background image

Socjologiczna 

Socjologiczna 

analiza 

analiza 

współczesnego 

współczesnego 

terroryzmu.

terroryzmu.

Martyna Kotras

Martyna Kotras

Bernadeta Zwierska

Bernadeta Zwierska

background image

DEFINICJA

DEFINICJA

Terroryzm

Terroryzm

 

 

- to przemoc różnie umotywowana ideologicznie; 

- to przemoc różnie umotywowana ideologicznie; 

działania małych grup lub pojedynczych osób naruszające 

działania małych grup lub pojedynczych osób naruszające 

istniejący porządek prawny (…) Terroryści organizują zamachy na 

istniejący porządek prawny (…) Terroryści organizują zamachy na 

osoby związane z władzą państwową, przeciwników politycznych, 

osoby związane z władzą państwową, przeciwników politycznych, 

osoby innego wyznania bądź rasy lub przypadkowo znajdujące się 

osoby innego wyznania bądź rasy lub przypadkowo znajdujące się 

w danym miejscu – w celu wyrażenia protestu, uzyskania korzyści 

w danym miejscu – w celu wyrażenia protestu, uzyskania korzyści 

dla osób czy grup.

dla osób czy grup.

 

 

(

(

Wielka Encyklopedia A-Z Po prostu wiesz wszystko)

Wielka Encyklopedia A-Z Po prostu wiesz wszystko)

Terroryzm współczesny 

Terroryzm współczesny 

– 

– 

działalność ekstremistycznych 

działalność ekstremistycznych 

ugrupowań, które za pomocą zabójstw, zagrożeń śmiercią, 

ugrupowań, które za pomocą zabójstw, zagrożeń śmiercią, 

porwań, uprowadzeń i podobnych środków potępianych przez 

porwań, uprowadzeń i podobnych środków potępianych przez 

społeczność międzynarodową usiłują zwrócić uwagę opinii 

społeczność międzynarodową usiłują zwrócić uwagę opinii 

publicznej na wysuwane przez siebie hasła bądź też wymusić na 

publicznej na wysuwane przez siebie hasła bądź też wymusić na 

rządach państw określone ustępstwa lub świadczenia na swoją 

rządach państw określone ustępstwa lub świadczenia na swoją 

korzyść (…)

korzyść (…)

 

 

(Mała encyklopedia A-Z wydanie trzecie zaktualizowane, poprawione i 

(Mała encyklopedia A-Z wydanie trzecie zaktualizowane, poprawione i 

uzupełnione, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000)

uzupełnione, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000)

background image

Statystyki

Statystyki

Według statystyk 

Według statystyk 

zjawisko terroryzmu 

zjawisko terroryzmu 

znacznie się 

znacznie się 

zmieniło w XXI wieku 

zmieniło w XXI wieku 

za sprawą szybkiego 

za sprawą szybkiego 

rozwoju technologii i 

rozwoju technologii i 

nauki. Terroryści 

nauki. Terroryści 

mają coraz więcej 

mają coraz więcej 

motywacji oraz 

motywacji oraz 

sposobów walki.

sposobów walki.

background image

Psychospołeczne ujęcie 

Psychospołeczne ujęcie 

terroryzmu

terroryzmu

Adam Wesołek w swojej publikacji na temat psychospołecznego 

Adam Wesołek w swojej publikacji na temat psychospołecznego 

ujęcia terroryzmu pisze, że nie wszyscy mają równe predyspozycje 

ujęcia terroryzmu pisze, że nie wszyscy mają równe predyspozycje 

do agresji. Na nasze nastawienie do świata, pozytywne lub 

do agresji. Na nasze nastawienie do świata, pozytywne lub 

negatywne działania i przekonania szeroki wpływ ma 

negatywne działania i przekonania szeroki wpływ ma 

społeczeństwo w jakim dana jednostka żyje oraz interakcje w jakie 

społeczeństwo w jakim dana jednostka żyje oraz interakcje w jakie 

z nim wchodzi. Poglądy danej jednostki na temat religii, wyznania, 

z nim wchodzi. Poglądy danej jednostki na temat religii, wyznania, 

tolerancji, rozpoznawania dobra i zła są kształtowane przez całe 

tolerancji, rozpoznawania dobra i zła są kształtowane przez całe 

życie i mogą być odmienne od powszechnie akceptowanego 

życie i mogą być odmienne od powszechnie akceptowanego 

zdania społeczeństwa. 

zdania społeczeństwa. 

