background image

 

 

Analiza obwodów 

liniowych 

pobudzanych 

okresowymi 

przebiegami 

niesinusoidalnymi

 

background image

 

 

• Zajmujemy się analizą obwodów liniowych w 

stanie ustalonym przy wymuszeniach 

okresowych, niesinusoidalnych

• Odpowiedzi takich obwodów są również 

okresowymi funkcjami niesinusoidalnymi

• Obwody pobudzane wymuszeniami 

sinusoidalnymi o jednakowej pulsacji są 

szczególnym przypadkiem rozważanych 

obwodów

• Okresowe przebiegi niesinusoidalne są 

nazywane odkształconymi

background image

 

 

Zgodnie z twierdzeniem Fouriera 

funkcję okresową f(t) o okresie T można 
przedstawić w postaci szeregu utworzonego ze 
składowej stałej oraz funkcji sinusoidalnych o 
częstotliwościach kf, jeżeli funkcja ta spełnia 
warunki Dirichleta:
1)    w każdym przedziale o długości T funkcja 
f(t) jest bezwględnie całkowana, czyli
 

 
2)    w każdym przedziale o długości T funkcja 
f(t) ma co najwyżej skończoną liczbę maksimów i 
minimów,
3)    funkcja f(t) może mieć w przedziale o 
długości T co najwyżej skończoną liczbę 
punktów nieciągłości, przy czym w każdym 
punkcie nieciągłości istnieją granice – 
lewostronna i prawostronna.

 

T

t

t

f

d

 

 

 

background image

 

 

k

k

m

t

k

A

A

t

f

k

0

1

0

sin 

)

(

T

2

0

harmoniczna zerowa (wartość 

stała ):

 pierwsza ( podstawowa ) 

harmoniczna:

gdzie:

2

0

0

C

1

0

1

sin

 

 t

A

m

background image

 

 

 

sin 

 

cos

 

cos

sin

sin 

0

0

0

t

k

A

t

k

A

t

k

A

k

m

k

m

k

m

k

k

k

k

sin 

k

m

k

A

C

k

m

k

k

A

B

cos

t

k

B

t

k

C

t

k

A

k

k

k

m

k

0

0

0

sin 

 

cos

sin 

 

1

0

0

0

 

cos

sin 

2

k

k

k

t

k

C

t

k

B

C

t

f

2

2

k

k

m

C

B

A

k

k

k

k

B

C

 tg

arc

background image

 

 

Funkcje przemienne:

Są to funkcje, których wartość średnia za okres 

równa się zeru

 

0

d

0

t

t

f

T

 

 T

C

t

t

f

T

2

d

0

0

0

0

C

t

T

0

(t)

background image

 

 

Funkcje parzyste:

Są to funkcje symetryczne względem osi 

rzędnych

 

)

(

 

)

(

 

t

f

t

f

0

 

t

sinkω

B

k

2,

1,

0

k

B

k

 

2

T

 

2

T

 

0

 

(t

background image

 

 

Funkcje nieparzyste:

Są to funkcje symetryczne względem początku układu 

współrzędnych

)

(

)

(

t

f

t

f

0

ω

 

k

sin

C

k

0

/2

C

0

2,

1,

0

k

C

k

 

T

 

(t

2

T

 

0

 

-T

 

2

T

 

background image

 

 

Funkcje antysymetryczne (o 
odwrotnej zgodności półokresów)
:  

Są to funkcje spełniające warunek:                       
                   

)

(

2

t

f

T

t

f

 

0

/2

C

0

0

 

 

t

ω

k

sin2

B

2k

0

 

 

t

ω

k

2

 

cos

C

2k

0

0

C

0

2

k

B

2,

1,

0

2

k

C

k

 

t

 

T

 

f

 

(

t

)

 

2

T

 

0

 

background image

 

 

Obliczanie współczynników szeregu 

Fouriera 

 

 T

C

t

t

f

T

2

d

0

0

T

t

t

f

T

C

0

0

d

 

)

(

2

d

 

)

(

1

2

0

0

0

T

t

t

f

T

C

A

background image

 

 

Zależności ułatwiające wyprowadzenie wzorów 

na współczynniki C

k  

oraz B

 ( k =1,2,... )



,

k

m

  

 

T

k

m

  

    

 

 

t

t

 

t

 

T

t

t

dla

  

