Slajd 1

Pochodzenie:

• naturalne

• sztuczne

• syntetyczne

Obcość w stosunku do tkanek gospodarza:

• autoantygeny

• Ag izogeniczne (syngeniczne)

• alloantygeny

• ksenoantygeny

• Ag heterofilowe

Swoistość narządowa

Podział antygenów

Budowa chemiczna:

• białka (glikoproteidy)

• tłuszcze

• polisacharydy (LPS)

• kw. nukleinowe

Rozpuszczalność:

• rozpuszczalne

• nierozpuszczalne

Podział antygenów

(c.d.)

Region
zawiasowy

Reszty
glikozylowe

Wiązania
dwusiarczko
we

Regiony stałe

łańcuchów ciężkich

Regiony zmienne łańcuchów
ciężkich

Regiony zmienne
łańcuchów
lekkich

Regiony stałe
łańcuchów
lekkich

Budowa Ab:

2 łańcuchy ciężkie (H) i 2 lekkie (L)
połączone ze sobą mostkami dwusiarczkowymi

Łańcuch lekki składa się z domeny zmiennej (VL) i domeny stałej
(CL)

2 typy łańcuchów lekkich  i 

Łańcuch ciężki składa się z 1 domeny zmiennej (VH) i wielu
domen stałych (CH)

Domeny stałe określają izotyp immunoglobulin:
IgM (C), IgG (C), IgA (C), IgE (C) i IgD (C).

IgM i IgE – 4 domeny stałe łańcuchów ciężkich

IgG, IgA i IgD – 3 domeny stałe łańcuchów ciężkich

(antygen)

(przeciwciało)

kompleks immunologiczny

(neutralizacja antygenu)

Miejsce wiążące antygen

jest utworzone przez domenę zmienną łańcucha
ciężkiego i lekkiego (VL i VH).
W obrębie tych domen znajdują się 3 regiony
hyperzmienne (nadzmienne) (CDR

– Complementary-

Determining Regions

), zarówno w domenie VL i VH.

Klasa immunoglobulin

Gatune
k

IgG

IgA

IgM

IgE

IgD

Koń

Ga, Gb, Gc, G(B),
G(T)a, G(T)b

Bydło

G1, G2 (G2a, G2b?)

Owca

G1 (G1a?), G2, G3

A1, A2

Świnia

G1, G2a, G2b, G3,
G4

Pies

G1, G2, G3, G4

E1, E2 D

Kot

G1, G2, G3, (G4?)

(A1,
A2?)

(J. Tizard, Veterinary Immunology, 2000)

Klasy i podklasy immunoglobulin

u zwierząt domowych

Poziomy immunoglobulin (mg/dl)

IgG

IgM

IgA

IgG(T)

IgG(B) IgE

Koń

1000-
1500

100-200

60-350

100-
1500

10-100

Bydło* 1700-

2700

250-400

10-50

Owca

1700-
2000

150-250

10-50

Świnia 1700-

2900

100-500

50-500

Pies

1000-

2000

70-270

20-150

2,3-

4,2

Kot

400-2000 30-150

30-150

Kura

300-700

120-250

30-60

* – u bydła poziomy surowiczych immunoglobulin wykazują duże wahania sezonowe
# – u kotów SPF (specyfic pathogen free) poziomy Ig są w przybliżeniu o połowę niższe

(J. Tizard, Veterinary Immunology, 2000)

Poziomy surowiczych immunoglobulin

u zwierząt domowych

Udział klas swoistych immunoglobulin

w testach serologicznych

Test

IgG

IgM

IgA

IgG(T)

Aglutynacja

+++

–

Aktywacja
dopełniacza

+++

–

Precypitacja

+++

+/–

Odczyn neutralizacji

Czas pojawiania się
(dni)

3-7

2-5

3-7

Czas do osiągnięcia
max. poziomu

7-21

5-14

7-21

Rodzaje testów precypitacyjnych:

• podwójna immunodyfuzja (ID)

• radialna immunodyfuzja (RID)

• elektrofoereza przeciwbieżna

• immunoelektrofoereza (IEF)

• immunoelektrofoereza rakietkowa (RIEF)

• immunoelektrofoereza krzyżowa (dwuwymiarowa)

ELEKTROFOREZA DWUWYMIAROWA

(KRZYŻOWA)

Ab w żelu

–

2. ETAP

IMMUNIZACJA ZWIERZĄT

Wybór zwierzęcia do immunizacji zależy od:

