background image

 

 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

Dr n. med. Krzysztof 

Dr n. med. Krzysztof 

Gutkowski

Gutkowski

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

           
         

Hemolizą określa się rozpad krwinek 

czerwonych 
       wskutek skrócenia czasu przeżycia erytrocytów
       ( norma 120 dni ) do kilku tygodni lub dni. 
       Wyróżnia się hemolizę 
                              wewnątrznaczyniową 
                              i zewnątrznaczyniową 
      

 

DEFINICJA

DEFINICJA

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

           

      

 

 

   Etologia- podział

           

I.  Niedokrwistości hemolityczne 

spowodowane 
         czynnikami wewnątrzkrwinkowymi

  

1.        

1.   Wrodzone defekty błony erytrocytów np.: 

sferocytoza wrodzona 

2.       2.   Wrodzone defekty enzymatyczne erytrocytów
-                 - defekty cyklu heksozomonofosforanów
-                 -  defekty glikolizy

3.        

3.

  

Wrodzone zaburzenia syntezy hemoglobiny 

( hemoglobinopatie )
-                 -  nieprawidłowe hemoglobiny ( nieprawidłowa 
struktura 
                    hemoglobiny)
-                 -  Talasmie – warianty, w których tworzy się o 
jeden więcej lub 
                    mniej prawidłowy łańcuch hemoglobiny

 

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

           

      

 

 

   Etologia- podział

           

II. Niedokrwistości hemolityczne 

spowodowane 
         czynnikami pozakrwinkowymi 

1.      

1.      Niedokrwistości wywołane przez alloprzeciwciała

-                          - konflikt Rh noworodka

-                          -  błędne przetoczenie krwi     

2.      2.     Niedokrwistości autoimmunohemolityczne 

-                             

-  z przeciwciałami ciepłymi

-                          -  z przeciwciałami zimnymi

-                          - napadowa nocna hemoglobinuria

    

     

3.     Niedokrwistości polekowe

 

          

4.    Hemoliza w chorobach zakaźnych ( np. zimnica ) 

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

           

      

 

 

   Etologia- podział c.d.

          

II. Niedokrwistości hemolityczne 

spowodowane 
        czynnikami pozakrwinkowymi 

1.       

5.  Niedokrwistości hemolityczne wywołane czynnikami 

fizycznymi i    

             chemicznymi

                           -  mechaniczne niedokrwistości hemolityczne 

wywołane 

                              sztucznymi zastawkami serca

-                            -  uszkodzenia termiczne erytrocytów  

(oparzenia)

-                            - zatrucia chemiczne ( jad żmii )

         6.   Niedokrwistości hemolityczne w zaburzeniach 

przemiany materii
                           - Zespół Zievego ( alkoholowe uszkodzenie 
wątroby,   
                              niedokrwistość hemolityczna, 
hiperlipidemia ) 

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

Klinika   

     

►          

► 

 

Ostry przełom hemolityczny 

-                    gorączka, dreszcze, omdlenie, żółtaczka, 
                     hiperbilirubinemia, bóle brzucha, głowy, 
                     okolicy L-S kręgosłupa, hemoglobinuria z moczem 
                     o zabarwieniu ciemnego piwa.
         ► Przewlekła hemoliza 
-                    wyrównana – skrócony czas przeżycia erytrocytów 
jest 
                     kompensowany przez zwiększenie erytropoezy (do 
10   
                     krotnej wartości normy), objawy hemolizy bez  
                     niedokrwistości,
-                    niewyrównana czyli niedokrwistość hemolityczna – 
hemoliza 
                     przekracza zdolności kompensacyjne szpiku;
                     niedokrwistość, żółtaczka, powiększenie śledziony,    

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

Badania leboratoryjne   

     

