background image

 

 

Ostre zatrucia 

alkoholem etylowym i 

alkoholami 

niekonsumpcyjnymi

Ostre zatrucia 

alkoholem etylowym i 

alkoholami 

niekonsumpcyjnymi

background image

 

 

Alkohole i glikole

Alkohole i glikole

• Alkohole – związki organiczne 

zawierające w łańcuchu alifatycznym 

lub cykloalifatycznym grupę 

wodorotlenową (hydroksylową) –OH

• Glikole – alkohole 

dwuwodorotlenowe; związki 

organiczne zawierające dwie grupy –

OH przy różnych atomach węgla

• Alkohole 

– związki organiczne 

zawierające w łańcuchu alifatycznym 

lub cykloalifatycznym grupę 

wodorotlenową (hydroksylową) –OH

• Glikole 

– alkohole 

dwuwodorotlenowe; związki 

organiczne zawierające dwie grupy –

OH przy różnych atomach węgla

background image

 

 

Alkohole i glikole 

najczęściej powodujące 

ostre zatrucia

Alkohole i glikole 

najczęściej powodujące 

ostre zatrucia

• Alkohol etylowy

• Alkohol metylowy

• Glikol etylenowy

• Alkohol izopropylowy

• Alkohol etylowy

• Alkohol metylowy

• Glikol etylenowy

• Alkohol izopropylowy

background image

 

 

Działanie toksyczne 

alkoholi

Działanie toksyczne 

alkoholi

• Miejscowe na skórę i błony śluzowe – 

drażniące

• Centralny i obwodowy układ nerwowy – 

działanie narkotyczne, możliwość 

nieodwracalnego uszkodzenia cun oraz 

neuropatii n. czaszkowych i obwodowych

• Serce i układ krążenia – tachykardia, 

możliwość zaburzeń rytmu, możliwość 

spadku ciśnienia tętniczego i wstrząsu

• Układ oddechowy – możliwość obrzęku płuc

• Miejscowe na skórę i błony śluzowe

 – 

drażniące

• Centralny i obwodowy układ nerwowy

 – 

działanie narkotyczne, możliwość 

nieodwracalnego uszkodzenia cun oraz 

neuropatii n. czaszkowych i obwodowych

• Serce i układ krążenia

 – tachykardia, 

możliwość zaburzeń rytmu, możliwość 

spadku ciśnienia tętniczego i wstrząsu

• Układ oddechowy

 – możliwość obrzęku płuc

background image

 

 

Działanie toksyczne 

alkoholi

Działanie toksyczne 

alkoholi

• Krew – możliwość hemolizy i depresji 

szpiku

• Wątroba i nerki – możliwość 

uszkodzenia lub przejściowego 

zaburzenia funkcji

• Trzustka – możliwość zapalenia 
• Wzrok – możliwość trwałego 

uszkodzenia

• Metabolizm – możliwość hipoglikemii i 

kwasicy metabolicznej

• Krew

 – możliwość hemolizy i depresji 

szpiku

• Wątroba i nerki

 – możliwość 

uszkodzenia lub przejściowego 

zaburzenia funkcji

• Trzustka 

– możliwość zapalenia 

• Wzrok

 – możliwość trwałego 

uszkodzenia

• Metabolizm

 – możliwość hipoglikemii i 

kwasicy metabolicznej

background image

 

 

