Fundusze

Fundusze

 

 

Private Equity

Private Equity

Konglomeraty – 

Konglomeraty – 

private equity

private equity

 

 

Prof. dr hab. Irena Jędrzejczyk

Prof. dr hab. Irena Jędrzejczyk

Zakład Prawa i Finansów

Zakład Prawa i Finansów

PRIVATE EQUITY

 

• Istnieją od przeszło 30 lat na rynku
• Powstały w celu lokowania środków 

inwestorów na rynku niepublicznym 
w kapitały udziałowe spółek

• Są alternatywą wobec tradycyjnych 

akcji i obligacji

• Inwestują w  spółki celem wsparcia 

ich wzrostu 

PRIVATE EQUITY – kto wykłada 

kapitał?

Podmioty 

Instytucjonalne

Podmioty nieformalne

Fundusze Private Equity

Komercyjne 
krajowe/regionalne

Komercyjne 
ponadregionalne

Krajowe specjalne

Osoby prywatne

(Business Angels)

Osoby prawne

(np. przedsiębiorstwa)

Inwestycje są dokonywane przez podmioty instytucjonalne oraz 

nieformalne; podmioty instytucjonalne dysponują powierzonymi 

środkami, podmioty nieformalne dysponują własnymi środkami.

ZALETY PRIVATE EQUITY

 Możliwość  pozyskania  finansowania  na 

każdym etapie rozwoju przedsiębiorstwa. 

 Wsparcie długofalowego rozwoju 
 Elastyczne podejście do ryzyka 
 Nie ma konieczności stosowania 

zabezpieczeń 

 Przedsiębiorca nadal posiada duży w 

wpływ na zarządzanie 

 Fundusz private equity dodaje 

przedsiębiorstwu wiarygodności i 

przyczynia się również do poprawy 

wizerunku firmy, zarówno w kraju jak i za 

granicą. 

Wsparcie przedsiębiorstwa 

specjalistycznym know-how w zakresie 

zarządzania, finansów, marketingu oraz 

w zakresie międzynarodowych kontaktów 

branżowych i biznesowych 

Utrzymanie ograniczonego dostępu do 

informacji 

Wsparcie przy określaniu długofalowej 

strategii wzrostu 

Zwiększona zdolność kredytowa 

przedsiębiorstwa 

Dyscyplinowanie zespołu zarządzającego 

WADY PRIVATE EQUITY

Ograniczenie swobody działania 

przedsiębiorcy 

Ryzyko utraty wcześniejszej pozycji w 

swojej własnej 

Wprowadzenie dodatkowych 

obowiązków 

Konieczność podziału wypracowanych 

zysków z 

Relatywnie słabe wsparcie branżowe 
Okresowy charakter inwestycji 

FAZY ROZWOJU 

PRZEDSIĘBIORSTWA

START UP

 – faza rozpoczęcia działalności

ROZWÓJ

 – inwestycje w przedsiębiorstwa 

posiadające dobry produkt, ale nie mające środków 

na stworzenie stabilnej organizacji jak i dalszą 

ekspansję

EKSPANSJA

 – faza rozwoju, w której 

przedsiębiorstwo posiada ustabilizowaną pozycję 

rynkową

WYKUP PRZEDSIĘBIORSTWA

 – transakcje 

mające na celu przejęcie całości przedsiębiorstwa

 

PRIVATE EQUITY A VENTURE 

CAPITAL

START UP

ROZWÓJ

EKSPANSJA

WYKUP 

PRZEDSIĘBIORSTWA

VENTURE CAPITAL

 Są odmianą PRIVATE EQUITY
 Inwestycje dokonywane we 
wczesnych stadiach rozwoju 
przedsiębiorstw służące 
uruchomieniu przedsiębiorstwa 
lub jego początkowej ekspansji
 Jest ważnym źródłem 
finansowania inwestycji dla 
firm o dużym potencjale 
wzrostu

PRIVATE EQUITY A VENTURE 

CAPITAL

START UP

ROZWÓJ

EKSPANSJA

WYKUP 

PRZEDSIĘBIORSTWA

PRIVATE EQUITY

 Inwestycje w przedsiębiorstwa 
na każdym etapie rozwoju, 
począwszy od fazy start up
 Inwestycje w każdym sektorze 
mające na celu ekspansję 
przedsiębiorstwa i jego 
przeniesienie na wyższy poziom

