DEPRESJ
DEPRESJ
A
A
Maciej Studziński
Maciej Studziński
VI rok lekarski,
VI rok lekarski,
gr.6
gr.6
DEPRESJ
DEPRESJ
A
A
Maciej Studziński
Maciej Studziński
VI rok lekarski,
VI rok lekarski,
gr.6
gr.6
Epidemiologia
Epidemiologia
Objawy depresyjne
Objawy depresyjne
8 – 15% osób w wieku podeszłym
8 – 15% osób w wieku podeszłym
~30% hospitalizowanych osób starszych
~30% hospitalizowanych osób starszych
Duża depresja jest rzadsza niż u osób
Duża depresja jest rzadsza niż u osób
młodszych
młodszych
Objawy depresji
Objawy depresji
Obniżenie nastroju
Obniżenie nastroju
Drażliwość, lęk
Drażliwość, lęk
Bóle, dolegliwości
Bóle, dolegliwości
somatyczne,
somatyczne,
urojenia choroby
urojenia choroby
Brak zainteresowań
Brak zainteresowań
Spadek masy ciała
Spadek masy ciała
Bezsenność
Bezsenność
Poczucie winy,
Poczucie winy,
bezwartościowości
bezwartościowości
Samobójstwa!
Samobójstwa!
Rozpoznanie
Rozpoznanie
Wywiad + badanie
Wywiad + badanie
przedmiotowe
przedmiotowe
Dotychczasowy styl życia
Dotychczasowy styl życia
Przebyte choroby
Przebyte choroby
somatyczne i psychiczne
somatyczne i psychiczne
Uwarunkowania socjalne
Uwarunkowania socjalne
Skale depresji
Skale depresji
Geriatryczna Skala
Geriatryczna Skala
Depresji Yesavege'a
Depresji Yesavege'a
Skala Depresji Hamiltona
Skala Depresji Hamiltona
Geriatryczna Skala Depresji
Geriatryczna Skala Depresji
Yesavege'a
Yesavege'a
Zadowolenie z życia
Zadowolenie z życia
Zainteresowania i
Zainteresowania i
aktywność
aktywność
Uczucie pustki w życiu
Uczucie pustki w życiu
Uczucie znudzenia
Uczucie znudzenia
Dobry humor
Dobry humor
Obawa przed
Obawa przed
przyszłością
przyszłością
Uczucie szczęścia
Uczucie szczęścia
Poczucie bezradności
Poczucie bezradności
Pozostawanie w domu
Pozostawanie w domu
Cieszenie się życiem
Cieszenie się życiem
Poczucie własnej
Poczucie własnej
wartości
wartości
Ochota do działania
Ochota do działania
Beznadziejnośc
Beznadziejnośc
położenia
położenia
Czy innym ludziom
Czy innym ludziom
powodzi się lepiej
powodzi się lepiej
Różnicowanie
Różnicowanie
depresji i
depresji i
otępienia
otępienia
Justyna Gleń
Justyna Gleń
VI rok lekarski, gr. 6
VI rok lekarski, gr. 6
Różnicowanie depresji i otępienia
Różnicowanie depresji i otępienia
CECHA
CECHA
KLINICZNA
KLINICZNA
DEPRESJA
DEPRESJA
OTĘPIENIE
OTĘPIENIE
Historia choroby
Historia choroby
Choroby afektywne
Choroby afektywne
w przeszłości
w przeszłości
często
często
(epizody depresji)
(epizody depresji)
rzadko
rzadko
Choroby afektywne
Choroby afektywne
w rodzinie
w rodzinie
często
często
rzadko
rzadko
Otępienie w
Otępienie w
rodzinie
rodzinie
rzadko
rzadko
często
często
Początek choroby
Początek choroby
zwykle ostry
zwykle ostry
powolny,
powolny,
skryty
skryty
Czas trwania
Czas trwania
zwykle <6
zwykle <6
miesięcy
miesięcy
> 6 miesięcy,
> 6 miesięcy,
postępujące
postępujące
pogorszenie
pogorszenie
CECHA
CECHA
KLINICZNA
KLINICZNA
DEPRESJA
DEPRESJA
OTĘPIENIE
OTĘPIENIE
Psychopatologia
Psychopatologia
Orientacja
Orientacja
prawidłowa
prawidłowa
zaburzona
zaburzona
Myślenie, pamięć
Myślenie, pamięć
czasowo
czasowo
upośledzone
upośledzone
(odpowiednio do
(odpowiednio do
stopnia obniżenia
stopnia obniżenia