Nie oznacza to jednak, że osoba wykazująca odmienne poglądy i 

Nie oznacza to jednak, że osoba wykazująca odmienne poglądy i 

zachowania niż powszechnie akceptowane zajmuje się 

zachowania niż powszechnie akceptowane zajmuje się 

działalnością terrorystyczną.

działalnością terrorystyczną.

Wesołek w swojej pracy podaje kilka koncpepcji predyspozycji do 

Wesołek w swojej pracy podaje kilka koncpepcji predyspozycji do 

agresji:

agresji:

background image

Agresja nienawistna

Agresja nienawistna

Wg Fromma – agresja nienawistna 

Wg Fromma – agresja nienawistna 

(nekrofilia) pojawia się w jaźni człowieka i 

(nekrofilia) pojawia się w jaźni człowieka i 

jest przyczyną destrukcyjnych działań. 

jest przyczyną destrukcyjnych działań. 

Agresja jest umiejscowiona na poziomie 

Agresja jest umiejscowiona na poziomie 

ego

ego

 i jest charakterystyczna dla gatunku 

 i jest charakterystyczna dla gatunku 

homo sapiens. Nie wyjaśnia to jednak 

homo sapiens. Nie wyjaśnia to jednak 

dlaczego zjawisko terroryzmu ciągle 

dlaczego zjawisko terroryzmu ciągle 

rośnie.

rośnie.

background image

Rozprzężenie między nauką, a 

Rozprzężenie między nauką, a 

kulturą.

kulturą.

Wg Jean’a Pinatel’a przewodniczącego 

Wg Jean’a Pinatel’a przewodniczącego 

Międzynarodowego Towarzystwa 

Międzynarodowego Towarzystwa 

Kryminologicznego (Societe Internationale de 

Kryminologicznego (Societe Internationale de 

Criminologie) działania agresywne i destrukcyjne 

Criminologie) działania agresywne i destrukcyjne 

są powodowane rozprzężeniem między 

są powodowane rozprzężeniem między 

gwałtownym rozwojem nauki, techniki, rozwojem 

gwałtownym rozwojem nauki, techniki, rozwojem 

nowych technologii, a kulturą: poglądami, 

nowych technologii, a kulturą: poglądami, 

sposobami działania i reagowania, obyczajami, 

sposobami działania i reagowania, obyczajami, 

przekonaniami. Powoduje to, że jednostka czuje 

przekonaniami. Powoduje to, że jednostka czuje 

się coraz bardziej zagubiona w nowych 

się coraz bardziej zagubiona w nowych 

okolicznościach i nie do końca umie się 

okolicznościach i nie do końca umie się 

przystosować.

przystosować.

background image

Deformacja wielkości i 

Deformacja wielkości i 

wartości.

wartości.

Amerykański neuropsycholog James Prescott z Krajowego 

Amerykański neuropsycholog James Prescott z Krajowego 

Instytutu Zdrowia w Waszyngtonie (The Nationale 

Instytutu Zdrowia w Waszyngtonie (The Nationale 

Institutes of Health) przeprowadził badanie na małpach i 

Institutes of Health) przeprowadził badanie na małpach i 

stwierdził, że młode będące pozbawione opieki matki i 

stwierdził, że młode będące pozbawione opieki matki i 

miłości są bardzo agresywne. 

miłości są bardzo agresywne. 

Ludzie mający braki wychowawczo – uczuciowe 

Ludzie mający braki wychowawczo – uczuciowe 

instynktownie poszukują w środowisku jednostek silnych, 

instynktownie poszukują w środowisku jednostek silnych, 

władnych, a jednocześnie stwarzających pozory godnych 

władnych, a jednocześnie stwarzających pozory godnych 

zaufania. Osoby z zaburzoną sferą emocjonalną skupiają 

zaufania. Osoby z zaburzoną sferą emocjonalną skupiają 

się na dokonaniach wybijającej się jednostki, 

się na dokonaniach wybijającej się jednostki, 

zapominając o działaniach grupowych, zapominając o tle 

zapominając o działaniach grupowych, zapominając o tle 

społecznym. Dochodzi wtedy do deformacji wielkości i 

społecznym. Dochodzi wtedy do deformacji wielkości i 

wartości, którą powodują 3 czynniki:

wartości, którą powodują 3 czynniki:

-

oddziaływanie środowiska,

oddziaływanie środowiska,

-

idealistyczne pojmowanie historii

idealistyczne pojmowanie historii

-

niski stan świadomości społecznej 

niski stan świadomości społecznej 

background image

Agresja wrodzona??

Agresja wrodzona??

Nie można doszukiwać się przyczyn 

Nie można doszukiwać się przyczyn 

terroryzmu w samych uwarunkowaniach 

terroryzmu w samych uwarunkowaniach 

psychospołecznych terrorystów.

psychospołecznych terrorystów.

