RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA
Istnienie zegara biologicznego (rytmu
biologicznego) – decydującego o kolejności zdarzeń życiowych w
ciągu
doby, regulującego przebieg snu i aktywności życiowej w ciągu dnia
– jest
udowodnione; znane są dowody doświadczalne i naukowe
wyjaśniające jego
lokalizację i mechanizm działania.
Zegar biologiczny umożliwia dostosowanie procesów życiowych
organizmu do cyklicznie zmieniających się pór doby, tak by m.in.
praca i wypoczynek przypadały na godziny dzienne, a sen
następował w nocy.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
Rytm biologiczny może ulegać ,, rozregulowaniu” w wyniku warunków
środowiskowych i obyczajów współczesnego człowieka.
Zmieniony tryb życia jako wynik pracy zmianowej, a zwłaszcza pracy
nocnej,
może przyczyniać się do nieprawidłowego biegu zegara biologicznego i w
konsekwencji do dolegliwości zdrowotnych.
Zjawisko to nazywane jest desynchronizacją wewnętrznych rytmów
Biologicznych.
Wykonywanie wielu zawodów jest związane z wykonywaniem pracy w
stałych , ale bardzo nietypowych godzinach, np.: piekarze ,,chleb nasz
powszedni ,, pieką nocą, drukarze prasy
codziennej, dostawcy żywności i zaopatrzenia dla dużych aglomeracji
miejskich wykonują te czynności również nocą, mleczarze i pracownicy
sortowni
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
pocztowych pracują we wczesnych godzinach rannych; pracownicy służby
zdrowia, średni personel i lekarze decydują o życiu i zdrowiu pacjentów w
ciągu całej doby – podobnie służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo
publiczne (policja, straże miejskie, straż pożarna itp.) pełnią dyżury przez
24 godziny na dobę.
W przemyśle, w służbach publicznych istnieje wiele regulacji pracy
zmianowej, różnią się one sposobem rotacji zmian i czasem ich trwania.
W tak rozumianej pracy zmianowej wyróżnia się zmiany ranne, popołudniowe
i nocne. Definicje racy zmianowej i nocnej są zawarte w międzynarodowych
aktach prawnych, m.in. w Konwencji nr 171 Międzynarodowej Organizacji
Pracy i Zaleceniu nr 178 z czerwca 1990 r; Dyrektywie Unii Europejskiej
93/104/EC z 1993r i Zaleceniu Światowej Organizacji Zdrowia z 1994r
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
(Konferencja w Pekinie). Według nich praca w porze nocnej oznacza każdą
pracę wykonywaną w okresie nie krótszym niż siedem następujących po
Sobie godzin, włączając okres pomiędzy godzinami 24:00 – 5:00. Termin
,, praca zmianowa „ odnosi się do jakiejkolwiek metody organizacji pracy w
systemie zmianowym, kiedy to pracownicy zastępują siebie nawzajem na tych
samych stanowiskach pracy wg pewnego wzoru, łącznie z wzorem
rotacyjnym; praca zmianowa może być ciągła lub nie, wiążąca się z
potrzebą pracy o różnych porach doby, przez pewna liczbę dni w tygodniu.
Powyższa definicja pracy nocnej nie jest identyczna z definicja obowiązującą
zgodnie z Kodeksem Pracy (stan prawny na10 maja 2004r), który mówi w
Rozdziale szóstym Art. 151 7 że:
$1. Praca nocna obejmuje 8 godzin między godzinami 21:00 a 7:00
RYTM BIOLOGICZNY CZŁOWIEKA
cd.
$2. Pracownik, którego rozkład czasu pracy obejmuje w każdej dobie co
najmniej 3 godziny pracy w porze nocnej lub którego co najmniej ¼
czasu pracy w okresie rozliczeniowym przypada na porę nocna,
JEST PRACUJĄCYM W NOCY.
W warunkach synchronizacji rytmów endogennych z fazami dnia i nocy ,
człowiek śpi w porze nocy, a aktywny jest w porze dnia. Odwrócenie tego
porządku poprzez pracę w porze nocy i sen w porze dnia , jest przyczyną
występowania objawów określanych jako zespół długu czasowego.
