Ordynacja wyborcza do 

Ordynacja wyborcza do 

Sejmu RP i Senatu RP

Sejmu RP i Senatu RP

 

 

wybrane aspekty

wybrane aspekty

Kancelaria Senatu 2008 r.

Kancelaria Senatu 2008 r.

 

 

 

 

Wybory: 

Wybory: 

jeden z głównych wyznaczników 

jeden z głównych wyznaczników 

demokracji

demokracji

;

;

proces, podczas którego wyborca 

proces, podczas którego wyborca 

oddaje swój głos na 

oddaje swój głos na 

reprezentujących go w tzw. 

reprezentujących go w tzw. 

organach przedstawicielskich, np. 

organach przedstawicielskich, np. 

Sejmie czy Senacie przedstawicieli

Sejmie czy Senacie przedstawicieli

 

 

 

 

Kampania wyborcza:

Kampania wyborcza:

okres poprzedzający wybory, 

okres poprzedzający wybory, 

podczas którego politycy za 

podczas którego politycy za 

pomocą różnych technik i 

pomocą różnych technik i 

środków marketingowych 

środków marketingowych 

przekonują wyborcę, aby oddał 

przekonują wyborcę, aby oddał 

na nich swój głos

na nich swój głos

 

 

 

 

Wybory do Sejmu 

Wybory do Sejmu 

4, 18 czerwca 1989

4, 18 czerwca 1989

tzw. Sejm kontraktowy, wg ustaleń 

tzw. Sejm kontraktowy, wg ustaleń 

dokonanych przy  „okrągłym stole”

dokonanych przy  „okrągłym stole”

- 65% mandatów: dla strony 

- 65% mandatów: dla strony 

koalicyjno – rządowej

koalicyjno – rządowej

- 35% mandatów: dla opozycji

- 35% mandatów: dla opozycji

 

 

 

 

Pierwsze demokratyczne 

Pierwsze demokratyczne 

wybory do Senatu

wybory do Senatu

 4 czerwca 1989:

 4 czerwca 1989:

- przywrócenie Senatu tzw. nowelą 

- przywrócenie Senatu tzw. nowelą 

kwietniową z 1989 r

kwietniową z 1989 r

- spektakularny sukces opozycji: 

- spektakularny sukces opozycji: 

 

 

99 mandatów, 1 senator 

99 mandatów, 1 senator 

niezależny: Henryk Stokłosa

niezależny: Henryk Stokłosa

 

 

 

 

Kampania wyborcza 1989

Kampania wyborcza 1989

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Kampania strony rządowej 

Kampania strony rządowej 

1989 r.

1989 r.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wybory parlamentarne w Polsce po 

Wybory parlamentarne w Polsce po 

1989 roku

1989 roku

 -

 -

 

 

podstawowe dane

podstawowe dane

Rok

Rok

Tury (jeśli 

Tury (jeśli 

były)

były)

Frekwencja

Frekwencja

1989

1989

I tura

I tura

II tura

II tura

62%

62%

25%

25%

1991

1991

43,2%

43,2%

 

 

1993

1993

52,1%

52,1%

 

 

1997

1997

48,0%

48,0%

 

 

2001

2001

46,3%

46,3%

2005

2005

40,57%

40,57%

2007

2007

53,88%

53,88%

 

 

 

 

KONSTYTUCJA 

KONSTYTUCJA 

RZECZYPOSPOLITEJ 

RZECZYPOSPOLITEJ 

POLSKIEJ

POLSKIEJ

 

 

z 2 kwietnia 1997 r.

z 2 kwietnia 1997 r.

WYBORY I KADENCJA

WYBORY I KADENCJA

„

„

Art. 96.

Art. 96.

Sejm składa się z 460 posłów. 

Sejm składa się z 460 posłów. 

Wybory do Sejmu są 

Wybory do Sejmu są 

powszechne, równe, 

powszechne, równe, 

bezpośrednie i proporcjonalne oraz odbywają 

bezpośrednie i proporcjonalne oraz odbywają 

się w głosowaniu tajnym.

się w głosowaniu tajnym.

Art. 97.

Art. 97.

Senat składa się ze 100 senatorów. 

