background image

Ewolucja zarządzania instytucjami 

kredytowymi jako przykład zmian w 

systemie pośrednictwa finansowego

ZIF 2014

Wykład monograficzny cz.5 v.10.2.XL

Wykładowca:

Dr Zbigniew R. Wierzbicki

1

Zarządzanie 

instytucjami 

finansowymi 

Część 5

background image

Ewolucja zarządzania instytucjami 

kredytowymi jako przykład zmian w 

systemie pośrednictwa finansowego

• Bank jako organizacja

• Specyfika banku jako organizacji 

korporacyjnej

• Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacją bankową

2

background image

Ewolucja zarządzania 

instytucjami kredytowymi jako 

przykład zmian w systemie 

pośrednictwa finansowego

• Ewolucja banku jako organizacji 

korporacyjnej

• Współczesne zróżnicowanie form i 

rodzajów banków

3

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej (1)

 Etap 1 – do 60. XX wieku. Tradycja. 

Centralizacja. Wieloszczeblowość. Struktury 
organizacyjne wg. podziału XIX-wiecznego  
tradycyjnych sfer: 

1.1. Pasywa i gospodarka kasowo- 

 

   

skarbcowa;

   1.2. Aktywa. Kredyty i inwestowanie.

1.3. Usługi pośredniczące.
1.4. Księgowość bankowa i przetwarzanie 
danych (od liczydeł, poprzez maszyny 
księgujące ASCOTA do wspomagania przez 
IT).
1.5. Tradycyjna stacjonarna sprzedaż usług

4

background image

Oddział NBP w Łodzi  użytkujący 

budynek z XIX wieku z wystrojem 

przełomu XIX-XX w.

5

background image

Sala operacyjna O.NBP w Łodzi.

Wystrój i organizacja sali operacyjnej w 

stylu przełomu   XIX/XX wieku.

6

background image

Ewolucja organizacji 

działalności bankowej

Etap 1 – do 60. XX wieku. Tradycja. 

Centralizacja. Wieloszczeblowość.

[W Polsce do końca lat 80. XXw]

 Cecha – każdy oddział  
    to  w zasadzie prawie 

pełnozakresowy   bank

7

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej

Etap 2 – lata 70-80. Mix tradycji i zmian.

[W Polsce do połowy lat 90. XX w]

2.1. Pojawiają się odrębne Komitety Kredytowe i 

Komitety ALCO. Zarządy cedują im część spraw 
związanych z zarządzaniem ryzykiem. 

2.2. Rady Dyrektorów BoD. W wielu bankach pojawiają 

się stanowiska Dyrektorów Zarządzających i Rady 
Dyrektorów BoD. Rady Nadzorcze i Zarządy 
koncentrują się na zarządzaniu strategicznym i na 
nadzorze przekazując bieżace zarządzanie 
operacyjne  w gestię BoD, ALCO i Komitetów.

8

background image

Wnętrza Centrali DZ Banku w Niemczech to już prawdziwy Gehry. W budynku 

znajduje się olbrzymie atrium przykryte szklanym, powyginanym dachem. 

Przestrzeń dziedzińca służy jako miejsce na konferencje lub występy. W 

atrium niczym rzeźba zawisła sala konferencyjna z zakręconej blachy 

tytanowej. Jedna z ostatnich zbudowanych w Europie central banku w stylu 2-

go etapu. 

9

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej

 Etap 2 – lata 70-80. Mix tradycji i zmian. [cd]

2.3. Rozpoczyna się też proces specjalizacji 

oddziałów banków, a w ślad za tym zmiany w 
organizacji oddziałów i zmiany w strukturach 
ogniw pośrednich i central banków

2.4. Pojawiają się zewnętrzne kanały dystrybucji np. 

pośrednicy kredytowi, firmy leasingowe i 
factoringowe, których udział i rola w działalności 
operacyjnej stopniowo rośnie.

10

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej

 Etap 3 – lata 90. XX w. > Mix tradycji i zmian. [cd]
  Lata 1988 -1998 okres przejściowy zdominowany 

nowymi rozwiązaniami technologicznymi.

