background image

 

 

 

 

 

 

Wskazania do cięcia  

Wskazania do cięcia  

 cesarskiego

 cesarskiego

II Katedra i Klinika Ginekologii, Położnictwa i 

Neonatologii 

AM we Wrocławiu

 Kierownik Kliniki : prof. dr hab. n. med. Mariusz Zimmer

                                                     Grzegorz 
Myszczyszyn

background image

 

 

 

 

wydobywanie płodu przez powłoki brzuszne wykonywano już w 

wydobywanie płodu przez powłoki brzuszne wykonywano już w 

starożytności ograniczając wykonywanie tego zabiegu do 

starożytności ograniczając wykonywanie tego zabiegu do 

przypadków  ratowania dziecka po śmierci matki 

przypadków  ratowania dziecka po śmierci matki 

Określenie „cięcie cesarskie” wprowadził Francois Rousset w 1581r

Określenie „cięcie cesarskie” wprowadził Francois Rousset w 1581r

rozwój wiedzy medycznej oraz postęp jaki dokonał się w zakresie 

rozwój wiedzy medycznej oraz postęp jaki dokonał się w zakresie 

techniki operacyjnej zmniejszył niebezpieczeństwo związane z 

techniki operacyjnej zmniejszył niebezpieczeństwo związane z 

operacją oraz umożliwił rozszerzenie wskazań do takiego 

operacją oraz umożliwił rozszerzenie wskazań do takiego 

zakończenia ciąży

zakończenia ciąży

Obecnie wskazania do cięcia cesarskiego w coraz większym stopniu 

Obecnie wskazania do cięcia cesarskiego w coraz większym stopniu 

uwzględniają dobro dziecka

uwzględniają dobro dziecka

Wykonując cięcie cesarskie omija się kanał rodny co pozwala na 

Wykonując cięcie cesarskie omija się kanał rodny co pozwala na 

uniknięcie niektórych powikłań towarzyszących trudnemu porodowi. 

uniknięcie niektórych powikłań towarzyszących trudnemu porodowi. 

               

               

Cięcie cesarskie

Cięcie cesarskie

background image

 

 

 

 

Częstość wykonywania 

Częstość wykonywania 

zabiegów cięcia cesarskiego

zabiegów cięcia cesarskiego

W XX wieku ryzyko związane z cc. i 

W XX wieku ryzyko związane z cc. i 

towarzyszącym mu znieczuleniem 

towarzyszącym mu znieczuleniem 

systematycznie się zmniejszało. Z tego 

systematycznie się zmniejszało. Z tego 

powodu zabieg ten zaczęto wykonywać coraz 

powodu zabieg ten zaczęto wykonywać coraz 

częściej

częściej

Obserwujemy stały wzrost częstości 

Obserwujemy stały wzrost częstości 

wykonywania zabiegów cc.

wykonywania zabiegów cc.

W niektórych krajach Ameryki Południowej 

W niektórych krajach Ameryki Południowej 

częstość wykonywania cc sięga nawet 80%

częstość wykonywania cc sięga nawet 80%

background image

 

 

 

 

Ryzyko dla matki związane z 

Ryzyko dla matki związane z 

cięciem cesarskim

cięciem cesarskim

 

 

Umieralność matek po wykonaniu cc ze wskazań nagłych jest 4 razy 

Umieralność matek po wykonaniu cc ze wskazań nagłych jest 4 razy 

większa niż po porodzie drogą pochwową

większa niż po porodzie drogą pochwową

Dodatkowo ryzyko zgonu związane z cc ze wskazań nagłych jest 2- 

Dodatkowo ryzyko zgonu związane z cc ze wskazań nagłych jest 2- 

krotnie większe niż w przypadku elektywnego cięcia cesarskiego.  

krotnie większe niż w przypadku elektywnego cięcia cesarskiego.  