Senat składa się ze 100 senatorów. 

Wybory do Senatu są 

Wybory do Senatu są 

powszechne, bezpośrednie i 

powszechne, bezpośrednie i 

odbywają się w głosowaniu tajnym

odbywają się w głosowaniu tajnym

.”

.”

 

 

 

 

Ustawa z dnia 12 kwietnia 2001 r.

Ustawa z dnia 12 kwietnia 2001 r.

 

 

Ordynacja wyborcza do Sejmu 

Ordynacja wyborcza do Sejmu 

Rzeczypospolitej Polskiej i do 

Rzeczypospolitej Polskiej i do 

Senatu Rzeczypospolitej Polskiej

Senatu Rzeczypospolitej Polskiej

„

„

Art. 130. Wybory do Sejmu są 

Art. 130. Wybory do Sejmu są 

powszechne, równe, bezpośrednie i 

powszechne, równe, bezpośrednie i 

proporcjonalne

proporcjonalne

 oraz odbywają się w 

 oraz odbywają się w 

głosowaniu 

głosowaniu 

tajnym

tajnym

(…)

(…)

Art. 187. Wybory do Senatu są 

Art. 187. Wybory do Senatu są 

powszechne, bezpośrednie

powszechne, bezpośrednie

 i 

 i 

odbywają się w głosowaniu 

odbywają się w głosowaniu 

tajnym

tajnym

.”

.”

 

 

 

 

Wybory do Sejmu:

Wybory do Sejmu:

1

1

) powszechne

) powszechne

2) równe

2) równe

3) bezpośrednie

3) bezpośrednie

4) proporcjonalne

4) proporcjonalne

5) tajne

5) tajne

 

 

 

 

Wybory do Senatu:

Wybory do Senatu:

1) powszechne

1) powszechne

2) bezpośrednie

2) bezpośrednie

3) tajne

3) tajne

 

 

 

 

1) Powszechne

1) Powszechne

:

:

to znaczy:

to znaczy:

mogą w nich uczestniczyć 

mogą w nich uczestniczyć 

wszyscy obywatele 

wszyscy obywatele 

posiadający 

posiadający 

pełnię praw wyborczych

pełnię praw wyborczych

 

 

 

 

Czynne prawo wyborcze = 

Czynne prawo wyborcze = 

prawo wybierania swoich 

prawo wybierania swoich 

przedstawicieli do Sejmu i 

przedstawicieli do Sejmu i 

Senatu

Senatu

mają wszyscy obywatele, 

mają wszyscy obywatele, 

którzy najpóźniej w dniu 

którzy najpóźniej w dniu 

wyborów 

wyborów 

ukończyli 18 lat

ukończyli 18 lat

 

 

 

 

Czynnego prawa 

Czynnego prawa 

wyborczego nie mają osoby:

wyborczego nie mają osoby:

   

   

1) pozbawione praw publicznych 

1) pozbawione praw publicznych 

prawomocnym orzeczeniem sądu,

prawomocnym orzeczeniem sądu,

2) pozbawione praw wyborczych 

2) pozbawione praw wyborczych 

prawomocnym orzeczeniem Trybunału 

prawomocnym orzeczeniem Trybunału 

Stanu,

Stanu,

3) ubezwłasnowolnione prawomocnym 

3) ubezwłasnowolnione prawomocnym 

orzeczeniem sądu

orzeczeniem sądu

 

 

(art. 7 ordynacji wyborczej)

(art. 7 ordynacji wyborczej)

 

 

 

 

Bierne prawo wyborcze=

Bierne prawo wyborcze=

 prawo wybieralności

 prawo wybieralności

mają wszyscy obywatele 

mają wszyscy obywatele 

posiadający czynne prawo 

posiadający czynne prawo 

wyborcze, którzy ukończyli 

wyborcze, którzy ukończyli 

najpóźniej w dniu wyborów

najpóźniej w dniu wyborów

- 

- 

do Sejmu: 21 lat

do Sejmu: 21 lat

- do Senatu: 30 lat

- do Senatu: 30 lat

 

 

 

 

2) Bezpośrednie

2) Bezpośrednie

to znaczy:

to znaczy:

 

