background image

 

 

METODA 

METODA 

DOMANA-

DOMANA-

DELACATO

DELACATO

background image

 

 

W metodzie tej układ nerwowy 

W metodzie tej układ nerwowy 

traktowany jest jako zamknięty 

traktowany jest jako zamknięty 

obwód dróg aferentnych oraz 

obwód dróg aferentnych oraz 

eferentnych zapewniający 

eferentnych zapewniający 

normalną, fizjologiczną funkcję 

normalną, fizjologiczną funkcję 

mózgu, jedynie w przypadku pełnej 

mózgu, jedynie w przypadku pełnej 

jego drożności. W związku z 

jego drożności. W związku z 

powyższym, istotą metody jest 

powyższym, istotą metody jest 

niejako odnalezienie przerwy w 

niejako odnalezienie przerwy w 

owym obwodzie, a następnie jej 

owym obwodzie, a następnie jej 

zamknięcie.

zamknięcie.

background image

 

 

NAJWAŻNIEJSZE 

NAJWAŻNIEJSZE 

ZAŁOŻENIA:

ZAŁOŻENIA:

Hierarchiczna budowa ośrodkowego 

Hierarchiczna budowa ośrodkowego 

układu nerwowego

układu nerwowego

Przejmowanie kontroli przez nowsze 

Przejmowanie kontroli przez nowsze 

filogenetycznie piętra OUN 

filogenetycznie piętra OUN 

uwarunkowane jest prawidłowym 

uwarunkowane jest prawidłowym 

przepływem informacji w obrębie tzw. 

przepływem informacji w obrębie tzw. 

„pętli cybernetycznej”

„pętli cybernetycznej”

Zaburzenie funkcjonowania „pętli 

Zaburzenie funkcjonowania „pętli 

cybernetycznej” powoduje nieprawidłowy 

cybernetycznej” powoduje nieprawidłowy 

rozwój psychomotoryczny

rozwój psychomotoryczny

background image

 

 

PĘTLA 

PĘTLA 

CYBERNETYCZN

CYBERNETYCZN

A”

A”

background image

 

 

Diagnostyka opiera się na 

Diagnostyka opiera się na 

porównaniu rozwoju 

porównaniu rozwoju 

psychoruchowego dziecka z pewnymi 

psychoruchowego dziecka z pewnymi 

normami cechującymi rozwój 

normami cechującymi rozwój 

fizjologiczny obejmującym dwie 

fizjologiczny obejmującym dwie 

części-sensoryczna i motoryczną. 

części-sensoryczna i motoryczną. 

Obu tym częścią odpowiada siedem 

Obu tym częścią odpowiada siedem 

kolejnych pięter OUN a tym 

kolejnych pięter OUN a tym 

przyporządkowuje się odpowiednie 

przyporządkowuje się odpowiednie 

funkcje. W zależności od okresu ich 

funkcje. W zależności od okresu ich 

pojawienia się wyróżnia się okres 

pojawienia się wyróżnia się okres 

wczesny, przeciętny oraz późny. Tak 

wczesny, przeciętny oraz późny. Tak 

przeprowadzona ocena rozwoju 

przeprowadzona ocena rozwoju 

pozwala określić tzw. wiek 

pozwala określić tzw. wiek 

neurologiczny dla poszczególnych 

neurologiczny dla poszczególnych 

funkcji oraz ogólny- średni wiek 

funkcji oraz ogólny- średni wiek 

neurologiczny i stan rozwoju. 

neurologiczny i stan rozwoju. 

background image

 

 

NORMY CZASOWE PRAWIDŁOWEGO 

NORMY CZASOWE PRAWIDŁOWEGO 

ROZWOJU ORGANIZACJI UKŁADU 

ROZWOJU ORGANIZACJI UKŁADU 

NERWOWEGO

NERWOWEGO

Poziom

Poziom

Piętro układu 

Piętro układu 

nerwowego

nerwowego

Wiek 

Wiek 

dojrzewania

dojrzewania

Czas

Czas

    

    

odruchowy

odruchowy

 

 

rdzeń i rdzeń 

rdzeń i rdzeń 

przedłużony

przedłużony

          

          

wcześnie

wcześnie

         

         

przeciętnie

przeciętnie

            

            

późno

późno

0,5 mies.

