background image

Definicj
a

Wózki jezdniowe z napędem silnikowym są to środki 

transportu

o ruchu przerywanym i o ograniczonym zasięgu, służące do 

poziomego

albo poziomego i pionowego przemieszczania ładunków 

pojedynczych

bądź łączonych w jednostki ładunkowe oraz materiałów sypkich

umieszczanych w odpowiednich pojemnikach.

Równolegle funkcjonuje też definicja uproszczona, a 

mianowicie:

wózek jezdniowy z napędem silnikowym jest to 

pojazd wolnobieżny,

którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, 

nośność do

5000 kg (dla wózków naładownych), a udźwig do 12500 

kg (dla wózk

ów podnośnikowych i unoszących).

background image

Definicj
a

Wózek widłowy

Wózek (widłowy) jezdniowy to kołowy pojazd 

mechaniczny o napędzie silnikowym, 

przystosowany do przewozu materiałów o znacznej 

(do kilku ton, zależnie od typu) masie, stosowany w 

transporcie bliskim i magazynowaniu. Używany jest 

głównie do prac rozładunkowych w magazynach, 

portach czy fabrykach. Do transportu przy pomocy 

wózka widłowego materiał przeznaczony do 

przemieszczenia najczęściej umieszcza się na 

drewnianych paletach.

Wózki widłowe pojawiły się w latach 20. XX w., 

wyprodukowało je niemal równocześnie kilka firm, w tym 

Clark (obecnie Clark Material Handling Company) i Yale & 

Towne Manufacturing.

background image

Definicj
a

Sztaplarka – urządzenie techniczne do transportu i 

układania ładunku w sztaple. Używane głównie w 

portach i magazynach.

Do sztaplowania często używany jest wózek 

widłowy nazywany stąd potocznie sztaplarką. 

Często są to wysoko wyspecjalizowane urządzenia 

lub elementy ciągów technologicznych.

background image

Uprawnieni
a

KIEROWCA-OPERATOR WÓZKÓW 

JEZDNIOWYCH

Do obsługi wózków jezdniowych 

napędzanych może być dopuszczona 

osoba, która uzyskała:

• uprawnienia operatora ważne na 

terenie całego kraju,

• imienne zezwolenie do obsługi 

wózków wydane przez pracodawcę

ważne tylko na terenie zakładu pracy 

tego pracodawcy.

background image

Uprawnieni
a

Operatorem może być osoba, która:

a) ukończyła 18 lat życia,

b) posiada wykształcenie co najmniej 

podstawowe,

c) przedłoży aktualne orzeczenie lekarskie 

stwierdzające brak przeciwwskazań

do wykonywania zawodu operatora wózków 

jezdniowych

napędzanych,

d) ukończyła kurs (szkolenie) zakończony 

egzaminem z wynikiem

pomyślnym wg wybranego obowiązującego 

programu.

background image

Uprawnieni
a

Uprawnienia operatora wózków jezdniowych 
podnośnikowych, 
objętych dozorem 
technicznym, wydają organy dozoru 
technicznego.

Uprawnienie operatora wózków jezdniowych 
napędzanych
ważne również na terenie całego kraju może 
uzyskać osoba, która ukończyła szkolenie i 
uzyskała pozytywny wynik sprawdzianu 
przeprowadzonego przez komisję egzaminacyjną 
powołaną przez Instytut
Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego 
(IMBiGS)
w Warszawie.

background image

Uprawnieni
a

Zaświadczenie wydane przez organ dozoru technicznego

background image

Uprawnieni
a

…………………………………………………
                 

( pieczęć zakładu pracy )

Zezwolenie nr  ……/…… r.

do kierowania wózkiem jezdniowym z napędem silnikowym po terenie 

zakładu pracy.

Pan(i):       …………………………………………………

PESEL:     …………………………………………………

Jest uprawniony(a) do kierowania wózkami następujących typów (wpisać typ: podnośnikowe, 

naładowne, unoszące, ciągnikowe, specjalne):

 - ………………………….
- ………………………….
 

- ………………………….

Zezwolenie wydaje się na podstawie zaświadczenia ukończenia kursu, 

nr. ……………….., oraz po ukończeniu instruktażu na w/w wózkach. 

Po komisyjnym sprawdzeniu znajomości topografii terenu i charakterystycznych cech ładunków 

podlegających transportowi oraz instrukcji obsługi wózka uprawnia się naszego pracownika do 

kierowania i operowania wózkami jezdniowymi według wyróżnionych typów. Niniejsze 

zaświadczenie należy pokazywać organom kontroli zewnętrznej i wewnętrznej.

Pouczenie:

•Zezwolenie jest ważne na terenie zakładu pracy, który je wydał.

•Prowadzenie pojazdu bez zezwolenia jest zabronione.

Zezwolenie może być cofnięte:

- w razie stwierdzenia, ze kierowca nie przestrzegał zasad bezpiecznej pracy, a w szczególności gdy 

spowodował zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi,

- na wniosek lekarza, który stwierdził utratę zdrowia w stopniu uniemożliwiającym wykonywanie 

pracy kierowcy wózka.

