background image

Spedycja 

Wykład I

Wiadomości ogólne

background image

Omówienie zajęć ze spedycji

Sposób zaliczenia – egzamin 
pisemny
Materiały:

Slajdy do wykładów
E. Załoga, D. Milewski, Spedycja. Procesy i 
usługi, 
WNUS (skrypt uczelniany), 
Szczecin 2004 
Przepisy prawne, INCOTERMS
J. Marzec, Spedycja lądowa, WKiŁ, W-wa, 
1979. 

background image

www.transport.wzieu.pl

Materiały do wykładów i ćwiczeń 
ze spedycji na stronie:

background image

Pojęcie spedycji

Rola spedycji w procesach 

handlowych i transportowych

background image

Proces handlowy

Poszukiwanie partnera handlowego – 

kryteria wyboru np. dostawcy (czynniki 

logistyczne),
Faza negocjacji – ustalanie ceny, 

warunków dostawy, warunków płatności,
Faza realizacji dostawy – proces 

transportowy (logistyczny),
Faza potransakcyjna – realizacja płatności

background image

Proces transportowy

Ciąg 

kolejno 

następujących 
czynności, stanowiących 
pewną całość, w wyniku 
których  towar  zostanie 
dostarczony  odbiorcy  w 
jak 

najsprawniejszy 

sposób

background image

Proces transportowy

czynności spedycyjne
czynności przemieszczania 
(przewóz, przeładunek, 
składowanie przejściowe)
czynności dodatkowe (np. 
magazynowanie długookresowe)

background image

Organizacja i planowanie 

procesu  transportowego – 

różne aspekty

Opracowanie koncepcji przewozu 
(m.in. optymalizacja – 

np wybór 

sposobu przewozu: 

ś

rodek transportu, 

trasa, czas

),

Przygotowanie wszystkiego, co jest 
potrzebne do przewozu,
Koordynacja procesu transportowego

background image

Przygotowanie do 

przewozu – schemat 

ogólny

Przygotowanie 

dokumentów

Przygotowanie 

przesyłki

List

Przewozowy, ...

Przygotowanie 

Środka transportu 

i kierowcy

Prawidłowo zorganizowany proces transportowy i handlowy

background image

Rola transportu i spedycji w 

procesach gospodarczych

Efekty 

ekonomiczne 

przedsiębiorstw

Uzyskiwane 

przychody

Koszty 

Uzyskiwane 

przychody

Funkcjonowanie 

transport 

Jakość usług 

transportowych

Koszty 

transportu

background image

Czynniki efektywności 

procesów transportowych

Efektywność 

transportu

Zasoby (tabor, 

wyposażenie, 

ludzie, systemy 

informacyjne)

Czynniki 

zewnętrzne 

(warunki 

naturalne, 

infrastruktura)

Organizacja 

(m.in. 

Koordynacja)

background image

Pojęcie spedycji

J. Marzec „Spedycja jest to zarobkowe 

organizowanie przemieszczania ładunków 

zastępstwie zleceniodawcy oraz wykonywanie 

związanych z tym czynności za wyjątkiem 

samego transportu i czynności dodatkowych.”
T. 

Szczepaniak: 

„spedycja 

jest 

to 

zorganizowanie  przemieszczania  ładunków 

przy  zastosowaniu  odpowiednio  dobranych 

środków  transportu  i  sposobu  przewozu,  w 

wyniku czego następuje przesłanie ładunków od 

dostawcy do odbiorcy.”

background image

Pojęcie spedycji

T. 

Szczepaniak: 

Spedycja 

to 

wszystkie  czynności  konieczne 
do  przesłania  ładunku
,  również 
te  wynikające  ze  specjalnego   
życzenia
  zleceniodawcy  ale  z 
wyłączeniem samego przewozu
.”
W. 

Grzywacz: 

Ułatwienie 

transportu.” 

background image

Funkcje spedycji 

Doradcza
Dokumentacyjna
Organizacyjna
Wykonawcza
Bankowa
Dystrybucyjna 

background image

Klasyfikacja spedycji

wg obszaru działania

Krajowa
Międzynarodowa 

background image

Klasyfikacja spedycji

wg ładunków

Całopojazdowa 
Drobnicowa,
Ładunków specjalistycznych 
(niebezpieczne, ponadnormatywne, 
i inne wymagające specjalnych 
warunków przewozu)

background image

Klasyfikacja spedycji

wg gałęzi

Samochodowa, 
Kolejowa,
Portowo – morska,
Lotnicza

background image

Klasyfikacja spedycji

wg zakresu działania

Uniwersalna,
Wyspecjalizowana (przykłady):