0,5 mies.

1 mies.

1 mies.

2,5 mies.

2,5 mies.

   

   

percepcyjny

percepcyjny

         

         

most

most

         

         

wcześnie

wcześnie

         

         

przeciętnie

przeciętnie

            

            

późno

późno

1 mies.

1 mies.

2,5 mies.

2,5 mies.

12 mies

12 mies

.

.

 

 

  

  

znaczeniowy

znaczeniowy

          

          

 

 

śródmózgowie

śródmózgowie

          

          

wcześnie

wcześnie

         

         

przeciętnie

przeciętnie

             

             

późno

późno

4 mies.

4 mies.

7 mies.

7 mies.

12 mies.

12 mies.

Pierwotnego 

Pierwotnego 

rozumowani

rozumowani

a

a

         

         

    

    

kora pierwotna

kora pierwotna

           

           

wcześnie

wcześnie

          

          

przeciętnie

przeciętnie

              

              

późno

późno

8 mies.

8 mies.

12 mies.

12 mies.

22 mies.

22 mies.

Wczesnego 

Wczesnego 

rozumowani

rozumowani

a

a

          

          

  

  

kora wczesna

kora wczesna

         

         

wcześnie

wcześnie

          

          

przeciętnie

przeciętnie

             

             

późno

późno

13 mies.

13 mies.

18 mies.

18 mies.

36 mies.

36 mies.

Prostego 

Prostego 

rozumowani

rozumowani

a

a

           

           

 

 

kora prosta

kora prosta

         

         

wcześnie

wcześnie

          

          

przeciętnie

przeciętnie

             

             

późno

późno

22 mies.

22 mies.

36 mies.

36 mies.

70 mies.

70 mies.

Złożonego 

Złożonego 

rozumowani

rozumowani

a

a

          

          

 

 

kora złożona

kora złożona

         

         

wcześnie

wcześnie

        

        

przeciętnie

przeciętnie

          

          

późno

późno

36 mies.

36 mies.

72 mies.

72 mies.

108 mies.

108 mies.

background image

 

 

Badanie pozwala na ocenę trzech 

Badanie pozwala na ocenę trzech 

funkcji motorycznych:

funkcji motorycznych:

- ruchu, mowy, czynności chwytnych ręki

- ruchu, mowy, czynności chwytnych ręki

oraz trzech funkcji sensomotorycznych:

oraz trzech funkcji sensomotorycznych:

- wzroku, słuchu, czucia.

- wzroku, słuchu, czucia.

Funkcje ruchowe i czuciowe są ze sobą 

Funkcje ruchowe i czuciowe są ze sobą 

bardzo ściśle powiązane. Uszkodzenie 

bardzo ściśle powiązane. Uszkodzenie 

dróg przewodzących bodźce wzrokowe 

dróg przewodzących bodźce wzrokowe 

lub proprioceptywne znaczenie 

lub proprioceptywne znaczenie 

ogranicza możliwości ruchowe, zaś 

ogranicza możliwości ruchowe, zaś 

uszkodzenie dróg słuchowych 

uszkodzenie dróg słuchowych 

negatywnie wpływa na naukę mowy. 

negatywnie wpływa na naukę mowy. 

Dojrzewanie OUN polega na osiąganiu 

Dojrzewanie OUN polega na osiąganiu 

coraz to wyższych poziomów organizacji, 

coraz to wyższych poziomów organizacji, 

w ściśle określonych przedziałach 

w ściśle określonych przedziałach 

czasowych.

czasowych.

background image

 

 

