background image

 

 

Technika 

„STEP BACK”

czyli wstecznego stopniowania

background image

 

 

• Jest metodą opracowania kanału należącą 

do 

grupy metod wierzchołkowo-

grupy metod wierzchołkowo-

koronowych

koronowych

 (wraz z metodą tradycyjną)

• W tej grupie metod opracowywanie 

kanału rozpoczyna się od okolicy otworu 
fizjologicznego, stosuje się kolejno 
narzędzia od najmniejszej do coraz 
większej średnicy

background image

 

 

background image

 

 

• Według autorów metody do opracowywania 

kanału stosuje się głównie pilniki ręczne

maszynowe stosowane są tylko do 

opracowania przykoronowej prostej części 

kanału,

• Obecnie narzędzia maszynowe stosuje się 

także do opracowania przywierzchołkowej 

części kanału metodą step back

background image

 

 

Wskazania do zastosowania metody 

step back:

• Kanały proste 
• Kanały zakrzywione

(jeżeli dysponujemy giętkimi narzędziami)

• Szczególnie w kłach, siekaczach dolnych, 

przedtrzonowcach, a także w kanałach bliższych 
trzonowców dolnych oraz policzkowych zębów 
trzonowych górnych

background image

 

 

Postępowanie:

• Opracowanie kanału rozpoczyna się od jego 

przywierzchołkowej części – to istota 

metody,

• Tylko kilkoma pierwszymi narzędziami o 

najmniejszych rozmiarach i większej 

giętkości opracowuje się kanał na jego pełnej 

długości roboczej,

• kolejne, grubsze narzędzia wprowadza się na 

mniejszą głębokość

background image

 

 

• Podstawowymi narzędziami stosowanymi w 

metodzie step back są 

pilniki

pilniki (którymi wykonuje 

się ruchy góra-dół)

• Dozwolone jest także użycie 

poszerzaczy

poszerzaczy jako 

pierwszych narzędzi, jeżeli kanał jest prosty, ale 
niedrożny (ruchy obrotowe, jakie można nimi 
wykonywać ułatwiają pokonanie niedrożności)

• W przypadku kanałów zakrzywionych wskazane 

są 

pilniki z nietnącymi wierzchołkami

pilniki z nietnącymi wierzchołkami – 

zmniejszają ryzyko wprowadzenia narzędzia w 
niepożądane miejsca zębiny, zapobiegają 
powstawaniu błędów w postępowaniu,

background image

 

 

Fazy metody STEP BACK

I FAZA

• dokonanie pomiaru całkowitej długości roboczej kanału 

narzędziem o najmniejszym rozmiarze – klinuje się ono 

lekko w przywierzchołkowej zębinie

• Cel fazy – 

opracowanie okolicy otworu wierzchołkowego

 

(z tego powodu wszystkie narzędzia stosowane podczas 

tej fazy należy wykalibrowac na taką samą długośc i 

opracowac nimi całą roboczą długośc kanału

• Pierwszy najcieńszy pilnik K należy dobrac do średnicy 

kanału tak, by mógł być wprowadzony bez zbytniego 

ucisku; wykonuje się nim ruchy piłowania wokół całego 

obwodu kanału (zgodnie z techniką okreżną) do 

momentu, aż możliwe będzie wprowadzenie do kanału 

na całą długośc roboczą bez trudu kolejnego o rozmiar 

większego pilnika,

background image

 

 

• Okolicę otworu wierzchołkowego należy poszerzyc do 

rozmiaru 

30

• Jeżeli kanal jest wąski i zaczynamy opracowywanie od 

nr 

15

, to należy zastosowac kolejno numery: 

20,25 i 30

(ostatnie z zastosowanych na tym etapie narzędzi 

określane jest mianem

 narzędzia głównego lub 

zasadniczego)

• W kanałach szerokich, których opracowywanie 

zaczynamy od rozmiaru 

30

, opracowywanie otworu 

wierzcholkowego także należy poszerzyc co najmniej o 

trzy rozmiary, tzn. do numeru 

45

• Opracowywanie tymi czterema pilnikami o wzrastającej 

grubości, ale takiej samej długości powoduje 

wytworzenie w okolicy otworu fizjologicznego 

wymaganego 

stopnia

background image

 

 

background image

 

 

II FAZA 

• To opracowanie 1/3 przywierzchołkowej części kanału

• Kanały zakrzywione należy opracowac techniką 

stopniowania wstecznego na obszarze całej krzywizny

• Stosuje się narzędzia skrócone w stosunku do 

długości roboczej – każde kolejno zastosowane 

narzędzie o 1 rozmiar grubsze, skraca się o 1 mm

 