Powikłania zagrażające życiu matki: krwotok, żylna choroba 

Powikłania zagrażające życiu matki: krwotok, żylna choroba 

zakrzepowo-zatorowa, zator płynem owodoniowym i zator powietrzny

zakrzepowo-zatorowa, zator płynem owodoniowym i zator powietrzny

Powikłania dotyczace przebiegu kolejnych ciąż: powikłania związane z 

Powikłania dotyczace przebiegu kolejnych ciąż: powikłania związane z 

łożyskiem / łożysko przodujące, łożysko przyrośnięte, ryzyko 

łożyskiem / łożysko przodujące, łożysko przyrośnięte, ryzyko 

przedwczesnego oddzielenia się  łożyska 

przedwczesnego oddzielenia się  łożyska 

Poród w kolejnych ciążach: wzrasta liczba cięć cesarskich z powodu 

Poród w kolejnych ciążach: wzrasta liczba cięć cesarskich z powodu 

ryzyka pęknięcia mięśnia macicy w kolejnej ciąży

ryzyka pęknięcia mięśnia macicy w kolejnej ciąży

Inne powikłania: zakażenia, uszkodzenie układu moczowego, 

Inne powikłania: zakażenia, uszkodzenie układu moczowego, 

uszkodzenie jelit, powstawanie zrostów, ryzyko niedrożności jelit

uszkodzenie jelit, powstawanie zrostów, ryzyko niedrożności jelit

Dłuższy powrót do zdrowia pacjentek po cc w porównaniu z porodem 

Dłuższy powrót do zdrowia pacjentek po cc w porównaniu z porodem 

droga pochwową. 

droga pochwową. 

background image

 

 

 

 

Ryzyko dla płodu związane z 

Ryzyko dla płodu związane z 

cięciem cesarskim

cięciem cesarskim

Elektywne cięcie cesarskie związane 

Elektywne cięcie cesarskie związane 

jest z ryzykiem przejściowego 

jest z ryzykiem przejściowego 

tachyponoe noworodków /TTN/ oraz 

tachyponoe noworodków /TTN/ oraz 

zespołu niewydolności oddechowej 

zespołu niewydolności oddechowej 

/RDS/

/RDS/

Istnieje ryzyko zranienia płodu w 

Istnieje ryzyko zranienia płodu w 

  

  

czasie cięcia cesarskiego

czasie cięcia cesarskiego

background image

 

 

 

 

Wskazania do cięcia 

Wskazania do cięcia 

cesarskiego

cesarskiego

Brak postępu porodu

Brak postępu porodu

Zagrażająca zamartwica wewnątrzmaciczna 

Zagrażająca zamartwica wewnątrzmaciczna 

płodu

płodu

Stan po przebytym cięciu cesarskim

Stan po przebytym cięciu cesarskim

Położenie miednicowe płodu

Położenie miednicowe płodu

Poród przedwczesny

Poród przedwczesny

Krwotok przedporodowy

Krwotok przedporodowy

Ciąża wielopłodowa

Ciąża wielopłodowa

Wypadnięcie sznura pępowinowego

Wypadnięcie sznura pępowinowego

Wskazania matczyne

Wskazania matczyne

Duża masa płodu

Duża masa płodu

Położenie poprzeczne płodu

Położenie poprzeczne płodu

Wady wrodzone płodu

Wady wrodzone płodu

background image

 

 

 

 

Brak postępu porodu

Brak postępu porodu

niewspółmierność porodowa

niewspółmierność porodowa

nieprawidłowe ułożenie główki płodu

nieprawidłowe ułożenie główki płodu

dystocja szyjkowa

dystocja szyjkowa

nieprawdłowa czynność skurczowa

nieprawdłowa czynność skurczowa

 

 

background image

 

 

 

 

Zagrażająca wewnątrzmaciczna 

Zagrażająca wewnątrzmaciczna 

zamartwica płodu 

zamartwica płodu 

stosując dostępne obecnie metody nadzoru nad płodem 

stosując dostępne obecnie metody nadzoru nad płodem 

w czasie porodu w niewielkim stopniu można rozpoznać 

w czasie porodu w niewielkim stopniu można rozpoznać 

rzeczywiste stany zagrożenia 

rzeczywiste stany zagrożenia 

wprowadzenie do sal porodowych stałego 

wprowadzenie do sal porodowych stałego 

elektronicznego monitorowania płodu spowodowało 

elektronicznego monitorowania płodu spowodowało 

zwiększenie częstości wykonywania CC z powodu 

zwiększenie częstości wykonywania CC z powodu 

zagrożenia płodu  

zagrożenia płodu  

Nowsze metody takie jak ocena zapisu EKG i 

Nowsze metody takie jak ocena zapisu EKG i 

pulsoksymetria płodowa mogą się przyczynić do 

pulsoksymetria płodowa mogą się przyczynić do 

zmniejszenia w przyszłości częstości cc.

zmniejszenia w przyszłości częstości cc.

background image

 

 

 

 

