background image

 

 

ELEMENTY  STRATEGII  SPORTOWEJ

ELEMENTY  STRATEGII  SPORTOWEJ

Strategia sportowa a więc teoria i praktyka przygotowań oraz 

Strategia sportowa a więc teoria i praktyka przygotowań oraz 

prowadzenia walki, przy czym pod mianem walki rozumie się także 

prowadzenia walki, przy czym pod mianem walki rozumie się także 

wszelkiego rodzaju współzawodnictwo (strategia – to zespół 

wszelkiego rodzaju współzawodnictwo (strategia – to zespół 

czynności i działań poprzedzających walkę sportową.Temat 

czynności i działań poprzedzających walkę sportową.Temat 

strategii rozpatrzymy  w zakresie  następujących kategorii : 

strategii rozpatrzymy  w zakresie  następujących kategorii : 

układu współzawodnictwa , celów , warunków i srodków 

układu współzawodnictwa , celów , warunków i srodków 

strategicznych oraz form, faz i zasad ich realizacji.

strategicznych oraz form, faz i zasad ich realizacji.

1. UKŁAD WSPÓŁZAWODNICTWA SPORTOWEGO

1. UKŁAD WSPÓŁZAWODNICTWA SPORTOWEGO

W aktualnej strukturze sportu polskiego i światowego można 

W aktualnej strukturze sportu polskiego i światowego można 

wyróżnić dwa podstawowe układy współzawodnictwa : klubowo – 

wyróżnić dwa podstawowe układy współzawodnictwa : klubowo – 

zrzeszeniowy i terytorialno – państwowy.W historii rozwoju 

zrzeszeniowy i terytorialno – państwowy.W historii rozwoju 

współzawodnictwa sportowego układ klubowo – zrzeszeniowy  był 

współzawodnictwa sportowego układ klubowo – zrzeszeniowy  był 

pierwotny jednak w ostatnich latach układ terytorialno – państwowy 

pierwotny jednak w ostatnich latach układ terytorialno – państwowy 

zaczyna dominować szczególnie w sportach indywidualnych. Obydwa 

zaczyna dominować szczególnie w sportach indywidualnych. Obydwa 

układy współzawodnictwa wpływają na realizacje planów 

układy współzawodnictwa wpływają na realizacje planów 

szkoleniowych. Każda walka wymaga bowiem przygotowania się do 

szkoleniowych. Każda walka wymaga bowiem przygotowania się do 

niej.

niej.

 

 

W układzie klubowym przygotowanie to realizuje się w ramach 

W układzie klubowym przygotowanie to realizuje się w ramach 

normalnego cyklu szkolenia klubowego , w założeniach swoich 

normalnego cyklu szkolenia klubowego , w założeniach swoich 

ukierunkowanego przede wszystkim na osiągnięcie najlepszego 

ukierunkowanego przede wszystkim na osiągnięcie najlepszego 

miejsca. 

miejsca. 

Przygotowanie do walki w układzie współzawodnictwa terytorialno – 

Przygotowanie do walki w układzie współzawodnictwa terytorialno – 

państwowego wymaga konstruowania specjalnych planów 

państwowego wymaga konstruowania specjalnych planów 

szkoleniowych, niejednokrotnie sprzecznych z potrzebami 

szkoleniowych, niejednokrotnie sprzecznych z potrzebami 

współzawodnictwa klubowego. Sprzeczność ta jest zjawiskiem coraz 

współzawodnictwa klubowego. Sprzeczność ta jest zjawiskiem coraz 

częściej obserwowanym , szczególnie w przypadku startu 

częściej obserwowanym , szczególnie w przypadku startu 

olimpijskiego. 

olimpijskiego. 

background image

 

 

2. CELE STRATEGICZNE

2. CELE STRATEGICZNE

CELE POŚREDNIE

CELE POŚREDNIE

 – to takie które nie zakładają zrealizowania ostatecznego zadania, 

 – to takie które nie zakładają zrealizowania ostatecznego zadania, 

jedynie wykonanie określonego zadania. W tej sytuacji można mówić o określonej hierarchii 

jedynie wykonanie określonego zadania. W tej sytuacji można mówić o określonej hierarchii 

celów : bliższych i dalszych, ważniejszych i mniej ważnych, pośrednich i bezpośrednich. W tej 

celów : bliższych i dalszych, ważniejszych i mniej ważnych, pośrednich i bezpośrednich. W tej 

hierarchii zrealizowanie celów strategicznych na igrzyskach olimpijskich  może i powinno być 

hierarchii zrealizowanie celów strategicznych na igrzyskach olimpijskich  może i powinno być 

ważniejsze od takich samych celów na mistrzostwach świata.

ważniejsze od takich samych celów na mistrzostwach świata.

