Pobieranie prób 

glebowych

mgr inż. Michał 

Figura

Katedra Agronomii

SGGW

POBIERANIE PRÓB GLEBOWYCH

1. Przed przystąpieniem do pobierania próbek glebowych 

należy sporządzić szkic pól lub poletek doświadczalnych 
przeznaczonych do badań wraz z ich otoczeniem (drogi, 
zabudowania, grunty sąsiadów) lub wykorzystać mapę 
działek.

2. Na szkicu lub mapie należy zaznaczyć zasięg 

powierzchni uprawianych roślin.

3. Próba ogólna powinna reprezentować obszar użytku 

rolnego o zbliżonych warunkach przyrodniczych i 
agrotechnicznych.

PRÓBA  OGÓLNA

PRÓBA OGÓLNA (mieszana) dostarczona do laboratorium

składa się z próbek pierwotnych.

Próba ogólna powinna

• pochodzić z tej samej warstwy

• mieć masę od 0,5 – 2 kg.

Próba mieszana składa się z 5-40 zbliżonych pod względem 

objętości próbek pierwotnych , pobranych dla powierzchni 

≤ 2 ha.

Próba ogólna (mieszana) składa się z:

•   10-20 próbek pierwotnych pobranych 

równomiernie z powierzchni gleb ornych 

mineralnych, dla której chcemy sporządzić próbę 

ogólną do analiz chemicznych lub z 5-10 próbek 

do analiz właściwości fizycznych.

•   30-40 próbek pierwotnych pobranych na 

glebach organicznych i TUZ.

PRÓBEK NIE NALEŻY POBIERAĆ:

•  na obrzeżach pola (do 5 m) lub poletka (do 
0,5 m);
•  w miejscach po stogach, kopcach, w 
bruzdach, zagłębieniach terenu i w pobliżu 
zabudowań i dróg;
•  po zastosowanym nawożeniu;
•  po obfitych opadach lub deszczowaniu;
•  po nadmiernej suszy.

POBIERANIE PRÓBEK PIERWOTNYCH

Wyznaczenie punktów pobierania próbek glebowych pierwotnych.

Punkty pobierania próbek pierwotnych należy wyznaczyć losowo,
możliwie w równych odstępach od siebie w zależności od kształtu pola, 
plantacji jednym z następujących sposobów:

Po przekątnej powierzchni pola

Zakosami wzdłuż powierzchni pola

Wybór narzędzi w zależności od 

oznaczanych

właściwości fizycznych

szpadel

struktura gleby oraz wodoodporność agregatów glebowych

cylindry Kopeckyego

gęstość gleby, porowatość tj. zawartość powietrza i wody 

(wilgotność), kapilarna pojemność wodna, polowa pojemność 

wodna, wilgotność początku hamowania wzrostu roślin

sonda uderzeniowa

zwięzłość

POBIERANIE PRÓBEK PIERWOTNYCH

Sposoby pobierania próbek pierwotnych z warstwy ornej 0-20 cm

lub po zdjęciu darni z 5-20 cm na TUZ oraz podornej 20-40 cm.

a – laska glebowa

b – szpadel

c – laska glebowa 

     żłobakowa

d – laska glebowa 

      spiralna

e – laska glebowa  

      Edelmana

Narzędzia do pobierania próbek 
gleby: