwiększa swoja wartość a inny

zmniejsza, w konsekwencji suma bilansowa pozostaje bez

zmian.

•

Typ drugi -wywołujące zmiany wyłącznie w pasywach , przy

czym jeden składnik pasywów zwiększa swoja wartość a inny

zmniejsza, w konsekwencji suma bilansowa pozostaje bez

zmian.

•

Typ trzeci - wywołujące zmiany w aktywach i pasywach , przy

czym w przypadku, gdy składnik aktywów zwiększa swoją

wartość , to składnik pasywów także zwiększa swoją wartość, w

konsekwencji suma bilansowa zwiększa się o kwotę operacji.

•

Typ czwarty - wywołujące zmiany w aktywach i pasywach ,

przy czym w przypadku, gdy składnik aktywów zmniejsza swoją

wartość , to składnik pasywów także zmniejsza swoją wartość,

w konsekwencji suma bilansowa zmniejsz się o kwotę operacji.

Document Outline