background image

 

 

Patofizjologia hemostazy naczyniowej, osoczowej, płytkowej

1.skaza krwotoczna naczyniowa, płytkowa, osoczowa
2.nadpłytkowość
3.trombopatie i trombastenie
4.zaburzenia układu krzepnięcia: hemofilia  A i B, choroba von
Willebranda, zespół rozsianego krzepnięcia śródnaczyniowego (DIC)
5.Ćwiczenie praktyczne pomiar czasu trombinowego i
protrombinowego w diagnozowaniu DIC

background image

 

 

OBJAWY KLINICZNE SKAZ KRWOTOCZNYCH

Skazy osoczowe

Skazy płytkowe i

osoczowe

Najczęstrze objawy

Wylewy krwi do mięśni i

stawów, późne

krwawienie pourazowe

Plamica, skłonności do

siniaczenia, krwawienie z

błon śluzowych

Krwawienia pooperacyjne Często późne krwawienie,

bardzo niebezpieczne

Krwawienie podczas

zabiegu, mało

niebezpieczne

Wybroczyny i sińce

Wybroczyny występują

rzadko, sińce pojedyńcze

Często liczne wybroczyny

i sińce

Wynik ucisku miejsca

krwawienia

Po zwolnieniu ucisku

nawrót krwawień

Krwawienie zatrzymuje

się często na stałe

background image

 

 

PATOFIZJOLOGICZNA KLASYFIKACJA MAŁOPŁYTKOWOŚCI

Upośledzone wytwarzanie krwinek płytkowych

wpływ czynników chemicznych i fizycznych

wrodzone małopłytkowości amegakariocytowe

procesy rozrostowe

aplazja szpiku

nieefektywna czynność płytkotwórcza w niedoborze wit.B

12

 i kwasu foliowego

Zwiększone niszczenie, zużycie lub utrata krwinek płytkowych 

     przez czynniki immunologiczne:

,,samoistna” plamica małopłytkowa - ostra i przewlekła

immunotrombocytopenia polekowa

małopłytkowość poprzetoczeniowa

małopłytkowości rzekome

małopłytkowości w przebiegu chłoniaków, przewlekłej białaczce limfatycznej, AIDS

     przez czynniki nieimmunologiczne:

po masywnym lub wymiennym przetoczeniu krwi

po rozsianym krzepnięciu wewnątrznaczyniowym

po założeniu sztucznych zastawek serca

     przez  nieprawidłowe rozmieszczenie lub gromadzenia płytek:

nowotwory śledziony (zwłaszcza chłoniaki orza przewlekła białaczka limfatyczna)

splenomegalie zastoinowe

niektóre zakażenia

background image

 

 

PRZYCZYNY MAŁOPŁYTKOWOŚCI

Małopłytkowości ,,pierwotne”

     tzw. samoistna (autoimmunologiczna) : ostra i przewlekła

     wrodzona (rzadko, tylko u noworodków)

Małopłytkowości objawowe:

     immunotrombocytopenia polekowa wywołana toksycznymi środkami chemicznymi, 
promieniowaniem jonizującym,

     w przebiegu zakażeń wirusowych ( odra, krztusiec, mononukleoza zakaźna, wirusowe zapalenie 
wątroby, AIDS), 

     bakteryjnych ( podostre bakteryjne zapalenie wsierdzia, gruźlica, dur brzuszny), grzybiczych i 
pasożytniczych (zimnica)

     spowodowane chorobami krwi (białaczki, chłoniaki złośliwe, szpiczak plazmocytowy, zespoły 
mielodysplastyczne, 

 mieloosteoskleroza, aplazja szpiku, niedokrwistości hemolityczne, niedobory wit. B

12

 i kwasu 

foliowego)

     w przebiegu rozsianego tocznia rumieniowatego

     w zespole rozsianego krzepnięcia wewnątrznaczyniowego (DIC)

     w  różnego pochodzenia splenomegaliach (chłoniaki złośliwe i inne nowotwory śledziony, 
nadciśnienie wrotne

background image

 

 