„giełdy ładunkowe”,
Obsługa portowa,
Konsolidacja drobnych przesyłek
Odprawy celne

background image

Istotną częścią działalności spedycyjnej 

jest praca koncepcyjna, występująca w 

mniejszym lub większym nasileniu w 

danym podmiocie, wymiana informacji 

między uczestnikami nie tylko procesu 

transportowego ale i handlowego i 

załatwianie wszelkiego rodzaju 

formalności, takich jak na przykład 

wypełnianie dokumentów 

transportowych i handlowych.

background image

Organizacj

a procesu 

transporto

wego

Wymogi 

prawne 

(normy 

czasowe, 

gabaryty 

pojazdu, 

prędkość, 

sposób 

przewożenia 

ładunku)

Wymogi 

klienta 

(koszt, czas 

przewozu)

Właściwości 

przesyłki 

(podatność transportowa)

Właściwości 

środka 

transportu 

(dostosowanie do ładunku, 

do warunków 

zewnętrznych)

Uwarunkowania 

zewnętrzne 

(pogoda, klimat, 

warunki terenowe, stan infrastruktury, 

sytuacja polityczna itd. Możliwość 

efektywnego i bezpiecznego przewiezienia 

ładunku) 

background image

 

 

21

Czynniki te należy uwzględniać 

jednocześnie podczas 

organizowania procesu 

transportowego

Przykład – przewóz ciężkiego ładunku z 
Południa Polski do Niemiec – wymogi 
klienta o ograniczenia prawne
.
Środek transportu należy dobrać biorąc 
pod uwagę inne czynniki, ale istnieje 
możliwość racjonalizacji – opakowanie i 
zabezpieczenie ładunku a środek 
transportu, wagony z krytym dachem - 
przykład

background image

 

 

22

Dylemat - „nasz kliet nasz 

Pan”

Przykład – mleczarnia wysyłająca 

do klienta produkty mleczne:

odpowiednia temperatura przewozu
Schłodzenie ładunku przed 
załadunkiem

Co w przypadku zmiany zlecenia w 

ostatniej chwili?

background image

Spedytor jest koordynatorem i 

organizatorem procesu 

transportowego. Odpowiednia 

organizacja procesu transportowego to 

stan, w którym wykonywanie wszystkich 

czynności spedycyjnych przez 

poszczególnych uczestników tego 

procesu odbywa si

ę

 w ustalonej 

kolejno

ś

ci, w okre

ś

lony sposób i we 

wzajemnym powi

ą

zaniu ze sob

ą

Efektem tych działań powinny być: 

odpowiednia jakość i koszt 

background image

Koordynacja w transporcie 

mi

ę

dzynarodowym obejmuje 

przedsiębiorstwa i instytucje 

biorące udział w realizacji 

procesu transportowego w 

handlu zagranicznym 

background image

Czynno

ś

ci spedycyjne

• Doradztwo,  kalkulacje,  Wybór  środka  transportu  lub 

trasy przewozu

• Sporządzanie  umów  o  przewóz,  sporządzanie 

dokumentów przewozowych 

• Ubezpieczenie ładunku  
• Zamówienie środka transportu 
• Udzielanie  zleceń  na  wykonanie  kontroli  ilości, 

jakości  oraz  innych  usług,  Organizacja  prac 
ładunkowych  

• Zgłoszenie  towaru  do  odprawy  celnej,  składanie 

zabezpieczenia  celnego,  podstawienie  ładunku  do 
odprawy celnej;

background image

Czynności 

spedycyjne 

c.d.

• kompletowanie 

ładunku, 

pakowanie, 

znakowanie, cechowanie, sortowanie; 

• przeładunek i przygotowanie do przeładunku; 
• składowanie przejściowe;
• odebranie przesyłki od przewoźnika
• przekazanie przesyłki odbiorcy
• rozpakowanie i uzdatnianie ładunku do odbioru
• fakturowanie, rozliczanie i pobieranie należności
• reklamacje
• odbiór od odbiorcy zobowiązania zapłaty
• sprzedaż przesyłki
• cesja praw do przesyłki

background image

Faza przemieszczania

Dozorowanie
Informowanie – śledzenie przesyłki
Reagowanie na nieprawidłowości

background image

Faza końcowa

wyładunek
pokwitowanie
Sprawdzenie przesyłki
Uregulowanie należności, ew. 
likwidacja, sprzedaż przesyłki
Sporządzenie protokołu 
szkodowego

background image

Korzyści zleceniodawcy ze współpracy ze 

spedytorem

• Specjalizacja - większa efektywność, wyższa jakość 

usług. 