Stan po przebytym cięciu 

Stan po przebytym cięciu 

cesarskim

cesarskim

W czasach wykonywania tzw. klasycznego cięcia cesarskiego stan 

W czasach wykonywania tzw. klasycznego cięcia cesarskiego stan 

po przebytym cięciu cesarskim uważano za bezwzględne 

po przebytym cięciu cesarskim uważano za bezwzględne 

wskazanie do  wykonania zabiegu w kolejnych ciążach z uwagi na 

wskazanie do  wykonania zabiegu w kolejnych ciążach z uwagi na 

ryzyko pęknięcia mięśnia macicy 

ryzyko pęknięcia mięśnia macicy 

Stwierdzono że cc w dolnym odcinku nie wiąże się z pęknięciem 

Stwierdzono że cc w dolnym odcinku nie wiąże się z pęknięciem 

macicy w kolejnej ciąży.

macicy w kolejnej ciąży.

Opublikowane dane wskazują że rozejście się blizny po cc 

Opublikowane dane wskazują że rozejście się blizny po cc 

występuje u około 1% pacjentek u których poród odbył się siłami 

występuje u około 1% pacjentek u których poród odbył się siłami 

natury.

natury.

Pomimo dużych szans odbycia porodu siłami natury po cięciu 

Pomimo dużych szans odbycia porodu siłami natury po cięciu 

cesarskim odsetek kobiet rodzących drogą pochwową pozostaje 

cesarskim odsetek kobiet rodzących drogą pochwową pozostaje 

niewielki. 

niewielki. 

Lekarze i rodzące zwykle preferują cc jako wygodną i bezpieczną 

Lekarze i rodzące zwykle preferują cc jako wygodną i bezpieczną 

metodę porodu pozwalająca uniknąć rozejścia się blizny macicy. 

metodę porodu pozwalająca uniknąć rozejścia się blizny macicy. 

background image

 

 

 

 

Dostępne dane dotyczące częstości 

Dostępne dane dotyczące częstości 

wykonywania cc w przypadku położenia 

wykonywania cc w przypadku położenia 

miednicowego płodu wskazują na 

miednicowego płodu wskazują na 

korzystny wpływ tego zabiegu na stan 

korzystny wpływ tego zabiegu na stan 

zdrowia dziecka

zdrowia dziecka

Wyniki badań sugerują, że w przypadku 

Wyniki badań sugerują, że w przypadku 

porodu drogą pochwową ryzyko zgonu 

porodu drogą pochwową ryzyko zgonu 

noworodka jest 2-5 krotnie większe niż w 

noworodka jest 2-5 krotnie większe niż w 

przypadku wykonania cc

przypadku wykonania cc

   

   

Położenie miednicowe 

Położenie miednicowe 

płodu

płodu

 

 

 

 

background image

 

 

 

 

     

     

Poród przedwczesny

Poród przedwczesny

Cięcie cesarskie należy wykonać w przypadku 

Cięcie cesarskie należy wykonać w przypadku 

położenia miednicowego płodu w ciąży 

położenia miednicowego płodu w ciąży 

niedonoszonej.

niedonoszonej.

W przypadku położenia podłużnego główkowego przy 

W przypadku położenia podłużnego główkowego przy 

obecności samoistnej czynności skurczowej macicy i 

obecności samoistnej czynności skurczowej macicy i 

braku objawów zagrożenia płodu poród siłami natury 

braku objawów zagrożenia płodu poród siłami natury 

w ciąży niedonoszonej jest postępowaniem z wyboru. 

w ciąży niedonoszonej jest postępowaniem z wyboru. 

 

 

Cięcie cesarskie w ciąży niedonoszonej jest 

Cięcie cesarskie w ciąży niedonoszonej jest 

zabiegiem trudnym technicznie, który nie 

zabiegiem trudnym technicznie, który nie 

gwarantuje łatwego wydobycia płodu i dodatkowo 

gwarantuje łatwego wydobycia płodu i dodatkowo 

stanowi ryzyko powikłań u matki.                        

stanowi ryzyko powikłań u matki.                        