 

wyborca bezpośrednio 

wyborca bezpośrednio 

(sam, bez pośredników) decyduje o 

(sam, bez pośredników) decyduje o 

składzie organu 

składzie organu 

przedstawicielskiego

przedstawicielskiego

 

 

 

 

 

 

W Polsce głosować można 

W Polsce głosować można 

tylko osobiście (bezpośrednio);

tylko osobiście (bezpośrednio);

 

 

nie można  głosować: 

nie można  głosować: 

- przez pełnomocnika

- przez pełnomocnika

- za pośrednictwem poczty

- za pośrednictwem poczty

- 

- 

przez Internet

przez Internet

 

 

 

 

3) równe:

3) równe:

to znaczy:

to znaczy:

a) każdy wyborca dysponuje 

a) każdy wyborca dysponuje 

jednym głosem

jednym głosem

b) waga głosu każdego wyborcy 

b) waga głosu każdego wyborcy 

powinna być równa

powinna być równa

 

 

 

 

Wybory do Senatu:

Wybory do Senatu:

W 1997, kiedy powstawała 

W 1997, kiedy powstawała 

Konstytucja: podział na 49 

Konstytucja: podział na 49 

województw i nierówność głosu 

województw i nierówność głosu 

wyborcy, 

wyborcy, 

obecnie: wg Ordynacji wyborczej z 

obecnie: wg Ordynacji wyborczej z 

2001 roku podział na 40 okręgów, 

2001 roku podział na 40 okręgów, 

w każdym od 2 do 4 senatorów

w każdym od 2 do 4 senatorów

 

 

 

 

„

„

Art. 192.

Art. 192.

 1. W poszczególnych województwach 

 1. W poszczególnych województwach 

wybiera się:

wybiera się:

1) w województwie dolnośląskim - 8 senatorów,

1) w województwie dolnośląskim - 8 senatorów,

2) w województwie kujawsko-pomorskim - 5 

2) w województwie kujawsko-pomorskim - 5 

senatorów,

senatorów,

3) w województwie lubelskim - 6 senatorów,

3) w województwie lubelskim - 6 senatorów,

4) w województwie lubuskim - 3 senatorów,

4) w województwie lubuskim - 3 senatorów,

5) w województwie łódzkim - 7 senatorów,

5) w województwie łódzkim - 7 senatorów,

6) w województwie małopolskim - 8 senatorów,

6) w województwie małopolskim - 8 senatorów,

7) w województwie mazowieckim - 13 senatorów,

7) w województwie mazowieckim - 13 senatorów,

8) w województwie opolskim - 3 senatorów,

8) w województwie opolskim - 3 senatorów,

9) w województwie podkarpackim - 5 senatorów,

9) w województwie podkarpackim - 5 senatorów,

10) w województwie podlaskim - 3 senatorów,

10) w województwie podlaskim - 3 senatorów,

11) w województwie pomorskim - 6 senatorów,

11) w województwie pomorskim - 6 senatorów,

12) w województwie śląskim - 13 senatorów,

12) w województwie śląskim - 13 senatorów,

13) w województwie świętokrzyskim - 3 senatorów,

13) w województwie świętokrzyskim - 3 senatorów,

14) w województwie warmińsko-mazurskim - 4 

14) w województwie warmińsko-mazurskim - 4 

senatorów,

senatorów,

15) w województwie wielkopolskim - 9 senatorów,

15) w województwie wielkopolskim - 9 senatorów,

16) w województwie zachodniopomorskim - 4 

16) w województwie zachodniopomorskim - 4 

senatorów.”

senatorów.”

