background image

Inwentaryzacja

art. 26 i 27  ustawy o rachunkowości

Anna Zysnarska

background image

Anna Zysnarska

2

Ustawa o rachunkowości

Reguluje ogólnie sposoby i terminy 

przeprowadzenia inwentaryzacji oraz 

zasady jej dokumentowania. 

Zobowiązuje  do wyjaśnienia i 

rozliczenia ujawnionych różnic w 

roku, na który przypadał termin jej 

przeprowadzenia.

background image

Anna Zysnarska

3

Formy inwentaryzacji

1.

Spis z natury.

2.

Uzgodnienie sald z kontrahentami.

3.

Porównanie zapisu w księgach z 
odpowiednimi dokumentami i 
weryfikacja ich realnej wartości.

background image

Anna Zysnarska

4

Spis z natury

1.

Polega na:

spisaniu z natury ilości składników,

wycenie tych ilości, 

porównaniu ilości i wartości z danymi 
wynikającymi z ksiąg rachunkowych oraz

wyjaśnieniu i rozliczeniu ewentualnych 
różnic.

2.

Za jego przeprowadzenie 
odpowiedzialność ponosi Kierownik 
jednostki (art. 4 ust. 5 ur). 

background image

Anna Zysnarska

5

Terminy dla spisu z natury

UR wskazuje, które składniki: 

powinny być spisane w ostatnim dniu roku 
obrotowego, 

mogą być spisane w dowolnym dniu roku oraz 

mogą być spisane w IV kwartale aż do 15 
stycznia
 następnego roku.

background image

Anna Zysnarska

6

Spisem na 31 grudnia należy 
objąć:
 

1.

Środki pieniężne w kasie, a także inne aktywa 

pieniężne o terminie realizacji krótszym od 3 

miesięcy.

2.

Papiery wartościowe: akcje, obligacje, czeki 

obce, bony skarbowe, weksle i inne.

3.

Rzeczowe składniki aktywów obrotowych, takie 

jak materiały, wyroby gotowe, półprodukty w 

magazynie oraz towary, które obciążają koszty w 

dniu ich zakupu lub w momencie wytworzenia, w 

tym paliwo w pojazdach służbowych. (art. 17 

ust. 2 pkt 4 ur)

background image

Anna Zysnarska

7

Spis w dowolnym dniu roku 
dla:

1.

Zapasów towarów i materiałów (opakowań) 
objętych ewidencją wartościową w 
punktach obrotu detalicznego jednostki.

2.

Zapasów drewna w jednostkach 
prowadzących gospodarkę leśną,

3.

Materiałów, towarów , produktów gotowych 
i półfabrykatów objętych ewidencją 
ilościowo – wartościową raz na 2 lata, jeśli 
znajdują się w strzeżonych składowiskach

background image

Anna Zysnarska

8

Spis w IV kwartale do 15 
stycznia 

Znajdujące się na terenie niestrzeżonym:

środki trwałe (z wyj. środków trwałych, do których 
dostęp jest znacznie utrudniony i gruntów),

maszyny i urządzenia wchodzące w skład środków 
trwałych w budowie.

31 grudnia

15 stycznia

1 października

czas przeprowadzania inwentaryzacji

background image

Anna Zysnarska

9

Spis w IV kwartale do 15 
stycznia, cd.

Znajdujące się na terenie strzeżonym:

środki trwałe oraz maszyny i urządzenia objęte 

inwestycją rozpoczętą raz na 4 lata,

środki trwałe, będące własnością innych 

jednostek (osób prawnych), które zostały danej 

jednostce przekazane do używania, sprzedaży, 

przechowania lub przetwarzania. O wynikach tego 

spisu należy  powiadomić prawnego właściciela.

inne składniki zapasów nie wymienione powyżej.

background image

Anna Zysnarska

10

Środki trwałe trudno dostępne:

np. budowle podziemne, środki trwałe oddane 

innym podmiotom do remontu, przekazane w 

dzierżawę

inwentaryzuje się poprzez weryfikację zapisów 

księgowych z odpowiednimi dokumentami i 

po konsultacji z odpowiednimi służbami 

merytorycznymi.

background image

Anna Zysnarska

11

Potwierdzenie stanu aktywów 
na podstawie uzgodnienia sald 
z kontrahentami

Polega na:

otrzymaniu od banków i uzyskaniu od 

kontrahentów potwierdzenia stanu 

aktywów wykazanego w księgach 

jednostki oraz 

wyjaśnieniu, rozliczeniu i zaksięgowaniu 

ewentualnych różnic. 