Alkohol etylowy

Alkohol etylowy

• postać – płyn bezbarwny dobrze rozp. w wodzie
• gęstość wzgl. 0,789 g/mL
• obj. dystrybucji  0,6 L/kg
• dawka toks. 1 g/kg m.c., śmiertelna 5-8 (3) g/kg m.c
• metabolizowany w ilości 0,1 g/kg m.c., tj. 15-20 

mg/dL/godz.  (u alkoholików do 2x szybciej)  -        

do aldehydu octowego, kwasu octowego, ditlenku 

węgla i wody

• wydalany przez płuca 2-5%, nerki 1-4% 

niezmieniony

• objawy zatrucia: pobudzenie, depresja cun, 

śpiączka, drgawki, hipotermia, zmniejszenie oporu 

naczyń obwodowych, depresja mięśnia serca, 

zaburzenia rytmu, zab. oddechu, hipoglikemia, 

niewielka kwasica metaboliczna i mieszana     

• postać – płyn bezbarwny dobrze rozp. w wodzie
• gęstość wzgl. 0,789 g/mL

• obj. dystrybucji  0,6 L/kg

• dawka toks. 1 g/kg m.c., śmiertelna 5-8 (3) g/kg m.c
• metabolizowany w ilości 0,1 g/kg m.c., tj. 15-20 

mg/dL/godz.  (u alkoholików do 2x szybciej)  -        

do aldehydu octowego, kwasu octowego, ditlenku 

węgla i wody

• wydalany przez płuca 2-5%, nerki 1-4% 

niezmieniony

• objawy zatrucia: pobudzenie, depresja cun, 

śpiączka, drgawki, hipotermia, zmniejszenie oporu 

naczyń obwodowych, depresja mięśnia serca, 

zaburzenia rytmu, zab. oddechu, hipoglikemia, 

niewielka kwasica metaboliczna i mieszana     

background image

 

 

Metabolizm alkoholu 

etylowego

Metabolizm alkoholu 

etylowego

etanol

etanol

aldehyd 

octowy

aldehyd 

octowy

kwas 

octowy

kwas 

octowy

CO

2

 + H

2

O

CO

2

 + H

2

O

dehydrogenaza 

alkoholowa

układ  MEOS

katalaza

dehydrogenaza 

alkoholowa

układ  MEOS

katalaza

background image

 

 

Stężenie etanolu we krwi (mg/dL) = 

dawka spożytego alkoholu ( mg)  

obj. dystrybucji ( L/kg) x masa ciała ( kg) x 10

objętość dystrybucji = 0,7 L/kg mężczyźni

                             0,6 L/kg  kobiety

10 – współczynnik przeliczenia z mg/L na mg/dL

Stężenie etanolu we krwi (mg/dL) = 

dawka spożytego alkoholu ( mg)  

obj. dystrybucji ( L/kg) x masa ciała ( kg) x 10

objętość dystrybucji = 0,7 L/kg mężczyźni

                             0,6 L/kg  kobiety

10 – współczynnik przeliczenia z mg/L na mg/dL

dawka spożytego alkoholu (mg) = 

objętość etanolu (ml) x stężenie etanolu (%) 
x 800

800 – współczynnik przeliczenia z ml na mg

dawka spożytego alkoholu (mg) =

 

objętość etanolu (ml) x stężenie etanolu (%) 
x 800

800 – współczynnik przeliczenia z ml na mg

Przykład: mężczyzna o masie 70 kg po wypiciu 

500 ml      wódki 40% osiąga stężenie etanolu 

we krwi                 (500x0,4x800) : (0,7x70x10) 

= 326 mg/dL

Przykład: mężczyzna o masie 70 kg po wypiciu 

500 ml      wódki 40% osiąga stężenie etanolu 

we krwi                 (500x0,4x800) : (0,7x70x10) 

= 326 mg/dL

background image

 

 

Alkohol etylowy

niezbędne badania laboratoryjne

Alkohol etylowy

niezbędne badania laboratoryjne

stężenie etanolu i metanolu we krwi

równowaga kwasowo-zasadowa krwi   
tętniczej lub włośniczkowej 
arterializowanej

stężenie cukru we krwi

stężenie elektrolitów we krwi

aktywność amylazy we krwi i moczu

aktywność aminotransferaz i GGTP we krwi

stężenie etanolu i metanolu we krwi

równowaga kwasowo-zasadowa krwi   
tętniczej lub włośniczkowej 
arterializowanej

stężenie cukru we krwi

stężenie elektrolitów we krwi

aktywność amylazy we krwi i moczu

aktywność aminotransferaz i GGTP we krwi

background image

 