………………………………                                  ……………………………

            

( data wystawienia )                                                                         ( podpis osoby upoważnionej )

( Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 

10 maja 2002 r. Dz. U. nr.70, poz.650 )

background image

Charakterystyka wózków

background image

Typowe wózki widłowe składają się z:

•szkieletu wózka wykonanego ze stali,

•kół, zależnie od zastosowania czterech [2], bądź trzech

•silnika niskoprężnego zasilanego benzyną lub gazem 
ciekłym LPG, silnika wysokoprężnego zasilanego ropą, 
bądź też elektrycznego, zasilanego z baterii 
akumulatorów,

•przeciwwagi, czyli dodatkowego obciążenia, najczęściej z 
bloku stali umieszczonego w tylnej części wózka celem 
zapewnienia jego równowagi podczas przewożenia 
przedmiotów przeciążających przód wózka,

•masztu, zamocowanego pionowo z przodu wózka, 
którego konstrukcja umożliwia podnoszenie, opuszczanie i 
pochylanie ładunku,

•wideł, wykonanych z jednolitego kawałka stali o kształcie 
litery "L" każda, poruszanych w pionie za pośrednictwem 
łańcucha. Możliwe jest też używanie innych, 
niestandardowych chwytników, przystosowanych do 
transportu beczek, pudeł kartonowych, odśnieżania i 
innych zastosowań,

background image

Typowe wózki widłowe składają się z:

•karetki - stalowego elementu zamocowanego do masztu, 
na którym z kolei montuje się widły oraz kratkę ochronną.

•kraty ochronnej z metalowych płaskowników, 
zamocowanej do karetki (za widłami przed masztem), 
zabezpieczającej przed zsunięciem się przewożonych 
elementów na operatora wózka,

•metalowej klatki bezpieczeństwa, zabezpieczającej 
operatora wózka przed spadającymi z góry przedmiotami,

•kabiny operatora, z kierownicą, pedałami i dźwigniami 
umożliwiającymi sterowanie wózkiem. Kabina najczęściej 
jest otwarta, posiada jednak zabezpieczenia chroniące 
operatora wózka przed wypadkami.

żródło: pl.wikipedia.org

background image

Wielkości znamionowe wózków

• Wielkości znamionowe wózków są 

podawane przez wytwórców

• i określają główne cechy użytkowe wózka.
• Są to dla wózków:

• naładownych . nośność w kg,
• podnośnikowych . udźwig w kg,
• ciągnikowych i naładownych . siła 
uciągu w N.

background image

Parametry określające cechy użytkowe 

wózków jezdniowych podnośnikowych

• Udźwig nominalny wózka 

podnośnikowego Q, wyrażany w kg, 
jest

• to największa dopuszczalna masa 

ładunku, jaką wózek gotowy do pracy

• może podnieść na wysokość do 3300 mm, 

przy odległości środka ciężkości

• ładunku od czoła wideł określonej dla 

danego udźwigu nominalnego.

background image

Udźwig zredukowany jest to największa dopuszczalna 

masa ładunku

• jaką może podnieść wózek gotowy do pracy powyżej 3300 

mm, przy

• odległości c środka ciężkości ładunku od czoła wideł 

określonej dla danego

• ładunku nominalnego, oraz w całym zakresie podnoszenia, 

przy odległości

• środka ciężkości ładunku od czoła wideł większej niż 

określona dla

• danego udźwigu nominalnego.

• Nominalne odległości środka ciężkości ładunku od czoła 

wideł według

• norm międzynarodowych wynoszą:

• • 400 mm . dla wózków o udźwigu nominalnym do 999 kg,

• • 500 mm . dla wózków o udźwigu nominalnym od 1000 do

• 4999 kg,

• • 600 mm . dla wózków o udźwigu nominalnym od 5000 do

• 10000 kg.

background image

Wysokość podnoszenia H wózków 

podnośnikowych, 

czyli odległość mierzona przy pionowo ustawionym 

mechanizmie podnoszenia od podłoża do górnej 

powierzchni poziomej zęba wideł, na jaką wózek 

może

podnieść ładunek.
Wysokość swobodnego podnoszenia h, czyli 

wysokość, na którą można podnieść widły bez 

zwiększania gabarytowej wysokości wózka.

Prędkość podnoszenia ładunku (dla wózków 

podnośnikowych), wyrażana w m/s, i zawierająca 

się w granicach od około 0,2 do 0,7 m/s.

Prędkość opuszczania ładunku, wyrażana w 

m/s, 

która dla ładunkunominalnego nie może być większa 

od 1,0 m/s.

background image

• Prędkość jazdy z obciążeniem i 

bez obciążenia wyrażana w km/h.

• Zdolność pokonywania wzniesień 

podawana w procentach pochylenia 
jezdni, które wózek może pokonać.

background image

Zewnętrzny promień zawracania, 

podany w mm, jest wielkością decydującą o 

niezbędnej powierzchni do manewrowania wózkiem i 

szerokości korytarzy roboczych.

Nacisk wywierany na podłoże przez oś lub koło 

wózka obciążonego

lub bez obciążenia jest wyrażany w kN (kG). 
Jest to ważny
parametr, gdyż pomosty rampy, stropy itp. mają ściśle 

określone

dopuszczalne obciążenie robocze (DOR) wyrażane w kN/m2
(kG/m2), obowiązkowo podawane na tablicach trwale 

umieszczanych

w danych pomieszczeniach. Niekiedy też podawane są 

dopuszczalne

naciski jednostkowe wyrażane w kPa lub w MPa, co
musi być brane pod uwagę przy stosowaniu wózków 

jezdniowych

z napędem silnikowym.

background image

Prędkość jazdy z obciążeniem i 

bez obciążenia wyrażana w km/h.

Zdolność pokonywania wzniesień 

podawana w procentach pochylenia 
jezdni, które wózek może pokonać.

background image

• Podstawowe parametry techniczne wózka 

widłowego są umieszczane na tabliczce 
znamionowej przez producenta wózka. 

• Każdy model wózka powinien być 

wyposażony w wykres udźwigu, 
uwzględniający wysokość podnoszenia 
ładunku i położenie na widłach.


Document Outline