NADPŁYTKOWOŚCI OBJAWOWE

Fizjologiczne :      znaczny wysiłek, ciąża, połóg, wpływ adrenaliny

Choroby krwi :     przewlekła białaczka szpikowa, czerwienica prawdziwa, mieloosteoskleroza, 
białaczka megakariocytowa,          

         szpiczak plazmocytowy, niedokrwistości z niedoboru 

żelaza

Zakażenia             ostre i przewlekłe zakażenia bakteryjne, zwłaszcza zapalenie kości, gruźlica, 
wrzodziejące zapalenie

i stany zapalne:      jelit , choroba Cronna, guzkowe zapalenie tętnic, reumatoidalne zapalenie 
stawów, sarkoidoza, marskość 

          wątroby

Nowotwory :         różne postaci raków, zwłaszcza sutka i płuc, chłoniaki złośliwe, zwłaszcza 
ziarnica złośliwa

Inne przyczyny:    urazy i operacje chirurgiczne, splenektomia, przewlekłe choroby nerek, 
zwłaszcza zespół nerczycowy

background image

 

 

ZABURZENIA CZYNNOŚCI KRWINEK PŁYTKOWYCH

Wrodzone

Nabyte

Zaburzenia agregacji płytek:

   Trombasteina Glanzmanna (anomalia

kompleksu glikoprotein II b / III a)

Zespoły  mieloproliferacyjne i

mieloblastyczne

ostre białaczki

mocznica

Zaburzenia adhezji płytek

dysproteinemie

nabyte upośledzenie puli magazynowej

płytek: DIC, zespoły

autoimmunologiczne

Upośledzone uwalnianie substancji

wewnątrzpłytkowych:

     - choroba puli magazynowe

     - niedobór cyklooksygenazy i
       syntetazy

     - tromboksanu

     - zespół szarych płytek

-zespół hemolityczno-mocznicowy,

- zakrzepowa plamica małopłytkowa

- nabyta choroba von Willebranda

- wpływ leków : kwas acetylosalicylowy
   prostacyklina, niesterydowe środki

   przeciwzapalne, dipirydamol, karbeni-

   cylina i inne

background image

 

 

NABYTE ZABURZENIA KRZEPNIĘCIA

1. Niedobór czynników krzepnięcia zależnych od witaminy K

    

Choroba krwotoczna noworodków

     Niedrożność dróg żółciowych (kamica, przetoki, przewężenia)

     Upośledzone wchłanianie witaminy K ( biegunki tłuszczowe, celiakia, wrzodziejące zapalenie jelita grubego,  
odcinkowe 

     zapalenie jelit, przetoki żołądkowo-jelitowe, glistnica)

     Niedobory pokarmowe

     Leki: działające antagonistycznie do witaminy K (pocoodne dikumarolu i indandionu),zmieniające florę 
bakteryjną  jelit (antybio-

      tyki, sulfonamidy) i inne (np.cholestyramina

)

2. Choroby wątroby

3. Zwiększone zużycie czynników krzepnięcia

    

Rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe (DIC)

     Fibrynogenoliza (nowotwory, choroby wątroby, zabiegi operacyjne, środki trombolityczne)

4. Inhibitory krzepnięcia

    

Swoiste inhibitory (przeciwciała)

     Inhibitory typu toczniowego

     Różne (antytrombiny, paraproteinemie

)

5. Inne
     

Po masywnych przetoczeniach krwi

     Krążenie pozaustrojowe

     Leki (antybiotyki, cytostatyki)

     Różne choroby (czerwienica, wrodzone wady serca, amyloidoza, zespół nerczycowy,  białaczki i inne

background image

 

 