(niektórzy autorzy – Walton i Torabinejad zalecają skracanie 

narzędzia o 0,5mm)

• Przed każdą zmianą pilnika należy przepłukac kanał i 

dokonac rekapitulacji pilnikiem głównym- jest to niezbędne 

w celu usunięcia gromadzących się wiórów zębinowych i 

tym samym zapewnienia drożności roboczej długości 

kanału,

• Pilniki skraca się do opracowania planowanej długości 

kanału

• Wsteczne stopniowanie może być wykonywane nawet do 

narzędzia nr 

80

background image

 

 

background image

 

 

III FAZA

• Opracowanie dokomorowej części kanału

 – jest to prosta 

częśc kanału, nawet w przypadku kanałów zakrzywionych, 

dlatego można na tym etapie używac narzędzi zarówno 

ręcznych, jak i maszynowych (np. narzędzia typu Gates-

Gilden G-G lub Largo-Pesso L-P)

• W zębach wielokorzeniowych, gdzie kanały nie są zbyt 

szerokie rozpoczyna się zazwyczaj od 

narzędzia w rozmiarze 

1-3 (o średnicy odpowiednio 0,5 0,7 0,9 mm

), w zębach 

jednokorzeniowych z szerokimi kanałami stosuje się 

rozmiary 

4-6 ( srednica 1,1 1,3 1,5 mm)

• Pierwszym narzędziem o najmniejszym spośród dobranych 

rozmiarów poszerza się kanał do miejsca, gdzie zakończono 

opracowanie narzędziami ręcznymi,

• Kolejne rozmiary G-G wprowadza się na coraz krótszą 

głębokośc

 

background image

 

 

Narzędzie typu 
Gates-Gilden

Narzędzie typu 
Pesso-Largo

background image

 

 

• Przy opracowaniu ręcznym dokomorowej części kanału 

należy stosowac duże rozmiary narzędzi, tzn. 

powyżej 

60 ISO

• Polecane są do tego 

pilniki Hedstroema

pilniki Hedstroema skutecznie 

usuwające zębinę

• Szczyt ostatniego użytego narzędzia musi znajdowac 

się w odległości 

2-6 mm

 od pierwotnej ustalonej 

długości roboczej

Zabieg opracowania kanału powinien być 

zakończony gruntownym wygładzeniem 

powstałych na ścianach stopni za pomocą pilnika 

głównego.

background image

 

 

background image

 

 

Zalety 

1) Metoda step back w porównaniu do techniki tradycyjnej 

powoduje utratę mniejszej ilości zębiny w okolicy 

okołowierzchołkowej, co zmniejsza także 

niebezpieczeństwo odłamania wierzkołkowych części ścian 

kanału

2) Dane z piśmiennictwa mówią, że metoda zapewnia 

dokładne opracowanie okolicy okołowierzchołkowej kanału

3) Umozliwia wytworzenie przed otworem fizjologicznym 

pożądanego stopnia w zębinie i stwarza dobre warunki do 

wypełnienia kanału metodą kondensacji bocznej gutaperki

4) Jest metodą z wyboru w przypadku kanałów z wąskimi i 

delikatnymi wierzchołkami (kły i siekacze żuchwy) oraz w 

kanałach średnio zakrzywionych

5) Umozliwia bardziej stozkowate opracowanie kanału (o 

większym stopniu zbieżności ścian

background image

 

 

Wady

• W porównaniu do metod koronowo-wierzchołkowych 

istnieje większe ryzyko przepchnięcia zawartości 

kanału poza otwór fizjologiczny i spowodowania 

jatrogennego zapalenia tkanek okołowierzchołkowych 

(szczególnie w kanałach z szerokimi otworami 

wierzchołkowymi)

• Stosując metodę step back należy pamiętac o tym, że 

kanał korzeniowy w wielu zębach jest znacznie szerszy w 

kierunku policzkowo-językowym niż mezjalno-dystalnym, 

z tego powodu zastosowane poszerzenie o dwa do trzech 

rozmiarów narzędzi może być niewystarczajace do 

osiągnięcia ścian w najszerszej części kanału, co w 

efekcie doprowadza do pozostawienia tkanki w okolicy 

wierzchołkowej, szczególnie po stronie językowej ścian 

kanału korzeniowego

background image

 

 

Bibliografia

• Endodoncja wieku rozwojowego i dojrzałego 

Maria Barańska-Gachowska

• Endodoncja

Bolesława Arabska-Przedpełska

• Endodoncja kliniczna

Leif Tronstad


Document Outline