Przeprowadza główny księgowy.

background image

Anna Zysnarska

12

Uzgodnienie stanu, cd.

Na ostatni dzień roku dotyczy: 

środków pieniężnych zgromadzonych na 

rachunkach bankowych

środków pieniężnych i papierów 

wartościowych zdeponowanych w bankach lub 
innych instytucjach.

background image

Anna Zysnarska

13

Uzgodnienie stanu ...

w IV kwartale, najdalej do 15 stycznia 
dotyczy:

należności z tytułu dostaw i usług, 

należności z tytułu udzielonych pożyczek,

wszelkich zobowiązań (na podstawie prośby 

wierzyciela lub z własnej inicjatywy),

powierzonych innym jednostkom własnych 

składników majątkowych – na podstawie 

przesłanych wyników spisu z natury,

obcych zasobów przyjętych przez jednostkę do 

przerobu, przechowania, w najem lub dzierżawę.

background image

Anna Zysnarska

14

Uzgodnienia stanu przez jego 
potwierdzenie - cd.

Nie stosuje się do:

należności spornych i wątpliwych,

należności od osób nieprowadzących ksiąg 

rachunkowych,

należności od pracowników,

należności z tytułów publicznoprawnych,

innych aktywów i pasywów, dla których 

przeprowadzenie spisu z natury lub uzgodnienie z 

uzasadnionych przyczyn nie było możliwe.

background image

Anna Zysnarska

15

Uzgadnianie sald może być 
dokonane w drodze:

pisemnej na drukach ogólnie dostępnych, 

samokopiujących, w trzech egzemplarzach - 

dwa wysyłane są do kontrahenta (jeden z 

nich powinien powrócić do jednostki), trzeci 

pozostaje w jednostce,

potwierdzenia na wydruku komputerowym,

potwierdzenia telefaksem,

potwierdzenia przez telefon, przy czym  z 

odbytej rozmowy należy sporządzić notatkę.

background image

Anna Zysnarska

16

Co należy podać w 
informacji przesyłanej do 
kontrahenta?

1.

Nazwę i adres dłużnika.

2.

Nazwę i numer konta analitycznego.

3.

Wartość salda tego konta.

4.

Wyszczególnienie pozycji składających 

się na saldo ze wskazaniem dowodów 

źródłowych (nr faktury, rachunku, data, 

kwota).

5.

Nr konta bankowego.

background image

Anna Zysnarska

17

Potwierdzenie salda

... powinno być dokonane przez podpisy i 

imienne pieczątki osób upoważnionych 

do reprezentowania jednostki.

Wymagane jest zastosowanie wyraźnej 

akceptacji, np. „potwierdzam saldo... ” 

albo „saldo jest niezgodne z powodu...”.

Ustawa nie przewiduje milczącego 

akceptu.

background image

Anna Zysnarska

18

Potwierdzenie salda

Na podstawie wniosku wierzyciela lub z 

własnej inicjatywy mogą też zostać 

potwierdzone salda zobowiązań z 

wszelkich tytułów.

background image

Anna Zysnarska

19

Porównanie stanu ewidencyjnego 
z dokumentami

Polega na porównaniu stanu wynikającego z 

ewidencji księgowej lub pozaksięgowej z 

danymi zapisanymi w dokumentach 

źródłowych lub wtórnych 

(decyzjach, protokołach 

zdawczo – odbiorczych, umowach, kontrolkach, 

kartotekach operacyjnych, rejestrach, planach 

finansowych dochodów własnych itp.)

 i odbyciu 

konsultacji z pracownikami innych komórek.