SPOSÓB OCENY POSZCZEGÓLYCH FUNKCJI 

SPOSÓB OCENY POSZCZEGÓLYCH FUNKCJI 

MOTORYCZNYCH I SENSOMOTORYCZNYCH

MOTORYCZNYCH I SENSOMOTORYCZNYCH

Poziom

Poziom

Wzrok

Wzrok

Słuch

Słuch

Czucie

Czucie

Ruch

Ruch

Mowa

Mowa

Czynność 

Czynność 

chwytna

chwytna

Odruchowy

Odruchowy

Odruch 

Odruch 

źreniczny

źreniczny

Odruch 

Odruch 

przestrachu

przestrachu

Odruch 

Odruch 

Babińskiego

Babińskiego

Ruch kkg i kkd 

Ruch kkg i kkd 

bez poruszania 

bez poruszania 

tułowiem

tułowiem

Płacz i krzyk 

Płacz i krzyk 

okołoporodowy

okołoporodowy

Odruch 

Odruch 

chwytania

chwytania

percepcyjn

percepcyjn

y

y

Rozpoznawanie 

Rozpoznawanie 

konturów

konturów

Reakcja na 

Reakcja na 

dźwięki 

dźwięki 

zagrażające

zagrażające

Poczucie 

Poczucie 

własnego ciała

własnego ciała

Pełzanie 

Pełzanie 

heterolateralne

heterolateralne

Płacz i krzyk 

Płacz i krzyk 

jako reakcja na 

jako reakcja na 

zagrożenie

zagrożenie

Dowolne 

Dowolne 

uwalnianie 

uwalnianie 

przedmiotów z 

przedmiotów z 

ręki

ręki

znaczenio

znaczenio

wy

wy

Dostrzeganie 

Dostrzeganie 

szczegółów

szczegółów

Rozpoznawanie 

Rozpoznawanie 

znaczenia 

znaczenia 

dźwięków

dźwięków

Wrażenia 

Wrażenia 

dotykowe

dotykowe

Raczkowanie 

Raczkowanie 

heterolateralne

heterolateralne

Tworzenie 

Tworzenie 

dźwięków 

dźwięków 

znaczeniowych

znaczeniowych

Chwyt „małpi”

Chwyt „małpi”