 

 

 

 

4) tajne

4) tajne



Wyborca powinien mieć 

Wyborca powinien mieć 

stworzone warunki do 

stworzone warunki do 

zagwarantowania tajności

zagwarantowania tajności

 swej 

 swej 

decyzji wyborczej (np. 

decyzji wyborczej (np. 

odpowiednie kabiny 

odpowiednie kabiny 

gwarantujące zachowanie 

gwarantujące zachowanie 

tajności głosowania)  

tajności głosowania)  

 

 

 

 

Zasada 

Zasada 

proporcjonalności: 

proporcjonalności: 

zasada przeliczania 

zasada przeliczania 

wyników głosowania

wyników głosowania

5) 

proporcjonalne

 

 

 

 

Wybory do 

Wybory do 

Sejmu: 

Sejmu: 

proporcjonalne

proporcjonalne

Wybory do 

Wybory do 

Senatu: 

Senatu: 

większościowe

większościowe

 

 

 

 

Wybory do Sejmu:

Wybory do Sejmu:

„ 

„ 

Art. 160. Ordynacji wyborczej:

Art. 160. Ordynacji wyborczej:

„ 

„ 

Wyborca głosuje 

Wyborca głosuje 

tylko na jedną listę okręgową

tylko na jedną listę okręgową

, stawiając na 

, stawiając na 

karcie do głosowania znak "x" w kratce z lewej strony obok nazwiska 

karcie do głosowania znak "x" w kratce z lewej strony obok nazwiska 

jednego z kandydatów z tej listy, przez co wskazuje jego pierwszeństwo 

jednego z kandydatów z tej listy, przez co wskazuje jego pierwszeństwo 

do uzyskania mandatu.

do uzyskania mandatu.



Art. 166. 1.(…) okręgowa komisja wyborcza dokonuje podziału 

Art. 166. 1.(…) okręgowa komisja wyborcza dokonuje podziału 

mandatów pomiędzy uprawnione listy okręgowe w sposób następujący:

mandatów pomiędzy uprawnione listy okręgowe w sposób następujący:



1) liczbę głosów ważnych oddanych 

1) liczbę głosów ważnych oddanych 

na każdą z tych list w okręgu 

na każdą z tych list w okręgu 

wyborczym dzieli się kolejno przez: 1; 2; 3; 4 i dalsze kolejne 

wyborczym dzieli się kolejno przez: 1; 2; 3; 4 i dalsze kolejne 

liczby aż do chwili, gdy z otrzymanych w ten sposób ilorazów da 

liczby aż do chwili, gdy z otrzymanych w ten sposób ilorazów da 

się uszeregować tyle kolejno największych liczb, ile wynosi 

się uszeregować tyle kolejno największych liczb, ile wynosi 

liczba mandatów do rozdzielenia między te listy,

liczba mandatów do rozdzielenia między te listy,

2) każdej liście przyznaje się tyle mandatów, ile spośród ustalonego w 

2) każdej liście przyznaje się tyle mandatów, ile spośród ustalonego w 

powyższy sposób szeregu ilorazów przypada jej liczb kolejno 

powyższy sposób szeregu ilorazów przypada jej liczb kolejno 

największych.”

największych.”

 

 

 

 

Wybory do Senatu:

Wybory do Senatu:

Art. 206

Art. 206

 Ordynacji wyborczej:

 Ordynacji wyborczej:

 „

 „

 

 

Za wybranych na senatorów w 

Za wybranych na senatorów w 

danym okręgu wyborczym 

danym okręgu wyborczym 

uważa się 

uważa się 

tych kandydatów, którzy otrzymali 

tych kandydatów, którzy otrzymali 

kolejno najwięcej oddanych głosów 

kolejno najwięcej oddanych głosów 

ważnych

ważnych

.

.

”

”

 

 

 

 

System proporcjonalny:

System proporcjonalny:

a) przeliczanie głosów oddanych na 

a) przeliczanie głosów oddanych na 

listy na mandaty

listy na mandaty

   

   

b) 

b) 

progi wyborcze

progi wyborcze

 (minimum 

 (minimum 

głosów, które musi uzyskać w 

głosów, które musi uzyskać w 

skali kraju lista, aby można było 

skali kraju lista, aby można było 

ją wziąć pod uwagę przy 

ją wziąć pod uwagę przy 

przeliczaniu głosów)

przeliczaniu głosów)

-

 

 

 

 

 

 

Progi wyborcze:

Progi wyborcze:

 

 

- 

- 

mają eliminować partie najmniejsze 

mają eliminować partie najmniejsze 

(preferują partie większe);

(preferują partie większe);

 

 

- przeciwdziałają rozdrobnieniu w 

- przeciwdziałają rozdrobnieniu w 

parlamencie;

parlamencie;

 

 

- ułatwiają tworzenie koalicji, 

- ułatwiają tworzenie koalicji, 

 

 

 

 

Progi wyborcze wg 

Progi wyborcze wg 

Ordynacji wyborczej z 

Ordynacji wyborczej z 

12 

12 

kwietnia 2001 r.

kwietnia 2001 r.