Wg Konrada Lorenza agresja jest cechą 

Wg Konrada Lorenza agresja jest cechą 

wrodzoną wszystkich ludzi i nie jest 

wrodzoną wszystkich ludzi i nie jest 

zależna od zależności między jednostką, a 

zależna od zależności między jednostką, a 

środowiskiem, jednakże późniejsze 

środowiskiem, jednakże późniejsze 

badania z zakresu neurobiologii oraz 

badania z zakresu neurobiologii oraz 

psychologii eksperymentalnej dowodzą, że 

psychologii eksperymentalnej dowodzą, że 

wrodzona agresja NIE istnieje.

wrodzona agresja NIE istnieje.

background image

Istota terroryzmu

Istota terroryzmu

A. Pawłowski - terroryzm rodzi się i narasta nie w 

A. Pawłowski - terroryzm rodzi się i narasta nie w 

następstwie jakiejś nagłej i niespodziewanej 

następstwie jakiejś nagłej i niespodziewanej 

epidemii, w postaci dużej liczby ludzi o typie 

epidemii, w postaci dużej liczby ludzi o typie 

terrorystycznym, lecz dlatego właśnie, że w 

terrorystycznym, lecz dlatego właśnie, że w 

określonym czasie i miejscu pojawiły się 

określonym czasie i miejscu pojawiły się 

warunki pełnej realizacji takich typów. Istnieje 

warunki pełnej realizacji takich typów. Istnieje 

przy tym swoiste sprzężenie zwrotne: warunki 

przy tym swoiste sprzężenie zwrotne: warunki 

społeczne kształtują osobowość pewnych 

społeczne kształtują osobowość pewnych 

ludzkich typów, a te z kolei mając możność 

ludzkich typów, a te z kolei mając możność 

samorealizacji nadają określony kształt 

samorealizacji nadają określony kształt 

stosunkom społecznym w zakresie przez siebie 

stosunkom społecznym w zakresie przez siebie 

osiągalnym. W ten sposób zamyka się koło 

osiągalnym. W ten sposób zamyka się koło 

zależności.

zależności.

background image

Inne czynniki sprzyjające 

Inne czynniki sprzyjające 

rozwojowi terroryzmu.

rozwojowi terroryzmu.

Niewątpliwie na rozwój terroryzmu wpływ mają 

Niewątpliwie na rozwój terroryzmu wpływ mają 

również czynniki społeczno – ekonomiczne.

również czynniki społeczno – ekonomiczne.

F. Engels twierdzi, że istnieją 3 przyczyny 

F. Engels twierdzi, że istnieją 3 przyczyny 

dyskomfortu determinujące do walki o swój 

dyskomfortu determinujące do walki o swój 

byt:

byt:

- rzeczywistość,

- rzeczywistość,

- świat realnie otaczający człowieka, 

- świat realnie otaczający człowieka, 

- warunki, w jakich on żyje,

- warunki, w jakich on żyje,

ale wtedy i tylko wtedy, gdy zostaną 

ale wtedy i tylko wtedy, gdy zostaną 

uświadomione, 

uświadomione, 

background image

Geografia terroryzmu

Geografia terroryzmu

Wiąże się ściśle z psychospołecznymi 

Wiąże się ściśle z psychospołecznymi 

czynnikami terroryzmu. W danym czasie i 

czynnikami terroryzmu. W danym czasie i 

miejscu pojawia się taka odmiana terroryzmu 

miejscu pojawia się taka odmiana terroryzmu 

jaką tworzą zarówno uwarunkowania psych-

jaką tworzą zarówno uwarunkowania psych-

społeczne jak i warunki społeczno – polityczne 

społeczne jak i warunki społeczno – polityczne 

np.

np.

spór na Bliskim Wschodzie – żądania 

spór na Bliskim Wschodzie – żądania 

społeczeństwa nie są zaspokajane -> 

społeczeństwa nie są zaspokajane -> 

dochodzi do konfliktu z władzami kraju= 

dochodzi do konfliktu z władzami kraju= 

terroryzm etniczny + ciemiężcę popierają 

terroryzm etniczny + ciemiężcę popierają 

inne podmioty praca międzynarodowego -> 

inne podmioty praca międzynarodowego -> 

terroryzm międzynarodowy

terroryzm międzynarodowy

background image

Mity

Mity

Wbrew powszechnej opinii 

Wbrew powszechnej opinii 

rozpropagowanej w dużej mierze przez 

rozpropagowanej w dużej mierze przez 

media terroryzm nie jest zjawiskiem 

media terroryzm nie jest zjawiskiem 

niekontrolowanym oraz 

niekontrolowanym oraz 

niespodziewanym. Każdej – szczególnie 

niespodziewanym. Każdej – szczególnie 

małej grupie terrorystycznej – zależy na 

małej grupie terrorystycznej – zależy na 

rozpropagowaniu i nagłośnieniu ich 

rozpropagowaniu i nagłośnieniu ich 

problemu, celu i sposobu ich walki, 

problemu, celu i sposobu ich walki, 

dlatego każde działanie terrorystów jest 

dlatego każde działanie terrorystów jest 

dokładnie zaplanowane i przemyślane.