2

dla

0

d

sin

sin

0

0

0

0



,

  

dla

  

2

  

dla

   

0

d

 

cos

cos

0

0

0

0

k

m

T

k

m

t

t

k

t

m

T

t

t

T

t

t

t

t

k

t

m

0

0

0

d

 

cos

 

sin

0

0

background image

 

 

Korzystając ze wzorów oznaczonych gwiazdami 
oraz ze wzoru:

otrzymujemy:

 

1

0

0

0

 

cos

sin 

2

k

k

k

t

k

C

t

k

B

C

t

f

2

d

cos

d

 

cos

 

)

(

0

0

0

0

0

2

0

T

C

t

t

k

C

t

t

k

t

f

T

t

t

k

k

T

t

t

 

t

t

k

t

f

T

C

T

t

t

k

d

 

 

cos

2

0

0

0

2

=

d

 

ω

sin

=

d

 

ω

sin

 

)

(

+

0

2

+

0

0

0

0

0

T

B

t

t

k

B

t

t

k

t

f

k

T

t

t

k

T

t

t

t

t

k

t

f

T

B

T

t

t

k

d

 

ω

sin

 

)

(

2

=

+

0

0

0

background image

 

 

Funkcje parzyste

zachodzi relacja:

uwzględniając ją we wzorze na C

k

 oraz 

przyjmując:

otrzymujemy:
                                                                              
  k=1, 2, ...

Funkcje nieparzyste 

zachodzi relacja:

uwzględniając ją we wzorze na B

k

 oraz 

przyjmując:

otrzymujemy:

)

(

)cos

(

)cos

(

0

0

t

k

t

f

t

k

t

f

t

t

k

t

f

T

C

T

k

d

 

 

cos

)

(

 

 

4

0

2

0

2

0

T

t

2

0

T

t

....

 

2,

 

1,

          

d

 

sin

 

)

(

 

 

4

0

2

0

k

t

t

k

t

f

T

B

T

k

)

(

)sin

(

 

sin

)

(

 

0

0

t

k

t

f

t

k

t

f

background image

 

 

Funkcje antysymetryczne

 

zachodzą relacje:

          

oraz   

                                               

gdzie k jest nieparzyste

Podstawiając we wzorze na C

k

:  t

= 0  

otrzymujemy:

                                                                 k = 1, 3, 
5, ...
Postępując analogicznie ze wzorem na B

k

 

otrzymujemy:

                                                       

k = 1, 3, 

5, ...

 

 

2

cos

2

)cos

(

0

0

T

t

k

T

t

f

t

k

t

f

 

 

2

sin

2

)sin

(

0

0

T

t

k

T

t

f

t

k

t

f

,

dt

t

k

t

f

T

C

T

k

0

0

 

cos

 

)

(

 

2

    

d

 

cos

)

(

4

0

2

0

t

t

k

t

f

T

C

T

k

t

t

k

t

f

T

B

T

k

d

 

sin

 )

 

 

4

2

0

0

background image

 

 

Funkcje parzyste i antysymetryczne 

zachodzi relacja:

uwzględniając wyżej przedstawioną zależność 
we wzorze na C

k

 dla funkcji antysymetrycznych 

otrzymujemy:

                                                           k = 1, 3, 
5, ...

cos

 

)

(

 

 

)cos

(

2

 

cos

2

2

 

2

cos

 

2

 

0

0

0

0

0

t

k

t

f

k

t

k

t

f

t

k

T

k

t

T

T

f

t

T

k

t

T

f

 

 

t

t

k

t

f

T

C

T

k

d

 

cos

 

)

(

 

8

4

0

0

background image

 

 

Funkcje nieparzyste i 
antysymetryczne
 

Zachodzi relacja analogiczna jak dla funkcji 
parzystych i antysymetrycznych. Uwzględniając 
tę zależność we wzorze na B

k

 dla funkcji 

antysymetrycznych otrzymujemy:

                                                           k = 1, 3, 
5, ...

t

t

k

t

f

T

B

T

k

d

 

ω

sin

 

)

(

 

8

=

4

0

0

background image

 

 

Przykład 

Rozwinięcie w szereg Fouriera funkcji 
trapezowej

Funkcja jest nieparzysta i 
antysymetryczna, więc:

(t)

A

0

__

T

2

(

- )

__

T

2

T

-A

  

0,

C

k

0

2

k

B

,

,

k

2

1

4

0

0

d

 

sin 

 

)

(

 

8

T

k

t

t

k

t

f

T

B

background image

 

 

Równanie funkcji         w przedziale               jest 
następujące:

Rozwinięcie funkcji w szereg Fouriera jest 
następujące:

 

t

f

4

 

0

T

,



4

        

0

     

 

)

(

 

T

t

A

t

t

A

t

f



0

2

0

0

4

0

0

sin

4

d

sin

d

 

sin

 

8

k

k

A

t

t

k

A

t

t

k

t

A

T

B

T

k



0

4

)

(

A

t

f

,...

