background image

Co to jest GMO

Według art. 3 ustawy 
z dnia 22 czerwca 2001 r. o organizmach 
genetycznie zmodyfikowanych GMO to 
organizm inny niż organizm człowieka, w 
którym materiał genetyczny został 
zmieniony w sposób nie zachodzący 
w warunkach naturalnych
 wskutek 
krzyżowania lub naturalnej rekombinacji.

background image

Rodzaje modyfikacji genetycznych

Modyfikacje, jakim podlegają organizmy 

można podzielić na trzy grupy
•zmieniona zostaje aktywność genów 

naturalnie występujących w danym 

organizmie
•do organizmu wprowadzone zostają 

dodatkowe kopie jego własnych genów
•wprowadzany gen pochodzi z organizmu 

innego gatunku (organizmy transgeniczne)

background image

Co to jest GMO

Genetyczna modyfikacja organizmów 
to po prostu technologia, która służy 
również do produkcji leków, nie tylko 
żywności. Cała wielka debata i 
wszelkie kontrowersje dotyczą 
żywności GM, czyli spożywania na co 
dzień produktów modyfikowanych 
genetycznie oraz uprawa ich w 
otwartym polu. 

background image

Cele komercyjne wytwarzania 

GMO

Rośliny odporne na szkodniki 

wytwarzające substancje 

owadobójcze. Przykładowo 

uprawiana w Polsce 

kukurydza MON810 firmy 

Monsanto wytwarza własny 

pestycyd zapobiegający 

niszczeniu upraw przez 

omacnicę prosowiankę. Dzięki 

temu według zapewnień 

producenta nie potrzeba 

dodatkowych pestycydów. 

Stąd bierze się opinia, że 

dzięki GMO zużywa się mniej 

pestycydów w rolnictwie.

background image

Cele komercyjne wytwarzania 

GMO

Rośliny odporne na herbicydy (pestycydy niszczące 

chwasty). Normalnie herbicydów używa się przed 

wysianiem rośliny w celu zniszczenia chwastów. 

Dzięki odporności rośliny na herbicyd, można go 

używać w trakcie wzrostu, bo niszczy wszystko co 

żyje poza tą rośliną. Przykładowo soja Roundup 

Ready (w skrócie RR) firmy Monsanto jest odporna na 

herbicyd Roundup tej firmy. Herbicyd ten jest 

skuteczniejszy niż konkurencyjne dzięki temu, że 

wnika do wnętrza rośliny. Używa się go dużo więcej 

niż normalnie, bo nie tylko przed wysianiem, ale też 

wielokrotnie w trakcie wzrostu rośliny. Dodatkowo 

takie rozwiązanie zapewnia producentowi podwójny 

zysk, bo nie tylko na licencji na nasiona, ale też na 

sprzedaży herbicydów używanych w dużych ilościach. 

background image

Cele komercyjne wytwarzania 

GMO

Są też modyfikacje będące 
połączeniem 1 i 2 czyli roślina 
wytwarzająca substancję owadobójczą 
jednocześnie odporna na określony 
herbicyd.

background image

Brak badań naukowych

Modyfikacje genetyczne mogą powodować nieprzewidziane 

negatywne skutki, ale w ogóle nie bada się GMO pod tym 

kątem (więc nie ma pewności, że jest to bezpieczne). Zgodnie 

z obowiązującym w USA i UE prawem organizm GM przed 

dopuszczeniem do sprzedaży i spożycia nie jest poddawany 

badaniom sprawdzającym czy dane GMO jest bezpieczne. 

Wynika to z reguły zasadniczej równoważności, której 

wprowadzenie było dużym krokiem korporacji 

biotechnologicznych (głównie Monsanto) w stronę 

popularyzacji żywności GMO. Reguła zasadniczej 

równoważności zakłada, że generalnie (zasadniczo) składniki 

odżywcze odmiany GMO są równoważne składnikom 

odżywczym odmiany tradycyjnej. Przykładowo zakłada, że 

kukurydza MON810 ma podobne składniki typu białka, 

tłuszcze, węglowodany do kukurydzy naturalnej. W związku z 

tym nie potrzeba żadnych badań kukurydzy MON810. Nie 

wiadomo, czy nowa kukurydza posiada jakieś niepożądane 

cechy, nie wiadomo czy przypadkiem nie jest szkodliwa.

background image

8

Zagrożenia naturalne

- kataklizm

katastrofa 

naturalna

- klęska żywiołowa

- awaria techniczna

stan 

klęski 

żywiołowej

Podstawowe pojęcia

background image

9

KATAKLIZM  -  ekstremalne  zjawisko  naturalne 

powodujące  znaczne  szkody  na  terenie  objętym 

tym  zjawiskiem,  pozostawiające  po  sobie  często 

zmieniony obraz powierzchni ziemi. 

