ZESPÓŁ FUNKCJONALNY
STAWÓW
BLIŻSZYCH I DALSZYCH
RĘKI
ZESPÓŁ FUNKCJONALNY
STAWÓW
BLIŻSZYCH I DALSZYCH
RĘKI
Zespół funkcjonalny
stawów bliższych ręki
1.
STAW PROMIENIOWO-NADGARSTKOWY
(ARTICULATIO RADIOCARPEA)
•
Kość promieniowa; pow. stawowa nadgarstkowa (facies
articularis carpea) + krążek stawowy (discus articularis)
•
Kości nadgarstka; kość łódeczkowata (scaphoideum),
księżycowata (lunatum), trójgraniasta (triquetrum)
2.
STAW SRÓDNADGARSTKOWY
(ARTICULATIO MEDIOCARPEA)
•
Jest stawem łączącym kości obu szeregów kości
nadgarstka. Szczelina stawowa nie przebiega regularnie
lecz w kształcie poziomo ułożonej litery S
WIĘZADŁA STAWÓW
NADGARSTKA
Do więzadeł wzmacniających stawy ręki należą:
1.
Więzadło poboczne promieniowe nadgarstka (lig
collaterale carpi radiale) rozpięte pomiędzy wyrostkiem
rylcowatym kości promieniowej, a kością łódeczkowatą (hamuje
ruchy łokciowego odwodzenia ręki)
2.
Więzadło poboczne łokciowe nadgarstka (lig collaterale
carpi ulnare) rozpięte między wyrostkiem rylcowatym kości
łokciowej do kości grochowatej i trójgraniastej (hamuje ruchy
promieniowego odwodzenia ręki)
3.
Więzadło promieniowo-nadgarstkowo dłoniowe (lig
radiocarpeum palmare)
rozpoczyna się na powierzchni stawowej nadgarstkowej kości
promieniowej i wyrostku rylcowatym, a kończy na kości
księżycowatej,trójgraniastej i główkowatej.
WIĘZADŁA STAWÓW
NADGARSTKA
4.
Więzadło promieniowo-nadgarstkowo grzbietowe (lig
radiocarpeum dorsale) odchodzi od brzegu powierzchni stawowej kości
promieniowej po stronie grzbietowej i kończy się na powierzchni
grzbietowej kości szeregu bliższego nadgarstka
5.
Więzadło łokciowo-nadgarstkowo dłoniowe (lig ulnocarpeum
palmare) rozpoczyna się na wyrostku rylcowatym kości łokciowej , a
kończy na kości księżycowatej i trójgraniastej
6.
Więzadło łukowate dłoniowe nadgarstka (lig.arcuatum carpi
palmare) powstaje przez połączenie włókien więzadeł promieniowo-
nadgarstkowego dłoniowego i łokciowo-nadgarstkowego dłoniowego. Leży
po stronie dłoniowej nadgarstka dookoła kości główkowatej i księżycowatej
7.
Więzadło łukowate grzbietowe nadgarstka (lig. arcuatum carpi
dorsale) rozpięte na powierzchni grzbietowej nadgarstka między kością
łódeczkowatą i trójgraniastą
Zespół funkcjonalny
stawów bliższych ręki
Ponadto kości nadgarstka są między sobą połączone silnymi
więzadłami międzynadgarstkowymi dłoniowymi,
grzbietowymi i międzykostnymi.
W stawach bliższych ręki zachodzą ruchy zginania dłoniowego
i grzbietowego, zginania promieniowego (odwodzenie) i
łokciowego (przywodzenie) oraz ruch obwodzenia ręki.