[W Polsce do końca lat 90. XX w. > doganiamy poziom 
org. i zarządzania właściwy dla Europy Zach. i USA]

• 3.1. Rozpoczęcie procesu stopniowego przechodzenia w 

okresie 1988-1998  - dzięki IT - z rozwiązań:

  off line na on line
  klient oddziału na klient banku
  z rozliczeń „papierowych” wspieranych elektronicznie 

(w Polsce SYBIR) na koniec dnia na rozwiązania 
clearingowe typy ELIXIR z wieloma sesjami 
rozliczeniowymi w ciągu dnia

11

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej

Etapy 2 i 3  – lata 70-80-90. Mix 

tradycji i zmian

 

Cecha 1 – rosnące zróżnicowanie 

struktur central banków, oddziałów 
regionalnych i „branżowych” oraz 
form oddziałów operacyjnych.

Cecha 2 - Pojawia się 

bancassurance!!! i sprzedaż 
produktów f-y inwestycyjnych

12

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej

Etap 4 – od lat schyłku lat 90. XX w. do 

k.10.XXI w.- 2010 

3.1.Centralizacja funkcji zarządzania ryzykiem, 

księgowości, logistyki, w tym IT, czyli 90% 
back office.

3.2. CEO. CRO. CFO. CIO. 
3.3. Zaczyna się era outsourcingu
3.4. Oddziały banków –  po procesie 

„odchudzania” stają się lekkimi  de facto 
końcówkami systemu operacyjnego, otwarte, 
typowo front office’we

3.5. Wielokanałowa dystrybucja, w tym e-

banking

13

background image

Typowy dla przełomu XX/XXI w. średniej 

wielkości operacyjny oddział banku 

komercyjnego lub spółdzielczego.

14

background image

Ewolucja organizacji działalności bankowej

 Etap 4 – od schyłku lat 90. XX w. do k.10.XXI w. 

~~2010

 Cecha – przejściowe formy organizacyjne łączące 

cechy Etapu 2-3 z nowymi wyzwaniami 

 + nadal rosnąca dywersyfikacja, 
 ogromny wzrost znaczenia nowych technologii,
  MIS i MoR , 
 zwiększanie znaczenia zarządzania macierzowego 

(tzw. spłaszczanie struktur), procesowego i 
projektowego > do banków masowo wdrażane są 
metodyki project management (PMI, PRINCE2 
etc.)

15

background image

Ewolucja organizacji działalności 

bankowej(4)

Etap 5 – od ~~2010 r. początek nowego etapu rewolucji 

technologicznej do dzisiaj

4.1. mobilność technologii i ich transgraniczność
4.2. stopniowo zaczynają się zacierać różnice między 

sposobami sprzedaży usług różnych form pośrednictwa 
finansowego….

4.3. rozpoczyna się nowy etap integracji nadzoru 

finansowego np. w UE…

4.4. nowe formy rozliczeń on line
4.5. …?

zmienność, mobilność, łączenie usług, internetyzacja standardowych usług

16

background image

Etap 5 – od ~~2010 r. początek 

nowego etapu rewolucji 

technologicznej w usługach 

finansowych

  Cechy ??
 Czy zmierzamy w kierunku obsługi nas jako 

klientów przez multipośrednika 
finansowego?

 Czy oznacza to, że w rolę banku wejdzie 

„bankfundinsurer”? 

 Jakie zmiany to wniesie do organizacji i 

zarządzania „bankiem” ? Czy to będzie 
jeszcze bank czy coś innego i wobec tego 
co?

17

background image

Specyfika banku jako 

organizacji korporacyjnej

• Bankowy core business jako podstawowa 

przyczyna specyfiki korporacji bankowych

• Podstawowe formy organizacyjne 

korporacji bankowych  (od klasycznego 
banku do holdingu finansowego)

• Synergia współczesnych form 

pośrednictwa finansowego i nowoczesnych 
technologii obsługi operacyjnej i 
zarządzania instytucjami finansowymi

18

background image

Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacja 

bankową

Podstawowe tradycyjne obszary 

zarządzania bankiem (Centrala)

>

zarządzanie środkami pieniężnymi

>

zarządzanie zespołem pracowniczym

>

zarządzanie infrastrukturą banku

19

background image

Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacja 

bankową

Współczesne podejście do 
zarządzania bankiem (Centrala)

>

zarządzanie strategiczne pozycją rynkową 
banku

>

zarządzanie wartością banku

>

zarządzanie ryzykiem banku

>

zarządzanie zyskiem

>nadal zarządzanie aktywami i płynnością 

banku

   

20

background image

Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacja 

bankową

Rola strategii i planowania strategicznego w 

zarządzaniu bankiem
Podstawowe zadania (wyzwania) 

strategiczne banku (Centrala i „oddziały”):

 Pozycja rynkowa >udział w rynku
 Uruchamianie dodatkowych dziedzin działalności
 Zasięg terytorialny
 Profil specjalizacyjny i segmenty rynku
 Sposoby podnoszenia konkurencyjności (jakość, 

koszty, ceny, nowe produkty, kanały dystrybucji etc.