Spedytor  wybiera  optymalne  rozwiązanie  z  punktu 

widzenia czasu, kosztów i jakości, zna rynek transportowy, posiada 
sieć kontaktów  i jest w stanie zaoferować wyższy poziom usług 

• Niższe koszty – efekt skali, 
• Spedytor likwiduje problemy na styku klient - firma 

usługowa (np. przewoźnik) 

• Angażuje  środki  finansowe  np.  na  zabezpieczenia 

celne, 

co 

umożliwia 

terminowe 

wykonanie 

formalności  celno  -  administracyjnych  i  skrócenie 
czasu pobytu ładunku w punktach odprawy celnej 

• Pomaga zdobywać nowe rynki zbytu

background image

Korzyści przewoźnika

• Marketing, sprzedaż 
• Krótszy czas postoju środka transportu pod 

załadunkiem

• Lepsze  wykorzystanie  ładowności  środka 

transportu  dzięki  konsolidacji  przesyłek 

drobnych 

• Mniejsze  szkody  dzięki  odpowiedniemu 

przygotowaniu przesyłki 

• Skrócenie 

czasu 

wystawiania 

kompletowania dokumentów 

background image

Korzyści przewoźnika c.d. 

•spedytor inwestuje w infrastrukturę i 

suprastrukturę

•przewoźnik nie musi tworzyć działów,  w których 

pracują osoby posiadające  specjalistyczną 
wiedzę dotyczącą prawa handlowego, przepisów 
celnych, sanitarnych itd

•możliwość pozyskania klientów dzięki 

wszechstronności i wiarygodności spedytora 

•spedytor odciąża przewoźnika od ściągania 

należności od wielu drobnych klientów 

•rozwija nowe usługi np. logistyczne, nowe formy 

przewozów - transport kombinowany 

background image

Historia rozwoju spedycji

Rozwój transportu – okres 
starożytność i średniowiecze
Okres kapitalizmu i rewolucji 
przemysłowej

background image

Potrzeba przewożenia dużych 

ilości towarów o niewielkiej 

wartości i zróżnicowanej 

strukturze 

różnorodne ładunki zarówno maszyn jak i 
masowo produkowane towary przemysłowe;
produkty rolne na wzrastające rynki miejskie 
- zwiększenie produktywności rolnictwa - 
więcej ludzi może się zajmować produkcją 
nie związaną z rolnictwem;
surowiec na potrzeby budownictwa, 
kopalnictwa, hutnictwa, odlewni;

background image

Nowe problemy ekonomiczne i 

organizacyjne związane  z 

korzystaniem z transportu 

zorganizowanie  transportu  wymaga 
co raz większych kwalifikacji;
potrzeba magazynowania towarów;
potrzeba  skoordynowania  różnych 
gałęzi transportu 

background image

Według FIATA zawód spedytora 

istnieje już od X w

tworzenie składów publicznych w portach i 
miastach, 
rozszerzenie się handlu morskiego i 
organizowaniem targów w Europie:
załadunek i wyładunek, clenie, składowanie, 
przewóz, sprzedaż, pobranie/opłacenie należności, 
spedytor znał najlepsze drogi przewozowe, środki 
transportu, wiedział jak opiekować się towarem i 
jak go składować, znał sposoby komunikowania 
się.

background image

Specyfika pracy spedytora

Cechy osobowe i kwalifikacje
Charakter pracy i problemy, które 
musi rozwiązywać spedytor

background image

 

 

37

Specyfika pracy spedytora

Umiejętność „załatwiania” spraw trudnych
Przykłady

Importer Polski sprowadza do magazynu 
w porcie cytrusy, które dystrybuuje 
później do swoich klientów
Nieprawidłowo przygotowane wagony 
przez przewoźnika kolejowego 

background image

 

 

38

Specyfika pracy spedytora

Reagowanie na powstające problemy
Przykłady

Uszkodzone opakowanie produktu, który 
ma być załadowany na statek
Opóźnienie rozładunku statku przez 
kapitana
„kalibrowanie” mandarynek

background image

 

 

39

Specyfika pracy spedytora

Czujność spedytora
Przykłady

Przeładunek higroskopijnego towaru 
podczas złej pogody
Reklamacja importera – mokry węgiel


Document Outline