OTYŁOŚĆ I NADWAGA

OTYŁOŚĆ I

NADWAGA

Katarzyna Mach

Katarzyna

Opalińska

Gr. 6a

OTYŁOŚĆ

OTYŁOŚĆ JEST PRZEWLEKŁĄ

CHOROBĄ SPOWODOWANĄ

NADMIERNĄ PODAŻĄ ENERGII

ZAWARTEJ W POKARMACH W

STOSUNKU DO ZAPOTRZEBOWANIA

ORGANIZMU, SKUTKIEM CZEGO JEST

MAGAZYNOWANIE NAMIARU W

POSTACI TKANKI TŁUSZCZOWEJ.

PRZYCZYNY OTYŁOŚCI



Czynniki psychologiczne



Czynniki fizjologiczne



Czynniki dziedziczne



Styl życia:

- złe nawyki żywieniowe ( szybkie jedzenie,

rzadkie ale obfite posiłki, złe

przeżuwanie)

- siedzący tryb życia (mała aktywność

fizyczna lub jej brak)

- alkohol

- palenie papierosów

OTYŁOŚĆ PROSTA



Otyłość prosta – jest spowodowana

dodatnim bilansem energetycznym

czyli spożywaniem nadmiernej ilości

pokarmów.

OTYŁOŚĆ WTÓRNA



Otyłość wtórna ( patologiczna) :

- może być wynikiem zaburzonej

czynności układu hormonalnego

np. nadczynność tarczycy, jajników,

zespół Cushinga,

- występuje w genetycznie

uwarunkowanych zespołach tj.

Willy-Pradera, Downa.

OTYŁOŚĆ WTÓRNA

- może powstać w wyniku stosowania

niektórych leków np.

glikokortykosteroidów, długotrwałego

stosowania estrogenów,

progesteronu, środków

uspokajających czy przy

przedawkowaniu insuliny w cukrzycy.

OTYŁOŚĆ WTÓRNA

- tzw. otyłość podwzgórzowa może być

wywołana urazem, guzem

nowotworowym, tętniakiem lub

stanem zapalnym brzuszno -

przyśrodkowej części podwzgórza w

której to znajduje się ośrodek sytości

w związku z czym charakteryzuje ją

wzmożone łaknienie.

OTYŁOŚĆ CENTRALNA

Inaczej brzuszna, andropoidalna,

wisceralna, tzw. typ „jabłko”.

Charakteryzuje się nagromadzeniem

tkanki tłuszczowej w górnej połowie ciała,

głównie wewnątrz jamy brzusznej: w sieci

krezki i przestrzeni zaotrzewnowej.

Najczęściej występuje u mężczyzn,

a u kobiet zazwyczaj pojawia się ona

w okresie menopauzy.

OTYŁOŚĆ OBWODOWA

Inaczej pośladkowo-udowa,

ginoidalna, tzw. typ „gruszka”.

Charakteryzuje się nagromadzeniem

nadmiaru tkanki tłuszczowej w

obrębie dolnej połowy ciała. Jest ona

charakterystyczna dla kobiet.

W celu określenia rozmieszczenia tłuszczu

najczęściej mierzy się

obwód talii

centymetrach) w połowie odległości między

dolnym brzegiem żeber a górnym grzebieniem

kości biodrowej oraz

obwód bioder

centymetrach) określający najszerszy wymiar na

wysokości krętarza większego. Po dokonaniu

niezbędnych pomiarów określa się stosunek

obwodów talii do bioder tzw.

WHR

( waist to hip

ratio). Jeżeli wskaźnik WHR jest równy lub wyższy

od 0,8 u kobiet, a u mężczyzn od 1,0 mówimy o

otyłości typu jabłko czyli tzw. otyłości wisceralnej.

W przypadku gdy wartości tego wskaźnika wynosi

poniżej 0,8 u kobiet, a także poniżej 1,0 u

mężczyzn wówczas mówimy o otyłości udowo-

pośladkowej.

Stwierdzono, że sam

obwód pasa

również

stanowi cenny wskaźnik stanu zdrowia.

Obwód pasa powyżej 102 cm u mężczyzn i

powyżej 88 cm u kobiet jest częściej

powiązany z zaburzeniami

oddychania, wysokim ciśnieniem krwi,

wysokim poziomem cholesterolu i cukrzycy w

porównaniu do grupy osób szczupłych.

Mężczyźni z obwodem talii powyżej 102 cm są

4,5 razy bardziej narażeni na występowanie

cukrzycy insulinozależnej w porównaniu do

mężczyzn z obwodem pasa poniżej 94 cm,

natomiast kobiety z obwodem pasa powyżej

88 cm są 3,8 razy bardziej narażone na

wystąpienie cukrzycy typu II w porównaniu do

kobiet z obwodem pasa poniżej 80 cm.

MIERNIKI OTYŁOŚCI

BMI = masa ciała (kg)/wzrost2 (m2)

Należna masa ciała, bez względu na

płeć, powinna znajdować się w

przedziale BMI od 18,5 do 24,9.