 

Alkohol etylowy

zaburzenia mogące towarzyszyć  

zatruciu

Alkohol etylowy

zaburzenia mogące towarzyszyć  

zatruciu

• zatrucie inną substancją (najczęściej innymi alkoholami 

lub lekami)

hipoglikemia

• urazy i ich skutki, w tym krwawienie wewnątrzczaszkowe

• zespoły abstynencyjne, majaczenie drżenne (delirium) 

    i psychozy poalkoholowe

ostre zapalenie trzustki

ostry poalkoholowy nieżyt żołądkowy

zachłystowe zapalenie płuc

głębokie zaburzenia elektrolitowe

hipotermia

choroby skóry (w tym pasożytnicze)

zaniedbanie i wyniszczenie

• zatrucie inną substancją (najczęściej innymi alkoholami 

lub lekami)

hipoglikemia

• urazy i ich skutki, w tym krwawienie wewnątrzczaszkowe

• zespoły abstynencyjne, majaczenie drżenne (delirium) 

    i psychozy poalkoholowe

ostre zapalenie trzustki

ostry poalkoholowy nieżyt żołądkowy

zachłystowe zapalenie płuc

głębokie zaburzenia elektrolitowe

hipotermia

choroby skóry (w tym pasożytnicze)

zaniedbanie i wyniszczenie

background image

 

 

Alkohol etylowy

postępowanie lecznicze

Alkohol etylowy

postępowanie lecznicze

• wstępna wnikliwa diagnostyka różnicowa
• u pacjentów nieprzytomnych i głęboko 

zamroczonych obowiązek założenia drogi dożylnej

• do czasu nawiązania pełnego kontaktu wzmożony 

nadzór pielęgniarski

• podawanie płynów dożylnie wg. doraźnych 

wskazań 

• postępowanie objawowe i leczenie powikłań 

narządowych wg. ogólnie przyjętych zasad

• brak odtrutek, hemodializa zalecana jedynie w 

skrajnie ciężkich przypadkach, przy bardzo 
wysokich stężeniach

• wstępna wnikliwa diagnostyka różnicowa

• u pacjentów nieprzytomnych i głęboko 

zamroczonych obowiązek założenia drogi dożylnej

• do czasu nawiązania pełnego kontaktu wzmożony 

nadzór pielęgniarski

• podawanie płynów dożylnie wg. doraźnych 

wskazań 

• postępowanie objawowe i leczenie powikłań 

narządowych wg. ogólnie przyjętych zasad

• brak odtrutek, hemodializa zalecana jedynie w 

skrajnie ciężkich przypadkach, przy bardzo 
wysokich stężeniach

background image

 

 

Zespół antabusowy

objawy kliniczne

Zespół antabusowy

objawy kliniczne

• zaczerwienienie skóry, szczególnie twarzy
• obfite pocenie
• ból i zawroty głowy
• niepokój, pobudzenie, lęk przed śmiercią
• nudności i wymioty
• hiperwentylacja  i duszność 
• tachykardia, zaburzenia rytmu, ból w 

klatce piersiowej, spadek ciśnienia krwi, 

możliwość wystąpienia zawału m. serca

• możliwość omdlenia, śpiączki i drgawek

• zaczerwienienie skóry, szczególnie twarzy
• obfite pocenie

• ból i zawroty głowy

• niepokój, pobudzenie, lęk przed śmiercią
• nudności i wymioty

• hiperwentylacja  i duszność

 

• tachykardia, zaburzenia rytmu, ból w 

klatce piersiowej, spadek ciśnienia krwi, 

możliwość wystąpienia zawału m. serca

• możliwość omdlenia, śpiączki i drgawek

background image

 

 