,

k

k

t

k

k

3

1

2

0

0

sin

sin

background image

 

 

Jeżeli            , to otrzymujemy krzywą trójkątną i 
na podstawie wyznaczonego powyżej wzoru 
znajdujemy:

4

T

...

t

t

t

A

t

f

0

0

0

2

5

sin

 

25

1

3

sin

 

9

1

sin

8

)

(

f

 

(t)

A

0

_

_

T

4

_
_

T

2

T

t

-A

background image

 

 

Jeżeli              , to otrzymujemy krzywą 
prostokątną i na podstawie wyznaczonego 
powyżej wzoru znajdujemy:

0

k

A

k

k

k

A

B

k

4

sin

  

4

  

lim

0

0

0

 

...

t

t

t

A

t

f

0

0

0

 

5

sin

 

5

1

 

3

sin

 

3

1

sin

 

4

)

(

 

f (t)

0

-A

A

__

T

2

T

t

background image

 

 

Wykładnicza postać szeregu 

Fouriera 

Weźmiemy pod uwagę szereg Fouriera funkcji         

  w postaci 

Przyjmujemy oznaczenie:

 

t

f

1

0

0

0

 

cos

sin 

2

)

(

k

k

k

t

k

C

t

k

B

C

t

f

e

e

2

1

cos

e

e

j

2

1

sin

0

0

0

0

 j

 

 j

0

 

 j

 

 j

0

t

k

t

k

t

k

t

k

t

k

t

k





1

 j

j

0

0

0

e

2

j

e

2

j

2

)

(

k

t

k

k

k

t

k

k

k

B

C

B

C

C

t

f

0,1,2...

   

          

2

 j

k

B

C

V

k

k

k

background image

 

 

Badamy wyrażenie:

Wykres      , określony dla dyskretnych wartości             
       , to widmo amplitudowe funkcji f(t). Ponieważ         
  ,  to  widmo  amplitudowe  jest  symetryczne  względem 
osi rzędnych. Wykres
                                                      ,  to  widmo  fazowe.  Jest  ono 
symetryczne 

względem 

początku 

układu 

współrzędnych.

2

j

k

k

k

B

C

V

k

k

C

k

k

B

B

*

k

k

k

k

V

B

C

V

2

j

t

k

k

k

t

k

k

k

V

V

V

t

f

0

0

 j

1

 j

1

0

e

 

e

 

)

(



t

k

k

k

V

t

f

0

 j

 

e

 

)

(



k

V

,...

,

,

k

2

 

1

  

0

k

k

V

V

k

k

V

V

 

arg

 

arg

t

)

t

(

f

T

V

T

t

t

t

k

k

d

 

e

 

1

0

0

0

 

 j

background image

 

 

Przykład

Jako przykład rozpatrujemy wyprostowaną 
sinusoidę
Jejrównanie w przedziale              jest 
następujące:

Funkcja jest parzysta, stąd:              oraz:

 

0

       

,

  

 

2

1

sin 

 

)

(

0

T

t

t

A

t

f

T

, 

0

0

k

B

t

t

k

t

f

T

C

T

k

d

 

 

cos

  

)

(

4

2

0

0

1

2

1

2

 

cos

2

1

1

1

2

1

2

 

cos

2

1

1

2

d

 

cos

 

2

1

sin

4

     

          

0

0

2

0

k

k

k

k

A

t

t

k

t

T

A

C

T

k

background image

 

 

2

k

k

C

A

V

2

0

...

A

,

A

,

A

V

35

2

V

     

15

2

V

      

3

2

3

2

1

Stąd otrzymujemy:

 

f(t

2T 

3T 

A

 

V

k

-3

-2

-1

0

1

2

3

k

2A

3

2A

15

2A

 

2A


Document Outline