background image

1

Kręcz szyi 

(torticollis)

background image

2

Kręcz szyi, - skutek pierwotnych 
lub wtórnych zmian w obrębie 
mięśni szyi lub kręgosłupa szyjnego 
powodujących przymusowe 
przechylenie głowy i szyi w stronę 
barku z ewentualnym skręceniem w 
stronę przeciwną. 

background image

3

Najczęściej spotykane rodzaje 

tego zniekształcenia to:

1. Wrodzony kręcz szyi pochodzenia 

mięśniowego.

2. Wrodzony kręcz szyi pochodzenia 

kostnego.

3. Nabyty kręcz szyi. 

background image

4

Wrodzony kręcz 

szyi (torticollis) – 

pochodzenia 

mięśniowego

background image

5

• Kręcz szyi pochodzenia mięśniowego jest 

efektem skrócenia mięśnia mostkowo-

obojczykowo-sutkowego. Skrócenie może 

powstać wskutek częściowego jego 

zbliznowacenia i zwłóknienia.

Dochodzi do tego we wczesnym okresie 

rozwojowym w związku z niedorozwojem 

naczyń krwionośnych. Likwidacje kręczu 

szyi pochodzenia mięśniowego 

rozpoczynamy jak najwcześniej, stosując 

zabiegi cieplne, masaż klasyczny, który 

łączymy razem z ćwiczeniami 

rozciągającymi. Przy masażu i 

ćwiczeniach redresyjnych należy 

zachować szczególną ostrożność. 

background image

6

Przyczyna:

Wada spowodowana jest zmianami w 
mięśniu m.o.s.. Dochodzi do skrócenia 
mięśnia na skutek zbliznowacenia, 
zwłóknienia lub urazu.

Zmiany bliznowate mogą powstać we 
wczesnym okresie rozwoju lub mogą być 
następstwem urazu poporodowego.

 

background image

7

Objawy:

• Przykurcz mięśnia m.o.s. powoduje 

pochylenie boczne głowy w stronę 

przykurczonego mięśnia, z jednoczesną 

jej rotacją w stronę przeciwną. 

• W miarę rozwoju wady u nie leczonych 

dzieci dochodzi do zniekształecenia 

twarzy, głowy a nawet tułowia 

(skolioza). Twarz staje się asymetryczna, 

rozwija się wada zgryzu, kości czaszki 

ulegają odkształceniu.

background image

8

Leczenie zachowawcze.

Leczenie zachowawcze należy rozpocząć 
w pierwszych dniach życia dziecka i 
kontynuować aż do opanowania przez 
dziecko umiejętności samodzielnego 
chodzenia. Wcześnie rozpoczęta 
kinezyterapia, prowadzona 
systematycznie jest gwarancją na 
wyleczenie mięśniowego kręczu karku w 
sposób zachowawczy.
 

 

background image

9

Największe znaczenie posiadają:

•  ćwiczenia bierne, mające na celu rozciągnięcie 

skróconego mięśnia m.o.s., przy jednoczesnym 

włączeniu do pracy i wzmocnieniu mięśnia m.o.s. 

po stronie zdrowej;

•  ćwiczenia redresyjne;

•  ćwiczenia czynne;

•  utrzymanie głowy w hiperkorekcji za pomocą 

plastra;

•  metoda Voity – pełzanie – zwrot głowy w stronę 

kręczu;

•  stosowanie ciepła;

•  delikatny masaż; 

•  odpowiednia pielęgnacja dziecka.

background image

10

W leczeniu możemy 

rozróżnić 3 okresy 

kinezyterapii:

• Dziecka leżącego - od 0 do 3 

miesiąca życia;

• Małej pionizacji – pozycja 

siedząca;

• Pełnej pionizacji.

background image

11

• Dziecko leżące:

• rozciąganie mięśnia m.o.s. 