 Walka o rynek dziś i jutro poprzez M&A ale i 

sprzedaż pionów i obszarów działalności

21

background image

Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacja 

bankową

• Strategia banku a polityki szczegółowe 

banku w zakresie np.

Polityka asortymentowa;
Polityka cenowa;
Polityka sprzedażowa;
Polityka jakości obsługi segmentów 

klienta

Polityka zarządzania ryzykiem;
Polityka kadrowa etc. 

22

background image

Obszary, zasady i systemy 

zarządzania korporacja 

bankową

• Znaczenie tzw. analizy obszarowej w 

wyborze strategii banku, a następnie w 
opracowywaniu szczegółowych polityk 
realizacyjnych.

   W ujęciu analizy obszarowej > Bank to struktura 

wielu obszarów działalności charakteryzujących się:

 różnymi poziomami dochodów, 
 różnymi poziomami ryzyka, 
 różnymi możliwościami rozwojowymi etc.,
 a także określoną pozycją rynkową w stosunku do 

konkurencji bankowej i pozabankowej etc.

23

background image

Znaczenie analiz portfelowych w 

procesie wyboru strategii i i sposobów 

jej realizacji(1)

Znaczenie porównawczych analiz 

produktowych (produkt do produktu)

Znaczenie porównawczych analiz 

rynkowych (produkty banku na tle 

rynku)

24

background image

Znaczenie analiz portfelowych w 

procesie wyboru strategii i i 

sposobów jej realizacji (2)

• Znaczenie porównawczych analiz 

wieloczynnikowych (wieloczynnikowe 
analizy macierzowe zmierzające do 
określenia siły wpływu określonych 
czynników na pozycję konkurencyjną 
banku, jego wartość i oczekiwane stopy 
zysku etc.)

25

background image

Znaczenie analiz czynników 

determinujących sytuację rynkową, w 

tym:

 Wolumen i dynamika obrotów, czynniki de- i –

stabilizacji sytuacji rynkowej, możliwości 
zwiększenia sprzedaży etc.

 Liczebność i struktura klientów, tendencje zmian, 

etc.

 Marże osiągane i przewidywane, koszty 

produktowe i nakłady inwestycyjne i ich 
amortyzacja, etc.

 Specyfika kanałów dystrybucji etc.

26

GDZIE „lokować” aktywność 

dziś i jutro ?

background image

Znaczenie analiz czynników 

determinujących siłę rynkową, w tym:

 Pozycja banku  
- udział w poszczególnych segmentach produktowych i klientowskich,
- udział w kanałach dystrybucyjnych, 
- stopnie pokrycia zapotrzebowania klientów na produkty, 
- poziomy lojalności klientów, 
- skuteczność stosowanych form marketingu i promocji
 Potencjał wewnętrzny banku w tym: 
- jakość kadry, 
- jakość produktów i procedur, 
- jakość systemów IT, 
- poziom kosztów etc.
 Osiągane wyniki, ich stabilność i dynamika > potencjał zysku etc. 

 

27

CZYM ? 

czyli też jak 

wykorzystać zasoby

background image

Określanie strategii banku (1) w 

tym:

 Aktualna pozycja banku wobec 

konkurencji i scenariusze zmian >> 

udziały w rynku, 
asortymenty, 
ceny, 
jakość, 
koszty, 
zyski etc.

28

JAK i 

KIEDY ?

background image

Określanie strategii banku (2) w 

tym:

 Priorytetowe obszary aktywności banku >>> 

znaczenie analiz typu SWOT i Macierzy BCG etc. 
ale coraz częściej w oparciu o analizy portfelowe i 
wieloczynnikowe

 Prognozy czynników endogenicznych 

(wewnętrznych) w zakresie m.in. 

kwalifikacji kadr, 
jakości i rentowności produktów, 
sprawności zaplecza technicznego (w tym IT), 
sprawności procedur, (w tle ryzyko operacyjne) 

etc

.