Zespół antabusowy

substancje wywołujące

Zespół antabusowy

substancje wywołujące

• antikol
• cefalosporyny
• chloramfenikol
• chlorpropamid
• fenformina
• fenylbutazon
• metronidazol
• nitrofurantoina
• sulfonamidy
• wodzian chloralu

• antikol
• cefalosporyny
• chloramfenikol
• chlorpropamid
• fenformina
• fenylbutazon
• metronidazol
• nitrofurantoina
• sulfonamidy
• wodzian chloralu

• dwusiarczek węgla
• karbaminiany (grzybo i  

chwastobójcze)

• siarkowodór
• tiuram
• tetrachlorek węgla
• trój- i tetrachloroetylen
• niektóre grzyby, 

np.czernidlak pospolity

• dwusiarczek węgla
• karbaminiany (grzybo i  

chwastobójcze)

• siarkowodór
• tiuram
• tetrachlorek węgla
• trój- i tetrachloroetylen
• niektóre grzyby, 

np.czernidlak pospolity

background image

 

 

Zespół antabusowy

leczenie

Zespół antabusowy

leczenie

• postępowanie objawowe:
   - leki uspokajające (benzodiazepiny)
   - leki działające na układ krążenia 

(beta -               blokery) 

• odtrutki:
    - dożylny preparat żelaza
    - dożylnie podana wit. C (500-1000 

mg)

• postępowanie objawowe:

   - leki uspokajające (benzodiazepiny)
   - leki działające na układ krążenia 

(beta -               blokery) 

• odtrutki:

    - dożylny preparat żelaza
    - dożylnie podana wit. C (500-1000 

mg)

background image

 

 

Alkohol metylowy

Alkohol metylowy

• postać – płyn bezbarwny dobrze rozpuszczalny w wodzie
• gęstość wzgl. 0,79 g/mL
• obj. dystrybucji 0,6 L/kg, okres półtrwania 14-30 godz.
• dawka toksyczna 10 mL, śmiertelna 60-120 mL
• metabolizowany w wątrobie 7x wolniej od etanolu,           

       do formaldehydu i mrówczanów, a następnie 

dwutlenku węgla i wody

• wydalany do 12% z moczem i 3-5% z powietrzem 

wydychanym niezmieniony

• objawy zatrucia: początkowo obj. upojenia 

alkoholowego, później pogłębiająca się śpiączka (okres 

utajenia 6-30 godz.), zaburzenia widzenia  (do ślepoty 

włącznie), głęboka kwasica metaboliczna, oddech 

Kussmaula, depresja oddechu i ukł. krążenia, zaburzenia 

rytmu serca, drgawki, zapalenie trzustki

• postać – płyn bezbarwny dobrze rozpuszczalny w wodzie
• gęstość wzgl. 0,79 g/mL
• obj. dystrybucji 0,6 L/kg, okres półtrwania 14-30 godz.

• dawka toksyczna 10 mL, śmiertelna 60-120 mL

• metabolizowany w wątrobie 7x wolniej od etanolu,           

       do formaldehydu i mrówczanów, a następnie 

dwutlenku węgla i wody

• wydalany do 12% z moczem i 3-5% z powietrzem 

wydychanym niezmieniony

• objawy zatrucia: początkowo obj. upojenia 

alkoholowego, później pogłębiająca się śpiączka (okres 

utajenia 6-30 godz.), zaburzenia widzenia  (do ślepoty 

włącznie), 

głęboka kwasica metaboliczna

, oddech 

Kussmaula, depresja oddechu i ukł. krążenia, zaburzenia 

rytmu serca, drgawki, zapalenie trzustki

background image

 

 

Metabolizm alkoholu 

metylowego

Metabolizm alkoholu 

metylowego

metanol

metanol

formaldehy
d

formaldehy
d

kwas 

mrówkow

y

kwas 

mrówkow

y

CO

H

2

O

CO

H

2

O

dehydrogena

za alkoholowa

dehydrogena

za alkoholowa

kwas 

foliowy

kwas 

foliowy

(kofaktor
)

background image

 