Objawy te
szybko przemijają, gdy zachodzi ostra desynchronizacja zewnętrzna,
mająca
Miejsce np. w chwili rozpoczęcia pracy nocnej lub po przylocie do nowej
strefy czasowej. Mają one charakter przewlekły przy wieloletniej pracy w
systemie zmianowym, na zmianie nocnej.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
Objawy subiektywne i obiektywne towarzyszące zespołowi długu
czasowego:
rozdrażnienie, zmieszanie
zaburzenia snu
obniżenie siły mięśniowej
zaburzenia perystaltyki jelitowej
zaburzenia poczucia odległości i upływu czasu
pogorszenie koordynacji wzrokowo-ruchowej.
Osobnicze zróżnicowanie możliwości adaptacyjnych do pracy nocnej
oznacza
różną tolerancję pracy zmianowej i nocnej bez względu na wiek
pracownika.
Dobra tolerancja zmieniających się schematów aktywności życiowej (praca-
wypoczynek – sen) przejawia się :
RYTM BIOLOGICZNY CZŁOWIEKA
cd.
obiektywnie – brakiem charakterystycznych zaburzeń zdrowotnych,
subiektywnie – pozytywna postawą wobec systemu pracy i jego
konsekwencji
dla życia poza pracą. Występuje rzadko i dotyczy ok. 10% populacji
pracowników zmianowych.
Objawy braku tolerancji pracy zmianowej/nocnej:
zaburzenia snu i, funkcji układu pokarmowego i sercowo-
naczyniowego
chroniczne zmęczenie , zaburzenia psychoneurotyczne
zaburzenia funkcjonowania społecznego
nasilenie palenia papierosów i spożywania używek, alkoholu,
leków
niechęć do dalszego wykonywania pracy zmianowej.
RYTM BIOLOGUICZNY
CZŁOWIEKA cd.
Skutki pracy zmianowej najczęściej rozpatruje się w trzech
podgrupach, jako:
skutki socjologiczne
skutki biologiczne
skutki zdrowotne.
Skutki socjologiczne pracy zmianowej
Upośledzenie:
udziału w życiu społecznym i politycznym
korzystania z form wypoczynku(relaksu)
zinstytucjonalizowanego
aktywności pozazawodowej i towarzyskiej
życia rodzinnego.
RYTM BIOLOGICZNY CZŁOWIEKA cd.
Skutki biologiczne pracy zmianowej
Wykonywanie pracy umysłowej w niekorzystnych fazach
rytmu okołodobowego
Niezgodność faz rytmów czynności fizjologicznych
(trawienia i rytmów przewodu pokarmowego, nietypowe
pory przyjmowania posiłków)
Zmiany charakterystyk rytmów okołodobowych
,,niepełnowartość” snu.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
Skutki zdrowotne pracy zmianowej
Schorzenia układu
pokarmowego
Bóle nadbrzusza, zgaga,
zaburzenia
perystaltyki jelitowej,
choroba wrzodowa.
Zaburzenia
neuropsychiatryczne
Nerwice, stany lękowe,
depresje,
Lekomanie.
Zaburzenia snu
Zmiany w wydzielaniu
hormonów,
zmiany w hypnogramach,
różne
postacie bezsenności, deficyt
snu.
Schorzenia układu krążenia
Choroba wieńcowa,
nadciśnienie
Tętnicze.
RYTM BIOLOGICZNY CZŁOWIEKA
cd.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
RYTM BIOLOGICZNY
CZŁOWIEKA cd.
HORMONY TKANKOWE
Hormony tkankowe -
hormony
uczestniczące w lokalnym
pozanerwowym sterowaniu działaniem narządów. Należą do nich
hormony
przewodu pokarmowego, które regulują wraz z nerwami układu
autonomicznego czynności wydzielnicze gruczołów żołądkowych i
jelitowych oraz wątroby i trzustki.
Są to związki heterogenne, wytwarzane przez komórki lub grupy
komórek,
uwalniane bezpośrednio do krwi lub też w układzie nerwowym,
oddziaływuja na swoiste narządy lub w miejscu swojego powstania.
HORMONY TKANKOWE cd.
Do hormonów tkankowych wytwarzanych w błonie śluzowej
przewodu
pokarmowego, które kontrolują wydzielanie soków
trawiennych i motorykę
przewodu pokarmowego należą:
1.Gastryna
2.Sekretyna
3.Cholecystokinina
HORMONY TKANKOWE cd.