29

JAK i KIEDY ?

background image

Określanie strategii banku (3) w 

tym:

 Prognozy czynników egzogenicznych >> scenariusze i 

analizy wrażliwości  (w oparciu o podejścia portfelowe i 
wieloczynnikowe) w zakresie:

zmian stóp %, 
podatków, 
cen i inflacji, 
kursów walut, 
poziomu struktury konsumpcji,
skłonności gosp. dom. do oszczędzania i struktury 

oszczędzania

skłonności i stopy inwestycji przedsiębiorstw;
polityki budżetowej etc.

 

30

JAK i KIEDY ?

background image

Wariantowanie 

potencjalnych polityk 

realizacyjnych celem: 

1.określenia  ich szans i 

zagrożeń,

2.dokonania analiz wrażliwości 

na określone czynniki 
endogeniczne i egzogeniczne

.

31

background image

Znaczenie kapitałów własnych we 

współczesnych instytucjach 

kredytowych

 Licencja 

(wejście na rynek i nowe obszary)

 Bezpieczeństwo Depozytariuszy 
 Odporność na ryzyko
 Zdolność do ryzyka
 Skala działalności
 Rozwój działalności 

> nowe produkty i nowe obszary

 Rozwój działalności > nowe rynki)
 Rozwój działalności > M&A
 Rozwój działalności w skali holdingu

32

ADEKWATNOŚĆ 

KAPITAŁOWA

background image

BAZYLEA  1 

na ćwiczeniach

• Geneza Bazylei 1
• Konstrukcja podstawowa Bazylei 

1

• Zalety i wady Bazylei 1
• Zmiany wprowadzane w Bazylei 1
• Doświadczenia systemu 

bankowego w Polsce we 
wdrażaniu Bazylei 1

33

background image

NUK 

czyli 

Bazylea 2 

na ćwiczeniach

• Rola i koszt kapitałów własnych banku jako 

uwarunkowania strategicznego rozwoju 
banku > tradycyjnie rozumiane kapitały 
własne a kapitały własne w rozumieniu 
Bazylei I i Bazylei II (NUK)

 Regulacyjny kapitał własny
 Filary NUK:

>Filar 1 > minimalne wymogi kapitałowe;
>Filar 2 > nadzorcze badanie adekwatności       
kapitałowej;
>Filar 3 > dyscyplina rynkowa

34

background image

BAZYLEA  3 

na ćwiczeniach

• Determinanty zmian w systemie 

oceny i nadzoru wprowadzonego 
NUK czyli w Bazylei 2.

• Jakie zmiany wprowadza Bazylea 3?

• Kontrowersje wokół Bazylei 3
• Problem w nadzorze zewnętrznym 

czy w nadzorze wewnętrznym 
korporacyjnym?

35

background image

Systemy ostrożnościowe 

w instytucjach 

finansowych

• Bazylea 3 a Solvency 2
• Podobieństwa i różnice
• Ewolucja konwergencyjna 

systemów ostrożnościowych w 
instytucjach finansowych

36

background image

Zarządzanie instytucjami 

kredytowymi

• Znaczenie M&A jako sposobów 

realizacji celów strategii

• Rola i wpływ strategii 

holdingu finansowego na 
strategię banku i innych 
uczestników holdingu

37

background image

Zarządzanie 

instytucjami 

kredytowymi

Finał 

wybór strategii, a 

następnie ścieżek realizacyjnych 
(polityk realizacyjnych) >>

• Określenie wiązki planów: roczny 

i plany w horyzoncie realizacji 
celów strategii (kroczące)

[Będziemy o tym rozmawiać 
więcej na innym wykładzie]

38

background image

Zarządzanie instytucjami 

kredytowymi

>

Roczny plan finansowy banku tzw. 
roczny „budżet”.

>

Plan wieloletni tzw. wieloletni „budżet” 
(krocząco aktualizowany

)

>Rola controlingu w zakresie realizacji 

zamierzeń strategicznych banku i 
planów rocznych

  

{>>> na ćwiczeniach}

39

background image

Dlaczego bank to wszystko musi 

dobrze robić?

Dlatego, że mogą być scenariusze 

klęski !!!

40

background image

Zarządzanie instytucjami 

finansowymi

        ŻEGNAM ;>)

   

Spotykamy się na 

seminariach
w niedzielę
Nadchodzi już 

krytyczny czas 

na naukę 

zaliczenia i 

egzamin są już bardzo 
blisko

 !

!!!!

41


Document Outline