CELE MAKSYMALNE

CELE MAKSYMALNE

 –to zadania które w wyniku obiektywnego szacunku wzajemnych sił  

 –to zadania które w wyniku obiektywnego szacunku wzajemnych sił  

teoretycznie wykraczają poza realne możliwości ich osiągnięcia  co w sporcie nie oznacza że 

teoretycznie wykraczają poza realne możliwości ich osiągnięcia  co w sporcie nie oznacza że 

są w ogóle nie możliwe do zrealizowania. Praktycy stwierdzają że istnieje zjawisko „okrągłej 

są w ogóle nie możliwe do zrealizowania. Praktycy stwierdzają że istnieje zjawisko „okrągłej 

piłki” czyli wygrywania z teoretycznie silniejszym przeciwnikiem. Cechą charakterystyczna 

piłki” czyli wygrywania z teoretycznie silniejszym przeciwnikiem. Cechą charakterystyczna 

celów maksymalnych jest zakładanie własnej wygranej bez względu na siłę jaką reprezentuje 

celów maksymalnych jest zakładanie własnej wygranej bez względu na siłę jaką reprezentuje 

przeciwnik.

przeciwnik.

CELE OPTYMALNE

CELE OPTYMALNE

 – cecha tych celów jest założenie osiągnięcia najkorzystniejszego  

 – cecha tych celów jest założenie osiągnięcia najkorzystniejszego  

wyniku, przy czym nie koniecznie poprzez wygranie walki sportowej (maksymalnie wysoka 

wyniku, przy czym nie koniecznie poprzez wygranie walki sportowej (maksymalnie wysoka 

wygrana z przeciwnikiem słabym, wygrana z przeciwnikiem o równej sile, najmniejsza 

wygrana z przeciwnikiem słabym, wygrana z przeciwnikiem o równej sile, najmniejsza 

przegrana z przeciwnikiem silniejszym) 

przegrana z przeciwnikiem silniejszym) 

CELE MINIMALNE

CELE MINIMALNE

 – cechą tych celów jest w zasadzie założenie przegrania walki bez 

 – cechą tych celów jest w zasadzie założenie przegrania walki bez 

względu na wartość sportową przeciwnika

względu na wartość sportową przeciwnika

Racjonalne ustalenie celów w kategoriach aspiracji posiada istotne znaczenie dla wytworzenia 

Racjonalne ustalenie celów w kategoriach aspiracji posiada istotne znaczenie dla wytworzenia 

właściwej atmosfery  wewnątrz zespołu ,jak również w różnorodnych środowiskach 

właściwej atmosfery  wewnątrz zespołu ,jak również w różnorodnych środowiskach 

społecznych zainteresowanych przebiegiem współzawodnictwa sportowego. Błędne ustalenie 

społecznych zainteresowanych przebiegiem współzawodnictwa sportowego. Błędne ustalenie 

celów powoduje że nie są one realizowane, lub realizowane z nadwyżką.

celów powoduje że nie są one realizowane, lub realizowane z nadwyżką.

background image

 

 

Ze względu na liczbę współzawodniczących  partnerów zakładane cele mogą dotyczyć 
jednego lub wielu przeciwników.
Realizacja celu w stosunku do jednego przeciwnika  jest założenie wygranej w spotkaniu 
miedzyklubowym lub miedzypaństwowym
Przykładem realizacji celów w drugim przypadku jest uzyskanie najlepszej pozycji w 
turnieju, na mistrzostwach świata lub na igrzyskach olimpijskich.

3. WARUNKI

3. WARUNKI

Warunkami w ujęciu strategicznym można nazwać określone potencjały sportowe ,jakimi 

Warunkami w ujęciu strategicznym można nazwać określone potencjały sportowe ,jakimi 

dysponujemy my  i nasi przeciwnicy 

dysponujemy my  i nasi przeciwnicy , a które wzajemnie ograniczają realizacje celów 
strategicznych. Tymi potencjałami są :

INFRASTRUKTURA

INFRASTRUKTURA

 – 

 – 

baza kadrowa i materialna sportu (wielkość świadczeń 

baza kadrowa i materialna sportu (wielkość świadczeń 

materialnych , ilość i jakość urządzeń i sprzętu sportowego, kadra trenerska)

materialnych , ilość i jakość urządzeń i sprzętu sportowego, kadra trenerska)

OBJĘTOŚĆ STRATEGICZNA

OBJĘTOŚĆ STRATEGICZNA

 – 

 – 

sportu określana jest przez powierzchnie działania 

tj. przez upowszechnienie sportu oraz przez poziom wyników sportowych

OBIEKTYWNA WARTOŚĆ

 – 

zespołu desygnowanego do walki sportowej czyli 

poziom wyszkolenia technicznego, umiejętności taktyczne, właściwe przygotowanie 
psychofizyczne do osiągnięcia maksimum formy w danym momencie

background image

 