4.Peptyd hamujący czynność żołądka (GIP)
5. Wazoaktywny peptyd jelitowy (VIP)
6. Motylina
7.Peptyd uwalniający gastrynę(GRP)
8.Somatostatyna
HORMONY TKANKOWE cd.
9.Enterogastron
10.Serotonina
11.Bradykinina
12.Angiotensyna II
13.Histamina
HORMONY TKANKOWE cd.
14.Erytropoetyna
15.Prostaglandyny
HORMONY TKANKOWE cd.
Gastryna - jest peptydem wytwarzanym przez ściany żołądka
(odżwiernik –
żołądka przy jego rozciąganiu, drażnieniu mechanicznym).
Stymuluje on wytwarzanie soku żołądkowego(który jest
bogaty w
kwas solny, a ubogi w peptynę), co umożliwia trawienie
białek.
Nadmiar gastryny może prowadzić do nadkwaśności i
wrzodów.
Sekretyna – jest polipeptydem wytwarzanym przez błonę śluzową
dwunastnicy. Stymuluje on wytwarzanie soku jelitowego i
żółci
oraz pobudza wytwarzanie soku trzustkowego.
HORMONY TKANKOWE cd.
Peptyd żołądkowo-jelitowy ( z ang. GIP – Gastric Inhibitory Polypeptide) –
dawniej uważano go za hormon kontrolujący
motorykę żołądka, jednak efekt ten następuje
w
stężeniach wyższych niż fizjologiczne, a jego
właściwe działanie ogranicza się do
zwiększenia
wydzielania insuliny, której stężenie jest
wyższe
przy podawaniu doustnym niżeli dożylnym.
Enterogastron – jest peptydem wytwarzanym przez śluzówkę dwunastnicy.
Pomaga on w hamowaniu ruchów żołądka.
HORMONY TKANKOWE cd.
Cholecystokinina (CCK dawniej zwana pankreozyminą) –
jest peptydem produkowanym przez błonę
śluzową jelita cienkiego – dwunastnicy i jelita
czczego. Zadaniem CCK jest stymulacja
wydzielania żółci i soku trzustkowego. Bodżcem
do zwiększonego wydzielania CCK są głównie
produkty częściowego trawienia tłuszczów.
CCK ma również działanie hamujące uczucie
głodu. Wspomaga działanie CCK wazoaktywny
peptyd jelitowy VIP (z ang. Vasoactive Intestinal
Peptide) produkowany w jelitach, trzustce i
niektórych strukturach mózgu.
HORMONY TKANKOWE cd.
Motylina - hormon produkowany przez wyściółkę jelita. Stymuluje skurcze
mięśni gładkich jelita i odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu
układu trawiennego.
Serotonina - wytwarzana w płytkach krwi, powoduje zwężenie naczyń
krwionośnych dzięki czemu zapobiega dużej utracie krwi po
zranieniu. W błonie śluzowej jelit pobudza perystaltykę ,
natomiast w ośrodkowym układzie nerwowym działa jako
neoroprzekażnik pobudzający.
Bradykinina - powstaje w osoczu krwi. Rozszerzając naczynia krwionośne
przyczynia się do zmniejszenia ciśnienia krwi.
HORMONY TKANKOWE cd.
Angiotensyna II - powstaje w osoczu , jej powstanie powoduje renina
podnosi ciśnienie krwi, i zwiększa
wydzielanie aldosteronu z kory nadnerczy.
Histamina - powstaje w różnych tkankach i narządach. Odpowiada za
reakcje uczuleniowe i stany zapalne. Pobudza wydzielanie
HCL
przez komórki okładzinowe ściany żołądka, rozszerza
naczynia
krwionośne, obniżając ciśnienie krwi.
Erytropoetyna – wydzielana w nerkach (odpowiedzialne za to są ciałka
przykłębuszkowe), pobudza szpik do erytropoezy ,
np. po masywnym krwotoku.
HORMONY TKANKOWE cd.
Wazoaktywny peptyd jelit (VIP) – rozszerza naczynia
krwionośne w
przewodzie pokarmowym,
hamuje motorykę
żołądka i wydzielanie soku
żołądkowego
oraz zwiększa wydzielanie
soku jelitowego,
trzustkowego i żółci.
