background image

Wynalazek druku Gutenberga

Walędzik Marcin

Sawicki Jarosław

PWSZ, Elbląg 2008

background image

2

Zanim powstał druk…          (1)

Babilon – gliniane stemple 

       służące do powielania wzorów

Chiny - pojedyncze 

       "ruchome" czcionki

Grecja - odbijanie barwnych 

       wzorów na tkaninie

Bliski Wschód - wynalazek 

       pergaminu

background image

3

Zanim powstał druk…          (2)

Chiny - papier czerpany

 

Chiny - pierwsze druki 

       drzeworytnicze na papierze

Daleki Wschód - najstarszy 

       drukowany tekst na świecie
       to buddyjski zwój z zaklęciami

background image

4

Zanim powstał druk…          (3)

Chiny - wydanie 130 tomowej

       edycji konfucjańskiej klasyki 

Chiny - wynalezienie czcionki

       ruchomej dla pojedynczych znaków

Chiny - wynalezienie kolorowego

       druku

Chiny – użycie drewnianych 

       czcionek

Korea - pierwsze czcionki

       metalowe

background image

5

Reformacja w Europie

        

             

XV  wieku

  w  Europie  duch  reformacji 

gwałtownie  zwiększa  zapotrzebowanie  na 
słowo pisane.

    Doprowadza to do wynalezienia ruchomej    

    (wymiennej) czcionki.

Największy sukces odnosi 

Jan Gutenberg

.

background image

6

Postać Jana Gutenberga       (1) 

Życiorys

     

            Jan  Gutenberg,  a  właściwie  Johannes 

Gensfleisch  zum  Gutenberg  urodził  się  około 
1399, zmarł natomiast w roku 1468.

Był 

złotnikiem 

drukarz 

mogunckim, 

niemieckim  rzemieślnik,  a  także  twórca 
pierwszej  przemysłowej  metody  druku  w 
Europie. 

background image

7

Postać Jana Gutenberga       (2) 

Działalność

     
          Działalność  Gutenberga  przypada  na  okres 

rozwoju  drukarstwa  w  zachodniej  Europie. 
Gutenberg  stosował  znane  już  wcześniej  w 
Europie 

czcionki 

drewniane. 

czasem 

opracował 

własną wersję czcionek metalowych

.

      
      

background image

8

Postać Jana Gutenberga       (3) 

Osiągnięcia

     
          Gutenberg  niesłusznie  uważany  jest  za 

wynalazcę  ruchomej  czcionki.  Niesłusznie 
uznaje  się  go  również  za  pierwszego 
europejskiego drukarza! 

      Jego faktycznym dokonaniem było stworzenie 

w  Europie 

pierwszego

  prawdziwie 

dużego 

wydawnictwa książkowego

background image

9

Postać Jana Gutenberga       (4) 

Osiągnięcia

     
          Gutenberg  skonstruował  specjalny 

aparat

,  w 

którym odlewał pojedyncze czcionki i zestawiał 
je  w  kolumny.  Innowacyjną  metodą  było 
używanie wymiennych matryc

          Zaprojektował  również  własną  wersję 

prasy 

drukarskiej

, dzięki, której mógł odbijać dowolną 

liczbę kart z jednego składu. 

      

Pierwsze księgi jakie wydrukował to Biblia oraz 

Księga Wszelkiej Mądrości.

background image

10

Postać Jana Gutenberga       (5) 

Osiągnięcia

     
          Jan  Gutenberg  w  swej  pracy  drukarskiej 

połączył cztery wynalazki:

 

ruchomą czcionkę, 

papier, 

farbę drukarską,

prasę. 