 

4. ŚRODKI STRATEGICZNE

4. ŚRODKI STRATEGICZNE

Środkami strategicznymi możemy nazwać

 określone możliwości 

 określone możliwości 

dyspozycji w zakresie warunków strategicznych. Możliwości te zatem 

dyspozycji w zakresie warunków strategicznych. Możliwości te zatem 

dotyczą infrastruktury, objętości strategicznej i obiektywnej wartości 

dotyczą infrastruktury, objętości strategicznej i obiektywnej wartości 

zespołów sportowych. Do podstawowych środków strategicznych 

zespołów sportowych. Do podstawowych środków strategicznych 

zaliczamy :

zaliczamy :

POLITYKĘ OŚRODKÓW KIEROWNICZYCH W ZAKRESIE ROZWOJU 

POLITYKĘ OŚRODKÓW KIEROWNICZYCH W ZAKRESIE ROZWOJU 

INFRASTRUKTURY – 

INFRASTRUKTURY – 

wyeliminowanie planowej (opartej na limitach) 

wyeliminowanie planowej (opartej na limitach) 

działalności inwestycyjnej w dziedzinie urządzeń sportowych. 

działalności inwestycyjnej w dziedzinie urządzeń sportowych. 

Mechanizm takich działań przyniósł znaczny wzrost ilościowy i 

Mechanizm takich działań przyniósł znaczny wzrost ilościowy i 

jakościowy urządzeń sportowych w ośrodkach prężnych 

jakościowy urządzeń sportowych w ośrodkach prężnych 

organizacyjnie, natomiast stagnacje budownictwa sportowego  w 

organizacyjnie, natomiast stagnacje budownictwa sportowego  w 

ośrodkach ekonomicznie i organizacyjnie słabszych. 

ośrodkach ekonomicznie i organizacyjnie słabszych. 

ORGANIZACJĘ SPORTU – 

ORGANIZACJĘ SPORTU – 

jest niezwykle ważnym instrumentem 

jest niezwykle ważnym instrumentem 

realizacji celów strategicznych, ponieważ jest równocześnie 

realizacji celów strategicznych, ponieważ jest równocześnie 

podstawowym  czynnikiem określającym efektywność ekonomiczną  i 

podstawowym  czynnikiem określającym efektywność ekonomiczną  i 

szkoleniową  prowadzonej działalności sportowej.

szkoleniową  prowadzonej działalności sportowej.

SYSTEM SZKOLENIA – 

SYSTEM SZKOLENIA – 

obejmujący

obejmujący

 typy

 typy

 naboru i selekcji zawodniczej 

 naboru i selekcji zawodniczej 

(selekcje naturalną-duży stopień przypadkowości ; selekcje selekcję 

(selekcje naturalną-duży stopień przypadkowości ; selekcje selekcję 

racjonalną – celowy, oparty o naukowe kryteria nabór młodzieży), 

racjonalną – celowy, oparty o naukowe kryteria nabór młodzieży), 

modele

modele

 organizacji szkolenia oraz 

 organizacji szkolenia oraz 

metody

metody

 treningowe.

 treningowe.

background image

 

 

5.  FORMY, FAZY I ZASADY STRATEGICZNE 

5.  FORMY, FAZY I ZASADY STRATEGICZNE 

FORMY:

FORMY:

Rozwój sportu obywa się najczęściej w dwojaki sposób:

Rozwój sportu obywa się najczęściej w dwojaki sposób:

EKSTENSYWNIE – polega na poszerzaniu infrastruktury oraz powierzchni strategicznej. 

EKSTENSYWNIE – polega na poszerzaniu infrastruktury oraz powierzchni strategicznej. 

Forma ta jest podstawą szerokiej selekcji sportowej decyduje bowiem o stopniu 

Forma ta jest podstawą szerokiej selekcji sportowej decyduje bowiem o stopniu 

usportowienia całej młodzieży 

usportowienia całej młodzieży 

INTENSYWNIE – w przypadku form intensywnych mamy do czynienia z działaniami 

INTENSYWNIE – w przypadku form intensywnych mamy do czynienia z działaniami 

ukierunkowanymi na polepszenie jakości urządzeń i sprzętu sportowego, podniesienie na 

ukierunkowanymi na polepszenie jakości urządzeń i sprzętu sportowego, podniesienie na 

wyższy poziom kwalifikacji kadry trenerskiej.

wyższy poziom kwalifikacji kadry trenerskiej.