Somatostatyna – hamuje motorykę i wydzielanie soków
trawiennych
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA
Od wielu tysięcy lat człowiek czerpał i będzie czerpał wiele ze
środowiska przyrodniczego, w którym żyje. Interakcja , czyli sposób
oddziaływania na siebie człowieka i środowiska w którym żyje jest zależna od
wielu czynników. W przyrodzie występują także liczne zmiany zachodzące w
sposób naturalny, które dokonują się stale, lecz przebiegają powoli,
nieszkodliwie dla człowieka.
Człowiek wykorzystuje środowisko przyrodnicze w sposób
niekonwencjonalny, prowadząc do nadmiernej eksploatacji surowców
naturalnych, zanieczyszczając środowisko różnego rodzaju odpadami,
niszcząc
zielone lasy, wprowadzając wiele szkodliwych substancji do atmosfery, co w
konsekwencji prowadzi do zubożenia świata fauny i flory.
WPLYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZLOWIEKA cd.
Na przełomie ostatnich dziesięcioleci człowiek stara się naprawiać
wszelkie
błędy swojego postępowania względem środowiska, w którym żyje.
Wprowadza nowoczesne technologie produkcyjne, prowadzi szeroko
pojętą
edukację ekologiczną wśród dzieci i młodzieży, zakłada nowe formy
ochrony
przyrody po to, aby zachować środowisko naturalne w jak najmniej
zmienionej postaci.
Zanieczyszczenia atakują organizm człowieka różnymi drogami;
ponieważ
wszystkie elementy środowiska są ze sobą połączone wystarczy
zanieczyszczenie jednego, by wywrzeć wpływ na nasze zdrowie.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Zanieczyszczenie
powietrza
Głównym żródłem zanieczyszczenia powietrza są:
- emisje gazów (SO2, NO2, CO); pochodzące z różnych żródeł:
przemysłowych (huty, elektrociepłownie);
komunalnych (paleniska domowe);
silników spalinowych (środków transportowych;
- zanieczyszczenia pyłowe (tlenki metali alkalicznych, krzemionki,
toksyczne metale: ołów, kadm, chrom, nikiel);
- zanieczyszczenia organiczne ( z których najbardziej niebezpieczne są
o działaniu karcinogennym substancje smołowe
zawierające
wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne i
digoksyny.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Konsekwencje zanieczyszczeń powietrza dla zdrowia
człowieka
W wyniku badań i obserwacji, stwierdzono, że niektóre choroby i
dolegliwości mogą być związane z oddziaływaniem zanieczyszczonego
powietrza. Zaliczamy tu między innymi :
- choroby układu oddechowego (zapalenia błon śluzowych: jamy
nosowej,
gardła, oskrzeli, nowotwory płuc),
- zaburzenia OUN (bezsenność, bóle głowy, złe samopoczucie) ,
- choroby oczu, zapalenie spojówek,
- reakcje alergiczne ustroju,
- zaburzenia w układzie krążenia, choroby serca.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁIOWIEKA cd.
Dwutlenek siarki powoduje:
- choroby dróg oddechowych i strun głosowych,
- nieżyty oskrzeli (długotrwałe wdychanie niskich stężeń),
- stany kurczliwe oskrzeli,
- może powodować zaburzenia funkcjonowania narządów, w
których się
kumuluje; tchawica, oskrzela, wątroba, śledziona, mózg,
węzły chłonne,
- duże stężenia w atmosferze doprowadzają do zmian w
rogówce.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Tlenek węgla (w dużych stężeniach doprowadza do zatrucia,
a nawet śmierci
organizmu)powoduje:
- wypieranie tlenu ze związku z hemoglobiną,
- niedotlenienie organizmu, a w szczególności mózgu i mięśnia
sercowego.
Objawami zatrucia są: bóle i zawroty głowy, oszołomienie,
duszności,
wymioty, przyśpieszony oddech, kołatanie serca, utrata
przytomności.
Po przebytym zatruciu tlenkiem węgla są możliwe powikłania:
nerwobóle,
zaburzenia czynności OUN, serca i płuc.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Tlenki azotu różnią się między sobą nie tylko budową
chemiczną ale i
Toksycznością, np. NO2 jest czterokrotnie bardziej
toksyczny niż NO.