przykurczonego przy jednoczesnym 
wzmacnianiu mięśnia m.o.s. po stronie 
zdrowej;

• rozciąganie mięśnia 4-bocznego po 

stronie kręczu;

• wzmocnienie mięśni prostowników 

grzbietu;

• odpowiednie układanie dziecka;

• ćwiczenia redresyjne po 20 minut 

dziennie;

• ćwiczenia czynne.

background image

12

background image

13

2. Mała pionizacja:
   ćwiczenia wykonywane w pozycji 
leżąc bokiem i w siadzie;
   stosowanie kołnierzy na noc i w 
trakcie ćwiczeń;

3. Pełna pionizacja:
   jak wyżej – zwiększenie liczby 
ćwiczeń.

background image

14

background image

15

• układać dziecka w pozycji leżąc 

tyłem z poduszką pod głową;

•  układać dziecka z wałeczkami 

pod klatką piersiową z głową 

mocno odchyloną do tyłu;

•  nosić na rękach z główką 

ustawioną pionowo;

•  biernie sadzać przez 

podpieranie poduszkami.

NIE WOLNO:

background image

16

Wskazane jest stosowanie 

przez wiele miesięcy ćwiczeń:

• wzmacniających mięśnie strony 

przeciwnej przykurczowi;

•  zwiększających zakres ruchu 

kręgosłupa szyjnego;

•  korekcyjnych (poprawa postawy);
• U dzieci, które samodzielnie siedzą, 

ale nadal mają tendencje do 

nieprawidłowego ustawienia głowy 

stosuje się kołnierze ortopedyczne, 

background image

17

• W przypadkach braku poprawy w leczeniu 

zachowawczym wykonuje się zabieg 
operacyjny, który polega na odpowiednim 
przecięciu włókien przykurczonego 
mięśnia w celu jego wydłużenia. Stosuje 
się go najczęściej pod koniec pierwszego 
roku życia. 

• Po wykonaniu zabiegu nadal potrzebne są 

ćwiczenia, które mają na celu utrzymanie 
uzyskanej korekty ustawienia głowy 

background image

18

• Bezpośrednio po operacji 

ćwiczenia należy wykonywać w 
pozycji leżącej: skłony boczne i 
ruchy skrętów w zakresie, jaki 
jest możliwy do wykonania bez 
dolegliwości bólowych i powtarza 
się je do czasu zdjęcia szwów. 

background image

19

Wrodzony kręcz 

szyi (torticollis) – 

pochodzenia 

kostnego

background image

20

Przyczyna.

Wrodzony kręcz szyi pochodzenia kostnego 
wywołany jest wrodzonym zniekształceniem 
kręgów (półkręgi, kręgi klinowe). Może on 
występować z innymi wadami. O rozpoznaniu 
wady decyduje zdjęcie RTG.

Leczenie zachowawcze.

Polega na stosowaniu długotrwałych 
opatrunków korekcyjnych gipsowych lub 
kołnierzy ortopedycznych oraz na ćwiczeniach 
korekcyjnych szyi.

Leczenie operacyjne.

Jest rzadko możliwe z uwagi na bliskie 
sąsiedztwo rdzenia przedłużonego i związane z 
tym niebezpieczeństwo porażeń ośrodków 
oddechowego i krążeniowego.

background image

21

Nabyty kręcz 

szyi

background image

22

Nabyty kręcz szyi powodują 
następujące zmiany chorobowe:

 urazowe uszkodzenie kręgosłupa 
(np. podwichnięcie górnych kręgów 
szyjnych);

 zmiany zapalne (np. zapalenie 
oskrzeli, płuc, węzłów chłonnych) 
lub układowe;

 jednostronne zbliznowacenia 
części miękkich szyi (np. po 
oparzeniach);

 wady wzroku (np. zez);

 wady słuchu;

 spastyczne wzmożenie napięcia 
mięśni szyi;

 jednostronne porażenie wiotkie i 
niedowłady mięśni szyi; 