 

Alkohol metylowy

uszkodzenie wzroku

Alkohol metylowy

uszkodzenie wzroku

• Objawy: zaburzenia widzenia, od zaburzeń 

ostrości (widzenia przez mgłę, widzenia 

konturów) do postrzegania jedynie 

światła, lub zupełnej ślepoty

• Badanie przedmiotowe: brak reakcji źrenic 

na światło, obrzęk i zatarcie granic tarczy 

nerwu wzrokowego, cechy zapalenia 

   i zaniku n.wzrokowego

• Przyczyna: toksyczne działanie 

mrówczanów oraz miejscowy metabolizm 

metanolu do formaldehydu

• Objawy: zaburzenia widzenia, od zaburzeń 

ostrości (widzenia przez mgłę, widzenia 

konturów) do postrzegania jedynie 

światła, lub zupełnej ślepoty

• Badanie przedmiotowe: brak reakcji źrenic 

na światło, obrzęk i zatarcie granic tarczy 

nerwu wzrokowego, cechy zapalenia 

   i zaniku n.wzrokowego

• Przyczyna: toksyczne działanie 

mrówczanów oraz miejscowy metabolizm 

metanolu do formaldehydu

background image

 

 

Glikol etylenowy

Glikol etylenowy

• postać – oleisty bezbarwny słodkawy płyn, 

rozpuszczalny w wodzie

• gęstość wzgl. 1,1 g/mL
• obj. dystrybucji 0,83 L/kg, okres półtrwania 3-5 godz.
• dawka toksyczna 30-50 ml, śmiert. 100 ml (1,4 ml/kg)
• metabolizowany w wątrobie do aldehydu glikolowego, 

glikolanów. glioksalanów, szczawianów (oraz glicyny, 
mrówczanów, adypinianów, glutaranów, a następnie 
dwutlenku węgla i wody)

• wydalany do 22% przez nerki niezmieniony
• objawy zatrucia: początkowo objawy upojenia 

alkoholowego, później śpiączka, głęboka kwasica 
metaboliczna, oddech Kussmaula,  depresja oddechu i 
ukł. krążenia, ostra niewydolność nerek, hipokalcemia

• postać – oleisty bezbarwny słodkawy płyn, 

rozpuszczalny w wodzie

• gęstość wzgl. 1,1 g/mL
• obj. dystrybucji 0,83 L/kg, okres półtrwania 3-5 godz.

• dawka toksyczna 30-50 ml, śmiert. 100 ml (1,4 ml/kg)

• metabolizowany w wątrobie do aldehydu glikolowego, 

glikolanów. glioksalanów, szczawianów (oraz glicyny, 
mrówczanów, adypinianów, glutaranów, a następnie 
dwutlenku węgla i wody)

• wydalany do 22% przez nerki niezmieniony

• objawy zatrucia: początkowo objawy upojenia 

alkoholowego, później śpiączka, 

głęboka kwasica 

metaboliczna

, oddech Kussmaula,  depresja oddechu i 

ukł. krążenia, ostra niewydolność nerek, hipokalcemia

background image

 

 

glikol 

glikol 

aldehyd 

glikolowy

aldehyd 

glikolowy

kwas 

glikolowy

kwas 

glikolowy

kwas 

glioksalo

wy

kwas 

glioksalo

wy

glicyn

glicyn

kwas 

mrówko

wy

kwas 

mrówko

wy

kwas 

szczawiow

y

kwas 

szczawiow

y

-OH-

ketoadypinian -

OH--glutaran

-OH-

ketoadypinian -

OH--glutaran

CO

H

2

O

CO

H

2

O

dehydrogenaz

a alkoholowa

dehydrogenaz

a alkoholowa

tiamina

(kofakt

or) 

tiamina

(kofakt

or)