nastroju);
nastroju);
raczej niechęć
raczej niechęć
niż niemożność
niż niemożność
postępujące
postępujące
zaburzenia
zaburzenia
pamięci (krótko-,
pamięci (krótko-,
później
później
długoterminowej);
długoterminowej);
trudności z
trudności z
uczeniem się
uczeniem się
nowych rzeczy
nowych rzeczy
(często zupełna
(często zupełna
niemożność)
niemożność)
Myślenie
Myślenie
przyczynowo-
przyczynowo-
skutkowe
skutkowe
prawidłowe;
prawidłowe;
więcej
więcej
odpowiedzi typu
odpowiedzi typu
„nie wiem”
„nie wiem”
zaburzone;
zaburzone;
więcej
więcej
odpowiedzi
odpowiedzi
bliskich prawdy,
bliskich prawdy,
lecz błędnych
lecz błędnych
Różnicowanie depresji i otępienia
Różnicowanie depresji i otępienia
CECHA
CECHA
KLINICZNA
KLINICZNA
DEPRESJA
DEPRESJA
OTĘPIENIE
OTĘPIENIE
Psychopatologia
Psychopatologia
Wahania dobowe
Wahania dobowe
(zaburzenia
(zaburzenia
myślenia, pamięci)
myślenia, pamięci)
brak
brak
nasilenie
nasilenie
zaburzeń w
zaburzeń w
nocy
nocy
Krytycyzm
Krytycyzm
nadmierny
nadmierny
(tendencja do
(tendencja do
wyolbrzymiania
wyolbrzymiania
swojej
swojej
nieporadności)
nieporadności)
brak lub
brak lub
minimalny
minimalny
Zaburzenia mowy
Zaburzenia mowy
brak
brak
obecne
obecne
(szczególnie afazja
(szczególnie afazja
we wczesnych
we wczesnych
stadiach choroby
stadiach choroby
Alzheimera)
Alzheimera)
Różnicowanie depresji i otępienia
Różnicowanie depresji i otępienia
CECHA
CECHA
KLINICZNA
KLINICZNA
DEPRESJA
DEPRESJA
OTĘPIENIE
OTĘPIENIE
Psychopatologia
Psychopatologia
Apraksja
Apraksja
nie
nie
częsta
częsta
Agnozja
Agnozja
nie
nie
częsta
częsta
Nastrój
Nastrój
liczne objawy
liczne objawy
depresji
depresji
(umiarkowane do
(umiarkowane do
ciężkich);
ciężkich);
większe poczucie
większe poczucie
beznadziejności,
beznadziejności,
bezwartościowości;
bezwartościowości;
nadmierne
nadmierne
poczucie winy;
poczucie winy;
utrata libido;
utrata libido;
poważne myśli
poważne myśli
samobójcze
samobójcze
często jedynie
często jedynie
pojedyncze objawy
pojedyncze objawy
depresji;
depresji;
tylko 10-30%
tylko 10-30%
przypadków spełnia
przypadków spełnia
kryteria ciężkiego
kryteria ciężkiego
epizodu
epizodu
depresyjnego
depresyjnego
Różnicowanie depresji i otępienia
Różnicowanie depresji i otępienia
CECHA
CECHA
KLINICZNA
KLINICZNA
DEPRESJA
DEPRESJA
OTĘPIENIE
OTĘPIENIE
Psychopatologia
Psychopatologia
Zaburzenia snu
Zaburzenia snu
trudności z
trudności z
zasypianiem;
zasypianiem;
sen przerywany;
sen przerywany;
wczesne
wczesne
budzenie się
budzenie się
zaburzenia
zaburzenia
cyklu sen-
cyklu sen-
czuwanie;
czuwanie;
nocne
nocne
„wędrówki”,
„wędrówki”,
senność,
senność,
drzemki w ciągu
drzemki w ciągu
dnia
dnia
Reakcja na leki
Reakcja na leki
przeciwdepresyjne
przeciwdepresyjne
ustępowanie
ustępowanie
objawów depresji;
objawów depresji;
poprawa funkcji
poprawa funkcji
poznawczych
poznawczych
ustępowanie
ustępowanie
jedynie objawów
jedynie objawów
depresji
depresji
Różnicowanie depresji i otępienia
Różnicowanie depresji i otępienia
LECZENIE DERPESJI U
LECZENIE DERPESJI U
CHORYCH W WIEKU
CHORYCH W WIEKU
PODESZŁYM
PODESZŁYM
Ewelina Kalkstein
Ewelina Kalkstein
Gr.6
Gr.6
ZASADY LECZENIA FARMAKOLOGICZNEGO
ZASADY LECZENIA FARMAKOLOGICZNEGO
1.