Przeprowadza główny księgowy. 

background image

Anna Zysnarska

20

Porównanie stanu ewidencyjnego 
z dokumentami (cd.)

Przeprowadza się na dzień kończący rok 
obrotowy, z tymże można je rozpocząć w 
IV kwartale i skończyć do 15 stycznia.

Przeprowadzenie inwentaryzacji musi być 
potwierdzone w protokołach podpisanych 
przez osoby weryfikujące oraz 
przekazane do Kierownika jednostki.

background image

Anna Zysnarska

21

Porównanie stanu … dotyczy:

1.

Wartości niematerialnych i prawnych oraz udziałów i akcji.

2.

Materiałów, towarów w drodze oraz dostaw niefakturowanych.

3.

Środków pieniężnych w drodze.

4.

Czynnych i biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów.

5.

Należności spornych, wątpliwych, należności i zobowiązań 

wobec pracowników  oraz publicznoprawnych.

6.

Należności i zobowiązań wobec osób nie prowadzących ksiąg 

rachunkowych oraz aktywów i pasywów wymienionych w art. 

26 ust. 1 pkt 1-2, jeżeli przeprowadzenie ich spisu z natury 

lub uzgodnienie z przyczyn uzasadnionych nie było możliwe.

7.

Gruntów i trudno dostępnych oglądowi środków trwałych.

8.

Funduszy własnych, funduszy specjalnego przeznaczenia, 

celowych.

9.

Rezerw i przychodów przyszłych okresów.

background image

Anna Zysnarska

22

Porównanie stanu ...

 w latach, gdy nie inwentaryzuje się 
drogą spisu, dotyczy:

10.

Środków trwałych, do których dostęp nie jest utrudniony (bez 

gruntów i praw) oraz maszyn i urządzeń wchodzących w skład 

środków trwałych w budowie znajdujących się na terenie 

strzeżonym - w latach, w których nie są spisywane z natury.

11.

Zapasów materiałów, towarów, wyrobów gotowych i 

półfabrykatów znajdujących się w strzeżonych składowiskach 

jednostki, objętych ewidencją ilościowo – wartościową.

12.

Zasobów znajdujących się w innych jednostkach (z wyj. 

znajdujących się w jednostkach świadczących usługi 

pocztowe, transportowe, spedycyjne oraz składowania), jeżeli 

kontrahent nie potwierdził salda.

14.

Prawa użytkowania wieczystego gruntu.

15.

Inwestycji zaliczonych do aktywów trwałych (w 

nieruchomości, wartości niematerialne i prawne, 

długoterminowych aktywów finansowych itp.).

background image

Anna Zysnarska

23

Porównanie stanu ...

dotyczy:

Wszystkich pozostałych własnych aktywów

i pasywów nie wymienionych powyżej, 

a także wymienionych 

– jeżeli przeprowadzenie spisu z natury lub 

uzgodnienie z przyczyn uzasadnionych

nie było możliwe.

background image

Różnice inwentaryzacyjne

Nadwyżki 

Dodatnie różnice 
ilościowe i 
wartościowe 
ujawnione w wyniku 
porównania stanu 
rzeczywistego ze 
stanem księgowym.

Niedobory i szkody

Niedobory ujemne  różnice 
ilościowe i wartościowe 
ujawnione w wyniku 
porównania stanu 
rzeczywistego ze stanem 
księgowym.

Szkody spowodowane są 
utratą wartości użytkowej 
składnika, np. pogorszenie 
jakości na skutek złych 
warunków przechowywania.

Anna Zysnarska

24

background image

NA ODDZIELNEJ KARTCE

Klasyfikacja różnic inwentaryzacyjnych

Anna Zysnarska

25

background image

NA ODDZIELNEJ KARTCE

Ewidencja różnic inwentaryzacyjnych

Anna Zysnarska

26


Document Outline