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (2)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ ZGINACZ
PROMIENIOWY
NADGARSTKA
(M. FLEXOR CARPI RADIALIS)
PP:
• Nadkłykieć przyśrodkowy
kości ramiennej i powięź
przedramienia
PK:
• Podstawa II kości śródręcza
(czasami również III)
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (3)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ ZGINACZ ŁOKCIOWY
NADGARSTKA
(M. FLEXOR CARPI ULNARIS)
PP:
• głowa ramienna; nadkłykieć
przyśrodkowy kości ramiennej
• głowa łokciowa; wyrostek
łokciowy, tylny brzeg kości
łokciowej
PK:
• Kość grochowata, podstawa V
kości śródręcza
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (4)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ DŁONIOWY DŁUGI
(M. PALMARIS LONGUS)
PP:
• Nadkłykieć przyśrodkowy
kości ramiennej i powięź
przedramienia
PK:
• Troczek zginaczy
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (5)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ ZGINACZ POWIERZCHOWNY
PALCÓW
(M. FLEXOR DIGITORIUM
SUPERFICIALIS)
PP:
• głowa ramienno-łokciowa; nadkłykieć
przyśrodkowy kości ramiennej, wyrostek
dziobiasty kości łokciowej
• głowa promieniowa; przednia
powierzchnia końca bliższego kości
promieniowej
PK:
• Włókna tworzą 4 brzuśce, przechodzące
w ścięgna, z których dwa dochodzą do
podstaw paliczków bliższych III i IV
(biegną powierzchownie), a pozostałe
dwa do podstaw paliczków bliższych II i
V (biegną głębiej)
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (6)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA GŁĘBOKA
MIĘSIEŃ ZGINACZ PALCÓW
GŁĘBOKI
(M. FLEXOR DIGITORUM
PROFUNDUS)
PP:
• Przednia, przyśrodkowa
powierzchnia trzonu kości
łokciowej, błona międzykostna
przedramienia
PK:
• Podstawy paliczków dalszych
od II do V palca
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (7)
GRUPA PRZEDNIA, WARSTWA GŁĘBOKA
MIĘSIEŃ ZGINACZ DŁUGI
KCIUKA
(M. FLEXOR POLLICIS
LONGUS)
PP:
• powierzchnia przednia trzonu
kości promieniowej, błona
międzykostna przedramienia
PK:
• Podstawa dalszego paliczka
kciuka
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (13)
GRUPA TYLNA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK
ŁOKCIOWY NADGARSTKA
(M. EXTENSOR CARPI
ULNARIS)
PP:
• Nadkłykieć boczny kości
ramiennej, więzadło poboczne
promieniowe stawu
łokciowego i tylna
powierzchnia kości łokciowej
PK:
• Podstawa V kości śródręcza,
po stronie grzbietowej
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (12)
GRUPA TYLNA, WARSTWA POWIERZCHOWNA
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK PALCÓW
(M. EXTENSOR DIGITORUM)
PP:
• Nadkłykieć boczny kości
ramiennej, więzadło poboczne
promieniowe i pierścieniowate
stawu łokciowego
PK:
• Podstawy paliczków dalszych
dalsze palców 2 - 5
MIĘŚNIE PRZEDRMIENIA (14)
GRUPA TYLNA, WARSTWA GŁĘBOKA
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK DŁUGI
KCIUKA
(M. EXTENSOR POLLICIS
LONGUS)
PP:
• Środkowa, tylna powierzchnia
trzonu kości łokciowej i
przyległej części błony
międzykostnej
PK:
• Podstawa dalszego paliczka
kciuka
i dodatkowo…
• Mięsień prostownik promieniowy długi nadgarstka (m.
extensor carpi radialis longus)
PP: nadkłykieć i brzeg boczny kości ramiennej, błona międzykostna
PK: podstawa II kości śródręcza
• Mięsień prostownik promieniowy krótki nadgarstka (m.
extensor carpi radialis brevis)
PP: nadkłykieć boczny kości ramiennej
PK: podstawa III kości śródręcza
• Mięsień odwodziciel długi kciuka (m. abductor pollicis
longus)
PP: powierzchnia tylna kości promieniowej i łokciowej
PK: podstawa I kości śródręcza
• Mięsień prostownik wskaziciela (m. extensor indicis)
PP: dolna część powierzchni tylnej kości łokciowej, błona
międzykostna
PK: rozcięgno grzbietowe palca wskazującego
Zestawienie ruchów oraz
wykonujących je mięśni w stawach
bliższych ręki
ZGINANIE DŁONIOWE
1. m. zginacz
powierzchowny palców
2. m. zginacz głęboki
palców
3. m. zginacz długi kciuka
4. m. zginacz promieniowy
nadgarstka
5. m. zginacz łokciowy
nadgarstka
6. M. dłoniowy długi
7. M. odwodziciel długi
kciuka
PROSTOWANIE
(ZGINANIE GRZBIETOWE)
1. m. prostownik palców
2. m. prostownik
promieniowy długi
nadgarstka
3. m. prostownik
promieniowy krótki
nadgarstka
4. m. prostownik łokciowy
nadgarstka
5. m. prostownik długi kciuka
6. m. prostownik wskaziciela
Zestawienie ruchów oraz
wykonujących je mięśni w stawach
bliższych ręki
ODWODZENIE
(ZGINANIE PROMIENIOWE)
1. m. odwodziciel długi kciuka
2. m. prostownik promieniowy
długi nadgarstka
3. m. prostownik promieniowy
krótki nadgarstka
4. m. zginacz promieniowy
nadgarstka
5. m. prostownik długi kciuka
6. m. prostownik krótki kciuka
7. m. prostownik wskaziciela
PRZYWODZENIE
(ZGINANIE ŁOKCIOWE)
1. m. zginacz łokciowy
nadgarstka
2. m. prostownik łokciowy
nadgarstka
3. m. prostownik palców
Zespół funkcjonalny
stawów dalszych ręki
1. STAWY NADGARSTKOWO-ŚRÓDRĘCZNE
(ARTICULATIONES CARPOMETACARPEAE)
•
Tworzą je kości szeregu dalszego nadgarstka i
podstawy kości śródręcza
•
Są to stawy typu płaskiego o nieznacznej
ruchomości.