5% 

5% 

dla partii, ugrupowań czy list 

dla partii, ugrupowań czy list 

wyborców

wyborców

 

 

8%

8%

 

 

dla koalicyjnych komitetów 

dla koalicyjnych komitetów 

wyborczych

wyborczych

 

 

 

 

Metody przeliczania głosów 

Metody przeliczania głosów 

na 

na 

mandaty wg ordynacji 

mandaty wg ordynacji 

proporcjonalnej (stosowane w 

proporcjonalnej (stosowane w 

Polsce po 1989 r.):

Polsce po 1989 r.):

 

 

 

 

Metoda St. Laguë

Metoda St. Laguë

 

 

 

 

Metoda d’Hondta

Metoda d’Hondta

 

 

 

 

Metoda St. Laguë

Metoda St. Laguë

 

 

:

:

 

 

Liczby głosów oddanych na poszczególne 

Liczby głosów oddanych na poszczególne 

listy okręgowe porządkuje się od 

listy okręgowe porządkuje się od 

największej do najmniejszej, a 

największej do najmniejszej, a 

następnie dzieli przez 1,3,5,7,9 itd..( w 

następnie dzieli przez 1,3,5,7,9 itd..( w 

Polsce zamiast 1 jako pierwszego 

Polsce zamiast 1 jako pierwszego 

dzielnika stosowano 1,4).  Spośród tych 

dzielnika stosowano 1,4).  Spośród tych 

liczb wybiera się taką ilość ilorazów 

liczb wybiera się taką ilość ilorazów 

(wyników dzielenia), ile jest mandatów 

(wyników dzielenia), ile jest mandatów 

do uzyskania w danym okręgu.  

do uzyskania w danym okręgu.  

 

 

 

 

Metoda (system) 

Metoda (system) 

d’Hondta

d’Hondta

Liczby głosów oddanych na 

Liczby głosów oddanych na 

poszczególne listy okręgowe 

poszczególne listy okręgowe 

porządkuje się od największej do 

porządkuje się od największej do 

najmniejszej, a następnie 

najmniejszej, a następnie 

dzieli przez 

dzieli przez 

kolejne liczby całkowite  1,2,3,4,5 itd

kolejne liczby całkowite  1,2,3,4,5 itd

.. 

.. 

Spośród tych liczb wybiera się taką 

Spośród tych liczb wybiera się taką 

ilość ilorazów ( wyników dzielenia), ile 

ilość ilorazów ( wyników dzielenia), ile 

jest mandatów do uzyskania w danym 

jest mandatów do uzyskania w danym 

okręgu.

okręgu.

 

 

 

 

METODA ( SYSTEM) 

METODA ( SYSTEM) 

d’HONDTA

d’HONDTA

do rozdzielenia w okręgu wyborczym:

do rozdzielenia w okręgu wyborczym:

 

 

15 mandatów

15 mandatów

Listy 

Listy 

Przeciwnikó

Przeciwnikó

w kosiarek

w kosiarek

Nie: 

Nie: 

ogrodowym 

ogrodowym 

krasnalom

krasnalom

Partia 

Partia 

Przyjaciół 

Przyjaciół 

Króliczka

Króliczka

Cykliści

Cykliści

Niebieska 

Niebieska 

Alternatyw

Alternatyw

a

a

Niezależn

Niezależn

i

i

Głosy:

Głosy:

255.000

255.000

203.000

203.000

165.00

165.00

0

0

134.000

134.000

101.00

101.00

0 

0 

85.000

85.000

Mandat

Mandat

y

y

 

 

 

 

Listy 

Listy 

Przeciwnikó

Przeciwnikó

w kosiarek

w kosiarek

Nie: 