Powoduje  ono  również  wysokie  straty  w 

gospodarce człowieka, może przemodelować stan 

przyrody, a nawet zagrażać życiu ludzkiemu.

Zagrożenia naturalne

Podstawowe pojęcia

background image

10

KATASTROFA  NATURALNA  –  to  zdarzenie  związane 

z działaniem sił natury, a w szczególności:

- wyładowania atmosferyczne, silne wiatry, intensywne opady 

atmosferyczne,

- wstrząsy sejsmiczne, wybuchy wulkanów, fale tsunami
-  długotrwałe  występowanie  ekstremalnych  temperatur, 

osuwiska ziemi, pożary, susze, powodzie, 

-  zjawiska  lodowe  na  rzekach  i  morzu  oraz  jeziorach  i 

zbiornikach wodnych, 

-  masowe  występowanie  szkodników,  chorób  roślin  lub 

zwierząt albo chorób zakaźnych ludzi albo też działanie innego 

żywiołu

Zagrożenia naturalne

Podstawowe pojęcia

background image

11

Zagrożenia naturalne

Podstawowe pojęcia

KLĘSKA  ŻYWIOŁOWA  –  to  katastrofa  naturalna  lub 

awaria  techniczna,  których  skutki  zagrażają  życiu  lub 

zdrowiu  dużej  liczby  osób,  mieniu  w  wielkich 

rozmiarach  albo  środowisku  na  znacznych  obszarach, 

a pomoc i ochrona mogą być skutecznie podjęte tylko 

przy  zastosowaniu  nadzwyczajnych  środków,  we 

współdziałaniu  różnych  organów  i  instytucji  oraz 

specjalistycznych  służb  i  formacji  działających  pod 

jednolitym kierownictwem

background image

12

Zagrożenia naturalne

Podstawowe pojęcia

AWARIA 

TECHNICZNA 

– 

to 

gwałtowne, 

nieprzewidziane  uszkodzenie  lub  zniszczenie 

obiektu  budowlanego,  urządzenia  technicznego 

lub  systemu  urządzeń  technicznych  powodujące 

przerwę  w  ich  używaniu  lub  utratę  ich 

właściwości

Katastrofą naturalną lub awarią techniczną może być 

również zdarzenie wywołane działaniem 

terrorystycznym.

background image

Stan  klęski  żywiołowej  –    to  jeden  ze  stanów 

nadzwyczajnych.

Na  podstawie  Ustawy  z  18  kwietnia  2002  o  stanie 

klęski  żywiołowej  stan  ten  wprowadzany  jest  przez 

Radę  Ministrów  z  własnej  inicjatywy  lub  w  drodze 

rozporządzenia na wniosek właściwego wojewody na 

czas  oznaczony,  nie  dłuższy  niż  30  dni.  Konstytucja 

RP  dopuszcza  przedłużenie  tego  stanu  za  zgodą 

Sejmu. 

STAN KLĘSKI ŻYWIOŁOWEJ

13

Zagrożenia naturalne

background image

14

Zagrożenia naturalne

KATEGORIE KLĘSK ŻYWIOŁOWYCH

1. Klęski żywiołowe 

atmosferyczne

  - czyli 

zagrożenia 

związane 

czynnikami 

atmosferycznymi

2. Klęski  żywiołowe 

geologiczne

  -  czyli 

zagrożenia 

związane 

czynnikami 

geologicznymi

background image

15

Zagrożenia naturalne

KATEGORIE KLĘSK ŻYWIOŁOWYCH

1.

Klęski żywiołowe atmosferyczne czyli zagrożenia 

związane z czynnikami atmosferycznymi to: 

burze  z  wyładowaniami  atmosferycznymi,  pożary, 

intensywne opady deszczu, burze piaskowe

podmuchy  wiatru  (orkany,  cyklony,  huragany, 

tajfuny, tornada, szkwał),

mgła,  śnieg,  burze  i  zamiecie  śnieżne,  lawiny 

śnieżne

długotrwałe 

występowanie 

ekstremalnych 

temperatur, susze, mróz i lód

background image

16

     

Zagrożenia naturalne

KATEGORIE KLĘSK ŻYWIOŁOWYCH

2. Klęski 

żywiołowe 

geologiczne 

czyli 

zagrożenia 

związane 

czynnikami 

geologicznymi to: 

trzęsienia ziemi,

wybuchy wulkanów,

fale tsunami,

powodzie, osuwiska ziemi, lawiny błotne

background image

Pytania
•Co to jest kataklizm a co klęska 
naturalna
•Rodzaje klęsk zywiołowych
•Co to jest GMO
Rodzaje modyfikacji 
genetycznych
•Cele komercyjne wytwarzania GMO

Alternatywne źródła energii

17

background image

Alternatywne źródła energii

18


Document Outline