 

pirydoksyna

(kofaktor) 

pirydoksyna

(kofaktor)

 

Metaboliz

m glikolu 

etylenowe

go

Metaboliz

m glikolu

 

etylenowe

go

background image

 

 

Glikol etylenowy

ostra niezapalna niewydolność 

nerek

Glikol etylenowy

ostra niezapalna niewydolność 

nerek

początek – około 3 doby zatrucia

przyczyna 

     - odkładanie kryształów szczawianu wapnia w 

kanalikach nerkowych (światło, komórki, podścielisko)

     - bezpośrednie toksyczne działanie metabolitów 

glikolu na przepuszczalność błony kłębków nerkowych 

i transport czynny i bierny w kanalikach nerkowych

     - zaburzenia krążenia – upośledzenie przepływu 

nerkowego i hipoksja

     - destrukcyjny wpływ kwasicy na komórki o dużej 

aktywności metabolicznej

początek – około 3 doby zatrucia

przyczyna 

     

- odkładanie kryształów szczawianu wapnia w 

kanalikach nerkowych (światło, komórki, podścielisko)

     - bezpośrednie toksyczne działanie metabolitów 

glikolu na przepuszczalność błony kłębków nerkowych 

i transport czynny i bierny w kanalikach nerkowych

     

- zaburzenia krążenia – upośledzenie przepływu 

nerkowego i hipoksja

     - destrukcyjny wpływ kwasicy na komórki o dużej 

aktywności metabolicznej

background image

 

 

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

przyczyny kwasicy

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

przyczyny kwasicy

kumulacja kwaśnych metabolitów metanolu 

(mrówczanów) i glikolu (glikolanów i szczawianów)

wzrost stosunku NADH/NAD w cytoplaźmie 

hepatocytów w wyniku utleniania metanolu, glikolu 

    i etanolu (podawanego jako odtrutka)

toksyczny wpływ metabolitów metanolu i glikolu na 

metabolizm komórkowy

zaburzenia krążenia i perfuzji tkankowej

drgawki

depresja ośrodka oddechowego

narastająca niewydolność nerek (w zatruciu 

glikolem)

kumulacja kwaśnych metabolitów metanolu 

(mrówczanów)

 i glikolu 

(glikolanów

 i szczawianów)

wzrost stosunku NADH/NAD w cytoplaźmie 

hepatocytów w wyniku utleniania metanolu, glikolu

 

    

i etanolu (podawanego jako odtrutka)

toksyczny wpływ metabolitów metanolu i glikolu na 

metabolizm komórkowy

zaburzenia krążenia i perfuzji tkankowej

drgawki

depresja ośrodka oddechowego

narastająca niewydolność nerek (w zatruciu 

glikolem)

background image

 

 

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

przyczyny uszkodzenia układu 

nerwowego

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

przyczyny uszkodzenia układu 

nerwowego

• bezpośrednie działanie toksyczne 

metabolitów obu związków

• głęboka kwasica metaboliczna

• zaburzenia elektrolitowe

• wzrost osmolalności osocza

• hipoksja

• bezpośrednie działanie toksyczne 

metabolitów obu związków

• głęboka 

kwasica

 metaboliczna

• zaburzenia elektrolitowe

• wzrost osmolalności osocza

• hipoksja

background image

 

 

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

badania laboratoryjne

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

badania laboratoryjne

stężenie we krwi etanolu, metanolu i glikolu 

etylenowego

stężenie w moczu glikolu etylenowego

równowaga kwasowo-zasadowa

stężenie elektrolitów oraz wapnia (glikol) we 

krwi

osmolalność osocza

stężenie glukozy we krwi

stężenie mocznika i kreatyniny we krwi (glikol)

badanie ogólne moczu – badanie kryształów 

szczawianu wapnia w moczu (glikol)

stężenie we krwi etanolu, metanolu i glikolu 

etylenowego

stężenie w moczu glikolu etylenowego

równowaga kwasowo-zasadowa

stężenie elektrolitów oraz wapnia (glikol) we 

krwi

osmolalność osocza

stężenie glukozy we krwi

stężenie mocznika i kreatyniny we krwi (glikol)

badanie ogólne moczu – badanie kryształów 

szczawianu wapnia w moczu (glikol)

background image

 