        ►  Wzrost stężenia LDH i  żelaza w surowicy krwi 
-       ►  Wzrost stężenia bilirubiny pośredniej i wydalania 
-            urobilinogenu z moczem  
-       ►  Skrócenie czasu przeżycia erytrocytów
-       ►  Przy przedłużającej się hemolizie spadek stężenia 
hemoglobiny, 
              liczby erytrocytów i hematokrytu.  
-       ►  Zmiany morfologiczne erytrocytów – sferocyty, 
erytrocyty  
             tarczowate,  sierpowate, schizocyty
-       ► Odczyny Coombsa – pośredni wykazanie przeciwciał 
przyczepionych 
                                                  do powierzchni erytrocytów
B                                            – bezpośredni - wykazanie obecności 
przeciwciał 
                                                  w stanie wolnym, w surowicy 
( wykrycie 
                                                  przeciwciał w surowicy matki, 
przy 
                                                  niezgodności czynnika Rh )

 

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

      

SFEROCYTOZA 

 jest to najczęstsza wrodzona niedokrwistość 

hemolityczna w      
                                  Europie Północnej. Częstość występowania 1:5000.  
  
      Etiologia:      Defekt błony krwinki czerwonej dziedziczony z genem 
autosomalnym
      Patogeneza: Defekt błony krwinki czerwonej → zaburzenia 
przepuszczalności   
                            jonów, powodujące nagromadzenie się wody i sodu 
wewnątrz krwinki    
                             →   
zmiana kształtu z wklęsłego na kulisty → 
fagocytoza sferocytów
                             w  śledzionie, skracająca czas przeżycia erytrocytów
      Klinika:          Niedokrwistość i ( lub ) żółtaczka w wieku dziecięcym , 
powiększenie 
                            śledziony, rzadko przełomy hemolityczne 
charakteryzujące się 
                             żółtaczką, gorączką, bólami w nadbrzuszu.
      Powikłania:   
Często kamica żółciowa wywołana wzmożoną 
przemianą barwników 
                             żółciowych.
      Badania laboratoryjne:  Niedokrwistość normobarwliwa + objawy 
hemolizy:      
                              retikulocytoza, ↑ stężenia bilirubiny pośredniej , LDH, 
↓ stężenia 
                              haptoglobiny, obecność mikrosferocytów, 
zmniejszona oporność    
                              osmotyczna.  
L    Leczenie:        W nawracających przełomach hemolitycznych 
splenektomia – 
                              śledziona jest filtrem, który przedwcześnie eliminuje 
zdeformowane   
                              krwinki z krwioobiegu. Splenektomia nie wpływa na 
istnienie deficytu 
                              błonowego.

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

      

NIEDOKRWISTOŚĆ HEMOLITYCZNA NOWORODKÓW

  

      Etiologia: Kobieta „Rh - ujemna” ulega uczuleniu podczas przebytej 

ciąży lub po 
            podaniu krwi i wytwarza przeciwciała przeciwko erytrocytom z 
czynnikiem Rh. 
            Jeśli zajdzie w ciążę z „mężczyzną Rh - dodatnim”, a płód jest Rh 
– dodatni,    
            ponowny kontakt z antygenem powoduje niedokrwistość 
hemolityczną u płodu. 
            W ciężkich przypadkach przebiega z żółtaczką ( kernincterus ) i 
obumarciem 
            płodu (przeciwciała anty Rh w klasie IgG przechodzą przez 
łożysko) 

     Rozpoznanie : u płodu – zwiększenie liczby retikulocytów, 

erytroblastów oraz    
           stężenia bilirubiny niezwiązanej, żółtaczka, dodatni bezpośredni 
odczyn 
           Coombsa. U  matki dodatni pośredni odczyn Coombsa.

     Leczenie:  Wymienne przetoczenia krwi u dziecka ( ewentualnie już 

wewnątrzma –
C        cicznie ), przedwczesne rozwiązanie po 33 tygodniu ciąży w 
przypadku   
           znacznego zagrożenia płodu. Fototerapia noworodka

     Zapobieganie: Uczuleniu matki zapobiega się przez podanie surowicy 

zawierającej 
          przeciwciała anty- D bezpośrednio przed porodem i po urodzeniu 
dziecka z 
          grupą krwi Rh plus. Takie postępowanie zmniejsza ok. 100- 
krotnie ryzyko 
          uczulenia matki. 

background image

 

 

NIEDOKRWI

NIEDOKRWI

STOŚCI 

STOŚCI 

HEMOLITYCZNE

HEMOLITYCZNE

      