           

Kombinacja  tych  czterech  technologii  dała 

daleko idące skutki.

background image

11

Biblia Gutenberga                (1)

1452 – 1455

pierwsze europejskie dzieło wykonane za pomocą 

druku

łaciński 42-wierszowy tekst

około 40 znaków w wierszu

1200 stronic 

brak strony tytułowej i numeracji

background image

12

Biblia Gutenberga                (2)

gotycka czcionka projektu Gutenberga 

najwyższa czytelność

tekst wyjustowany

ręczne zdobienia wykonane po wydrukowaniu

około 200 wydrukowanych egzemplarzy

druk  przygotowywał  Gutenberg,  mający  spółkę

 

finansującym go bankierem Johannem Fustem 

background image

13

Biblia Gutenberga                (3)

background image

14

Biblia Gutenberga                (4) 

Czasy obecne

     
          Do  naszych  czasów  przetrwało 

48  egzemplarzy

 

tej najcenniejszej książki świata. Jednak tylko 20 

z nich jest zupełnie kompletnych.

USA – 14

Niemcy – 11

Wielka Brytania – 8

Francja – 4

Watykan i Hiszpania – 2

Austria,  Dania,  Portugalia,  Belgia,  Szwajcaria  i 

Japonia - 1

 

background image

15

Biblia Gutenberga                (5) 

Czasy obecne - Polska

muzeum diecezjalne w Pelplinie

wersja dwutomowa na papierze

oryginalna XV-wieczna oprawa

641  kart  in  folio  zadrukowanych  obustronnie  w 

dwóch  kolumnach  o  wymiarach  285  mm  x  85  mm, 

zawierających 40-42 wiersze 

brak w niej ostatniej 217 karty w tomie II z tekstem 

Apokalipsy  -  tekst  urywa  się  na  rozdziale  XX  w 

wierszu 2

background image

16

Biblia Gutenberga                (6) 

Czasy obecne - Polska

     
          Biblia  nabyta  została  prawdopodobnie  przez 

biskupa  chełmińskiego 

Mikołaja  Chrapickiego

  i 

podarowana  lubawskim  franciszkanom.  Po 
sekularyzacji  zakonu  trafiła  do  biblioteki 
seminaryjnej w Pelplinie (

1833

). 

          W  dwudziestoleciu  międzywojennym  kapituła 

zamierzała  sprzedać  biblię,  aby  uzyskać 
pieniądze  na  remont  katedry  i  rozbudowę 
seminarium.  Dyskusja  w  prasie  i  protesty 
społeczeństwa  spowodowały,  że  księgi  zostały 
w Pelplinie.

background image

17

Biblia Gutenberga                (7) 

Czasy obecne - Polska

      
           

Przed  II  wojną  światową  biblia  przez  Warszawę 

trafiła do Paryża. Stamtąd w 1940 roku wywieziono 
ją  do  Londynu,  a  potem  Kanady.  Do  Pelplina 
powróciła w roku 

1959

.

background image

18

Podsumowanie                    (1)

Przed  wynalezieniem  druku  książki  przepisywano 
ręcznie 

klasztorach. 

Wynalezienie 

prasy 

drukarskiej  wiele  zmieniło.  Od  tego  momentu 
drukarz  wykonywał  więcej  stron  na  godzinę,  niż 
mnich mógł przepisać w ciągu tygodnia.

Pierwszym  przedmiotem  w  pełni  zasługującym  na 
miano  wyrobu  poligraficznego,  o  którym  dzisiaj 
wiemy, jest odbitka drzeworytnicza.

Gutenberga  niesłusznie  uznaje  się  za  pierwszego 
europejskiego drukarza.

background image

19

Podsumowanie                    (2)

Gutenberg 

stał 

się 

najbardziej 

znanym 

człowiekiem, który przyczynił się do rozwoju druku.

Do  dnia  dzisiejszego  przetrwało  tylko  około  50 
egzemplarzy  Biblii  Gutenberga,  ale  zaledwie  20  z 
nich jest w pełni kompletnych.

W  Polsce  dzieło  Gutenberga  można  podziwiać  w 
Muzeum Diecezjalnym w Pelplinie.

Wynalazek  Gutenberga  był  jedną  z  kluczowych 
innowacji renesansu.

background image

Dziękujemy za 

uwagę


Document Outline