1.
Dobór odpowiedniej dawki leku.
Dobór odpowiedniej dawki leku.
- dawkę wprowadzać stopniowo
- dawkę wprowadzać stopniowo
- unikać jednoczesnego podawania innych leków
- unikać jednoczesnego podawania innych leków
psychotropowych
psychotropowych
- minimalny czas leczenia- 6 miesięcy ( w
- minimalny czas leczenia- 6 miesięcy ( w
przypadku nawrotów dłużej)
przypadku nawrotów dłużej)
2. Przestrzeganie przez chorego zaleceń
2. Przestrzeganie przez chorego zaleceń
lekarskich
lekarskich
.
.
3. Dobra tolerancja leku
3. Dobra tolerancja leku
- konieczna dokładna obserwacja kliniczna i
- konieczna dokładna obserwacja kliniczna i
regularne badania laboratoryjne celem
regularne badania laboratoryjne celem
uniknięcia toksycznego działania leku
uniknięcia toksycznego działania leku
4.
4.
Nowe leki przeciwdepresyjne stosować przy
Nowe leki przeciwdepresyjne stosować przy
przeciwwskazaniach do leków 3-
przeciwwskazaniach do leków 3-
pierścieniowych
pierścieniowych
.
.
Klasyfikacja leków przeciwdepresyjnych
Klasyfikacja leków przeciwdepresyjnych
A. Inhibitory wychwytu zwrotnego monoamin
A. Inhibitory wychwytu zwrotnego monoamin
(
(
) - hamują wychwyt
) - hamują wychwyt
zwrotnego noradrenaliny i serotoniny ze szczeliny
zwrotnego noradrenaliny i serotoniny ze szczeliny
synaptycznej, zwiększając w niej stężenie tych
synaptycznej, zwiększając w niej stężenie tych
monoamin. Powoduje to zwiększona stymulację
monoamin. Powoduje to zwiększona stymulację
(pobudzenie) układu noradrenergicznego i
(pobudzenie) układu noradrenergicznego i
serotoninergicznego w mózgu.
serotoninergicznego w mózgu.
(TLPD) -
nieselektywne inhibitory wychwytu zwrotnego
nieselektywne inhibitory wychwytu zwrotnego
noradrenaliny i serotoniny (
noradrenaliny i serotoniny (
,
,
,
,
)
)
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i
serotoniny (SNRI) (
serotoniny (SNRI) (
,
,
,
)
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny (NRI) (
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny (NRI) (
)
)
Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny
Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny
(SSRI) (
(SSRI) (
,
,
,
,
,
,
)
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy
Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy
(NDRI) (
(NDRI) (
)
)
B. Leki o receptorowych mechanizmach działania
B. Leki o receptorowych mechanizmach działania
Antagoniści receptora alfa2 (
Antagoniści receptora alfa2 (
)
)
Inhibitory wychwytu serotoniny, blokujące receptor
Inhibitory wychwytu serotoniny, blokujące receptor
serotoninowy 5HT2 (SARI) (
serotoninowy 5HT2 (SARI) (
)
Antagoniści receptorów adrenergicznych alfa2, 5HT2,
Antagoniści receptorów adrenergicznych alfa2, 5HT2,
5HT3 (
5HT3 (
)
)
Nieselektywne, nieodwracalne (
Nieselektywne, nieodwracalne (
)
)
Selektywne odwracalne (
Selektywne odwracalne (
)
)
D. Leki o innych mechanizmach działania
D. Leki o innych mechanizmach działania
(
(
)
)
W przebiegu zaburzeń afektywnych bywają
W przebiegu zaburzeń afektywnych bywają
stosowane także inne leki:
stosowane także inne leki:
,
,
karbamazepina
karbamazepina
neuroleptyki
neuroleptyki
:
:
lewomepromazyna
lewomepromazyna
, sulpiryd,
, sulpiryd,
chlorprotiksen,
chlorprotiksen,
flupentyksol
flupentyksol
Farmakokinetyka leków
Farmakokinetyka leków
przeciwdepresyjnych
przeciwdepresyjnych
1.