•
Torebka stawowa jest wzmocniona więzadłami
nadgarstkowo-śródręcznymi grzbietowymi i
dłoniowymi
•
Między podstawami kości śródręcza od II do V
rozpięte są poprzecznie więzadła śródręczne
dłoniowe i grzbietowe oraz więzadła
śródręczne międzykostne
Zespół funkcjonalny
stawów dalszych ręki
2. STAW NADGARSTKOWO ŚRÓDRĘCZNY
KCIUKA (ARTICULATIO CARPOMETACARPEA
POLLICIS)
•
Staw ten tworzy kość czworoboczna większa
nadgarstka oraz podstawa I kości śródręcza
•
Jest to staw dwuosiowy, siodełkowaty
•
Zachodzą w nim ruch odwodzenia i
przywodzenia kciuka
Zespół funkcjonalny
stawów dalszych ręki
3.
STAWY ŚRÓDRĘCZNO PALICZKOWE
(ARTICULATIONES METACARPOPHALANGEAE)
•
Stawy tworzone przez głowy kości śródręcza i
podstawy paliczków bliższych
•
Są to stawy kłykciowe, dwuosiowe
•
Głównie zachodzą w nich ruchy zginania i prostowania, a
zakres odwodzenia i przywodzenia jest ograniczony
•
W ścianach torebek stawowych mogą być włączone
trzeszczki
•
Torebki stawowe po stronie bocznej są wzmocnione
więzadłami pobocznymi (ligg. collateralia), a po stronie
dłoniowej więzadłami dłoniowymi (ligg. palmaria)
•
Więzadła dłoniowe połączone są dodatkowo więzadłami
poprzecznymi głębokimi śródręcza (ligg. metacarpea
transversa profunda)
Zespół funkcjonalny
stawów dalszych ręki
4.
STAW ŚRÓDRĘCZNO PALICZKOWY KCIUKA
(ARTICULATIO MEATCARPOPHALANGEA)
•
Staw typu zawiasowego, podobny do stawów
międzypaliczkowych
5.
STAWY MIĘDZYPALICZKOWE
(ARTICULATIONES INTERPHALANGEAE MANUS)
•
Powstają przez połączenie głów paliczków bliższych i
środkowych z podstawami paliczków środkowych i
dalszych
•
Palec pierwszy posiada jeden taki staw, a palce od II-V po
dwa (odpowiednio bliższy i dalszy)
•
Są to stawy zawiasowe, jednoosiowe
•
Odbywają się w nich tylko ruchy zginania i prostowania
•
Torebki stawowe są bocznie wzmocnione więzadłami
pobocznymi (ligg. collateralia)
Mięśnie działające na
stawy palców od II do V
MIĘŚNIE DŁUGIE
1.
MIĘSIEŃ ZGINACZ POWIERZCHOWNY PALCÓW
(M. FLEXOR DIGITORUM SUPERFICIALIS)
PP: nadkłykieć przyśrodkowy kości ramiennej, wyrostek dziobiasty
PK: środkowe paliczki II-V palca
2.
MIĘSIEŃ ZGINACZ GŁĘBOKI PALCÓW
(M. FLEXOR DIGITORUM PROFUNDUS)
PP: przednia powierzchnia kości łokciowej, błona międzykostna
PK: podstawa paliczków dalszych II-V palca
3.
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK PALCÓW
(M. EXTENSOR DIGITORUM)
PP: nadkłykieć boczny kości ramiennej
PK: rozcięgna grzbietowe
4.
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK WSKAZICIELA
(M. EXTENSOR INDICIS)
PP: dolna część powierzchni tylnej kości łokciowej
PK: rozcięgno grzbietowe palca wskazującego
5.
MIĘSIEŃ PROSTOWNIK PALCA MAŁEGO
(M. EXTENSOR DIGITI MINIMI)
PP: nadkłykieć boczny kości ramiennej
PK: rozcięgno V palca
Mięśnie działające na
stawy palców od II do V
MIĘŚNIE KRÓTKIE
1.
MIĘŚNIE GLISTOWATE
(MM. LUMBRICALES)
PP: ścięgna mięśnia zginacz głębokiego palców
PK: strona promieniowa rozcięgna grzbietowego II-V palca
2.
MIĘŚNIE MIĘDZYKOSTNE DŁONIOWE
(MM. INTEROSSEI PALMARES)
PP: kości śródręcza II, IV i V
PK: rozcięgno grzbietowe i torebki stawów śródręczno-
palcowych
3.
MIĘŚNIE MIĘDZYKOSTNE GRZBIETOWE
(MM. INTEROSSEI DORSALES)
PP: kości śródręcza I-V
PK: torebki stawów śródręczno-palcowych