Nie: 

ogrodowym 

ogrodowym 

krasnalom

krasnalom

Partia 

Partia 

Przyjaciół 

Przyjaciół 

Króliczka

Króliczka

Cykliści

Cykliści

Niebieska 

Niebieska 

Alternatyw

Alternatyw

a

a

Niezależn

Niezależn

i

i

Głosy:

Głosy:

:1

:1

255.000

255.000

203.000

203.000

165.00

165.00

0

0

134.000

134.000

101.00

101.00

0 

0 

85.000

85.000

:2

:2

:3

:3

:4

:4

:5

:5

Mandat

Mandat

y

y

 

 

 

 

Listy 

Listy 

Przeciwnikó

Przeciwnikó

w kosiarek

w kosiarek

Nie: 

Nie: 

ogrodowym 

ogrodowym 

krasnalom

krasnalom

Partia 

Partia 

Przyjaciół 

Przyjaciół 

Króliczka

Króliczka

Cykliści

Cykliści

Niebieska 

Niebieska 

Alternatyw

Alternatyw

a

a

Niezależn

Niezależn

i

i

Głosy:

Głosy:

:1

:1

255.000

255.000

203.000

203.000

165.00

165.00

0

0

134.000

134.000

101.00

101.00

0 

0 

85.000

85.000

:2

:2

127.000

127.000

101.500

101.500

82.500

82.500

67.000

67.000

50.500 

50.500 

42.500

42.500

:3

:3

85.000

85.000

67.666

67.666

55.000

55.000

44.666 

44.666 

33.666 

33.666 

28.333

28.333

:4

:4

63.750

63.750

50.750

50.750

41.250

41.250

33.500 

33.500 

25.250 

25.250 

21.250 

21.250 

:5

:5

51.000

51.000

40.600

40.600

33.000

33.000

26.800 

26.800 

20.200 

20.200 

17.000

17.000

Mandat

Mandat

y

y

 

 

 

 

Listy 

Listy 

Przeciwni-

Przeciwni-

ków 

ków 

kosiarek

kosiarek

Nie: 

Nie: 

ogrodowym 

ogrodowym 

krasnalom

krasnalom

Partia 

Partia 

Przyjaciół 

Przyjaciół 

Króliczka

Króliczka

Cykliści

Cykliści

Niebieska 

Niebieska 

Alternatyw

Alternatyw

a

a

Niezależn

Niezależn

i

i

Głosy:

Głosy:

:1

:1

255.000

255.000

(1)

(1)

203.000

203.000

(2)

(2)

165.00

165.00

0

0

(3)

(3)

134.000

134.000

(4)

(4)

101.00

101.00

0 

0 

(7)

(7)

85.000

85.000

(9)

(9)

:2

:2

127.000

127.000

(5)

(5)

101.500

101.500

(6)

(6)

82.500

82.500

(10)

(10)

67.000

67.000

(12)

(12)

50.500 

50.500 

42.500

42.500

:3

:3

85.000

85.000

(8)

(8)

67.666

67.666

(11)

(11)

55.000

55.000

(14)

(14)

44.666 

44.666 

33.666 

33.666 

28.333

28.333

:4

:4

63.750

63.750

(13)

(13)

50.750

50.750

41.250

41.250

33.500 

33.500 

25.250 

25.250 

21.250 

21.250 

:5

:5

51.000

51.000

(15)

(15)

40.600

40.600

33.000

33.000

26.800 

26.800 

20.200 

20.200 

17.000

17.000

Mandat

Mandat

y

y

5

5

3

3

3

3

2

2

1

1

1

1

 

 

 

 

System proporcjonalny:

System proporcjonalny:

Argumenty „za”: 

Argumenty „za”: 

- jest bardziej sprawiedliwy 

- jest bardziej sprawiedliwy 

(odzwierciedla proporcjonalnie poglądy 

(odzwierciedla proporcjonalnie poglądy 

obywateli)

obywateli)

- możliwość wystawiania kandydata przez 

- możliwość wystawiania kandydata przez 

partie sprzyja ich dyscyplinowaniu 

partie sprzyja ich dyscyplinowaniu 

(możemy „rozliczyć” partię polityczną z 

(możemy „rozliczyć” partię polityczną z 

działalności jej członka)

działalności jej członka)

 

 

 

 