CELE

 FUNDUSZY PRIVATE 

EQUITY

•

 

Pozyskanie środków na 

finansowanie przedsiębiorstwa

 

•

 

Wsparcie

 długofalowego 

rozwoju

 - fundusz private 

   equity, w przeciwieństwie do banku, nie koncentruje się 

   na teraźniejszości, a na 

osiągnięciu zysku w przyszłości

•

 Elastyczne podejście do ryzyka

INWESTYCJE PE w 

EUROPIE

Źródło: Europe Private Equity in Review, 2007

KAPITAŁ

- podstawowy instrument finansowy 

wykorzystywany w realizacji inwestycji PE

- inwestor przejmuje udziały większościowe 

i mniejszościowe w kapitale/funduszach 
własnych przedsiębiorstwa

DŁUG

MEZZANIN

E

- instrument finansowy stosowany przez 

fundusze PE jako uzupełnienie finansowania

- w dużym uproszczeniu: łączy on cechy 

obligacji i kapitału

- rzadko stosowany sposób dokonywania 

inwestycji przez inwestorów PE

- częściej wykorzystywany jest przez 

inwestorów nieformalnych

FORMY INWESTYCJI

OCZEKIWANIA 

INWESTORÓW

Wskaźnik IRR 

wystarczająco 

wysoki

 w stosunku do 

ponoszonego ryzyka

Wyróżniająca się firma/produkt, 

przewaga 

konkurencyjna

Realistyczny projekt

 firmy

Zarząd – czy osoby zarządzające posiadają 

wystarczające doświadczenie

, aby zapewnić 

realizację wizji w przyszłości

Ewentualne możliwości 

„wyjścia z inwestycji”

Przejrzyste 

informacje finansowe

SELEKCJA SPÓŁEK

Nie więcej niż 10% 

kończy się 

inwestycją.

Na około 100 otrzymanych biznesplanów 

ponad połowa zostaje odrzucona już po 

pierwszej lekturze, następne 25 po dalszych 

kilku godzinach krytycznego badania, 

kolejnych ok. 10 firm nie przechodzi głębszej 

analizy. 

Przeważnie fundusze 

PE oczekują 

BIZNESPLANU

, choć 

niektóre gotowe są 

rozpatrzyć prostszy 

dokument, inne zaś 

wymagają 

dodatkowych projekcji 

finansowych, modelu 

biznesu itp. 

Selekcja biznesplanów 

to pierwsze i dość 

gęste sito, przez które 

muszą przejść 

propozycje składane 

Funduszom przez różne 

firmy.

PROCES 

INWESTYCYJ

NY

1. Akwizycja kapitału

1. Akwizycja kapitału

Pozyskiwanie funduszy od 

inwestorów prywatnych i 

indywidualnych.

Proces akwizycji kapitału odbywa 

się zwykle raz na dwa, trzy lata

.

PROCES INWESTYCYJNY

Źródło: www.evca.com

PROCES INWESTYCYJNY

2. Pozyskiwanie projektów.

2. Pozyskiwanie projektów.

Sposoby pozyskiwania propozycji inwestycyjnych:

PASYWNY

PASYWNY

 (występuje bardzo rzadko),

AKTYWNY

AKTYWNY 

(monitorowanie sektora przedsiębiorstw).

Inicjatywa podjęcia 

współpracy leży    po 

stronie przedsiębiorstwa!!!

PROCES INWESTYCYJNY

Initial screening

 – wstępna selekcja i ocena

Do najbardziej pożądanych przez inwestorów 

cech należą:

lepsza  niż  u  konkurencji  oferta  produktowa  bądź 
usługowa czy też przewaga technologiczna;

działanie na wzrostowym rynku;

rozwój szybszy niż wykazuje branża; 

dobra sytuacja finansowo-ekonomiczna;

doświadczenie  w  podejmowaniu  analogicznych 
przedsięwzięć;

dobra kadra kierownicza.