W warunkach wzrastającego współzawodnictwa sportowego wskazane jest jednoczesne 

W warunkach wzrastającego współzawodnictwa sportowego wskazane jest jednoczesne 

stosowanie ekstensywnych i intensywnych form rozwoju i szkolenia – pierwsze poszerzają 

stosowanie ekstensywnych i intensywnych form rozwoju i szkolenia – pierwsze poszerzają 

możliwości selekcji zawodniczej a drugie przynoszą szybki wzrost poziomu sportowego

możliwości selekcji zawodniczej a drugie przynoszą szybki wzrost poziomu sportowego

FAZY:

FAZY:

Podstawowym wymogiem strategicznym jest prowadzenie działań w sposób uporządkowany 

Podstawowym wymogiem strategicznym jest prowadzenie działań w sposób uporządkowany 

dlatego możemy wyróżnić następujące fazy:

dlatego możemy wyróżnić następujące fazy:

DIAGNOZĘ

DIAGNOZĘ

PROGNOZE

PROGNOZE

ORDYNACJĘ

ORDYNACJĘ

REALIZACJE I OCENE EFEKTÓW SPORTOWYCH

REALIZACJE I OCENE EFEKTÓW SPORTOWYCH

background image

 

 

W każdej z tych faz wskazane jest stosowanie określonych zasad 
postępowania. W przypadku rozpoznania, rokowania i oceny efektywności 
należy spełnić warunek ich trafności a więc uwzględnić  zasady 
wszechstronności dokładności i aktualności
W przypadku działań związanych programowaniem i planowaniem szkolenia 
które są ukierunkowane na osiągnięcie konkretnych efektów sportowych 
można wskazać na potrzebę stosowania następujących zasad:

TAKSJI – źródłem bodźców w działalności sportowej są głównie wyniki 

TAKSJI – źródłem bodźców w działalności sportowej są głównie wyniki 

rekordowe lub walki wygrane, stąd też każde programowanie szkolenia i 

rekordowe lub walki wygrane, stąd też każde programowanie szkolenia i 

startów ma na celu osiągnięcie najlepszych wyników.

startów ma na celu osiągnięcie najlepszych wyników.

EKSPLORACJI – ma ono wielkie zaczenie szczególnie w sytuacji 

EKSPLORACJI – ma ono wielkie zaczenie szczególnie w sytuacji 

wyrównanych sił.Stąd należy przywiązywać duże znaczenie do 

wyrównanych sił.Stąd należy przywiązywać duże znaczenie do 

operacji,których zadaniem jest poszukiwanie takich dziedzin sportu ,gdzie 

operacji,których zadaniem jest poszukiwanie takich dziedzin sportu ,gdzie 

istnieją realne możliwości stosunkowo szybkiego osiągnięcia dobrych 

istnieją realne możliwości stosunkowo szybkiego osiągnięcia dobrych 

rezultatów

rezultatów

ESKALACJI – nasilenie działań szkoleniowo startowych jest współcześnie 

ESKALACJI – nasilenie działań szkoleniowo startowych jest współcześnie 

warunkiem utrzymania wysokiego poziomu sportowego. Współczesny 

warunkiem utrzymania wysokiego poziomu sportowego. Współczesny 

„wyścig zbrojeń sportowych” potęguje działania szkoleniowo startowe a 

„wyścig zbrojeń sportowych” potęguje działania szkoleniowo startowe a 

nieuwzględnienie tego faktu należy uważać za błąd strategiczny.

nieuwzględnienie tego faktu należy uważać za błąd strategiczny.

Ponadto przestrzeganie trzech niżej wymienionych zasad ma duży wpływ  na 

Ponadto przestrzeganie trzech niżej wymienionych zasad ma duży wpływ  na 

uzyskanie pozytywnych wyników w walce sportowej:

uzyskanie pozytywnych wyników w walce sportowej:

KONCENTRACJA działań – ta zasada jest niodzowna nawet w przypadku 

KONCENTRACJA działań – ta zasada jest niodzowna nawet w przypadku 

jednostek sportowo silnych

jednostek sportowo silnych

ZASKOCZENIE – każde unowocześnienie staje się z czasem własnością 

ZASKOCZENIE – każde unowocześnienie staje się z czasem własnością 

większości szkoleniowców, stąd też warunek niedostepności posiada tylko 

większości szkoleniowców, stąd też warunek niedostepności posiada tylko 

okresową wartość 

okresową wartość 

PERSEWERACJA – czyli dążenie do uporczywego utrzymywania się w 

PERSEWERACJA – czyli dążenie do uporczywego utrzymywania się w 

czołówce sportowej

czołówce sportowej


Document Outline