Wykład I; Przedmiot i metoda nauki finansów

RYZYKO – prawdopodobieństwo

wystąpienia zdarzenia

utrudniającego/ograniczającego

możliwości zakładanych celów.

1.Możliwość wystąpienia zysków

i strat.

2.Niepewność osiągnięcia

założonego celu

Ryzyko może dotyczyć

• instytucji finansowych i/lub

przedsiębiorstw -dotyczy
warunków ich funkcjonowania-
tzw. Ryzyko kredytowe),

• instrumentów finansowych

(dotyczy inwestycji finansowych
–typowe ryzyko inwestycyjne).

W przedsiębiorstwie ryzyko

działalności gospodarczej dzielimy

na:

–ryzyko systemowe

/rynkowe

–ryzyko działalności

gospodarczej /ryzyko
operacyjne i finansowe/

Ryzyko

operacyjne/ryzyko

firmy

dotyczy zakłóceń w realizacji programu

produkcyjnego, ograniczających

osiągnięcie zaplanowanego wyniku

finansowego.

• Ryzyko finansowe:

dotyczy

zakłóceń w realizacji celu działalności

gospodarczej wskutek nieprawidłowości

w kształtowaniu struktury kapitałowej

przedsiębiorstwa

Ryzyko instrumentów

finansowych to typowe ryzyko
inwestycyjne

na które składa się:

– ryzyko niedotrzymania warunków

inwestycji w dany instrument

finansowy (default risk),

– ryzyko rynkowe (market risk),
– ryzyko otoczenia finansowego,
– ryzyko otoczenia niefinansowego,
– ryzyko wydarzeń (event risk).

RYZYKO RYNKOWE

wynika z faktu, że dochód z tytułu
inwestycji w instrument finansowy zależy
od parametrów, które ustala rynek.
= ryzyko ceny (price risk)

Przyjmując za kryterium wpływ ceny
instrumentu finansowego na dochód z
inwestycji wyróżniamy następujące
rodzaje ryzyka rynkowego:

• ryzyko stopy procentowej (interest

rate risk),

• ryzyko kursu walutowego (exchange

rate risk),

• ryzyko płynności (liquidity risk),
• ryzyko zmiany cen rynkowych

instrumentów finansowych (np. akcji,
obligacji),

• ryzyko konkurencji.

STOPA PROCENTOWA JEST

CENĄ PIENIĄDZA

stopa

procentowa =

cena pieniądza

M - wolumen

(ilość) pieniądza

funkcja

Popytu na pieniądz

funkcja podaży

pieniądza

Zmiany w poziomie stopy procentowej

określają WARTOŚĆ PIENIĄDZA i

generują ryzyko stopy procentowej

Gdy stopa procentowa rośnie wartość

pieniądza spada i odwrotnie. Wartość
pieniądza rośnie w sytuacji, gdy popyt
na pieniądz jest wyższy niż jego podaż,
a spada w sytuacji odwrotnej.

Stopa procentowa wyznaczana jest

odrębnie dla różnych aktywów
finansowych.

Stąd:

• W gospodarce występuje struktura

stóp procentowych,

• ma miejsce hierarchia stóp

procentowych - stopy procentowe

krótkoterminowe są niższe niż

stopy procentowe długoterminowe,

• inwersja stóp procentowych stopy

procentowe krótkoterminowe są

wyższe niż długoterminowe.

Poziom stopy procentowej

w gospodarce

określają różne czynniki

Do podstawowych zalicza się:

– wielkość podaży i popytu na

pieniądz,

– wysokość inflacji w gospodarce,
– ryzyko będące funkcją czasu.

Stopa procentowa
obliczana jest formułą

100







Gdzie:

• WP=FV wielkość do jakiej wzrośnie

przepływ lub przepływy środków

pieniężnych w określonym czasie/przy

danej stopie procentowej,

• Wo=PV wartość przepływu lub

przepływów środków pieniężnych w

dniu dzisiejszym, zdyskontowanych

odpowiednią stopą procentową,

• WP - Wo odsetki, dochód inwestora.

STOPA PROCENTOWA

• określa w procentach (lub w postaci

ułamka) dochód uzyskany z

zainwestowanego kapitału, dlatego

też jest zamiennie określona stopą

dochodu lub stopą zwrotu w okresie

inwestowania (return yield),

• ponieważ różne mogą być okresy

inwestowania kapitału, porównywanie

stóp zwrotu z różnych inwestycji

wymaga określenia okresu bazowego.

OKRESEM BAZOWYM:

• nazywamy umowną jednostkę

czasu, względem której
mierzymy wpływ inwestycji. W
praktyce finansowej jest to
zwykle okres jednego roku.

ROCZNA STOPA PROCENTOWA

• określona inaczej rentownością

inwestycji wyrażana jest
formułą:

100

365

360







Stopa zwrotu z inwestycji

może przyjąć postać:

• efektywnej stopy zwrotu

-stopa zwrotu rzeczywiście

zrealizowana w efekcie kapitalizacji

lub reinwestycji przy tej samej stopie

procentowej





 



• wewnętrznej stopy zwrotu - IRR

-stopa zwrotu w procesie

reinwestowania po innej stopie

procentowej niż IRR















IRR

Rodzaje stóp procentowych w

gospodarce

• Nominalna stopa procentowa –

wyznaczana jako bieżące oprocentowanie
kapitału pożyczkowego

• Czysta stopa procentowa- bez ryzyka i

inflacji

• Realna stopa procentowa- różnica między

nominalną stopą procentową a inflacją

• Rynkowa stopa procentowa- wyznaczana

przez podaż i popyt na pieniądz \kapitał\

UWAGA! Im wyższe ryzyko

inwestycyjne tym wyższa

stopa zwrotu z inwestycji

Ryzyko inwestycji w instrumenty
finansowe można ograniczać
poprzez:

• rating instrumentów finansowych,
• dywersyfikację portfela

inwestycyjnego,

• tzw. transakcje terminowe .

RATING INSTRUMENTÓW

FINANSOWYCH

Credit - rating

• proces oceny i klasyfikacji ryzyka

inwestycyjnego dłużnych papierów

wartościowych kończących się

przyznaniem oceny wiarygodności

finansowej,

• względna miara ryzyka rozpatrywanego

w relacji do innych walorów,

CREDIT - RATING

nadawany jest podmiotom

gospodarczym krajowym i

zagranicznym (rating

ubezpieczeniowy, rating

różnorodnych przedsiębiorstw

emitujących instrumenty

finansowe), a także państwom

(sovereign rating).

SOVEREIGN RATING

polega na ocenie ryzyka

niespłacenia zobowiązań przez obce

państwa i podmioty zagraniczne.

Jest ratingiem długów zaciąganych

przez rządy i gwarantowanych przez

nie. Dotyczy ryzyka kraju, w

szczególności ryzyka politycznego i

ryzyka transferu.

Document Outline