 

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze

prowokowanie wymiotów lub/i płukanie  

żołądka do 1 godz. od zatrucia

intensywna terapia zachowawcza

stałe monitorowanie i korekcja:

   - równowagi kwasowo – zasadowej 
   - zaburzeń wodno - elektrolitowych

podawanie odtrutek w celu zahamowania 

metabolizmu glikolu i metanolu:

   - etanolu
   - 4-metylopirazolu (Fomepizol)

prowokowanie wymiotów lub/i płukanie  

żołądka do 1 godz. od zatrucia

intensywna terapia zachowawcza

stałe monitorowanie i korekcja:

   - równowagi kwasowo – zasadowej 
   - zaburzeń wodno - elektrolitowych

podawanie odtrutek w celu zahamowania 

metabolizmu glikolu i metanolu:

   - etanolu
   - 4-metylopirazolu (Fomepizol)

background image

 

 

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze cd.

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze cd.

• hemodializa w celu :
- usunięcia glikolu  i metanolu oraz 

ich toksycznych metabolitów

- wyrównania zaburzeń RKZ i wodno - 

elektrolitowych

- leczenia skutków niewydolności 

nerek 

   ( zatrucie glikolem)

• hemodializa w celu :

- usunięcia glikolu  i metanolu oraz 

ich toksycznych metabolitów

- wyrównania zaburzeń RKZ i wodno - 

elektrolitowych

- leczenia skutków niewydolności 

nerek 

   ( zatrucie glikolem)

background image

 

 

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze cd.

Glikol etylenowy i alkohol 

metylowy

postępowanie lecznicze cd.

• podawanie kofaktorów metabolizmu:
    - kwasu foliowego ( zatrucie metanolem)
    - tiaminy i pirydoksyny ( zatrucie glikolem)
• forsowana diureza, leki moczopędne 
   i poprawiające nerkowy przepływ krwi, 
   w zatruciu glikolem do czasu wystąpienia 

cech ostrej niewydolności nerek

• leczenie uszkodzeń  narządowych wg 

ogólnie przyjętych zasad

• podawanie kofaktorów metabolizmu:

    - kwasu foliowego ( zatrucie metanolem)
    - tiaminy i pirydoksyny ( zatrucie glikolem)

• forsowana diureza, leki moczopędne 
   i poprawiające nerkowy przepływ krwi, 
   w zatruciu glikolem do czasu wystąpienia 

cech ostrej niewydolności nerek

• leczenie uszkodzeń  narządowych wg 

ogólnie przyjętych zasad

background image

 

 

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

postępowanie lecznicze cd.

Alkohol metylowy i glikol 

etylenowy

postępowanie lecznicze cd.

• dawkowanie alkoholu etylowego:

    alkohol podajemy doustnie (przez sondę) lub 

(najczęściej) dożylnie w stałym wlewie 10% roztworu, 

aby utrzymać stężenie we krwi w granicach 100-150 

mg/dL – zalecana dawka początkowo 0,6-1,0 g/kg m.c., 

następnie średnio 

    110 mg/kg m.c./godz. (zwiększamy u osób uzależnionych 
     i podczas hemodializy)