PROCES INWESTYCYJNY

Analiza biznesplanu

Streszcze
nie

Informacje 
ogólne

Produkt
y

Kierownictwo i 
personel

Rynki i 
marketing

Proces produkcyjny

Informacje 
finansowe

Ryzyko i 

spodziewane 

korzyści

Harmonogr
am

Punkty 
odniesienia

PROCES INWESTYCYJNY

DUE  DILIGANCE

DUE  DILIGANCE

 

– 

obiektywna  analiza 

stanu  przedsiębiorstwa  mająca  na  celu 

określenie  słabych  i  silnych  stron  oraz 

wskazanie  pól  wystąpienia  potencjalnych 

zagrożeń.

NEGOCJACJE

NEGOCJACJE

 

:

OGÓLNE WARUNKI INWESTYCJI
ZASTOSOWANE INSTRUMENTY
CZAS TRWANIA INWESTYCJI
METODY DEZINWESTYCJI

PROCES INWESTYCYJNY

3. Nadzór nad inwestycją.

3. Nadzór nad inwestycją.

Monitorowanie 

Monitorowanie 

wyników:

wyników:

sprawozdania finansowe,

zmiany personalne,

zmiany rynkowe.

 

Udział w podejmowaniu strategicznych 

Udział w podejmowaniu strategicznych 

decyzji:

decyzji:

zmiany w działalności spółki, 
sprzedaż nieruchomości,
pożyczki, gwarancje, poręczenia,
obsada kierowniczych stanowisk.

PROCES INWESTYCYJNY

4. Dezinwestycja.

4. Dezinwestycja.

ISTNIEJĄ RÓŻNE METODY 
DEZINWESTYCJI.

Przekształcenie przedsiębiorstwa w spółkę akcyjną i sprzedaż 

jego akcji na giełdzie.

TRADE SALE, tj. sprzedaż inwestorowi 

strategicznemu

SECONDARY BUY OUT, tj. sprzedaż innemu 

inwestorowi PE

FIBO, tj. sprzedaż instytucji 

finansowej

Umorzenie 

udziałów

Likwidacja 

spółki

BUY BACK, tj. sprzedaż 

właścicielom

METODY WYJŚCIA Z 

INWESTYCJI W LATACH 

2006-2007

Divestments by Exit 

Type

By amount inv.

By number of div.

2007

%

2006

 %

2007

 %

2006

 %

Trade Sale

24.9

22.7

23.0

16.7

IPO

4.5

9.0

3.3

2.6

Sale of Quoted Equity

4.8

7.2

5.1

9.2

Write-Of

2.0

3.8

7.4

9.0

Repayment of silent 

partnership

0.1

0.8

4.7

5.4

Repayment of Principal 

Loans

19.0

17.1

25.4

17.9

Secondary

29.7

16.6

9.3

6.5

Sale to Financial 

Institution

3.3

5.4

1.4

3.4

Sale to Management 

(MBO)

3.5

6.1

6.9

17.6

Other

8.2

11.3

13.5

11.7

Total Divestment in 

Year

100.0

100.0

100.0

100.0

Źródło: www.evca.com

ETAPY INWESTYCJI W 

EUROPIE

 W LATACH 2006-

2007

Źródło: www.evca.com

STRUKTURA 

ORGANIZACYJNA

PARTNERZY 

PARTNERZY 

ZARZĄDZAJĄCY

ZARZĄDZAJĄCY

odpowiedzialnoś

ć za proces 

inwestycyjny

KOMITET 

KOMITET 

INWESTYCYJNY

INWESTYCYJNY

decyzja wyboru 

projektu

PARTNERZY

PARTNERZY

bieżące 

kierowanie 

projektami

ANALITYCY, 

ANALITYCY, 

PRACOWNICY, 

PRACOWNICY, 

ADMINISTRACJA

ADMINISTRACJA

analizy, ocena 

wstępna, 

doradztwo

PRZYKŁADY – 

POLSKA

ENTERPRISE INVESTORS (EI)

 jest firmą zarządzającą funduszami 

private equity – najstarszym i 

największym inwestorem tego typu w 

Polsce

 