Powodują one:
- obniżanie zdolności obronnych organizmu,
- działanie drażniące na oczy i drogi oddechowe,
- zaburzenia w oddychaniu,
- choroby alergiczne, np. astmę.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Zanieczyszczenia powietrza powodują również inne zjawiska jak:
- Smog( mgła inwersyjna) jest to szczególnie niebezpieczny rodzaj
połączenia dymu i mgły lub pary wodnej.
Wyróżniamy m.in. smog fototechniczny (typu Los Angeles)
powstający w warunkach klimatu tropikalnego oraz smog siarkowy
(londyński)
powstający w wielkich aglomeracjach klimatu umiarkowanego. Ten
ostatni
charakteryzuje się wysoką koncentracją sadzy, tlenków siarki i węgla,
działa parząco, poraża drogi oddechowe, szkodliwie oddziałuje na
układ krążenia. Powoduje liczne zachorowania i nagłe zgony ludzi.
To zjawisko występuje w Krakowie, Zakopanym, na Górnym Śląsku,
w Kotlinie Jeleniogórskiej.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
STRÓJ CZŁOWIEKA cd.
- Kwaśne deszcze to opady atmosferyczne, np. śniegu i deszczu,
zawierające
produkty przemian tlenków azotu, dwutlenku siarki, tlenków węgla.
U ludzi powodują poparzenia (oczy, powieki), podrażnienia dróg
oddechowych.
- Dziura ozonowa to niekorzystne zjawisko ubytku ozonu w atmosferze,
związane z zanieczyszczeniem związkami reagującymi z ozonem
(freony, chlorek metylu, czterochlorek węgla, bromek metylu i tlenki
azotu). Konsekwencją zmniejszania ozonu jest zwiększenie natężenia
promieniowania ultrafioletowego, zabójczego dla organizmów żywych.
Zmniejszenie o kilka procent ozonosfery może spowodować choroby
skóry i oczu (zaćma i ślepota) oraz liczne mutacje genetyczne.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
- Efekt cieplarniany (szklarniowy) związany z
zatrzymywaniem pewnej ilości ciepła emitowanego do
atmosfery. Jest on spowodowany głównie wzrostem
zawartości gazów cieplarnianych (dwutlenek węgla, freony,
metan, podtlenek azotu).
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Zdrowotne konsekwencje zanieczyszczeń wód
Wśród krajów europejskich Polska jest krajem o najuboższym
zasobie
wody. Na 38% powierzchni ocenia się deficyt wody.
Zanieczyszczenie wód to niekorzystne zmiany ich właściwości
fizycznych,
chemicznych i bakteriologicznych, spowodowane wprowadzaniem w
nadmiarze substancji nieorganicznych, organicznych,
radioaktywnych,
cieplnych, które ograniczają lub uniemożliwiają wykorzystanie wody
do picia
i celów gospodarczych.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
STRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Podział zanieczyszczeń:
- naturalne: pochodzące z domieszek zawartych w wodach
powierzniowych
lub podziemnych (zasolenie, zanieczyszczenie
humusem,
związkami żelaza);
- sztuczne: antropogeniczne, związane z działalnością człowieka.
Wg innego podziału zanieczyszczenia możemy podzielić na:
- biologiczne: spowodowane obecnością drobnoustrojów
patogennych
jak: bakterie, grzyby, wirusy, glony, pierwotniaki;
- chemiczne: oleje, benzyna, smary, pestycydy, węglowodory
aromatyczne, sole metali ciężkich, fenole, krezole, radioizotopy.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
STRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Degradacja gleb
Pod tym pojęciem rozumiemy pomniejszenie i
zniszczenie ekologicznej
i produkcyjnej wartości gleby, stopniowy spadek zawartości
próchnicy,
zakwaszenie, zasolenie, ubytek składników pokarmowych i
zanieczyszczenie
chemiczne.
Czynniki degradujące możemy podzielić na:
- naturalne – zachodzące bez udziału człowieka oraz
- antropogeniczne – spowodowane przez człowieka.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
STRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Spośród wielu czynników niekorzystne zmiany w glebach powodują:
- pożary, erozja, trzęsienia ziemi,
-
przemysłowo-chemiczne zanieczyszczenia; zwłaszcza metalami
ciężkimi,
nawozami, kwaśnymi i kwasotwórczymi
składnikami mineralnymi
,
-
chemizacja rolnictwa,
-
odkrywkowa i podziemna eksploatacja kopalin,
- techniczna zabudowa, budownictwo mieszkaniowe, przemysłowe,
szlaki komunikacyjne,
- składowanie odpadów przemysłowych i bytowo-gospodarczych.
