NDT Bobath



Doświadczenia czuciowo-ruchowe takiego

dziecka są odmienne, co wywołuje

nieprawidłowe odczuwanie własnego ciała oraz

nieprawidłowe ruchy. Reakcje prostowania i

równowagi często nie rozwijają się .

Zaburzenia w napięciu mięśni i niewłaściwe

jego rozłożenie powodują powstawanie

odmiennych wzorców ruchowych, typowych

dla poszczególnych zaburzeń. Pierwsze

nieprawidłowe objawy dotyczą zwykle kontroli

głowy i tułowia. Następnie rozwijają się

nieprawidłowe ruchy w dystalnych częściach

ciała. Dominują wzorce zgięciowe i wyprostne,

a rozwój ruchów rotacyjnycch jest znacznie

upośledzony.



Główne zasady usprawniania według koncepcji

NDT-Bobath:



wpływanie na napięcie mięśni

poprzez obniżanie

napięcia wzmożonego i podwyższanie obniżonego, co

jest możliwe dzięki zastosowaniu odpowiednich

technik postępowania już od pierwszych miesięcy

życia,



integracja nieprawidłowych odruchów



wyzwalanie ruchów w formie najbardziej jak to

jest tylko możliwe zbliżonej do prawidłowych,

zostaje osiągnięte poprzez wspomaganie i

prowadzenie ruchu z punktów kluczowych, czyli

punktów kontroli ruchu, którymi są: głowa, obręcz

barkowa , obręcz miedniczna i inne części ciała,



wykorzystywanie i utrwalanie zdobytych

umiejętności ruchowych

w codziennych

czynnościach.



Terapeuta ćwiczy całe ciało dziecka,

nie porusza wybranymi kończynami. Dzięki

temu dostarcza odpowiednich doznań

czuciowych i ruchowych, a dziecko jest

dynamicznie aktywizowane. Pomoc przy

wykonywaniu ruchu powinna być taka, aby

zapewniała maksymalny i aktywny udział

dziecka, a jednocześnie nie wywoływała

nieprawidłowych odpowiedzi wynikających

ze zbyt dużego wysiłku czy stresu. Każdy

ruch jest odpowiednio przygotowywany i

połączony z przemieszczaniem ciężaru ciała

i środka ciężkości. Rodzaj, tempo i rytm

ćwiczeń dobiera się indywidualnie.



Podczas ćwiczeń dziecko nie

powinno płakać, gdyż płacz

zmniejsza skuteczność działań

terapeutycznych oraz powinno

mieć zapewnione pełne poczucie

bezpieczeństwa, co warunkuje

osiągnięcie współpracy i

akceptacji z prowadzącym

ćwiczenia.



Usprawnianie według koncepcji NDT-

Bobath jest szczególnie przydatne w

leczeniu niemowląt i dzieci, ponieważ

może być łatwo włączone w ich biologiczny

rytm dnia

. Prawidłowo wykonywane zabiegi

pielęgnacyjne, karmienie, noszenie dziecka,

czy zabawa z nim są odpowiednimi momentami

do utrwalania ruchów ćwiczonych przez

fizjoterapeutę. Odpowiednio przeszkoleni

rodzice i opiekunowie, którzy zrozumieją

problemy i trudności występujące u ich dziecka

kontynuują ćwiczenia w warunkach domowych.



Celem metody jest rozwinięcie prawidłowych

odruchów, które nie występują u większości

dzieci z uszkodzonym o.u.n, oraz hamowanie

odruchów patologicznych i normalizacja

napięcia mięśniowego. Program rehabilitacyjny

ustalany jest do każdego dziecka indywidualnie

i dostosowany jest do jego aktualnych

możliwości. Uwzględnia przy tym kilka

podstawowych warunków. Musi dawać dziecku

poczucie pewności i bezpieczeństwa,

motywować do ćwiczeń i ułatwiać utrwalanie

nowo zdobytych umiejętności.



Wszystkie ruchy, jakie wykonuje dziecko

podczas ćwiczeń muszą być kontrolowane

przez terapeutę, którego zadaniem jest

stopniowe i powolne prowadzenie

ćwiczeń tak, aby dziecko wykazywało jak

najwięcej swojej inicjatywy. Zadaniem

terapeuty jest również edukacja rodziców

w potrzebach ich dziecka i nauczenie ich

prowadzenia ćwiczeń oraz sposobów

codziennej pielęgnacji.