1.
Początek działania większości leków nieco
Początek działania większości leków nieco
opóźniony
opóźniony
- pierwsze oznaki poprawy w 10-14 dn.
- pierwsze oznaki poprawy w 10-14 dn.
stosowania leku, a pełny efekt po 4-6 tyg.
stosowania leku, a pełny efekt po 4-6 tyg.
( szybszy efekt po jak najwcześniejszym
( szybszy efekt po jak najwcześniejszym
zastosowaniu dawki optymalnej, zwłaszcza
zastosowaniu dawki optymalnej, zwłaszcza
w przypadku leków, których skuteczność
w przypadku leków, których skuteczność
kliniczna zależy od ich stężenia we krwi.)
kliniczna zależy od ich stężenia we krwi.)
2.
2.
Występowanie objawów ubocznych
Występowanie objawów ubocznych
- najbardziej nasilone na początku leczenia,
- najbardziej nasilone na początku leczenia,
po kilku tyg. zmniejsza się ich nasilenie
po kilku tyg. zmniejsza się ich nasilenie
- utrzymują się przez krótki czas
- utrzymują się przez krótki czas
WSKAZANIA
WSKAZANIA
1.Depresje o mniejszym nasileniu bez zagrożenia
1.Depresje o mniejszym nasileniu bez zagrożenia
samobójstwem:
samobójstwem:
- SSRI ( głównie sertralina):
- SSRI ( głównie sertralina):
+ lek pierwszego rzutu u pacjentów z chorobami
+ lek pierwszego rzutu u pacjentów z chorobami
układu sercowo-naczyniowego oraz otyłych
układu sercowo-naczyniowego oraz otyłych
+ objawy uboczne: niepokój, nerwowość,
+ objawy uboczne: niepokój, nerwowość,
bezsenność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe
bezsenność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe
+ może być stosowany w depresji ze
+ może być stosowany w depresji ze
współistniejącymi innymi zaburzeniami:
współistniejącymi innymi zaburzeniami:
obsesyjno- kompulsyjnymi, fobią społeczną i
obsesyjno- kompulsyjnymi, fobią społeczną i
napadami paniki
napadami paniki
2. Depresje o niezbyt nasilonych objawach:
2. Depresje o niezbyt nasilonych objawach:
- wszystkie leki wykazują porównywalną
- wszystkie leki wykazują porównywalną
skuteczność, zarówno w leczeniu początkowym
skuteczność, zarówno w leczeniu początkowym
jak i stabilizującym
jak i stabilizującym
3. Depresje o ciężkim nasileniu:
3. Depresje o ciężkim nasileniu:
- trójcykliczne leki przeciwdepresyjne
- trójcykliczne leki przeciwdepresyjne
+ przeciwwskazane u pacjentów z chorobami
+ przeciwwskazane u pacjentów z chorobami
sercowo-naczyniowymi, ze względu na możliwość
sercowo-naczyniowymi, ze względu na możliwość
wystąpienia u nich ortostatycznych spadków ciśnienia
wystąpienia u nich ortostatycznych spadków ciśnienia
krwi, wydłużenia przewodzenia w mięśniu sercowym
krwi, wydłużenia przewodzenia w mięśniu sercowym
oraz przyspieszenia akcji serca
oraz przyspieszenia akcji serca
4. Współwystępowanie psychoz u pacjentów z depresją:
4. Współwystępowanie psychoz u pacjentów z depresją:
- 4-pierścieniowe leki przeciwdepresyjne
- 4-pierścieniowe leki przeciwdepresyjne
( mianseryna- Leviron)
( mianseryna- Leviron)
- inhibitory wychwytu zwrotnego i antagoniści
- inhibitory wychwytu zwrotnego i antagoniści
serotoniny
serotoniny
( trazodon- Trittico)
( trazodon- Trittico)