Opieka nad dzieckiem z chorobami 

zakaźnymi i alergicznymi

Pielęgniarstwo 
pediatryczne

Atopowe zapalenie skóry 

(dermatitis alergica) - 

objawy

Niemowlęta:



Wygląd: zaczerwienienie,pęcherzyki, grudki,sączenie, 
tworzenie strupów i łuszczenie



Miejsce: skóra głowy, policzki, tułów i wyprostne powierzchnie 
kończyn

Dzieci starsze:



Wygląd: skupiska grudek, lekko łuszczące plamki, 
przebarwienia, zmiany liszajowate i nadmierne rogowacenie 



Miejsce: powierzchnie zgięciowe stawów, nadgarstki, stawy 
skokowe i stopy



Inne objawy: nasilony świąd, suchość zdrowej skóry, bladość 
skóry, podatność na zakażenia

Diagnozy pielęgniarskie

I      Podwyższona temperatura
II     Utrudnione oddychanie
III    Nieprawidłowe odżywienie
IV    Ryzyko uszkodzenia skóry i błon śluzowych
V     Ryzyko reakcji alergicznej
VI    Ryzyko zakażenia
VII   Niedostateczna wiedza
VIII Zaburzony wizerunek własnego ciała

Diagnoza pielęgniarska IV

Ryzyko uszkodzenia skóry i błon śluzowych

Przyczyny:Zmiany zakaźne i alergiczne na skórze
Cechy charakterystyczne:



Wysypka (grudki,plamki, pęcherzyki, strupki)



Silny, uporczywy świąd



Łuszczenie drobnootrębiaste, otrębiaste



Nieżyt spojówek - łzawienie i światłowstręt



Język obłożony białym nalotem



Wysypka na błonach śluzowych (ospa wietrzna)

Cele opieki: U dziecka nie dojdzie do uszkodzenia skóry i 

błon śluzowych

Diagnoza pielęgniarska IV – plan  

1/4



Ocena stanu skóry i błon śluzowych (kolor, 
ciepłota, wilgotność)



Ocena zmian na skórze i błonach śluzowych 
(wysypka, zapalenie)



Ocena występowania świądu i drapania



Ocena czystości skóry, stanu włosów, paznokci



Ocena higieny i rodzaju bielizny i odzieży



Ocena rodzaju używanych środków czystości

Diagnoza pielęgniarska IV – plan  

2/4

 Dzieci z chorobami zakaźnymi skóry:



 codzienna kąpiel oczyszczająca (odra, różyczka, płonica), 

w ospie wietrznej do chwili odpadnięcia strupków nie 

stosuje się kąpieli oczyszczających



kąpiele lecznicze w roztworze KMnO4, naparze rumianku 



przemywanie oczu i płukanie błon śluzowych nosa i jamy 

ustnej



ręce dziecka należy często myć, paznokcie krótko obcinać, 

nie pozwolić na drapanie zwłaszcza w przypadku ospy



 bielizna luźna - często zmieniana, prana i prasowana  



ubiór dziecka – nie obciskający, przewiewny z delikatnych, 

naturalnych materiałów – nie podrażniających skóry

Diagnoza pielęgniarska IV – plan  

3/4

Dzieci z alergią w okresach między zaostrzeniami:



Kąpiel w wodzie letniej z łagodnym mydłem 
przetłuszczonym



Nakładanie na skórę kremów natłuszczających



Bielizna osobista z włókien naturalnych, luźna, często 
zmieniana, prana, dokładnie płukana



Bielizna pościelowa prana co 7-10 dni,dokładnie płukana



Higiena otoczenia dziecka – powietrze czyste, świeże 
(wilgotność 40-50%, temperatura 20*C)



Uregulowany tryb życia – odpoczynek, unikanie stresu



Dieta niskoalergenowa

Diagnoza pielęgniarska IV – plan 

 4/4

Dzieci z alergią w okresie zaostrzenia zmian skórnych:



Kąpiele lecznicze z dodatkiem mąki ziemniaczanej, sody 

oczyszczonej, siemienia lnianego 2x dziennie



Nakładanie maści leczniczych na zmiany skórne 

(przeciwzapalne, przeciwbakteryjne)



Nakładanie maści natłuszczających z witaminą A



Higiena rąk, krótkie paznokcie



Higiena bielizny osobistej, odzieży, bielizny pościelowej



Zmniejszać świąd skóry – nie przegrzewać, wietrzyć skórę 



Zapewnić dziecku spokój, odpoczynek, odwracać uwagę 



Ocena gojenia zmian skórnych 

Diagnoza pielęgniarska V

Ryzyko reakcji alergicznej

Przyczyny: nieprawidłowa odpowiedź antygen – 

przeciwciało, kontakt z alergenami 

Cechy charakterystyczne:



  nadwrażliwość na alergeny

Cel opieki: Zapobieganie reakcjom alergicznym

Diagnoza pielęgniarska V - 

plan



Diagnozowanie alergii: wywiad, testy skórne



Wykonywanie zabiegów odczulania



Rozpoznawanie i eliminowanie alergenów



Ocena zmian alergicznych

Diagnoza pielęgniarska VI

Ryzyko zakażenia
Przyczyny: niedostateczne mechanizmy obronne
Cechy charakterystyczne:



Przerwanie ciągłości skóry

Cel opieki:
U dziecka nie wystąpi zakażenie
U innych dzieci nie dojdzie do zakażenia (choroby 

zakaźne)

Diagnoza pielęgniarska VI - 

plan



Izolacja dziecka w warunkach domowych i szpitalnych



Unikanie kontaktu z osobami zainfekowanymi



Przestrzeganie zasad higieny osobistej skóry, błon 
śluzowych, bielizny i odzieży



Obcinanie paznokci i utrzymanie w czystości rąk 
dziecka



Jeżeli konieczne stosowanie usztywniaczy na stawy 
łokciowe

Diagnoza pielęgniarska VII

Niedostateczna wiedza
Przyczyny: Brak informacji o chorobie
Cechy charakterystyczne:



Potrzeba informacji o chorobie, przyczynach, 
leczeniu i zapobieganiu

Cel opieki: Rodzice i dziecko będą przygotowani 

do opieki i profilaktyki 

Diagnoza pielęgniarska VII - 

plan

Edukacja terapeutyczna: (dotyczy alergii skórnej)



Ocena zmian alergicznych na skórze



Czynniki (alergeny) wywołujące wykwity 



Opieka nad dziećmi ze zmianami skórnymi



Profilaktyka zmian alergicznych i zakażeń skóry



Higiena bielizny, odzieży, pomieszczeń



Zalecenia dietetyczne u dziecka z alergią



Dbanie o komfort psychiczny dziecka

Diagnoza pielęgniarska VIII

Zaburzony wizerunek własnego ciała
Przyczyny: czynniki biofizyczne i psychospołeczne
Cechy charakterystyczne:



Reakcje na zmianę wyglądu ciała



Stres związany z ograniczeniami w życiu 
codziennym i w kontaktach towarzyskich

Cel opieki: Dziecko doświadczy poprawy 

wizerunku własnego ciała

Diagnoza pielęgniarska VIII - 

plan



Ocena uczuć dziecka i zachęcanie do ich 
wyrażania

 



Ocena zachowań dziecka (depresyjne)



Wspieranie dziecka i akceptacja zmian u dziecka



Odwiedziny dziecka – rodzice, rówieśnicy



Udzielanie porad dziecku



Zachęcanie dziecka do przejęcia kontroli i 
podejmowania decyzji w możliwym zakresie