-

zapewnia reprezentację różnych - 

zapewnia reprezentację różnych - 

zapewnia lepiej równość siły 

zapewnia lepiej równość siły 

głosu

głosu

-

sprzyja stabilizacji sceny 

sprzyja stabilizacji sceny 

politycznej

politycznej

 

 

 

 

- małe i nowe partie mają 

- małe i nowe partie mają 

możliwość reprezentowania 

możliwość reprezentowania 

swoich wyborców w parlamencie

swoich wyborców w parlamencie

- zmniejsza liczbę głosów 

- zmniejsza liczbę głosów 

„straconych

„straconych

”

”

 

 

 

 

Argumenty „przeciw”:

Argumenty „przeciw”:

- głosowanie 

- głosowanie 

na listę

na listę

, nie na 

, nie na 

konkretnego kandydata (duży 

konkretnego kandydata (duży 

wpływ partii politycznych na listy 

wpływ partii politycznych na listy 

wyborcze)

wyborcze)

-  mniej zrozumiały dla 

-  mniej zrozumiały dla 

przeciętnego wyborcy (obywatela)

przeciętnego wyborcy (obywatela)

 

 

 

 

- istnieje niebezpieczeństwo 

- istnieje niebezpieczeństwo 

nadmiernej roli politycznej 

nadmiernej roli politycznej 

małych partii (tzw. języczków 

małych partii (tzw. języczków 

uwagi)

uwagi)

- możliwość umieszczania na 

- możliwość umieszczania na 

listach wyborczych „w nagrodę” ( 

listach wyborczych „w nagrodę” ( 

np. za lojalność) nie zawsze 

np. za lojalność) nie zawsze 

kompetentnych kandydatów 

kompetentnych kandydatów 

 

 

 

 

System większościowy:

System większościowy:

Argumenty „za”:

Argumenty „za”:

- bardziej zrozumiały dla 

- bardziej zrozumiały dla 

przeciętnego wyborcy 

przeciętnego wyborcy 

- wyborcy głosują bezpośrednio na 

- wyborcy głosują bezpośrednio na 

konkretną osobę, nie na listę 

konkretną osobę, nie na listę 

- większa rozpoznawalność kandydata

- większa rozpoznawalność kandydata

 

 

 

 

- to sami wyborcy, a nie partie 

- to sami wyborcy, a nie partie 

decydują o tym, kto zasiądzie w 

decydują o tym, kto zasiądzie w 

parlamencie,

parlamencie,

- prostsze (i tańsze) procedury,

- prostsze (i tańsze) procedury,

- bardziej wiąże kandydata z 

- bardziej wiąże kandydata z 

wyborcami,

wyborcami,

- kandydat jest niezależny od 

- kandydat jest niezależny od 

kierownictwa swojej partii 

kierownictwa swojej partii 

(bardziej samodzielny)

(bardziej samodzielny)

 

 

 

 

Argumenty „przeciw”:

Argumenty „przeciw”:

- jest mniej sprawiedliwy (nie 

- jest mniej sprawiedliwy (nie 

odzwierciedla preferencji wyborców)

odzwierciedla preferencji wyborców)

- istnieje możliwość dostania się do 

- istnieje możliwość dostania się do 

parlamentu ludzi przypadkowych

parlamentu ludzi przypadkowych

- niebezpieczeństwo rozdrobnienia, 

- niebezpieczeństwo rozdrobnienia, 

destabilizacji sceny politycznej

destabilizacji sceny politycznej

 

 

 

 

 

 

- 

- 

zwiększa liczbę głosów 

zwiększa liczbę głosów 

straconych

straconych

- ograniczona jest możliwość 

- ograniczona jest możliwość 

działania nowych partii (nie mają 

działania nowych partii (nie mają 

zazwyczaj szansy wprowadzenia 

zazwyczaj szansy wprowadzenia 

swoich kandydatów)

swoich kandydatów)

 

 

 

 

Inne zasady:

Inne zasady:

 

 

globalności

globalności

konkurencyjności

konkurencyjności

okresowości

okresowości

ostateczności

ostateczności

 

 

 

 

Zdjęcia ulotek i plakatów wyborczych
pochodzą z zasobów Archiwum
Senatu RP