Za nadwagę uznaje się przedział

25-29,9 a powyżej 30 rozpoznaje się

otyłość.

opis

Ryzyko rozwoju chorób

towarzyszących

18.5

Niedobór

masy

Niskie ( ale zwiększone

ryzyko innych problemów

zdrowotnych)

18.5

24.9

Masa

prawidłowa

Średnie

25.0

29.9

Nadwaga

Podwyższone

30.0

34.9

Otyłość I st.

Znacznie podwyższone

35.0

39.9

Otyłość II st.

Wysokie

40.0

Otyłość III st.

Bardzo wysokie

Indeks masy ciała (BMI) nie jest

dobrym miernikiem w przypadku:



dzieci, które ciągle rosną



osób w wieku starszym, u których nie

można dokonać dokładnych

pomiarów wzrostu



sportowców oraz osób o

rozbudowanej tkance mięśniowej



kobiet ciężarnych

MIERNIKI OTYŁOŚCI

IMC

- tzw. idealna masa ciała ustalana

ze wzoru Lorenza:

IMC=(wzrost[cm]-100)-{(wzrost[cm]-150):K}

K- dla kobiet wynosi 4 a dla mężczyzn 2

Przekroczenie idealnej masy ciała

określa się jako nadwagę. Jej

zaawansowaną postać stanowi

otyłość, w której IMC jest

przekroczone o co najmniej 20%.

NASTĘPSTWA OTYŁOŚCI

Nadciśnienie tętnicze – wzrost masy

ciała o 20% powoduje 8-krotny wzrost

częstości występowania nadciśnienia.

Niewydolność serca – ryzyko

wystąpienia u otyłych jest większe 1,9

razy.

Choroba wieńcowa – ryzyko jest 1,5

razy większe niż u osoby z prawidłową

wagą.

NASTĘPSTWA OTYŁOŚCI

Hiperlipidemia – wzrasta poziom

cholesterolu i trójglicerydów we krwi,

zmiana stosunku cholesterolu HDL/LDL.

Udar mózgu – ryzyko wystąpienia u

osób otyłych jest 2 razy większe.

Zaburzenia oddychania w czasie snu –

objawiające się m.in. zespołem

hipowentylacji bądź bezdechu

sennego.

NASTĘPSTWA OTYŁOŚCI

Kamica pęcherzyka żółciowego –

występuje 6-krotnie częściej niż

u szczupłych.

Zmiany zwyrodnieniowe stawów –

spowodowane nadmiernym

obciążeniem:

bóle kręgosłupa i stawów kolanowych.

Zaburzenia hormonalne i powikłania

ciąży częściej występują u osób otyłych.

NASTĘPSTWA OTYŁOŚCI

10.

Nowotwory – częściej niż u

szczupłych występują nowotwory

macicy, sutka, prostaty, jelita

grubego, pęcherzyka żółciowego.

11.

Żylaki kończyn dolnych – gorsze

warunki odpływu krwi.

12.

Otyłość zwiększa ryzyko zgonu!!!

Zespół X (zespół

polimetaboliczny)

Zespół ogólnoustrojowych zaburzeń

na które składają się: otyłość

trzewna, upośledzona tolerancja

glukozy, zwiększone stężenie

insuliny, oporność na insulinę,

nadciśnienie, dyslipidemia (wzrost

trójglicerydów, spadek cholesterolu

HDL), choroba wieńcowa.

Korzyści wynikające z utraty

masy ciała:

Spadek masy ciała rzędu już 10 kg

powoduje znaczne zmniejszenie

ryzyka zachorowalności na choroby

układu krążenia, spadek o 20%

umieralności ogólnej i spadek aż o

50% stężenia glukozy na czczo.

Sposoby leczenia otyłości



Odpowiednia dieta – ograniczenie

spożycia tłuszczu zarówno tego

widzialnego jak

i niewidzialnego, ograniczenie

spożycia cukrów prostych, zwiększenie

spożycia warzyw i owoców, całkowite

unikanie konsumpcji alkoholu, zaleca

się spożywanie tłuszczy bogatych w

kwas linolowy, nie należy obniżać ilości

spożytego białka poniżej 1g/kg

należnej masy ciała



Zwiększenie aktywności fizycznej

Sposoby leczenia otyłości



Leczenie farmakologiczne – należy

rozpocząć gdy:

- BMI > 30 kg/m2

- BMI jest niższe ale współistnieją

choroby tj. cukrzyca typu 2,

nadciśnienie, hiperlipidemia

- próby leczenia samą dietą i wysiłkiem

fizycznym zakończyły się

niepowodzeniem.

Sposoby leczenia otyłości



Leczenie chirurgiczne – należy

rozpocząć gdy:

- BMI > 40 kg/m2

- BMI 35 – 40 kg/m2 w sytuacji

zagrożenia życia lub przed operacją

gdy otyłość stanowi przeszkodę w

skutecznym leczeniu choroby

podstawowej.

Sposoby leczenia otyłości



Przy leczeniu otyłości należy

zapewnić choremu wsparcie

psychologiczne

Document Outline