dokładnie zaplanowane i przemyślane.

background image

cd.

cd.

Nie każda akcja terrorystyczna jest 

Nie każda akcja terrorystyczna jest 

kierowana w stronę osób, których 

kierowana w stronę osób, których 

bezpośrednio dotyczy. Często ofiarami 

bezpośrednio dotyczy. Często ofiarami 

terroryzmu są przypadkowe, niewinne 

terroryzmu są przypadkowe, niewinne 

osoby. Takie postępowanie ma na celu 

osoby. Takie postępowanie ma na celu 

zaprezentowanie siły danej grupy 

zaprezentowanie siły danej grupy 

oraz przekazanie do wiadomości 

oraz przekazanie do wiadomości 

publicznej do czego są zdolni w walce 

publicznej do czego są zdolni w walce 

o spełnienie swoich żądań.

o spełnienie swoich żądań.

background image

Spór o terroryzm

Spór o terroryzm

Zjawisko terroryzmu jest niewątpliwie często 

Zjawisko terroryzmu jest niewątpliwie często 

generalizowane lecz patrząc na to z innej 

generalizowane lecz patrząc na to z innej 

perspektywy kwestią bardzo delikatną, budzącą 

perspektywy kwestią bardzo delikatną, budzącą 

niewątpliwie wiele kontrowersji. 

niewątpliwie wiele kontrowersji. 

* Przez rzecze osób jest on odbierany jako zjawisko 

* Przez rzecze osób jest on odbierany jako zjawisko 

negatywne, które trzeba bezwzględnie zwalczać i 

negatywne, które trzeba bezwzględnie zwalczać i 

likwidować.

likwidować.

* Przeciwnicy tej teorii twierdzą, że terroryzm nie 

* Przeciwnicy tej teorii twierdzą, że terroryzm nie 

zawsze musi mieć zabarwienie pejoratywne. Zależy 

zawsze musi mieć zabarwienie pejoratywne. Zależy 

to m.in. od kwestii spornej, od świadomości ludzi, 

to m.in. od kwestii spornej, od świadomości ludzi, 

od podejmowanych działań obu stron, od 

od podejmowanych działań obu stron, od 

motywacji itp.

motywacji itp.

background image

Bibliografia

Bibliografia

Mała Encyklopedia A-Z, wydanie trzecie zmienione, Wydawnictwo Naukowe 

Mała Encyklopedia A-Z, wydanie trzecie zmienione, Wydawnictwo Naukowe 

PWN, 2000 [hasło: terroryzm]

PWN, 2000 [hasło: terroryzm]

Adam Wesołek, 

Adam Wesołek, 

Akty terroryzmu w ujęciu psychospołecznym i politycznym 

Akty terroryzmu w ujęciu psychospołecznym i politycznym 

– globalnym zagrożeniem dla społeczeństwa

– globalnym zagrożeniem dla społeczeństwa

, [http://chomikuj.pl/Deiw/----

, [http://chomikuj.pl/Deiw/----

+Szko*c5*82a+----/socjologia/Akty+terroryzmu,538772294.doc]

+Szko*c5*82a+----/socjologia/Akty+terroryzmu,538772294.doc]

http://www.cbnt.collegium.edu.pl/images/analizy/systemy_zarzadzania_kry

http://www.cbnt.collegium.edu.pl/images/analizy/systemy_zarzadzania_kry

zys_kierunki_rozwoju_Szlachcic.pdf 

zys_kierunki_rozwoju_Szlachcic.pdf 

http://www.cbnt.collegium.edu.pl/images/analizy/Nowy

http://www.cbnt.collegium.edu.pl/images/analizy/Nowy

%20terroryzm_Aleksandrowicz.pdf 

%20terroryzm_Aleksandrowicz.pdf 

Michał Najorek, Terroryzm XXI wieku i jego ewolucja – fanatyzm czy 

Michał Najorek, Terroryzm XXI wieku i jego ewolucja – fanatyzm czy 

geopolityka?

geopolityka?


Document Outline