Pierwotne

Pierwotne

go 

go 

rozumowa

rozumowa

nia

nia

Ocena głębi 

Ocena głębi 

obrazu

obrazu

Rozumienie 

Rozumienie 

dwóch słów

dwóch słów

Doznania 

Doznania 

trójwymiarowe

trójwymiarowe

Chód z 

Chód z 

wykorzystanie

wykorzystanie

m kkg dla 

m kkg dla 

utrzymania 

utrzymania 

równowagi

równowagi

Dwa słowa 

Dwa słowa 

używane 

używane 

spontanicznie

spontanicznie

Jednostronna 

Jednostronna 

opozycja 

opozycja 

kciuka

kciuka

Wczesnego 

Wczesnego 

rozumowa

rozumowa

nia

nia

Różnicowanie 

Różnicowanie 

prostych 

prostych 

niejednakowyc

niejednakowyc

h symboli

h symboli

Rozumienie 10-

Rozumienie 10-

25 słów i 

25 słów i 

dwuwyrazowyc

dwuwyrazowyc

h połączeń

h połączeń

Rozróżnianie 

Rozróżnianie 

dotykiem 

dotykiem 

przedmiotów

przedmiotów

Chód bez 

Chód bez 

wykorzystania 

wykorzystania 

kkg dla 

kkg dla 

utrzymania 

utrzymania 

równowagi

równowagi

Opanowanie 

Opanowanie 

10-25 słów i 

10-25 słów i 

par słów

par słów

Jednoczesna 

Jednoczesna 

opozycja 

opozycja 

kciuków obu 

kciuków obu 

kkg

kkg

Prostego 

Prostego 

rozumowa

rozumowa

nia

nia

Identyfikacja 

Identyfikacja 

symboli i liter

symboli i liter

Rozumienie 

Rozumienie 

2000 słów i 

2000 słów i 

prostych zdań

prostych zdań

Rozpoznawanie 

Rozpoznawanie 

dotykiem 

dotykiem 

przedmiotów

przedmiotów

Chód i bieganie 

Chód i bieganie 

heterolateralne

heterolateralne

Opanowanie 

Opanowanie 

2000 słów i 

2000 słów i 

krótkich zdań

krótkich zdań

Posługiwanie 

Posługiwanie 

się obiema kkg 

się obiema kkg 

z przewagą 

z przewagą 

dominującej kg

dominującej kg

Złożonego 

Złożonego 

rozumowa

rozumowa

nia

nia

Czytanie słów 

Czytanie słów 

rozróżnienie 

rozróżnienie 

dominującego 

dominującego 

oka

oka

Rozumienie 

Rozumienie 

pełnego 

pełnego 

słownictwa i 

słownictwa i 

całych zdań

całych zdań

Identyfikacja 

Identyfikacja 

przedmiotów 

przedmiotów 

dotykiem

dotykiem

Sprawne 

Sprawne 

posługiwanie 

posługiwanie 

się dominującą 

się dominującą 

kg

kg

Opanowanie 

Opanowanie 

pełnego 

pełnego 

słownictwa i 

słownictwa i 

prawidłowej 

prawidłowej 

struktury zdań

struktury zdań

Pisanie ręką 

Pisanie ręką 

dominującą

dominującą

background image

 

 

CELEM CWICZEŃ JEST:

CELEM CWICZEŃ JEST:

Podnoszenie poziomu sprawności 

Podnoszenie poziomu sprawności 

fizycznej do normy typowej dla danej 

fizycznej do normy typowej dla danej 

grupy wiekowej lub powyżej,

grupy wiekowej lub powyżej,

Podnoszenie poziomu sprawności 

Podnoszenie poziomu sprawności 

intelektualnej do normy typowej dla 

intelektualnej do normy typowej dla 

danej grupy wiekowej lub powyżej,

danej grupy wiekowej lub powyżej,

Przystosowanie pacjenta do 

Przystosowanie pacjenta do 

samodzielnego funkcjonowania w 

samodzielnego funkcjonowania w 

społeczeństwie. 

społeczeństwie. 

background image

 

 

Usprawnianie dzieci z 

Usprawnianie dzieci z 

mózgowym porażeniem 

mózgowym porażeniem 

podporządkowane jest 

podporządkowane jest 

realizacji programów:

realizacji programów:

Program I

Program I

Program II

Program II

Program III

Program III

Program IV

Program IV

background image

 

 

W realizowaniu celów 

W realizowaniu celów 

leczniczych przydatne są 

leczniczych przydatne są 

liczne ćwiczenia 

liczne ćwiczenia 

przedstawione przez twórców 

przedstawione przez twórców 

metody. Można je stosować 

metody. Można je stosować 

pojedynczo jednak dla 

pojedynczo jednak dla 

zwiększenia efektu 

zwiększenia efektu 

terapeutycznego najczęściej 

terapeutycznego najczęściej 

łączy się je w kompleksowe 

łączy się je w kompleksowe 

programy. Zaliczyć do nich 

programy. Zaliczyć do nich 

można:

można:

background image

 

 

PROGRAM 

PROGRAM 

PODŁOGI:

PODŁOGI:

Ma na celu opanowanie funkcji 

Ma na celu opanowanie funkcji 

lokomocyjnych. Podczas jego 

lokomocyjnych. Podczas jego 

wykonywania dziecko spędza na 

wykonywania dziecko spędza na 

podłodze prawie cała dobę. Podłoże 

podłodze prawie cała dobę. Podłoże 

powinno być gładkie, twarde, czyste. 

powinno być gładkie, twarde, czyste. 

Aby zachęcić dziecko do 

Aby zachęcić dziecko do 

przebywania na podłodze, umieszcza 

przebywania na podłodze, umieszcza 

się na niej różnorodne zabawki i 

się na niej różnorodne zabawki i 

przedmioty wzbudzające 

przedmioty wzbudzające 

zainteresowanie

zainteresowanie

background image

 

 

PROGRAM 

PROGRAM 

MOTORYCZNY:

MOTORYCZNY:

Stosuje się „patteringi” ruchowe. Każdemu z 

poziomów rozwoju układu nerwowego 

przyporządkowana jest pewna forma lokomocji :
-przetaczanie
-pełzanie homologiczne
-pełzanie homolateralne
-pełzanie heterolateralne
-czworakowanie 
Według Domana , aby dziecko nauczyło się 

samodzielnie i prawidłowo wykonywać ruchy 

,najpierw ten wzorzec trzeba przetorować.
Czynności ta wykonywana jest wielokrotnie w 

ciągu dnia ( 5-20 razy ) po 5-15 minut za każdym 

powtórzeniem.