NIEDOKRWISTOŚCI AUTOIMMUNOHEMOLITYCZNE (AIHA)

 

     AIHA są związane z występowaniem różnego rodzaju przeciwciał 
głównie z klasy

 I        IgG (ciepłe przeciwciała) i IgM (zimne aglutyniny). W 70 % 

przypadków są to 

          przeciwciała typu ciepłego, w 15% typu zimnego. Mogą 

występować jako 

          schorzenia pierwotne, ( samoistne ) lub jako wtórne w przebiegu 

chłoniaków                       

          nieziarnicznych, układowego tocznia rumieniowatego, jako 

zaburzenia polekowe   

          np.: po penicylinie, cefalosporynach, oraz w przebiegu zakażeń 

wirusowych. 
     Patogeneza : Autoprzeciwciał ciepłe opłaszczają erytrocyty w temp. 
ciała nie 
          powodując ich hemolizy. Takie obładowane przeciwciałami krwinki 
czerwone 

          niszczone są w śledzionie i wątrobie ) Zimne aglutyniny powodują 

hemolizę po   

          obniżeniu temperatury (ekspozycja na zimno) 
     Klinika: Niedokrwistość hemolityczna, możliwość wystąpienia 
przełomu 

          hemolitycznego. W przypadku zimnych aglutynin dodatkowo bóle 

i zasinienie 

          dystalnych odcinków kończyn.
      Rozpoznanie Wywiad i badanie fizykalne ,objawy niedokrwistości 
hemolitycznej,    

          dodatni bezpośredni odczyn Coombsa,
      Leczenie 1. Przyczynowe – odstawienie leków wywołujących 
hemolizę, leczenie  

                          schorzeń pierwotnych 

                      2. Objawowe  AIHA wywołana przeciwciałami ciepłymi: 

korytkosteroidy,

-                            duże dawki immunoglobulin na drodze dożylnej, 

splenektomia

                           immunosupresja 
                       3. Objawowe  AIHA wywołana przeciwciałami zimnymi: 
ochrona przed

                           zimnem próba leczenia interferonem α, 

immunosupresja ewentualna 

                           plamafereza 

      

background image

 

 

NIEDOKRWISTOŚĆ  APLASTYCZNA

     Jest to niewydolność szpiku powstająca w następstwie jego aplazji 
bądź 
H         hipoplazji powodująca pancytopenię.

      Występowanie:  W Europie częstość występowania 0,2/100 tyś. 

mieszkańców.

      Etiologia  1. Wrodzone niedokrwistości aplastyczne - rzadkie

                       2. Nabyte niedokrwistości aplastyczne –  a) większość 

przypadków  

a)                           samoistna niedokrwistość aplastytczna – 70 % 

przypadków –  

                           przyczyna nie jest znana

b)                           b) wtórne niedokrwistości aplastyczne wywoływane 

przez:

                     ■ leki ( około 10 % )chloramfenikol, NLPZ , preparaty złota, 

 
                          kolchicyna, fenytoina,

                     ■  substancje toksyczne – benzen, 

                     ■  promieniowanie jonizujące  

                     ■  zakażenia wirusowe (około 5 %) wszystkich 

przypadków) 

                         wirusy zapalenia wątroby, wirusy z grupy Herpes, 

parwowirus B19.    

     Patogeneza: Czynniki szkodliwe wyzwalają reakcję 

autoimmunologiczną 

S       kierowaną przeciwko komórkom hemopotycznym. U części chorych 

pojawiają się 
          autoagresyjne limfocyty T skierowane przeciw komórkom pnia.

     Klinika:   Obraz kliniczny jest zdeterminowany przez niedobór 

poszczególnych  

           elementów morfotycznych krwi. W niektórych przypadkach 

pancytopenię   

           poprzedza aplazja jedno lub dwuukładowa.   

L    Leczenie  Objawowe – przetaczanie KKCz, KKP, antybiotykoterapia, 

przyczynowe –    

           allogeniczny przeszczep szpiku kostnego, leczenie 

immunosupresyjne,   

          androgeny, w fazie badań cytokiny ( Gm-CSF, G-CSF, 

trombopoetyna )       

background image

 

 

           

      

 

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ


Document Outline