• immunogenu (antygenu pełnowartościowego)
• obcości Ag w stosunku do białka gospodarza
• ilości potrzebnej surowicy odpornościowej

Wielkość odpowiedzi humoralnej zależy od:

• rodzaju Ag

• dawki Ag

• obcości immunologicznej Ag w stosunku do białek
gospodarza

• drogi podania Ag

• obecności adiuwantu

• czasu trwania immunizacji

IgM

IgG

tygodnie po podaniu Ag

Pierwotna i wtórna odpowiedź immunologiczna

odpowiedź

pierwotna

odpowiedź

wtórna

• wytwarzane w organizmie w największych ilościach (głównie w
nabłonkach)

• wydzielnicze IgA (S-IgA) – wydzieliny surowicze i śluzowo-
surowicze:
  łzy, pot, wydzieliny gruczołów przewodu pokarmowego, dróg
oddechowych
  i dróg moczowych;
  forma dimerów związanych z fragmentem wydzielniczym

• w osoczu ludzi 80-90% stanowią formy monomeryczne; reszta to
formy
polimeryczne – głównie dimery

• łańcuch łączący J łączy się mostkami dwusiarczkowymi z
odcinkiem
ogonowym IgA

• wiążą się z FcR na niektórych komórkach

• NIE wiążą dopełniacza

IgA

IgD

• Immunoglobuliny powierzchniowe limf. B
głównie tych, które nie zetknęły się jeszcze z Ag

• NIE występują w surowicy w stanie wolnym

• bardzo długi region zawiasowy – duża ruchliwość
fragmentów Fab
względem siebie

• NIE wiążą dopełniacza

• u koni i kotów – najprawdopodobniej nie występują

IgE

• 4 domeny w częściach stałych łańcuchów
ciężkich (CH1 – CH4)

• brak regionu zawiasowego

• wiążą się z FcεR na komórkach tucznych
po związaniu Ag  degranulacja (uwolnienie zawartości ziaren)

• biorą udział w reakcji anafilaktycznej

• bardzo mało lub brak w surowicy

• uczestniczą w inwazjach pasożytniczych

• udział we wczesnych etapach zapalenia

• NIE wiążą dopełniacza

IgG

• IgG3 – wydłużony region zawiasowy,
11 wiązań dwusiarczkowych

• wiążą się z białkiem A gronkowca złocistego
(Staphylococcus aureus) z wyjątkiem IgG3;
wszystkie wiążą się z białkiem G paciorkowca

• dominuje w surowicy i płynie pozakomórkowym

• przekracza barierę łożyskową (aktywnie, z udziałem FcγR)

• wiąże dopełniacz z wyjątkiem IgG4

• wiąże się z FcγR (IgG2, IgG4) – immunofagocytoza (Mak.,
neutrofile)
i cytotoksyczność zależna od przeciwciał (komórki K)

• odpowiednikiem i prekursorem IgG u ptaków, gadów i płazów są
IgY

IgM

• w surowicy – pentamer
• konformacja „płatka śniegu” (forma wolna)
lub „kraba” – po związaniu z Ag

• 4 domeny w częściach stałych
łańcuchów ciężkich (CH1 – CH4)

• syntetyzowane w początkowej fazie
pierwotnej odpowiedzi immunologicznej

• stosunkowo małe powinowactwo (jeszcze nie dopasowane
dobrze
do Ag) ale dużą awidność

• jako pierwsze syntetyzowane w życiu płodowym
• najefektywniej wiążą dopełniacz
• silne właściwości aglutynacyjne
• wiążą się z FcR na niektórych kom.
• jako monomer – Ig powierzchniowa limf. B

IgY

• główne immunoglobuliny surowicy
kurcząt

• budowa podobna do IgG ssaków

• łańcuchy ciężkie nazywane ypsilon ()
zwykle zbudowane z 1 domeny
zmiennej i 4 stałych (180 kDa)

• niektóre ptaki mają skróconą izoformę IgY( Fc)

– 2 domeny stałe

(120 kDa)

• kaczki i gęsi posiadają obie izoformy

• skrócona izoforma traci region Fc – nie aktywuje dopełniacza i nie
wiąże się
z receptorami dla fragmentu Fc

• obie izoformy nie posiadają regionu zawiasowego

• prawdopodobnie biorą udział w reakcji anafilaktycznej u kurcząt

Tizard I.: Vaterinary Immunology An Introduction, Elsevier 2004

Document Outline