Technologia szkła i ceramiki

Technologia szkła i
ceramiki

PODSTAWOWE IMANENTNE WŁAŚCIWOŚCI

TWORZYW

CERAMICZNYCH

DECYDUJ ĄCE O ICH SPECJ ALNYCH

ZASTOSOWANlACH

- N I S K A G Ę S T O Ś Ć

- WYSOKA SZTYWNOŚĆ (E,G,)

W Y S O K A W Y T R Z Y M A Ł O Ś Ć N A Ś C I S K A N IE

- N IS K A O D P O R N O Ś Ć N A P Ę K A N IE ( K ,

)

N IS K A N IE Z A W O D N O Ś Ć

- W Y S O K A T E M P E R A T U R A T O P N IE N I A

- N IS K I E P R Z E W O D N IC T W O C I E P L N E

- N IS K A R O Z S Z E R Z A L N O Ś Ć C I E P L N A

- N I S K A O D P O R N O Ś Ć N A W S T R Z Ą S Y C I E P L N E

- D O B R A O D P O R N O Ś Ć N A P E Ł Z A N I E

- W Y S O K A T W A R D O Ś Ć

- D O B R A O D P O R N O Ś C N A Ś C IE R A N IE

- D O B R A O D P O R N O Ś Ć C H E M IC Z N A

Technologia szkła i
ceramiki

Kształtowanie właściwości wyrobu

 Właściwości materiałów ceramicznych są

unikalne porównaniu z innymi tworzywami co
wynika z dominacji silnych wiązań jonowych i
kowalencyjnych między lekkimi pierwiastkami

 Właściwości te często możemy w dużym zakresie

modyfikować w procesie technologicznym

Technologia szkła i
ceramiki

TECHNOLOGIA MATERIAŁÓW

‘tėchnė’ –

sztuka, rzemiosło

‘logos’ -

słowo, opis, wiedza

Technologia

– wiedza i umiejętność wytwarzania lub

przetwarzania w sposób celowy i ekonomiczny dóbr
naturalnych w użyteczne produkty

Technologia chemiczna

– dział technologii zajmujący się

wytwarzaniem produktów w oparciu o procesy chemiczne

Technologia ceramiczna

– dział technologii chemicznej

zajmujący się wytwarzaniem materiałów ceramicznych

Proces technologiczny

– sposób postępowania dla wytworzenia

określonego wyrobu

Technologia szkła i
ceramiki

TLENK

Z e w z g lę d u n a d o s tę p n o ś ć s u r o w c ó w , s to s u n k o w o

p r o s tą te c h n o lo g ię o tr z y m y w a n ia i s z e r o k i z a k r e s

w ła ś c iw o ś c i tw o r z y w a tle n k o w e s ta n o w ią p o d s ta w o w ą

g r u p ę c e r a m ik i k o n s tr u k c y jn e j

Podstawowe materiały:

A I

3 ,

Z r O

, M g O , C a O , B e O , U O

Charakterystyczne cechy:



W ią z a n ie ty p u jo n o w e g o



W y s o k a o g n i o tr w a ło ś ć ( 2 0 0 0 - 3 0 0 0 ° C )



W y s o k a s z ty w n o ś ć - m o d u ł Y o u n g a d o o k . 4 0 0 M p a



W y s o k a k r u c h o ś ć



T w a r d o ś ć d o H

o k . 1 5 G P a



W y tr z y m a ło ś ć ś r e d n ia o k . 3 0 0 M P a (n a jw y ż s z a d la

k o m p o z y tó w n a b a z ie Z r 0

d o 2 G P a )



N is k a o d p o r n o ś ć n a w s tr z ą s y c ie p ln e



D o b r a o d p o r n o ś ć c h e m ic z n a z w ła s z c z a w ś r o d o w is k u
u tle n ia ją c y m

Technologia szkła i

ceramiki

Najważniejszy materiał ceramiki

zaawansowanej (ok. 90% produkcji)

dostępność surowców naturalnych (25%)

technologia wytwarzania znana od XIX w.

wszechstronne właściwości i różnorodne
zastpsowanie

BUDOWA



Podstawowa oidmiana Al

–

heksagonalna wysokotemperaturowa



a=54,1 nm, c=130.01nm

Oprócz tego występują powstające w
wyniku rozkładu związków glinu;:
Al

– regularna niskotemperaturowa

stabilizowana alkaliami

Al

– niskotemperaturowa

Technologia szkła i

ceramiki

WŁAŚCIWOŚCI KORUNDU



Gęstość

3.96 g/cm



Temp. topnienia

2051



Współcz. rozsz.

