POŁĄCZENIA KRĘGOSŁUPA I 

KLATKI PIERSIOWEJ

JUNCTURAE COLUMNAE 

VERTEBRALIS ET THORAX

 

 

GÓRNY STAW GŁOWY 

(ARTICULATIO 

ATLANTOOCCIPITALIS)

Powierzchnie stawowe tworzone są przez:
• Kłykcie potyliczne (condyli occipitales) – na kości potylicznej
• Dołki stawowe górne kręgu szczytowego (foveae articulares 

superiores atlantis) – na kręgu szczytowym

Przestrzenie między kością potyliczną, a kręgiem szczytowym 

zamykają błony szczytowo-potyliczne.

• Błona szczytowo-potyliczna przednia (membrana 

atlantooccipitalis anterior); rozpięta pomiędzy podstawą kości 
potylicznej, a łukiem przednim kręgu szczytowego

• Błona szczytowo-potyliczna tylna (membrana 

atlantooccipitalis posterior); biegnie od tylnego brzegu otworu 
wielkiego kości potylicznej, do tylnego łuku kręgu szczytowego 

 

 

DOLNY STAW GŁOWY

(ARTICULATIO ATLANTOAXIALIS)

Jest to staw złożony zbudowany z czterech stawów:

• dwóch nieparzystych położonych do przodu i do tyłu od zęba 

kręgu obrotowego stawów szczytowo-obrotowych 

pośrodkowych (articulationes atlantoaxiales medianae)  

•  dwóch symetrycznie względem siebie położonych stawów 

szczytowo-obrotowych bocznych (articulationes 

atlantoaxiales laterales)

Powierzchnie stawowe tworzone są przez:

• Powierzchnia stawowa przednia zęba obrotowego (facies art. 

ant. dentis) i dołek zęba (fovea dentis) kręgu szczytowego

• Powierzchnia stawowa tylna zęba obrotowego (facies art. 

post. dentis) i więzadło poprzeczne kręgu szczytowego

• Dołki stawowe dolne pierwszego kręgu i powierzchnie 

stawowe górne drugiego kręgu

 

 

WIĘZADŁA, WIĘZADŁA, 

WIĘZADŁA...

• Więzadło krzyżowe (lig cruciforme); 

 Część pozioma; więzadło poprzeczne kręgu szczytowego (lig 

transversum atlantis) biegnie od przyśrodkowej powierzchni części 

bocznych kręgu szczytowego i przylega do zęba od tyłu utrzymując go 

we właściwej pozycji

 Część pionowa; odchodzące od więzadła poprzecznego ku górze i w dół 

pęczki podłużne, które od góry czepiają się otworu wielkiego kości 

potylicznej, a od dołu powierzchni trzonu kręgu obrotowego

• Więzadło wierzchołka zęba (lig apicis dentis); biegnie pomiędzy 

szczytem zęba, a przednim brzegiem otworu wielkiego kości potylicznej

• Więzadła skrzydłowate (ligg alaria); biegną od bocznie od zęba do 

części przyśrodkowej kłykci potylicznych

• Błona pokrywająca (membrana tectoria); od wewnętrznej 

powierzchni części podstawnej kości potylicznej do tylnej powierzchni 

trzonu kręgu obrotowego      

 

 

RUCHY W STAWACH GŁOWY

1.

GÓRNY STAW GŁOWY: staw eliptyczny, dwa stopnie 
swobody

•

Ruchy zgięcia do przodu (anteflexio) i ku tyłowi 
(retroflexio) względem osi poprzecznej (ruch 
przytakiwania)

•

Zgięcie boczne głowy względem osi strzałkowej

2.

DOLNY STAW GŁOWY: staw śrubowy, jeden stopień 
swobody

•

Ruch obrotowy głowy

 

 

POŁĄCZENIA TRZONÓW 

KRĘGÓW

o

Krążki międzykręgowe (disci intervertebrales) – płaskie 
płytki chrząstki włóknistej, leżące pomiędzy zwróconymi do siebie 
trzonami kręgów, ściśle z nimi złączone za pomocą chrząstki 
szklistej. W części obwodowej każdego z krążków znajduje się 
pierścień włóknisty (annulus fibrosus), a w środkowej jądro 
miażdżyste (nucleus pulposus)

o

Więzadło podłużne przednie (lig longitudinale anterius) – 
biegnie na przedniej powierzchni trzonów kręgów. Rozpoczyna się 
na guzku gardłowym kości potylicznej, kończy na powierzchni 
miedniczej kości krzyżowej

o

Więzadło podłużne tylne (lig longitudinale posterius) – 
biegnie od otworu wielkiego kości potylicznej do górnej części 
kanału krzyżowego (wewnątrz kanału kręgowego)

 

 

POŁĄCZENIA 

WYROSTKÓW I ŁUKÓW KRĘGÓW

1.