Niektóre stany kliniczne i czynniki wyzwalające w ich przebiegu rozsiane  

wewnątrznaczyniowe krzepnięcie

CHOROBY

CZYNNIKI WYZWALAJĄCE

Powikłania położnicze

     przedwczesne odklejanie się łożyska

     zator płynem owodniowym

     martwica płodu

Posocznice

     Gram-ujemne

     Gram-dodatnie

Zakażenia wirusowe

Hemoliza wewnątrznaczyniowa

     przetoczenie niezgodnej grupowo krwi

     przetoczenie przeterminowanej krwi konserwowej

Krążenie pozaustrojowe
Choroby naczyń

Choroby nowotworowe

     układu krwiotwórczego

     Innych komórek

Rozległe urazy

Choroby trzustki

Kwasica - zasadowica

Tromboplastyna tkankowa, proteinazy komórkowe

Lipopolisacharydy

Glikozaminoglikany

Tromboplastyna tkankowa

ADP, C

3a

, C

5a

, tromboplastyna tkankowa

Powierzchnia aktywująca

Proteinazy leukocytowe, tromboplastyna tkankowa

Tromboplastyna tkankowa, proteinazy komórkowe

Tromboplastyna tkankowa, kwasica, powierzchnia

aktywująca

Trypsyna i inne proteinazy

Tromboplastyna tkankowa, proteinazy komórkowe,

powierzchnia aktywująca

background image

 

 

Układowa aktywacja krzepnięcia

Wewnątrznaczyniowe

odkładanie włóknika

Powstawanie zakrzepów w małych 

i średnich naczyniach.

Niewydolność narządowa

Zmniejszenie liczby płytek

i czynników krzepnięcia

Skaza krwotoczna

PATOMECHANIZM DIC

background image

 

 

Zespół rozsianego krzepnięcia śródnaczyniowego

DIC ( disseminated intravascular coagulation) – tzw. koagulopatia ze zużycia,

występuje  w  wielu  stanach  chorobowych  u  ludzi  i  zwierząt  domowych,

szczególnie często występuje u psów, kotów i koni. U 82% ludzi z posocznicą

DIC  występuje  jako  powikłanie,  u  ponad  90%  koni  chorobami  przewodu

pokarmowego    na  tle  endotoksemii,  obserwuje  się  zwiększoną  skłonność  do

krzepnięcia krwi.

Istotą  DIC  jest  wewnątrznaczyniowa  aktywacja  układu  krzepnięcia  z
tworzeniem  rozsianych  mikrozakrzepów  w  końcowych  odcinkach  łożyska

naczyniowego,  wywołana  różnymi  chorobami  podstawowymi.  DIC  jest  więc

potencjalnym  defektem  zaburzającymi  hemostazę  wikłającym  kliniczny

przebieg takich chorób jak: nowotwory, sepsa, zapalenie trzustki, udar cieplny,

powikłania położnicze, urazy.

DIC rozpoczyna się zwykle wtedy, gdy go krwi krążącej przedostanie się  lub

powstanie  w  niej  substancja  o  aktywności  tromboplastyny  tkankowej  (subst.

lipoproteinowa  powodująca  przejście  protrombiny  w  trombinę  w  obecności

jonów  Ca  oraz  czynnika  V,VII,  i  IX).W  powikłaniach  położniczych

tromboplastyna pochodzi z tkanek macicy i przedostaje się do krążenia matki

(odklejanie  łożyska),  w  urazach  mózgu,  wskutek  uszkodzenia  bariery  krew-

mózg tromboplastyna przedostaje się  z  tkanek  mózgowia,  przedostawanie  się

tromboplastyny sterczowej w powikłaniach operacji gruczołu krokowego.
Z powodu zużycia czynników krzepnięcia szczególnie fibrynogenu i czynnika V

i VIII oraz płytek krwi w przebiegu DIC (koagulopatia ze zużycia) dochodzi do
powstawania skazy krwotocznej.

background image

 

 

POMIAR CZASU PROTROMBINOWEGO I TROMBINOWEGO JAKO

PARAMETRÓW OCENY DIC

Czas protrombinowy, w którym bada się krzepnięcie osocza po dodaniu

tromboplastyny i chlorku wapniowego służy do oceny sprawności  płytek krwi  w

hemostazie. Umożliwia wykrycie zaburzeń zewnątrzpochodnego mechanizmu

aktywacji protrombiny.

Czas trombinowy obejmuje swoim zasięgiem ostatnią fazę krzepnięcia krwi tj.

zamianę fibrynogenu w fibrynę z wyłączeniem etapu stabilizacji skrzepu przez

czynnik XIII.

W przebiegu DIC zarówno czas protrombinowy jak i trombinowy są przedłużone.


Document Outline