                                                                                               

                                                                                               

                             

                             

                                            

                                            

background image

 

 

 

 

        

        

Krwotok przedporodowy

Krwotok przedporodowy

Przedwczesne odklejenie się łożyska- 

Przedwczesne odklejenie się łożyska- 

wskazaniem do 

wskazaniem do 

natychmiastowego wykonania cc jest stan zagrożenia 

natychmiastowego wykonania cc jest stan zagrożenia 

zdolnego do życia płodu. Rozwijający się wstrząs i 

zdolnego do życia płodu. Rozwijający się wstrząs i 

zaburzenia krzepnięcia nawet wobec martwego płodu 

zaburzenia krzepnięcia nawet wobec martwego płodu 

stanowi wskazanie do cc

stanowi wskazanie do cc

Łożysko przodujące-

Łożysko przodujące-

gdy

gdy

 

 

płód jest dojrzały niezależnie od 

płód jest dojrzały niezależnie od 

stopnia przodowania łożyska zaleca się zakończenie ciąży 

stopnia przodowania łożyska zaleca się zakończenie ciąży 

cc. Wykonanie cc w trybie nagłym związane jest z częściej 

cc. Wykonanie cc w trybie nagłym związane jest z częściej 

stwierdzana niedokrwistością u noworodka oraz 

stwierdzana niedokrwistością u noworodka oraz 

umieralnością okołoporodową dzieci. 

umieralnością okołoporodową dzieci. 

Naczynia przodujące- 

Naczynia przodujące- 

to naczynia pępowinowe 

to naczynia pępowinowe 

wychodzące poza sznur pępowinowy  i biegnące ponad 

wychodzące poza sznur pępowinowy  i biegnące ponad 

ujściem wewnętrznym szyjki macicy. Pęknięcie naczyń po 

ujściem wewnętrznym szyjki macicy. Pęknięcie naczyń po 

pęknięciu błon płodowych prowadzi do wykrwawienia płodu. 

pęknięciu błon płodowych prowadzi do wykrwawienia płodu. 

background image

 

 

 

 

Ciąża wielopłodowa

Ciąża wielopłodowa

W przypadku położenia główkowego obu płodów gdy masa ciała drugiego 

W przypadku położenia główkowego obu płodów gdy masa ciała drugiego 

płodu przewyższa masę pierwszego o ponad 20%.

płodu przewyższa masę pierwszego o ponad 20%.

Pierwszy bliźniak w położeniu główkowym, drugi w położeniu innym niż 

Pierwszy bliźniak w położeniu główkowym, drugi w położeniu innym niż 

główkowe.

główkowe.

Pierwszy bliźniak w położeniu innym niż główkowe. 

Pierwszy bliźniak w położeniu innym niż główkowe. 

Poród przedwczesny / poniżej 32 tyg ciązy/ lub płodów o niskiej masie ciała 

Poród przedwczesny / poniżej 32 tyg ciązy/ lub płodów o niskiej masie ciała 

/poniżej 1500g/. 

/poniżej 1500g/. 

Ciąża bliźniacza jednokosmówkowa a zwłaszcza jednoowodniowa 

Ciąża bliźniacza jednokosmówkowa a zwłaszcza jednoowodniowa 

     

     

/ cc w 34-35 tyg./ 

/ cc w 34-35 tyg./ 

Stan po przebytym cięciu cesarskim w ciąży bliźniaczej. 

Stan po przebytym cięciu cesarskim w ciąży bliźniaczej. 

Ciąże trojacze i o wyższej krotności. 

Ciąże trojacze i o wyższej krotności. 

Coraz większa liczba tych ciąz dotyczy kobiet w starszym wieku oraz kobiet po 

Coraz większa liczba tych ciąz dotyczy kobiet w starszym wieku oraz kobiet po 

zastosowaniu technik wspomaganego rozrodu stąd obawa rodziców i lekarzy o 

zastosowaniu technik wspomaganego rozrodu stąd obawa rodziców i lekarzy o 

stan noworodków odgrywa decydująca rolę w podejmowaniu decyzji o cc. 

stan noworodków odgrywa decydująca rolę w podejmowaniu decyzji o cc. 

background image

 

 

 

 

Wypadnięcie sznura 

Wypadnięcie sznura 

pępowinowego

pępowinowego

  

  

W tym przypadku wskazane 

W tym przypadku wskazane 

jest   

jest   

     

     

wykonanie 

wykonanie 

natychmiastowego   

natychmiastowego   

     

     

cięcia cesarskiego

cięcia cesarskiego

background image

 

 

 

 