PRZYKŁADY – 

POLSKA

Działalność inwestycyjna EI rozpoczęła się wraz z utworzeniem w 

maju 1990 roku 

Polsko – Amerykańskiego Funduszu 

Przedsiębiorczości

 o kapitale 240 mln USD

Sukces PAEF zaowocował utworzeniem w 1992 roku 

Polish 

Private Equity Fund I i II

 o łącznym kapitale 151 mln USD

W 1997 roku powstaje kolejny prywatny fundusz 

Polish Private 

Equity Fund

 z kapitałem w wysokości 164 mnl USD

W 2000 roku EI utworzył czwarty fundusz private equity pod 

nazwą 

Polish Enterprise Fund IV

 z kapitałem 217 mln USD

2004 rok – do poprzednich funduszy dołącza kolejny 

Polish 

Enerprise Fund V

 z kapitałem 300 mln euro

W 2006 EI utworzył Polish Enterprise Fund VI z kapitałem 658 

mln euro

Enterprise Investors zebrał sześć funduszy o kapitale 

przekraczającym 1,6 miliarda euro, dotychczas zainwestował 

prawie 1 miliard euro w ponad 100 firm, z 90 zakończonych 

inwestycji uzyskał przychody przekraczające 1,3 miliarda euro.

EI swój sukces zawdzięcza przede wszystkim zespołowi 

inwestującemu, a w szczególności swoim twórcom 

Johna’owi 

Birkelund i Robertowi Faris

. Ogromną rolę w strukturze EI 

Corporation odgrywa Rada Dyrektorów.

RODZAJE INWESTYCJI

1)Dokapitalizowanie połączone z wejściem na 

giełdę

               kapitał na ekspansję       publiczna oferta akcji

PRZYKŁADY – POLSKA

PRZYKŁADY – POLSKA

2) Wykup akcji

nabycie części firmy, często pakietu większościowego

3) Wykup wspomagany kredytem bankowym

nabycie udziałów przy wykorzystaniu kredytu bankowego

PRZYKŁADY – POLSKA

4) Wykup menedżerski

      nabycie akcji lub udziałów w spółce, w ścisłej współpracy z 

zespołem menedżerów

PRZYKŁADY – POLSKA

ENTERPRISE INVESTORS

DGS SA

Gamet SA

Grisoft 
s.r.o.

Harper 
Hygienisc SA

Grupa 
Jaan/Nordglass

Sklepy Komfort 
SA

Kruk SA

Macon Deva 
SA

Magellan 
SA

Zelmer SA

Preferowane branże

Chemia i materiały, Energetyka, 

Media, Medycyna: farmaceutyka, 

ochrona zdrowia, 

Telekomunikacja: operatorzy, 

Usługi dla biznesu, Usługi 

finansowe, Produkty 

konsumpcyjne: produkcja, handel, 

Przemysł przetwórczy

Limity inwestycyjne

Najwyższy EUR 50 000 000

Najniższy EUR 20 000 000

Całkowita suma inwestycji w 

Polsce

1 000 000 000 €

Całkowita suma inwestycji 

innych krajach

217 000 000 €

Liczba spółek portfelowych w 

Polsce

16

Liczba spółek portfelowych w 

innych krajach

7

PRZYKŁADY – POLSKA

PRZYKŁADY – 

ŚWIAT

Amerykański  fundusz  typu  private  equity 
oraz investment management.

Założony w 1985 roku.

Siedziba: Nowy Jork.

Rozbudowana  sieć  biur:  Atlanta,  Boston, 
Chicago, 

Dallas, 

Los 

Angeles, 

San 

Francisco,  Londyn,  Paryż,  Hong  Kong, 
Mumbai.

Specjalizacja: 

nieruchomości, 

hotele, 

technologie.

Obszar działalności: USA, Azja, Europa.

Największa firma 

private equity na 

świecie!!!

Największa transakcja w historii private equity!

Największa transakcja w historii private equity!

Czas: luty, 2007 rok

Czas: luty, 2007 rok

Wartość transakcji: 

Wartość transakcji: 

38,656

38,656

 miliardów 

 miliardów 

dolarów

dolarów

PRZYKŁADY – ŚWIAT

PRZYKŁADY – ŚWIAT

26,932 

mld $

2007

9,252 mld 

$

2006

2,088 mld 

$

2006

5,983 mld 

$

2006

PRZYKŁADY – ŚWIAT

28 mld 

$

2006

17 mld 

$

2006

11 mld 

$

2006

10,4 

mld $

2005

4,8 mld 

$

2005

35 mld 

$

2006

19 mld 

$

2006

Dziękuję Państwu

Dziękuję Państwu

 

 

za uwagę

za uwagę

Prof. dr hab. Irena Jędrzejczyk

Zakład Prawa i Finansów