Choroby pasożytnicze 

skóry

Lek. med. Tomasz 

Sierzputowski

Wszawica

Wszawica głowowa

• Czynnik etiologiczny – wesz głowowa

– Wielkość ok. 2-3,5 mm

• Choroba przenosi się przez kontakt z 

zakażonymi nakryciami głowy

• Występuje epidemicznie u dzieci w 

wieku przedszkolnym i szkolnym

Wszawica głowowa

• Najczęściej choroba umiejscawia się w 

okolicach potylicznych i skroniowych

• Znamiennym objawem jest świąd wynikający  z 

ukłucia wszy

• W wyniku zadrapań tworzą się zmiany sączące i 

strupy, dochodzi do wtórnych zakażeń i 

zliszajcowienia

• W przypadkach nasilonych może dojść do 

powiększenia węzłów chłonnych

Wszawica głowowa

• Różnicowanie

– Łupież owłosionej skóry głowy

– Wyprysk łojotokowy głowy

Wszawica odzieżowa

• Wesz odzieżowa jest mniejsza od 

wszy głowowej, szybciej się 
rozmnaża lecz żyje krócej (10 dni)

• Pasożyt może przenosić dur plamisty  

                i riketsjozy

Wszawica odzieżowa

• Wykwitem pierwotnym jest  grudka 

obrzękowa (powstała na skutek ukłucia 
wszy)

• Zmiany wtórne są wynikiem drapania i 

składają się z linijnych przeczosów, 
nadżerek    oraz strupów, czasem blizenek

• Choroba najczęściej dotyczy grzbietu i karku

Wszawica odzieżowa

• Przewlekła wszawica odzieżowa 

powoduje brunatne przebarwienia 
skóry oraz wtórne zakażenia ropne

• Chorobę różnicować należy ze 

świerzbem

Wszawica łonowa

• Wesz łonowa jest mniejsza od wszy 

głowowej

• Zakażenie następuje bezpośrednio w czasie 

kontaktu płciowego

• Umiejscowienie  - najczęściej okolica łonowa 

ale również okolice krocza, ud, brzucha, 
pach, pachwin a nawet brwi i rzęsy

Wszawica łonowa

• Charakterystycznym objawem jest 

świąd. 

• U niektórych chorych stwierdza się 

tzw. błękitne plamy (sinofiołkowe) 
powstałe w miejscu ukłucia pasożyta

Wszawica  -leczenie

• Stosuje się preparaty tj

– Jakucin, lindan pozostawia się je 12-24 h 

pod czepkiem a następnie zmywa przy 

uzyciu szamponu zawierającego również 

lek. Leczenie ponawia się po 3-5 dniach

– Można stosować również ocet sabadylowy

– W przypadku wszawicy łonowej zaleca się 

jacucin puder

Świerzb

Świerzb

• Czynnikiem sprawczym jest 

świerzbowiec ludzki

• Zapłodniona samiczka drąży w 

warstwie rogowej naskórka 
slepozakończony tunel, w którym 
składa jaja i po kilku tygodniach ginie 

Świerzb

• Zakażenie następuje drogą 

bezpośredniego kontaktu lub za 
pośrednictwem przedmiotów 
(pościel)

• Czynniki sprzyjające

– Obnizona odpornośc, wyniszczenie
– Ciężkie choroby układowe
– Choroby psychiczne (świerzb norweski)

Świerzb

• Głównym objawem jest świąd 

nasilający się w porze nocnej pod 
wpływem rozgrzania ciala w pościeli

• W typowej lokalizacji (na bocznych 

powierzchniach palców rąk) można 
stwierdzić nory swierzbowcowe. 
Uwidaczniają się jeszcze lepiej 
posmarowane nalewka jodową

Świerzb

• Wykwitami wtórnymi są przeczosy, 

wtórne zakażenia i zmiany typu 
wyprysku

• Najczęściej zajęte są palce rąk, 

zgięcia i fałdy skórne, tułów(pępek, 
brodawki sutkowe u kobiet, okolice 
płciowe u mezczyzn), pośladki

Świerzb

• Choroba nie zajmuje pleców i twarzy 

(wyjątek swierzb norweski i świerzb 
odzwierzęcy)

• U osób dbających o higienę objawy są 

nieuchwytne a tunele świerzbowcowe 
niedostrzegalne

• U dzieci zajęte sa często dłonie i podeszwy

Świerzb

• Róznicowanie

– Świąd skóry (brak tuneli swierzbowcowych)

– Wszawica odiezowa

• Leczenie

– Lindan – lek z wyboru w postaci emulsji lub żelu

– Novoscabin

– Należy leczyć równocześnie wszystkich 

członków rodziny i osoby z najbliższego 

otoczenia

– Nie należy przez okres co najmniej 2 tyg uzywać 

zainfekowanej bielizny (ubrania nie musza być 

dezynfekowane, wystarczy pranie i prasowanie)