background image

23

Przyczyny choroby mogą mieć różną 

etiologię:

urazową

 - w wyniku podwichnięcia górnych 

kręgów szyjnych, oparzenia

zapalną

 - w przebiegu gruźlicy, ropnego 

zapalenia szyi i okolicy nosowo- gardłowej 

układową

 - w wyniku choroby 

Racklinghausena odcinka szyjnego 

kręgosłupa 

spowodowaną wadami wzroku i słuchu 

neurogenną

 - spowodowane spastycznym 

napięciem mięśni szyi, jednostronnym 

porażeniem wiotkim, niedowładem szyi 

reumatoidalną

 - nagłe, bolesne, 

przymusowe ustawienie ustawianie głowy i 

szyi pojawiające się u osób dorosłych. 

background image

24

Leczenie

background image

25

Leczenie polega na zapewnieniu 
prawidłowego, symetrycznego ułożenia 
głowy w stosunku do tułowia i barków, 
wykonywania masażu, ruchów biernych i 
czynnych oraz rozciąganiu przykurczonego 
mięśnia w ciągu dnia. Rodzice muszą 
wiedzieć, jak zapewnić odpowiednie 
ustawienie głowy, znać technikę 
rozciągania mięśnia oraz wyzwalania 
ruchów czynnych. (Szczegółowego 
instruktażu powinien udzielić lekarz.) 

background image

26

Masaż

background image

27

• Pacjent leży na brzuchu, a głowę ma 

wysuniętą za leżankę. Wykonujemy masaż 

mięśni karku, obręczy barkowej oraz 

mięśnia kapturowego tzn. :

Głaskanie karku i barków

Głaskanie okolicy łopatkowej

Rozcieranie – karku, barków oraz okolicy 

łopatkowej

Ugniatanie – karku, barków oraz okolicy 

łopatkowej

Nastepnie obracamy pacjenta na plecy i 

przeprowadzamy masaż mięśnia 

mostkowo-obojczykowo-sutkowego po 

stronie przykurczu ( głaskanie i 

rozcieranie ) 

background image

28

Leczenie 

domowe

background image

29

• Ćwiczenia poprzedza się 

masażem mającym na celu 
rozluźnienie i rozciągnięcie 
napiętych mięśni. Ruchy należy 
wykonywać opuszkami palców, 
bardzo delikatnie, ale dość 
zdecydowanie. 

background image

30

• Po konsultacji specjalisty konieczna 

jest wizyta i dalsze leczenie w 
Poradni Rehabilitacyjnej dla Dzieci 
oraz kontynuacja ćwiczeń w 
warunkach domowych. Leczenie 
domowe polega na stosowaniu 
masażu zgrubiałego mięśnia oraz 
ćwiczeń ruchu skrętu głowy według 
zasad nauczonych w Poradni 
Rehabilitacyjnej. 

background image

31

• Ćwiczenia w domu należy 

wykonywać 2-3 razy dziennie 
przez 5-10 minut, pamiętając aby 
nie wykonywać ich bezpośrednio 
po lub przed jedzeniem. 
Najmłodsze dzieci powinny mieć 
zapewnione prawidłowe ułożenie 
głowy za pomocą woreczków z 
piaskiem lub wałków. 

background image

32

• Z kręczem szyi często współistnieją 

wady postawy. Najczęściej rozwija 
się boczne skrzywienie kręgosłupa. 
Po zabiegu chirurgicznym należy 
dokładnie zbadać postawę dziecka i 
w zależności od zaobserwowanych 
zmian zastosować odpowiednie 
ćwiczenia korekcyjne. 

background image

33

Prezentację

Przygotowali

• Tomasz Rogowski
• Monika Romaniuk
• Wiesław Jankowski
• Sebastian Rachubik
• Kamil „El Pirato” Krawczyk
• Karol Iwaszko


Document Outline