• dawkowanie 4-metylopirazolu (Fomepizol):

    dożylnie w postaci wolnych  (30min.) wlewów 

kroplowych- początkowo jednorazowo 15 mg/kg m.c., 

następnie  po 10 mg/kg m.c co 12 godz. (4x), ostatecznie 

po 15 mg/kg m.c. co 12 godz., do całkowitej eliminacji 

toksycznych alkoholi

• dawkowanie alkoholu etylowego:

    alkohol podajemy doustnie (przez sondę) lub 

(najczęściej) dożylnie w stałym wlewie 10% roztworu, 

aby utrzymać stężenie we krwi w granicach 100-150 

mg/dL – zalecana dawka początkowo 0,6-1,0 g/kg m.c., 

następnie średnio 

    110 mg/kg m.c./godz. (zwiększamy u osób uzależnionych 
     i podczas hemodializy)

• dawkowanie 4-metylopirazolu (Fomepizol):

    dożylnie w postaci wolnych  (30min.) wlewów 

kroplowych- początkowo jednorazowo 15 mg/kg m.c., 

następnie  po 10 mg/kg m.c co 12 godz. (4x), ostatecznie 

po 15 mg/kg m.c. co 12 godz., do całkowitej eliminacji 

toksycznych alkoholi

background image

 

 

Alkohol izopropylowy

Alkohol izopropylowy

• postać – płyn bezbarwny,  rozpuszczalny w wodzie
• gęstość wzgl. 0,8 g/mL
• obj. dystrybucji  0,5-0,7 L/kg, okres półtrw. 2,9-16,2 

godz. (aceton 7,6-26,2 godz.)

• dawka śmiert. 100-250 ml (2-4 mL/kg m.c.)
• metabolizowany głównie do acetonu oraz octanów, 

mrówczanów i ditlenku węgla (2-4x wolniej od 

etanolu)

• wydalany do 20% przez nerki niezmieniony
• objawy: zapach acetonu, depresja cun (śpiączka przy 

st. 150 mg/dL), możliwa hipotermia, drgawki, 

depresja oddechu, układu krążenia, zaburzenia 

rytmu serca, możliwa kwasica metaboliczna, 

ketonuria, hipoglikemia  

• postać – płyn bezbarwny,  rozpuszczalny w wodzie
• gęstość wzgl. 0,8 g/mL
• obj. dystrybucji  0,5-0,7 L/kg, okres półtrw. 2,9-16,2 

godz. (aceton 7,6-26,2 godz.)

• dawka śmiert. 100-250 ml (2-4 mL/kg m.c.)

• metabolizowany głównie do acetonu oraz octanów, 

mrówczanów i ditlenku węgla (2-4x wolniej od 

etanolu)

• wydalany do 20% przez nerki niezmieniony

• objawy: zapach acetonu, depresja cun (śpiączka przy 

st. 150 mg/dL), możliwa hipotermia, drgawki, 

depresja oddechu, układu krążenia, zaburzenia 

rytmu serca, 

możliwa kwasica metaboliczna

ketonuria, hipoglikemia  

background image

 

 

Alkohol izopropylowy

badania laboratoryjne i 

postępowanie lecznicze

Alkohol izopropylowy

badania laboratoryjne i 

postępowanie lecznicze

• konieczne badania: stężenie izopropanolu 

we krwi, elektrolitów , gazometrii i glukozy 
we krwi, stężenie acetonu w moczu

• leczenie objawowe w warunkach 

intensywnej terapii zachowawczej

• brak odtrutek, hemodializa wskazana 

jedynie w skrajnie ciężkich stanach, przy 
wysokich stężeniach alkoholu (niektóre 
źródła  stężenie ponad 150 mg/dL uznają  
za śmiertelne)

• konieczne badania: stężenie izopropanolu 

we krwi, elektrolitów , gazometrii i glukozy 
we krwi, stężenie acetonu w moczu

• leczenie objawowe w warunkach 

intensywnej terapii zachowawczej

• brak odtrutek, hemodializa wskazana 

jedynie w skrajnie ciężkich stanach, przy 
wysokich stężeniach alkoholu (niektóre 
źródła  stężenie ponad 150 mg/dL uznają  
za śmiertelne)


Document Outline