-
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Chemiczne zanieczyszczenia gleb powodują zachwianie równowagi
biologicznej środowiska glebowego, a jednym z jego objawów jest
,,zmęczenie gleby”, czyli obniżenia żyzności na skutek zachwiania
równowagi
dynamicznej poprzez zanieczyszczanie lub nieumiejętne nawożenie).
Przemysłowe zanieczyszczenie gleb spowodowane jest przez:
- związki siarki : odpowiedzialne za zakwaszenie gleb co przyczynia
się do złego przyswajania składników pokarmowych;
- związki sodu : odpowiedzialne za zasolenie gleby;
- związki azotowe;
- ropa naftowa i jej pochodne;
- związki metali ciężkich;
- substancje radioaktywne.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Rolnicze zanieczyszczenie gleb ma związek z intensyfikacją
nawożenia
mineralnego, nadmiernego stosowania gnojowicy oraz
używania chemicznych
środków ochrony roślin.
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
Oddziaływanie ołowiu i kadmu na organizm człowieka
Ołów to najdawniej poznana trucizna występująca w środowisku.
Dostaje się do organizmu drogą pokarmową z żywnością , wodą oraz przez
drogi oddechowe. Wchłonięty przedostaje się do krwi gdzie jest akumulowany
w narządach. Najwolniej, najdłużej i w największej ilości zalega w kośćcu.
Szybko może się przekształcić w formę szybko wymienną. Czynniki
predystynujące to: głód, zaburzenia przewodu pokarmowego, przemiany
materii, wypicie nadmiernej ilości alkoholu, gorączka, zakwaszenie
organizmu, wysiłek fizyczny, cukrzyca, niewydolność nerek, niewydolność
Oddechowa. Z moczem wydalanych jest 76% ołowiu, z kałem 16%, innymi
drogami-pot 8%.
Dzieci są bardziej narażone na działanie ołowiu, gdyż bioakumulacja zaczyna
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
się już w okresie płodowym, ze względu na dość łatwe przenikanie przez
łożysko. Objawy występowania ołowiu w organiżmie:
- ukł. krążenia: uszkodzenia ukł. eryblastycznego, niedokrwistość ołowicza,
nadciśnienie tętnicze, przyśpieszenie miażdżycy;
- ukł. nerwowy: uszkodzenie mózgu- encefalopatia ołowicza, zapalenie
wielonerwowe kończyn górnych, osłabienie, niedowład lub
całkowite porażenie mięśni prostowników rąk;
- narządy zmysłów: uszkodzenie nerwu słuchowego, uszkodzenie narządu
wzroku;
- ukł. pokarmowy: zakłócenia czynności gruczołów żołądkowych,
uszkodzenie wątroby, uszkodzenie funkcjonowania jelita
grubego, uszkodzenie dziąseł,
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
- ukł. wydalniczy: zakłócenia fizologiczne nerek.
Kadm dostaje się podobnie jak ołów drogą pokarmową i drogi oddechowe.
Głównym żródłem są zakłady przemysłowe, woda, pożywienie na terenach
silnie zurbanizowanych i przemysłowych. W płucach kadm wiąże się z
erytrocytami i białkami osocza a następnie gromadzi się w wątrobie.
U kobiet ciężarnych stężenie kadmu w łożysku jest wielokrotnie większe niż
we krwi matki czy płodu. Objawami chronicznego działania kadmu są:
- ukł. kostny: zaburzenia struktury fizykochemicznej elementów kostnych i
ich funkcjonowania, podatność na złamania i pęknięcia,
deformacja ukł. kostnego, bóle pleców, trudności w
chodzeniu, zakłócenia gospodarki wapniowo-fosforanowej,
zespół ,, Itai – itai”;
WPŁYW ŚRODOWISKA NA
USTRÓJ CZŁOWIEKA cd.
- ukł. wydalniczy: uszkodzenie i zaburzenie procesów
fizjologicznych nerek;
- ukł. oddechowy: uszkodzenie i schorzenia dróg
oddechowych oraz płuc;
- ukł. pokarmowy: uszkodzenia i schorzenia przewodu
pokarmowego.
Document Outline