background image

 

 

PROGRAM 

PROGRAM 

ODDECHOWY:

ODDECHOWY:

W przypadku m.p.dz może wystąpić 

zaburzenie funkcji oddechowej. W celu 

pogłębienia i przyspieszenia wdechu oraz 

oczyszczenia górnych dróg oddechowych 

zalecane jest tzw.: ”maseczkowanie”.
Pacjentowi podaje się mieszaninę 

powietrza ze zwiększona ilością CO2.
Najczęściej maseczkowanie trwa 60-120 

sekund , zabieg ten powtarza się 

kilkanaście razy dziennie. W programie 

tym stosuje się również biernie 

wspomaganie oddechu z zastosowaniem 

specjalnych taśm.

background image

 

 

PROGRAM 

PROGRAM 

RÓWNOWAGI:

RÓWNOWAGI:

Celem jest kształtowanie i 
doskonalenie reakcji równoważnych , 
w tym celu dziecko wielokrotnie 
wykonuje różnorodne ćwiczenia :
- przewroty w przód i w tył
- skoki
- stanie na głowie
- zsuwanie po pochylni
- wspinanie po drabinkach

background image

 

 

PROGRAM 

PROGRAM 

ODŻYWIANIA:

ODŻYWIANIA:

Zdaniem Domana w czasie 

Zdaniem Domana w czasie 

leczenia należy ograniczyć 

leczenia należy ograniczyć 

dostarczanie organizmowi dziecka 

dostarczanie organizmowi dziecka 

węglowodanów i tłuszczów, 

węglowodanów i tłuszczów, 

płynów oraz soli mineralnych.

płynów oraz soli mineralnych.

background image

 

 

PROGRAMY 

PROGRAMY 

STYMULUJĄCE WZROK, 

STYMULUJĄCE WZROK, 

SŁUCH, MOWĘ:

SŁUCH, MOWĘ:

Czyli ćwiczenia pobudzające intelekt , 

wpływające na rozwój umysłowy dziecka. 

Podstawową umiejętnością jest opanowanie 

czytania. Cel ten osiąga się w 3 etapach :
I ) czytanie pojedynczych słów
II ) czytanie pojedynczych zdań
III ) czytanie całego tekstu
Do nauki czytania wykorzystuje się kilka ( 5-

10 ) zestawów plansz , na których znajdują się 

powiązane ze sobą słowa i obrazy. Osoba 

prowadząca ćwiczenia pokazuje plansze i czyta 

słowo znajdujące się na niej. Etapy kolejne to 

przedstawienie plansz zawierających pełne 

zdania oraz odczytywanie specjalnie 

przygotowanych książeczek.

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Wszelkie powyższe 

Wszelkie powyższe 

działania stosowano zwykle 

działania stosowano zwykle 

dla wyrównania braków 

dla wyrównania braków 

obecnych w przypadku 

obecnych w przypadku 

uszkodzenia OUN. Jednak- 

uszkodzenia OUN. Jednak- 

zdaniem twórcy metody- te 

zdaniem twórcy metody- te 

same ćwiczenia można z 

same ćwiczenia można z 

powodzeniem zastosować u 

powodzeniem zastosować u 

dzieci rozwijających się 

dzieci rozwijających się 

prawidłowo, dla 

prawidłowo, dla 

zwiększenia ich możliwości 

zwiększenia ich możliwości 

intelektualych czy 

intelektualych czy 

ruchowych. 

ruchowych. 

background image

 

 

BIBLIOGRAFIA:

BIBLIOGRAFIA:

1.Kinezyterapia Andrzej Zembaty.

1.Kinezyterapia Andrzej Zembaty.

2.Podstawy fizjoterapii Janusz 

2.Podstawy fizjoterapii Janusz 

Nowotny.

Nowotny.

3. Jak postępować z dzieckiem z 

3. Jak postępować z dzieckiem z 

uszkodzeniem mózgu Glenn Doman.

uszkodzeniem mózgu Glenn Doman.


Document Outline