Wskazania dotyczące matki 

Wskazania dotyczące matki 

Wskazania kardiologiczne/ wady serca/ 

Wskazania kardiologiczne/ wady serca/ 

Wskazania neurologiczne /tętniak mózgu/

Wskazania neurologiczne /tętniak mózgu/

Wskazania okulistyczne/ zmiany 

Wskazania okulistyczne/ zmiany 

zwyrodnieniowe siatkówki/ 

zwyrodnieniowe siatkówki/ 

Wskazania ortopedyczne /dyskopatie/ 

Wskazania ortopedyczne /dyskopatie/ 

Wskazania hematologiczne/ małoplytkowość/

Wskazania hematologiczne/ małoplytkowość/

Choroby nowotworowe/ jajnika, szyjki macicy/ 

Choroby nowotworowe/ jajnika, szyjki macicy/ 

Infekcje wirusowe/ HSV, HPV,HIV/

Infekcje wirusowe/ HSV, HPV,HIV/

background image

 

 

 

 

Duża masa płodu / powyżej 4500g/

Duża masa płodu / powyżej 4500g/

Położenie poprzeczne płodu

Położenie poprzeczne płodu

Wady wrodzone płodu / wodogłowie, 

Wady wrodzone płodu / wodogłowie, 

wady powłok brzusznych. Przepuklina 

wady powłok brzusznych. Przepuklina 

oponowo-rdzeniowa/ 

oponowo-rdzeniowa/ 

        

        

Wskazania dotyczące 

Wskazania dotyczące 

płodu

płodu

background image

 

 

 

 

zwiększa się odsetek cc wykonywanych na życzenie rodzącej kobiety 

zwiększa się odsetek cc wykonywanych na życzenie rodzącej kobiety 

bez konkretnych wskazań położniczych 

bez konkretnych wskazań położniczych 

Przeprowadzenie cc w przypadku braku klinicznych wskazań uważano 

Przeprowadzenie cc w przypadku braku klinicznych wskazań uważano 

w przeszłości za niewłaściwe postępowanie

w przeszłości za niewłaściwe postępowanie

Niewiele danych wskazuje na to, że elektywne cięcie cesarskie 

Niewiele danych wskazuje na to, że elektywne cięcie cesarskie 

wykonane w znieczuleniu miejscowym z zastosowaniem właściwej 

wykonane w znieczuleniu miejscowym z zastosowaniem właściwej 

profilaktyki przeciwzakrzepowej wiąże się ze zwiększona częstością 

profilaktyki przeciwzakrzepowej wiąże się ze zwiększona częstością 

powikłań u matki

powikłań u matki

Pojawiają się doniesienia że poród droga pochwową a zwłaszcza poród 

Pojawiają się doniesienia że poród droga pochwową a zwłaszcza poród 

operacyjny przyczynia się do odległych uszkodzeń dna miednicy

operacyjny przyczynia się do odległych uszkodzeń dna miednicy

Częstość cc jest większa u kobiet należących do klasy o wyższym 

Częstość cc jest większa u kobiet należących do klasy o wyższym 

statusie społeczno-ekonomicznym.

statusie społeczno-ekonomicznym.

Zjawisko to wskazuje na coraz większy udział ciężarnych kobiet w 

Zjawisko to wskazuje na coraz większy udział ciężarnych kobiet w 

podejmowaniu decyzji o czasie i sposobie ukończenia ciązy

podejmowaniu decyzji o czasie i sposobie ukończenia ciązy

Cięcie cesarskie na życzenie 

Cięcie cesarskie na życzenie 

matki

matki

 

 

background image

 

 

 

 

 

 

Podsumowanie

Podsumowanie

Za wskazania do cięcia cesarskiego należy 

Za wskazania do cięcia cesarskiego należy 

uważać każdą sytuację, w której trzeba 

uważać każdą sytuację, w której trzeba 

zakończyć ciążę lub trwający poród ze względu 

zakończyć ciążę lub trwający poród ze względu 

na istniejące ryzyko kontynuowania dotyczące 

na istniejące ryzyko kontynuowania dotyczące 

zarówno zdrowia oraz życia matki jak i dziecka

zarówno zdrowia oraz życia matki jak i dziecka

Obserwowane jest zjawisko zwiększenia częstości 

Obserwowane jest zjawisko zwiększenia częstości 

wykonywania cc bez wskazań medycznych tylko 

wykonywania cc bez wskazań medycznych tylko 

ze względu na życzenie ciężarnej kobiety w 

ze względu na życzenie ciężarnej kobiety w 

krajach gospodarczo rozwiniętych

krajach gospodarczo rozwiniętych

Ze względu na ryzyko powikłań każdą decyzję o 

Ze względu na ryzyko powikłań każdą decyzję o 

cięciu cesarskim należy starannie przeanalizować

cięciu cesarskim należy starannie przeanalizować


Document Outline