Monitorowanie zmian w 
środowisku przyrodniczym i 
inżynierskim 
z wykorzystaniem technik 
satelitarnych, geodezyjnych i 
innych 

prof. dr hab. inż. Stefan Cacoń – kierownik projektu

dr hab. inż. Bernard Kontny, prof. UP
dr inż. Krzysztof Mąkolski
dr inż. Olgierd Jamroz
dr inż. Mirosław Kaczałek

Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu 
Instytut Geodezji i Geoinformatyki 

Nr projektu: 223/GW/07 - SPRAWOZDANIE ROCZNE

 

 

A. Syntetyczne omówienie 
wyników 

Prace badawcze skoncentrowano na kontynuowaniu cyklicznych 
(comiesięcznych) obserwacji względnych przemieszczeń struktur 
geologicznych na obiektach przyrodniczych w Sudetach oraz 
przygotowaniu współautorskich publikacji. 
Obserwacje te realizowano za pomocą 10 szczelinomierzy TM-71 
(rys. 1) zainstalowanych na następujących obiektach: 

- „Szczeliniec” (3 szczelinomierze), 
- „Jaskinia Niedźwiedzia” (2 szczelinomierze), 
- „Złoty Stok” (2 szczelinomierze), 
- „Dobromierz” (2 szczelinomierze), 
- „Janowice” (1 szczelinomierz). 

Lokalizację tych obiektów pokazano na rys. 2 w miejscach  
oznaczonych symbolami poligonów geodynamicznych A, C, E, F, 
STOK. Wyniki tych prac zostały wykorzystane do opracowania 
referatu i publikacji (rys. 3 i 4). 

 

 

Rys. 1. Szczelinomierze, na 
których prowadzone są badania 
(przykłady)

 

 

Rys. 2. Lokalizacja obiektów badawczych

 

 

Rys. 3. Zarejestrowane w 1990 r. anomalne zmiany na osi Y (amplituda 0,4 mm) 

były koronnym dowodem na zamknięcie eksploatacji w kamieniołomie Kletno I. 

 

 

Rys. 4. Obraz trzęsień Ziemi w Iranie (1997) i Turcji (1999) 

na wykresie szczelinomierza w Zaułku Kaskad Jaskini Niedźwiedziej

 

 

W  ramach  realizacji  przedmiotowej  tematyki  zorganizowano  we 
wrześniu  2007  roku  pomiary  satelitarne  badawczej  sieci 
geodynamicznej „Śnieżnik”. 

Ze  środków  umowy  pokryto  koszt  transportu  osób  (studenci)  i 
sprzętu autokarem z Wrocławia do Kletna i z powrotem. 

Rezultaty  tej  kampanii  pomiarowej  GPS  wykorzystane  będą  w 
realizacji pracy habilitacyjnej dr Olgierda Jamroza.

Ponadto wykonano zabudowę trzech punktów badawczych na 
poligonie geodynamicznym. 

A. Syntetyczne omówienie 
wyników 

 

 

B. Zakres współpracy 
z partnerami zewnętrznymi 

Przedmiotowe badania realizowano we współpracy z pracownikami 
naukowo-badawczymi Instytutu Mechaniki i Struktury Górotworu 
CZ. A. N. w Pradze (Doc. dr Blahoslav Košťák i Doc. dr Josef 
Stemberk). 

We wrześniu 2007 roku Doc. J. Stemberk i Ing. P. Blaženin wspólnie 

z kierownikiem projektu (prof. S. Cacoń) przeprowadzili 
konserwacje i rektyfikacje szczelinomierzy TM-71 na wszystkich 
obiektach badawczych.

Należy zaznaczyć, że urządzenia te – patent Doc. B. Košťáka – 
produkowane są w Czechach. Część z nich pozyskano jako dar 
partnera czeskiego, z którym przedmiotowe badania prowadzone 
są od 1972 roku. 

 

 

C. Wykaz prac w formie 
maszynopisu lub publikacji 
będących wynikiem realizacji 
projektu 

Rezultaty badań przemieszczeń względnych bloków skorupowych 
w Jaskini Niedźwiedziej w okresie 1993-2003 wykorzystano do 
opracowania współautorskiej publikacji:

- Košťák, B., Cacoń, S., Dobrev, N. D., Avramova-Tačeva, E., Fecker, 
E., Kopecký, J., Petro, L., Schweitzer, R., Nikonov A. A. (2007), 
Observations of Tectonic Microdisplacements in Europe in Relation to the 
Iran 1997 and Turkey 1999 Earthquakes. Izvestiya, Physics of the Solid 
Earth, 2007, vol. 43, no. 6, pp. 503–516, Pleiades Publishing 2007.

Ponadto przygotowano do druku dwie prace:

- Cacoń, S., Košťák, B., Mąkolski K., Współczesne ruchy masowe 
Szczelińca Wielkiego. Monografia: Środowisko przyrodnicze Parku 
Narodowego Gór Stołowych, 2008,
- Mąkolski K., Cacoń S., Jamroz O., Košťák B., Kaczałek M., 
Investigations regarding Bear Cave massif (Lower Silesia) long-term 
stability. Praca zgłoszona do druku w czasopiśmie Acta Carsologica. 

 

 

C. Wykaz prac w formie 
maszynopisu lub publikacji 
będących wynikiem realizacji 
projektu 

Na 13th FIG Symposium on Deformation Measurement and 
Analysis, Lisbon, May 12-15, 2008 zgłoszono współautorską pracę:

- Cacoń S., Kontny B., Monitoring and Deformation Analysis of 
Rock Blocks,

która przyjęta została do prezentacji ustnej.

 

 

D. Informacje dotyczące innych 
form upowszechniania wyników 

Rezultaty prac prezentowano na 8th Czech-Polish Workshop On 
Recent Geodynamics of the Sudeten and Adjacent Areas, Kłodzko-
Boguszyn, 
29–31.03.2007 r. w formie referatu: 

- Mąkolski K., Cacoń S., Jamroz O., Košťák B., Kaczałek M., 
Evaluation of rock massif stability in the vicinity and inside the 
Bear Cave 
in Kletno.

 

 

F. Informacja o złożonym wniosku 
o grant finansowany przez MNiSW 
lub inne źródło 

Kierownik  projektu,  jako  przewodniczacy  Rady  Naukowej  Parku 
Narodo-wego  Gór  Stołowych,  był  inicjatorem  interdyscyplinarnych 
badań,  które  zostały  zaproponowane  w  formie  grantu  badawczo-
rozwojowego pt.:

  „Geoekologiczne  warunki  przyrodnicze  Parku  Narodowego  Gór 
Stołowych”, 

składającego  się  z  siedmiu  grup  badawczych  z  zakresu  dyscyplin 
nauk o Ziemi. 

Osobiście  jest  autorem  i  wykonawcą  badań  nt.:  „Współczesna 
geodynamika i ruchy masowe w PNGS”.

Projekt ten uzyskał wysokie oceny i został zaakceptowany do 
finansowania w latach 2008-2010. Wykonawcy oczekują (luty 
2008) na podpisanie umowy z MNiSW. 

 

 

Dziękuję za uwagę