Charakterystyczną cechą metody NDT jest

stosowanie dużej liczby odruchów, specyficznej

formy ułatwienia ruchów oraz rozwojowy

charakter ćwiczeń, które zmieniają się wraz z

możliwościami dziecka. Ułatwianie

wykonywanych ruchów rękami terapeuty

pozwala na jednoczesne torowanie pożądanych

i hamowanie niepożądanych elementów ruchu.

Hamowanie odruchów patologicznych i

prawidłowy rozkład napięcia posturalnego

osiąga się poprzez prawidłowe ułożenie dziecka

oraz ustawienie punktów kluczowych, do

których należą głowa, szyja, obręcz barkowa i

obręcz biodrowa.



Ułatwianie wykonywania ruchów zachodzi

również przy pomocy wymienionych

punktów. Odpowiednie poruszanie nimi

umożliwia dziecku wykonanie ruchu i

samodzielną zmianę pozycji. Wpływa to

na wyzwolenie prawidłowych odruchów

postawy i co jest bardzo ważne uczy

dziecko samodzielnego ich wykorzystania.

Założeniem metody nie jest wykonywanie

ruchów biernych.



Wspomaganie jednej ze stref dziecka umożliwia

jednoczesne ruchy czynne w innej strefie a częsta

zmiana tych stref pozwala uzyskać ruchy czynne w

różnych częściach ciała w zależności od potrzeb. W

skład metody wchodzi wiele różnych technik, które

umożliwiają kontrole napięcia posturalnego i poprawne

wykonanie ruchu. Stymulacja napięcia posturalnego

można osiągnąć min. poprzez poklepywanie określonej

części ciała, co może działać hamująco lub stymulująco,

czy poprzez zatrzymanie ruchu w wybranej fazie i

utrzymanie tej pozycji, co dostosowuje prace mięśni

przy zmianie postawy oraz kontroluje przebieg ruchu.

Kluczem do nauki dziecka w tej metodzie są zdobywane

doświadczenia sensomotoryczne.



Dzięki nim dziecko poznaje własne

ciało i uczy się posługiwać nim w

sposób celowy. Doświadczenia

realizowane mogą być przez: skórę,

aparat ruchowy, oraz przez

proprioreceptory stawów i mięśni.



Zasady terapii NDT-Bobath

• Funkcjonalne przygotowanie pacjenta do

czynności życia codziennego, co jest

nadrzędnym celem w procesie rehabilitacji.

• Przygotowanie do ruchu, na który składają

się:

- utrzymanie prawidłowego zakresu ruchu w

stawach, czyli zapobieganie

przykurczom i deformacjom.

- przygotowanie czuciowe



•

Normalizacja napięcia posturalnego

dokonywana za pomocą różnych technik

jak:

hamowanie nieprawidłowej aktywności

odruchowej, tapingu, wibracji czy docisku.

• Hamowanie nieprawidłowej aktywności

odruchowej i odruchów patologicznych

• Torowanie prawidłowych wyrównań

posturalnych w płaszczyźnie strzałkowej,

czołowej i poprzecznej



Wykonywanie prawidłowych ruchów poprzez

stymulacje odpowiednich punktów

kluczowych. Manipulacja głową, obręczą

barkową i biodrową pozwala na

wykształcenie reakcji prostowania i równowagi.

• Ułatwianie prawidłowych wzorców

funkcjonalnych

• Ruch kontrolowany jest przez terapeutę,

którego pomoc zmniejsza się w miarę

opanowywania przez dziecko ruchu.



Nie dąży się do opanowywania pozycji

statycznych, ale dąży się do ich ciągłej

zmiany

• Nie ma gotowego zestawu ćwiczeń.

Każde dziecko ma swój indywidualny

program zmieniany i dostosowywany do

jego aktualnych potrzeb i umiejętności.

• Rodzice są integralną częścią w

procesie rehabilitacji



Usprawnianie według koncepcji NDT-Bobath jest

szczególnie przydatne w leczeniu niemowląt i

dzieci, ponieważ może być włączone w ich

biologiczny rytm dnia. Prawidłowo wykonywane

zabiegi pielęgnacyjne, karmienie, noszenie

dziecka, czy zabawa z nim są naturalnym

sposobem utrwalenia wzorców ruchowych

wspomaganych przez fizjoterapeutę.

Odpowiednio przeszkoleni rodzice i opiekunowie,

kontynuują ćwiczenia w warunkach domowych.

Document Outline