POŁĄCZENIA MIĘDZYKRĘGOWE (JUNCTURAE 

ZYGAPOPHYSIALES)

Wyrostki stawowe górne i dolne tworzą 23 pary stawów 

międzykręgowych. Torebki stawowe łączą wyrostki stawowe dolne 

każdego kręgu z wyrostkami stawowymi górnymi następnego 

leżącego niżej kręgu.

•

WIĘZADŁA ŻÓŁTE (LIGG FLAVA)

Inaczej również więzadła międzyłukowe przylegają bezpośrednio od tyłu 

do torebek stawów międzykręgowych, które wzmacniają. Łączą łuki 

kręgowe i przyczyniają się do zamknięcia kanału kręgowego 

3.

WIĘZADŁA MIĘDZYPOPRZECZNE (LIGG 

INTERTRANSVERSARIA)

Przebiegają między wyrostkami poprzecznymi poszczególnych kręgów.

 

 

POŁĄCZENIA 

WYROSTKÓW I ŁUKÓW KRĘGÓW

4.

WIĘZADŁA MIĘDZYKOLCOWE (LIGG INTERSPINALIA)

Płaskie pasma więzadłowe rozciągające się między zwróconymi 

do siebie brzegami sąsiednich wyrostków kolczystych

5.

WIĘZADŁO KARKOWE (LIG NUCHAE)

Rozpięte między kością potyliczną, a wyrostkami kolczystymi 

kręgów szyjnych, jako nieparzysta trójkątna błona włóknista. 

6.

WIĘZADŁO NADKOLCOWE (LIG SUPRASPINALE)

Wąskie więzadłowe pasmo przebiegające wzdłuż kręgosłupa, 

począwszy od wyrostka kolczystego siódmego kręgu 

szyjnego do grzebienia pośrodkowego kości krzyżowej

 

 

POŁĄCZENIA 

ŻEBER Z KRĘGOSŁUPEM

•

STAWY GŁÓW ŻEBROWYCH (articulationes capitum costarum)



Dołek żebra (fovea capitis) – na trzonie kręgu



Głowa żebra (caput costae)

1.

 Więzadło promieniste głowy żebra (lig capitis costae 
radiatum) – biegnie po przedniej stronie torebki którą 
wzmacnia od głowy żebra do powierzchni bocznych 
odpowiednich kręgów

2.

Więzadło śródstawowe głowy żebra (lig capitis costae 
intraarticulare) – biegnie wewnątrz stawu, od grzebienia głowy 
do krążka międzykręgowego, dzieli staw na dwie komory

 

 

POŁĄCZENIA

 ŻEBER Z KRĘGOSŁUPEM

•

STAWY ŻEBROWO-POPRZECZNE (articulationes 
costotransversariae)



Guzek żebra (tuberculum costae)



Dołek żebrowy wyrostka poprzecznego odpowiedniego 
kręgu (fovea costalis tranversalis)

1.

Więzadło żebrowo-poprzeczne (lig costotransversarium)

2.

Więzadło żebrowo-poprzeczne przednie (lig 
costotransversarium anterius)

3.

Więzadło żebrowo-poprzeczne tylne (lig 
costotransversarium posterius)

4.

Więzadło guzka żebra (lig tuberculi costae)

 

 

POŁĄCZENIA ŻEBER Z MOSTKIEM

ŻEBRO I – jego chrząstka zlewa się z mostkiem tworząc chrząstkozrost 

(synchondrosis sternocostalis costae primae)

ŻEBRA II-VII (czasem VIII) – łączą się z mostkiem za pomocą stawów 

mostkowo-żebrowych (articulationes sternocostales)

• Więzadła promieniste mostkowo-żebrowe (ligg sternocostalia 

radiata) przednie i tylne; odchodzą od przednich i tylnych mostkowych 

końców chrząstek żebrowych na mostek

• Więzadło śródstawowe mostkowo-żebrowe (lig sternocostale 

intraarticulare); znajduje się tylko między drugą chrząstką żebrową, a 

mostkiem

• Więzadła żebrowo-mieczykowe (ligg costoxiphoidea)

Brzegi chrząstek 6,7 i 8 żebra z reguły łączą się stawami 

międzychrząstkowymi (articulationes interchondrales)