Mowa czynna i bierna

CO TO JEST MOWA???



atut w nawiązaniu kontaktów

społecznych,



daje możliwość precyzyjnego

komunikowania się,



stanowi narzędzie w zdobywaniu

informacji,



pozwala na wyrażanie sądów, uczuć i

upodobań.

Okres prenatalny

( od poczęcia do

urodzenia)



Rozwój języka i mowy dziecka zaczyna się od

poczęcia



W mózgu kształtują się ośrodki mowy, których

stronność uwarunkowana jest genetycznie



Rozwój układu nerwowego widoczny jest w 13

dniu ciąży



12 tyg. – obserwuje się otwieranie i zamykanie ust



17 tydz. – ruchy ssące



3 m. – funkcje oddechowe i fonacyjne



4 m. – reaguje na dźwięki z otoczenia



20 tydzień – odruch wargowy



33 tydzień – język wysuwa się na zewnątrz

Okres melodii (sygnału

apelu) – 0-1 rok życia



Czynniki społeczne, biologiczne, psychiczne są

ważne dla rozwoju mowy



2-3 m. - głużenie



Ok. 6 m. – gaworzenie



Wymawia prawie wszystkie samogłoski i dużo

spółgłosek



7-8 m. – główną rolę odgrywa melodia



9-10 m. – rozwija się rozumienie



10-11 m. rozumie znacznie więcej niż potrafi

powiedzieć



Pod koniec 1 r.ż. – wymawia pierwsze wyrazy

Okres wyrazu (1-2 r.ż.)



współzależność między rozwojem ruchowym

dziecka (chwytanie, siadanie, chodzenie), a

rozwojem mowy.



Wcześniej są początki mowy u dziewczynek.



Rozwija się zdolność różnicowania dźwięków

mowy słuchem – SŁUCH FONEMATYCZNY



14-15 miesięcy dziecko wypowiada więcej

pojedynczych wyrazów



każde słowo kojarzy się ściśle z

konkretnym przedmiotem



wyraz pełni funkcję całej wypowiedzi

wyrazy zastępują gesty



Przy końcu 2 roku życia próbuje

wypowiadać swoje doznania.



słownik dziecka zawiera kilkadziesiąt

wyrazów

OKRES ZDANIA (2-3 ROK ŻYCIA)



Przełomowy okres



Pierwsze zdania są dwuwyrazowe,

wyłącznie twierdzące



Szybko pojawiają się zdania pytające,

rozkazujące



Najczęściej używane są rzeczowniki



Dzieci 2 –letnie używają kilkunastu

przymiotników, zaczynają posługiwać się

spójnikami, zastępują głoski, które są dla

nich trudne łatwiejszymi

Okres swoistej mowy

dziecięcej(3-7 r. ż.)



dziecko potrafi się porozumiewać z

otoczeniem.



w mowie dzieci czteroletnich występują te

same zniekształcenia, ale w mniejszym

stopniu.



Rozwój mowy u dzieci różnie przebiega, u

jednych szybciej u innych wolniej



7-letnie dziecko powinno wymawiać

wszystkie głoski prawidłowo, ale może ten

okres się przedłużyć



Około 5 roku życia zdrowo rozwijające się

dziecko opanowuje technikę mówienia i

wymawia poprawnie wszystkie głoski

<opinia T. Bartnikowskiej>.



Uważa ona, że 37 % dzieci 5/6 letnich i

20% 6/7 letnich nie wymawia głosek.

MOWA CZYNNA I BIERNA:



mowa czynna

(mówienie)

- jest to

tworzenie wypowiedzi słownej przez

dziecko umiejętność wypowiadania

słów, później zdań i coraz dłuższych

wypowiedzi



mowa bierna

- dotyczy rozumienia

znaczenia słów kierowanych do dziecka

OSIĄGNIĘCIA ROZWOJOWE

DZIECKA

1 ROK - 12 MIESIĘCY



Mowa czynna

- ma-ma, da-da, ba-ba, mama, tata w

odniesieniu do osób,

- wymawia kilka słów ze zrozumieniem



Mowa bierna

- reaguje na pochwały i zakazy,

- zna 3-8 przedmiotów z otoczenia,

- wykonuje proste polecenia np. daj

i niektóre gesty np. pa-pa

OSIĄGNIĘCIA ROZWOJOWE

DZIECKA 2 LATA - 24 MIESIĄCE



Mowa czynna:

- rozpoznaje i nazywa około 12 obrazków,

- używa swojego imienia,

- buduje zdania 2-wyrazowe



Mowa bierna

- zna części ciała,

- rozumie pojęcia ciężki-lekki,

- spełnia polecenia typu „połóż na stole...”

OSIĄGNIĘCIA ROZWOJOWE

DZIECKA 3 LATA - 36 MIESIĘCY



Mowa czynna

- znajduje antonimy ciepły-zimny, jasny-ciemny,

- buduje zdania 5-wyrazowe,

- używa zdań pytających i rozkazujących,

używa liczby mnogiej



Mowa bierna

- zna swoją płeć,

- wie, co trzeba zrobić gdy chce się spać, pić itp.

Co powinni, a czego nie

powinni robić rodzice,

aby wspomagać rozwój

mowy dziecka?

Rodzice powinni:



Mówić do dziecka, już od pierwszych

dni jego życia, dużo i spokojnie

(„kąpiele słowne”). Wypowiedzi

muszą być poprawne językowo,

zdania krótkie.



Karmić naturalnie, co zapewni

dziecku prawidłowy rozwój układu

artykulacyjnego.



Zwracać uwagę, aby dziecko

oddychało nosem.



Odpowiadać na pytania dziecka

cierpliwie i wyczerpująco



Czytać dziecku bajki, wierszyki,

wyliczanki.



Uczyć krótkich wierszy na pamięć.



Zachęcać dziecko do mówienia.

Rodzice nie powinni:



Karmić dziecka sztucznie i

podawać mu smoczka.



Używać zdrobnień i

pieszczeń w rozmowie z

dzieckiem.



Zawstydzać, karać dziecko za

wadliwą wymowę.



Zmuszać dziecka leworęcznego do

posługiwania się ręką prawą w

okresie kształtowania się mowy.



Wymagać od dziecka zbyt

wczesnego wymawiania

poszczególnych głosek.

Document Outline