5.43 10

-6

1/K



Wl. mechaniczne E 4.61 GPa <0001>

335 <0100>

G 187 GPa <0001>

144 <0100>

do 6 MPam

1/2

m 8-15
 do. 450 MPa



Przewodnictwo cieplne 20 W/mK



Twardość ok..9 Mohsa

15 GPa (Vickers)



Izolator



1 10

om m



Odporność chemiczna

Najbardziej odporny chemicznie z tlenków

Charakter amfoteryczny

W temp. pokojowej nierozpuszczalny w

kwasach

W wyższej temp. reaguje z HF i H

Mniej odporny na działanie zasad

Odporny na działanie atmosfery

redukcyjnej, próżni i węgla do wysokich
temperatur ok. 1500

Technologia szkła i

ceramiki

OTRZYMYWANIE PROSZKU KORUNDU



Produkcja proszku technicznego

* metoda Bayera (zasadowa)
*metoda Grzymka (alkaliczna)
*metoda Bredsznajdera (zasadowa)
* metoda spiekania
*.............................



Produkcja proszku wysokiej czystości

*oczyszczanie technicznego korundu

przetapianie ogniowe
oczyszczanie chemiczne

* utlenianie glinu w.cz.

termiczne
anodowe
hydroliza+prażenie

*Rozkład soli glinowych

metoda ałunowa
metody zol-żel



Produkcja elektrokorundu

Technologia szkła i

ceramiki

OTRZYMYWANIE PROSZKU KORUNDU



Metoda Bayera

(zasadowa, ok.. 90% produkcji proszku))

3 H

O + 2 NaOH = 2 NaAlO

+ 4 H

Ługowanie boksytów zasadą sodową

Wymywanie glinianów zasadą sodową

Wytrącanie Al(OH)

z roztworu

Rozkład termiczny wodorotlenku
glinowego do tlenku



Metoda Grzymka

Mieszanie rozdrobnionych surowców
glinonośnych (gliny, iły, łupki, popioły i
in) z kamieniem wapiennym

Wypalanie w piecach obrotowych w
1250

C samorzutny rozpad 2 CaO SiO

na proszek

Ługowanie proszku roztworem węglanu
sodowego = gliniany sodowe

Filtracja o dekantacja osadu z roztworu
= odpad do produkcji cementu

Odkrzemowanie roztworu mlekiem
wapiennym

Wytrącanie wodorotlenku gazami
spalinowymi

Kalcynacja wodorotlenku = tlenek

Technologia szkła i

ceramiki

OTRZYMYWANIE PROSZKU KORUNDU



Otrzymywanie elektrokorundu

ELEKTROKORUND-korund otrzymywanie

metodą przetapiania w piecach
elektrycznych

Przygotowanie wsadu do topienia
(prażony boksyt + koks+topniki)

Wytop w piecu łukowym w
temperaturze > 2000

Związki krzemu, żelaza i

tytanu tworzą żelazokrzem

Bardzo wolne studzenie wytopionego
bloku krystalizacja

Kruszenie mielenie, segregacja

WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROKORUNDU

czystość 94-97%

barwa A- biała

B- szara, różowa, fioletowa

ZASTOSOWANIE

materiały ścierne i
polerski

Technologia szkła i

ceramiki

OTRZYMYWANIEWYROBÓW

Tworzywa na bazie Al

•

Spieki wysokiej czystości pow. 98%

•

Spieki korundu z innymi tlenkami

•

Spieki korundu z nietlenkami –węgliki,
azotki, borki

•

Cermetale na bazie korundu

•

Laminaty i materiały włókniste

•

Monokryształy

Technologia wytwarzania



FORMOWANIE

- stosuje się praktycznie

wszystkie metody formowania z
proszków tj.: prasowanie, prasowanie
izostatyczne, odlewanie z gęstwy,
odlewanie folii, wyciskanie, wtrysk
nisko i wysokociśnieniowy, natrysk
plazmowy i inne



SPIEKANIE

– warunki zależą głównie od

proszku, typowe to:



temp. Spiekania 1400-1800



atmosfera dowolna,



dodatki: MgO. MgF

, Cr

(0,2-5%)



niekorzystne zanieczyszczenia: SiO

alkalia



HP- ciśnienie do 40MPa, temp. do
1500



OBRÓBKA KOŃCOWA

- mechaniczna
-

szkliwienie

metalizacja

Technologia szkła i

ceramiki

Korund Al

ZASTOSOWANIE



Elementy konstrukcyjne maszyn i
silników



Elementy izolacyjne pieców



Elementy aparatury chemicznej



Podłoża do katalizatorów



Filtry



Elementy młynów ceramicznych



Elementy pancerzy ceramicznych



Narzędzia do odróbki skrawaniem



Narzędzia ścierne



Elementy konstrukcyjne w elektronice
i elektrotechnice



Biomateriały



Proszki polerskie



Proszki w kosmetyce i farmacji



Warstwy ochronne



Monokryształy w jubilerstwie i
technice

Document Outline